2 - Zafer Kalkınma Ajansı
Transkript
2 - Zafer Kalkınma Ajansı
BOLGEMIZIN URETTIGI PROJE SAYISI 1.000’I ASTI ϮϬϭϬLJŦůŦŶĚĂŶďƵLJĂŶĂƵLJŐƵůĂĚŦŒŦŵŦnjƚĞŬŶŝŬǀĞŵĂůŝĚĞƐƚĞŬ ƉƌŽŐƌĂŵůĂƌŦŶĂϭ͘ϯϰϯƉƌŽũĞƐƵŶƵůŵƵƔ͖ũĂŶƐŦŵŦnjŦŶŬĂLJŶĂŬůĂƌŦ ŝůĞďƵƉƌŽũĞůĞƌĚĞŶϰϴϵƚĂŶĞƐŝĚĞƐƚĞŬůĞŶŵŝƔƟƌ͘^ŝnjĚĞŒĞƌůŝ ƉĂLJĚĂƔůĂƌŦŵŦnjƚĂƌĂķŶĚĂŶŚĂnjŦƌůĂŶĂŶǀĞƵLJŐƵůĂŶĂŶƉƌŽũĞůĞƌ ƐĂLJĞƐŝŶĚĞƂůŐĞŵŝnj͛ĞLJĂŬůĂƔŦŬϭϬϯDŝůLJŽŶd>LJĂƨƌŦŵ LJĂƉŦůŵĂƐŦƐĂŒůĂŶŵŦƔƨƌ͘ artı Dergimizin 7. sayısını siz değerli paydaşlarımız ve okuyucularımıza ulaştırmanın memnuniyetini duyuyoruz. Bir önceki sayımızdan bugüne Ajansımızda ve Bölgemizde gerçekleşen önemli gelişmeler bu sayımızda sizlerle birlikte olacak. yönündeki karar oldu. Alınan karar doğrultusunda il koordinatörlerinin ve koordinatör yardımcılarının seçimi yapıldı ve il koordinasyon toplantılarının ilki gerçekleştirildi. Böylelikle Kalkınma Kurulu’nun Ajans faaliyetlerini daha yakından takip edebilmesi ve katılımcılığının arttırılması yönünde adım atıldı. Bu süreçte yeni Kalkınma Kurulumuz teşekkül etti. Kalkınma Kurulu Başkanı ve divan üyelerinin seçiminden sonra 2012 Yılı Faaliyet Raporu ile 2013 Yılı Ara Faaliyet Raporu ile ilgili Kurul üyelerine bilgi sunduk ve TR33 Bölgesi Bölge Planı (2014-2023) hakkında detaylı bilgi verdik. Bu toplantıdaki en önemli gelişme Kalkınma Kurulu’nun etkinliğini arttırmak üzere her ili temsil eden bir koordinatör ve koordinatör yardımcısının belirlenmesi ve bu koordinatörlerin başkanlığında ilgili ildeki Yatırım Destek Ofisi desteği ile belirli dönemlerde toplantılar gerçekleştirilmesi Ayrıca bu dönemde 2013 Yılı Doğrudan Faaliyet Destek Programı kapsamında 27.06.2013 - 12.08.2013 tarihleri arasında Ajansımıza yapılan proje başvuruları 2013-06 sayılı Yönetim Kurulu Toplantısı’nda görüşüldü ve desteklenecek projeler listesi karara bağlandı. Desteklenmeye hak kazanmış 10 projeye 542 bin TL kaynak aktarılacak olup yararlanıcıların eş finansmanları ile birlikte Bölgemizde 747 bin TL toplam bütçeli araştırma, planlama ve/veya fizibilite oluşturma projeleri uygulanacaktır. Bunun yanı sıra, 17 Haziran 2013 tarihinde ilan edilen 2013 Yılı M Teknik Destek Programı 1. Dönemi kapsamında sunulan faaliyet tekliflerinin değerlendirilmesi tamamlanmış olup 40 başvuru desteklenmeye hak kazandı. Her sayımızda olduğu gibi bu sayıda da destek verdiğimiz projelere yer verdik. Kamu kurumları, özel sektör firmaları, sivil toplum kuruluşları vb. paydaşlarımıza ayrı ayrı yer vererek desteklerimizin yaygınlığı ve etkinliği konusunda sizleri bilgilendirmek istedik. Bunun yanı sıra istatistiki çalışma ve ekonomik araştırmalarla hem bugünümüze hem de yarınımıza ışık tutmaya çalıştık. Bu sayıda yer verdiğimiz TR33 Bölgesi Tarım Raporu bu çalışmaların ilki. Bölgemizdeki sosyoekonomik gelişmeleri ortaya koymayı amaçlayan MARTI Dergimizin bu sayısını da ilgi ile okuyacağınızı ümit eder, saygılar sunarım. 5DKH.ÚTY Zafer Kalkınma Ajansı Genel Sekreter V. MARTI DERGİSİ MARTI’yı akıllı telefonunuza indirmek için üstteki QR kodunu tarayınız. ISSN: 1303-0272 ë,3ë8 92 'ë!ë Veli Oğuz, Genel Sekreter V. 2.14,+48 9(ëę+$1ë,#1 Doğan Selçuk Öztürk 8 8(-*414+4 Mustafa Coşkun Ţ Dilek Uncuoğlu Can Ţ Özye Yeğin Ţ Beyhan Çelik Ţ İrem Suyolcu Ţ Zeynep Gürlek 8 8(- ' 9(1+ 8 - Mehmet Çağrı Sebzeci &12$+3 2 1(, Mustafa Odabaşı ! 2*( Ege Reklam Basım Sanatları - Esatpaşa Mah. Ziyapaşa Cad. No: 4 Ataşehir - İstanbul T. 0 216 470 44 70 - F. 0 216 472 84 06 - Sertifika No: 12468 - www.egebasim.com.tr #1$2 Zafer Kalkınma Ajansı - Cumhuriyet Mahallesi Hayme Ana Cad. METEM Tesisleri, Kat: 4 Kütahya 3$+ 0 274 271 77 61 % 7 0 274 271 77 63 [email protected] / www.zafer.org.tr / www.inwest.org.tr , 13(#DQFHRH’nin tüm yayın hakları Zafer Kalkınma Ajansı’na aittir. Yazıların dergide yayınlanmış olması, yazarlara ait görüşlerin Ajans veya yazarların temsil ettikleri kurumlar tarafından paylaşıldığı anlamına gelmez. Dergideki yazı ve fotoğraflar, Ajansın izni alınmadan eğitim ve tanıtım amaçlı kısmi alıntılar hariç olmak üzere hiçbir şekilde kopya edilemez, çoğaltılmaz ve yayınlanamaz. Dergi içeriğinden ancak kaynak gösterilmek suretiyle alıntı yapılabilir. 2 MARTI MARTI XKìJ#DQFH $JHL 14 İÇİNDEKİLER MARTI’NIN BU SAYISINDA... 34 04 !ë9#$-' !$1+$1 18 /1.)$+$1#$-&$+ëę,$+$1 28 BÖLGEDEN HABERLER 36 Zafer Kalkınma Ajansı’nın son dönemde gerçekleştirdiği çalışmalardan öne çıkan detaylar. Zafer Kalkınma Ajansı tarafından desteklenen ve Bölge ekonomisi açısından büyük önem taşıyan projeler. Zafer Kalkınma Ajansı’nın hizmet verdiği dört ildeki önemli ticari, sosyal ve ekonomik gelişmeler. * 1 8/1.)$2ë Afyonkarahisar’da hayata geçirilen ve Türkiye’nin en iyi rekreasyon alanlarından biri olarak kabul edilen Akarçay Projesi. 52 341&43+4 56 31!+&$2ë3 1(,1 /.14 66 GÖRDES Gücünü hem toprağından hem sanayisinden alıp, mağrur duruşuyla hayranlık uyandıran bir ilçe: Turgutlu Bölge ekonomisi açısından büyük önem taşıyan TR33 Bölgesi’ne ait Tarım Raporu. Halı dokumacılığının önemli merkezlerinden biri olan Gördes ilçesinin bilinen ve bilinmeyen yönleri. MAKALE 14 $*.-.,ë Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi Uzmanı Yakup Peker’in hazırladığı “2023 Hedefleri: Türkiye Ekonomisi’nin 100 Yılı” makalesi MARTI 10 RÖPORTAJ 24 RÖPORTAJ 40 #$23$*5$1ë+$-%ë1, 44 4+4!$8* -8.-4 48 RÖPORTAJ 70 Kütahya Valisi ve Ajans Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Şerif Yılmaz ile gerçekleştirmiş olduğumuz röportaj. Kalkınma Kurulu Başkanı Sayın Doç. Dr. Erbil Kalmış ile yapmış olduğumuz röportaj. Kökleri 1960’lı yıllara dayanan ve Kütahya’nın öne çıkan markalarından biri olan; Siyah İnci Pastaneleri. Uşak sınırları içinde yer alan ve dünyanın en büyük 2. kanyonu olan Ulubey Kanyonu’nun ilginç özellikleri. Gerçekleştirdikleri başarılı çalışmaları ile dikkat çeken Afyonkarahisar Ümit Gönüllü Eğitimciler Derneği. ë23 3ë23ë* Zafer Kalkınma Ajansı’nın ‘2023 Hedefleri’ üzerine yaptığı istatistiki çalışma. 4Ě@JRìMìQK@QìH¢HMCDXDQ @K@MUDC·MX@MìMDM A·X·JJ@MXNMTNK@M4KTADX *@MXNMTR@GHONKCTÚTS@AHH F·YDKKHÚHUDS@QHGHYDMFHMKHÚHXKD RHYKDQDE@QJKìAHQC·MX@MìM J@OìK@QìMì@Q@KìXNQ “ 3 BIZDEN HABERLER ZAFER KALKINMA AJANSI TARAFINDAN SON DÖNEMDE *(5(./(ĝ7ï5ï/(1$/,ĝ0$/$5 Hazırlayan | 9DXMDO&·QKDJ| Basın ve Halkla İlişkiler Yetkilisi *@KJìML@*TQTKTMTMëKJ3NOK@MSìRì8@OìKCì 013/4748 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi ile belirlenen yeni Kalkınma Kurulu'nun ilk toplantısı 14 Ağustos 2013 Çarşamba günü Uşak Üniversitesi’nde gerçekleştirilmiştir. Toplantı öncesinde Uşak Üniversitesi Rektörü Sayın Prof.Dr. Sait Çelik, Uşak İl Genel Meclis Başkanı ve Zafer Kalkınma Ajansı Yönetim Kurulu Üyesi Sayın Ali İhsan Uzun, Kalkınma Bakanlığı Planlama Uzmanı Sayın Fatih Gökyurt, Kalkınma Kurulumuzun üyeleri, Ajans Genel Sekreter Vekili Sayın Veli Oğuz ve Ajansımız personeli öğle yemeğinde bir araya gelmiştir. 2 Uşak ili tanıtım filmi gösterimi ve protokol konuşmaları ile başlayan toplantıda öncelikle iki yıl süre ile görev yapmak üzere yeni divan üyeleri seçilmiştir. Yapılan açık oylama sonucunda Kalkınma Kurulu Başkanlığı’na Manisa Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü Sayın Doç.Dr. Erbil Kalmış, Başkan Vekilliği’ne ise Afyonkarahisar TÜMSİAD Başkanı Sayın Mahmut Emin Birliktir seçilmiştir. Yine açık oylama ile; Sayın Hüseyin BİLGİN (Karahallı OSB Müdürü) ve Sayın Fatih Alkış (Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Üyesi) Asil Katip Üye; Sayın İsmail Atalay (Olta Balıkçılığı Federasyonu Başkanı) ve Mustafa Sezer (Uşak Ticaret Borsası Başkanı) Yedek Katip Üye olarak oybirliği ile seçilmiştir. Seçimlerin ardından, Genel Sekreter Vekili Sayın Veli Oğuz gündem maddesi gereği 2012 Yılı Faaliyet Raporu ile 2013 Yılı Ara Faaliyet Raporu hakkında kurul üyelerini bilgilendirmiştir. Akabinde Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi Başkanı İskender Cem Leblebici TR33 Bölgesi Bölge Planı (2014-2023) hakkında detaylı bilgi vermiştir. Toplantıda Kalkınma Kurulu üyelerinden her ili temsil eden bir koordinatör ve koordinatör yardımcısının belirlenmesi; bu koordinatörlerin başkanlığında ilgili ildeki Zafer Kalkınma Ajansı Yatırım Destek Ofisi desteği ile belirli dönemlerde toplantılar gerçekleştirilmesi kararlaştırılmıştır. Diğer ilkesel ve idari kararlarla birlikte bir sonraki toplantının Kasım ayı içerisinde Manisa’da gerçekleştirilmesi uygun bulunmuştur. MARTI *@KJìML@*TQTKTëK*NNQCHM@RXNM 7RSODQWðODUð*HU¦HNOHĞWLULOGL 4 Ağustos 2013 tarihinde düzenlenen 2013-01 sayılı Kalkınma Kurulu Toplantısı’nda alınan karar gereğince Bölge illerinde Kalkınma Kurulu İl Koordinasyon Toplantıları düzenlenmiştir. 10 Eylül’de Kütahya’da, 11 Eylül’de Afyonkarahisar’da, 12 Eylül’de Uşak’ta ve 17 Eylül’de Manisa’da düzenlenen toplantılarda Kalkınma Kurulu’nda alınan karar doğrultusunda il koordinatörlerinin ve koordinatör yardımcılarının seçimi gerçekleştirilmiştir. 1 Toplantıların ilk gündemi il koordinatörlerinin ve koordinatör yardımcılarının seçimi sonrasında, Ajans Genel Sekreter Vekili Veli Oğuz tarafından Ajans destekleri hakkında bilgi verilmiştir. Ajansın şimdiye kadar çıkmış olduğu destek programları tanıtılıp, açık destek programları anlatılmıştır. Ardından Ajansımızın önümüzdeki dönemlerde hayata geçirmeyi planladığı Güdümlü Proje Desteği hakkında Kurul üyelerine bilgi verilmiş olup üyelerin bu konudaki proje fikirleri ve görüşleri alınmıştır. Son olarak TR33 Bölgesi 2014-2023 Bölge Planı’nın uygulanmasına ve hayata geçirilmesine katkı sağlayacak olan il bazlı Yerel Ekonomik Gelişme Programları (YEGEP)'nın hazırlık sürecine ilişkin, Ajansımız Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi uzmanları tarafından bilgi verilmiş ve ilk aşamada odaklanılması gereken eksenler hakkında katılımcılarla fikir alışverişinde bulunulmuştur. *·S@GX@ EXNMJ@Q@GHR@Q 4Ě@J ÀŧLÀ ŧLÀ+OORDINATĮRijÀ ŧLÀ+OORDINATĮRÀ9ARDŨMCŨSŨÀ !FYONKARAHISARÀ $OğÀ$RÀ4UŖRULÀ+ANDEMIRÀ !FYONÀ+OCATEPEÀĖNIVERSITESIÀ 2EKTĮRÀ$ANŨƔMANŨÀ -ETINÀ-ERCANÀ ŧSCEHISARÀ-ERMERCILERÀ$ERNEŖIÀ "AƔKANŨÀ +ijTAHYAÀ (ALILÀ4OKLUÀ +ijTAHYAÀ"ELEDIYESIÀ"AƔKANÀ 9ARDŨMCŨSŨÀ (AKANÀ+ARAAYTAğÀ +ijTAHYAÀ4ICARETÀ"ORSASŨÀ 9ĮNETIMÀ+URULUÀ3AYMANÀĖYESIÀ -ANISAÀ $OğÀ$RÀ%RBILÀ+ALMŨƔÀ "ILIMÀ3ANAYIÀVEÀ4EKNOLOJIÀ "AKANLŨŖŨÀ-ANISAÀŧLÀ-ijDijRijÀ %RƔENÀ!KARÀ -ANISAÀŧLÀ0LANLAMAÀVEÀ +OORDINASYONÀ-ijDijRijÀ 5ƔAKÀ -EHMETÀ0EHLIVANÀ 5ƔAKLŨLARÀ%ŖITIMÀ+ijLTijRÀ6AKFŨÀ "AƔKANŨÀ :AFERÀ!YDŨNÀ 5ƔAKÀ+ENTÀ+ONSEYIÀ"AƔKANŨÀ ,@MHR@ 5 6 MARTI #%#UD3# 'µQHP6RQX¦ODUð$¦ðNODQGð 013 Yılı Doğrudan Faaliyet Destek Programı kapsamında 27.06.2013 ile 12.08.2013 tarihleri arasında Ajansımıza yapılan proje başvuruları 13.08.2013 tarihinde gerçekleştirilen 2013-06 sayılı Yönetim Kurulu Toplantısı’nda görüşülmüş ve desteklenecek projeler listesi Yönetim Kurulu tarafından karara bağlanmıştır. Ajansımıza yapılan 12 proje başvurusundan 10 tanesi desteklenmeye hak kazanmış olup bunlardan 4 tanesi Afyonkarahisar, 2 3 tanesi Kütahya, 2 tanesi Uşak ve 1 tanesi Manisa ilindendir. Desteklenmeye hak kazanan bu projelere 542 bin TL kaynak aktarılacaktır. Yararlanıcıların eş finansmanları ile birlikte Bölgemizde 747 bin TL toplam bütçeli araştırma, planlama ve/ veya fizibilite oluşturma projeleri uygulanacak olup proje sözleşmeleri imzalanmıştır. 2013 Yılı Doğrudan Faaliyet Destek Programı 1. Dönem kapsamında 1,4 milyon kaynağın 542 bin TL’si kullandırılacaktır, diğer dönemlerde kullanılmak üzere 858 bin TL kaynak mevcuttur. "AƔVURUÀ3AHIBI 0ROJEÀ!DŨ !FYONKARAHISARÀ3ERACŨLŨŖŨÀ$ESTEKLEMEÀ$ERNEŖI 3ERAÀ*EOTERMALÀ%NERJISINEÀ+AVUƔUYOR !FYONKARAHISARÀ6ALILIŖI !FYONKARAHISARŨÀ"IRÀDEÀ"IZIMLEÀ+EƔFEDIN !FYONKARAHISARÀ4ICARETÀVEÀ3ANAYIÀ/DASŨ !FYONKARAHISARDAKIÀŧƔLETMELERÀ'ijCijNijÀ'ijNEƔÀ%NERJISINDENÀ!LŨYOR !FYONKARAHISARÀŧLIÀ!TŨKSUÀ!RŨTMAÀ4ESISIÀ+URMAÀVEÀ ŧƔLETMEÀ"IRLIŖI !KARğAYÀ(AVZASŨNDAÀ!RŨTŨLMŨƔÀ!TŨKSULARŨNÀ9ENIDENÀ+ULLANŨLMASŨNŨNÀ!RAƔTŨRŨLMASŨ +ijTAHYAÀŧLIÀ'EDIZÀŧLğESIÀ+ĮYLERINEÀ(IZMETÀ'ĮTijRMEÀ "IRLIŖIÀ"AƔKANLŨŖŨ -URATÀ$AŖŨNDAÀ!LTERNATIFÀ"IRÀ9ATŨRŨMÀ+ŨƔÀ3PORLARŨÀ-ERKEZI +ijTAHYAÀ"ELEDIYESI +ijTAHYAÀ"ELEDIYESIÀ+URULUƔ+URTULUƔÀ0ANORAMAÀ-ijZESIÀ&IZIBILITEÀ0ROJESI +ijTAHYAÀŧLÀđZELÀŧDARESI !LTŨNTAƔÀŧLğESINDEÀ*EOTERMALÀ+AYNAKÀ6ARLŨŖŨNŨNÀ/RTAYAÀĂŨKARŨLMASŨÀVEÀ3ONDAJÀ,OKAS YONLARŨNŨNÀ"ELIRLENMESI +ULAÀ'IRIƔIMCIÀŧƔÀ!DAMLARŨÀ$ERNEŖI +ULAÀ!YAKKABŨCŨLŨKÀ3EKTĮRijÀ+ijMELENMEÀ9OLÀ(ARITASŨÀ0ROJESI 5ƔAKÀ4ICARETÀVEÀ3ANAYIÀ/DASŨ 5ƔAKÀ3ANAYISINDEÀ'ijNEƔÀ%NERJISINDENÀ%LEKTRIKÀĖRETIMININÀ9ATŨRŨMÀđNCESIÀ&IZIBILITESI 5ƔAKÀ$ERIÀ+ARMAÀ/RGANIZEÀ3ANAYIÀ"ĮLGESI 5+/3"À+ATŨÀ!TŨKÀ"ERTARAFÀVEÀ'ERIÀ$ĮNijƔijMÀ4ESISIÀ9ATŨRŨMÀđNCESIÀ&IZIBILITEÀĂALŨƔMASŨ MARTI 7 '@YHQ@MS@QHGHMCDHK@MDCHKDM8ìKì3DJMHJ#DRSDJ/QNFQ@Lì3##±MDLHJ@OR@LìMC@RTMTK@ME@@KHXDS SDJKHEKDQHMHMCDÚDQKDMCHQHKLDRHS@L@LK@MLìĚSìQ'@YHQ@MHKD ÚTRSNRS@QHGKDQH@Q@RìMC@JHC±MDLCDSNOK@L@CDSE@@KHXDS SDJKHEH@KìMLìĚNKTOCDÚDQKDMCHQLDR·QDBHRNMTMC@SDJKHEA@Ě@QìKìATKTMLTĚSTQ XMìA@ĚUTQTR@GHAHMD@HSAHQCDME@YK@E@@KHXDS SDJKHEH@XMìC±MDLCDCDRSDJKDMDLDXDBDÚHH¢HME@@KHXDSSDJKHEHA@Ě@QìKìNKCTÚTG@KCDCDRSDJKDMLDXDBDJSHQ EXNMJ@Q@GHR@QŗC@M *·S@GX@ŗC@M,@MHR@ŗC@MUD4Ě@JŗS@ME@@KHXDSSDJKHEHNKL@J·YDQDSNOK@LA@ĚUTQTCDRSDJKDMLDXDG@JJ@Y@MLìĚSìQ "AƔVURUÀ3AHIBI &AALIYETÀ!DŨ 5ƔAKÀ4EKNIKÀ%LEMANLARÀ$ERNEŖI ŧLERIÀ%XCELÀ%ŖITIMÀ0ROGRAMŨ -ANISAÀ3OSYALÀ'ijVENLIKÀŧLÀ -ijDijRLijŖij 0ERFORMANSÀđLğME$EŖERLENDIRMEÀ 3ISTEMÀ-ODELIÀ'ELIƔTIRMEÀVEÀ9ĮNETIMÀ ŧƔLEMLERINIÀ"ijTijNLEƔTIRMEYEÀ9ĮNELIKÀ 0ERFORMANSÀ9ĮNETIMIÀ3ijREğÀ!NALIZIÀ 9ĮNETIMIÀVEÀ-3À0ROJECTÀ%ŖITIMIÀ !LŨNMASŨ !FYONKARAHISARÀ4EKNIKÀ%LEMANLARÀ 3OSYALÀ9ARDŨMLAƔMAÀVEÀ +ALITEÀ9ĮNETIMÀ3ISTEMLERI $AYANŨƔMAÀ$ERNEŖI !LAƔEHIRÀ4OPLUMÀ3AŖLŨŖŨÀ-ERKEZI ŧLKÀ9ARDŨMÀ(ERKESEÀ,AZŨM 5ƔAKÀĖNIVERSITESIÀ3AŖLŨKÀ (IZMETLERIÀ-ESLEKÀ9ijKSEKOKULU ĖNIVERSITEMIZINÀ4OPLAMÀ+ALITEYEÀ 9OLCULUŖUNDAÀ-ijKEMMELLIKÀ-ODELIÀ %ŖITIMÀ0ROJESI ƓUHUTÀŧLğEÀ-ILLIÀ%ŖITIMÀ-ijDijRLijŖij 5YGULAMALŨÀ+AMUÀŧHALEÀ+ANUNUÀ %ŖITIMI 5ƔAKÀ4ICARETÀVEÀ3ANAYIÀ/DASŨ 543/À+URUMSALÀ9APŨSŨNŨÀ'ijğLENDIRIYOR !LAƔEHIRÀŧLğEÀ-ILLIÀ%ŖITIMÀ -ijDijRLijŖij %TKILIÀŧLETIƔIMÀVEÀ,IDERLIKÀ0ROJESI 3IMAVÀ"ELEDIYESI 0ROJELERÀ(AYATAÀ'EğIRILIYORÀ 3IMAVÀ"ELEDIYESIÀ+ENTSELÀ(IZMETÀ +APASITESINIÀ!RTŨRŨYOR 4ijRKIYEÀ4EKNIKÀ%LEMANLARŨÀ6AKFŨÀ !FYONKARAHISARÀƓUBESI !FYONKARAHISARDAÀ9ENIÀ5FUKLAR !FYONKARAHISARÀ6ALILIŖI ĂALŨƔANLARŨNÀĂALŨƔMAÀ/RTAMLARŨNDAÀ 6ERIMLERINIÀ!RTTŨRMALARŨ (ISARCŨKÀ!NADOLUÀđŖRETMENÀ,ISESI 'ELECEŖIMÀŧğINÀ/KUYORUM 5ƔAKÀŧLÀ-ILLIÀ%ŖITIMÀ-ijDijRLijŖij 3ijREKLIÀ%ŖITIMÀ3ORUNSUZÀ'ELECEK 3INANPAƔAÀ+AYMAKAMLŨŖŨ 0ROJEÀ9AZMAKÀ"IRÀ3ANATTŨR "AƔMAKğŨÀ+AYMAKAMLŨŖŨ ŧLğEMIZDEÀ0ROJEÀ%KIBIÀ+URULUYOR +ijTAHYAÀ-ERKEZÀƓEHITLERÀ /RTAOKULU #OMENIUSÀ0ROJESIÀ9AZMAKÀĂOCUKÀ /YUNCAŖŨ 5ƔAKÀ'AZETECILERÀ#EMIYETI 5ƔAKÀ3OSYALÀ-EDYAÀ5ZMANLARŨÀ 9ETIƔTIRIYOR 4AVƔANLŨÀ%ŖITIMÀ(IZMETLERIÀ $ERNEŖI 'ijğLijÀ3TRATEJIÀ'ijğLijÀ0LAN !LAƔEHIRÀ+AYMAKAMLŨŖŨ +AMUÀŧHALEÀ+ANUNUÀ%ŖITIMI 4AVƔANLŨÀŧLğEÀ-ILLIÀ%ŖITIMÀ -ijDijRLijŖij %TKILIÀ9ĮNETIMÀ-UTLUÀ/KULLAR %VCILERÀ+AYMAKAMLŨŖŨ +URUMLARŨMŨZÀ0ROJEÀ9AZŨYOR "AYATÀ+AYMAKAMLŨŖŨ ŧLğEMIZÀŧğINÀ(AYDIÀ0ROJEÀ9APALŨM -ANISAÀŧLÀ3AŖLŨKÀ-ijDijRLijŖij 0ROJEÀ9AZMAÀVEÀ-ANTŨKSALÀĂERğEVEÀ 9AKLAƔŨMŨÀ%ŖITIMI +ijTAHYAÀ+AMUÀ(ASTANELERÀ"IRLIŖIÀ "IRÀ&IKIRÀ"IRÀ0ROJE 'ENELÀ3EKRETERLIŖI !FYONKARAHISARÀŧLÀ3AŖLŨKÀ -ijDijRLijŖij 3AŖLŨKğŨLARŨMŨZÀ0ROJEÀ9AZŨYOR +ijTAHYAÀ$ENETIMLIÀ3ERBESTLIKÀ -ijDijRLijŖij %NGELSIZÀŧLETIƔIM 4AVƔANLŨÀ+AYMAKAMLŨŖŨ /KU9ORUM 0AZARLARÀŧLğESIÀ+ĮYLEREÀ(IZMETÀ 'ĮTijRMEÀ"IRLIŖI 0AZARLARÀ9ĮNETIMÀVEÀ/RGANIZASYONÀ 9ETISINIÀ!RTTŨRŨYOR 5ƔAKÀŧLÀ'ŨDAÀ4ARŨMÀVEÀ(AYVANCŨLŨKÀ 0ROJEÀ9AZMAÀVEÀ-ANTŨKSALÀĂERğEVEÀ -ijDijRLijŖij 9AKLAƔŨMŨÀ%ŖITIMI 5ƔAKÀŧLÀ3AŖLŨKÀ-ijDijRLijŖij 0ALETLIÀ!MBULANSÀ3ijRijƔÀ4EKNIKLERIÀ %ŖITIMI !FYONKARAHISARÀ-ERKEZÀ$INÀ 'ĮREVLILERIÀ3OSYALÀ9ARDŨMLAƔMAÀVEÀ "AƔARŨLŨÀ+ARIYERÀŧğINÀ%TKINÀŧLETIƔIM $AYANŨƔMAÀ$ERNEŖI !FYONÀŧMAMÀ(ATIPÀ,ISESIÀ -EZUNLARŨÀ9ARDŨMLAƔMAÀVEÀ $INÀ'ĮREVLILERIÀƓANÀ%ŖITIMIÀ!LŨYOR $AYANŨƔMAÀ$ERNEŖI 4AVƔANLŨÀ$Oğ$RÀ-USTAFAÀ+ALEMLIÀ ŧNOVASYONÀILEÀ$EŖIƔIMÀVEÀ'ELIƔIM $EVLETÀ(ASTANESI !LAƔEHIRÀ"ELEDIYEÀ"AƔKANLŨŖŨ 0ROJEÀ9AZMAÀVEÀ-ANTŨKSALÀĂERğEVEÀ 9AKLAƔŨMŨ 4URGUTLUÀŧLğEÀ'ŨDAÀ4ARŨMÀVEÀ (AYVANCŨLŨKÀ-ijDijRLijŖij +IMYASALÀ$EŖILÀ3AŖLŨKLŨÀ'ŨDAÀ 4ijKETIYORUZ !KHISARÀ+AYMAKAMLŨŖŨ 3TRATEJIKÀ0LANÀ(AZŨRLAMAÀ%ŖITIMI +ijTAHYAÀĂALŨƔMAÀVEÀŧƔÀ+URUMUÀ -ijDijRLijŖij %TKILIÀŧLETIƔIMÀ+URMA 4AVƔANLŨÀ-ESLEKIÀ%ŖITIMÀ-ERKEZIÀ -ijDijRLijŖij 3OLIDWORKSÀ%ŖITIMI +ŨRKAŖAğÀ"ELEDIYESI 0ROJEÀ9AZMAÀVEÀ9ijRijTME (ISARCŨKÀŧLğEÀ-ILLIÀ%ŖITIMÀ -ijDijRLijŖij 0ROJEÀ(AZŨRLAMAÀVEÀ9ijRijTMEÀ +ONULARŨNDAÀ4EKNIKÀ$ESTEK 8 MARTI 3TQHYL2SQ@SDIHRHUD$XKDL/K@Mì 7RSODQWðODUð'»]HQOHQGL 013 Mayıs ayından bu yana çalışmaları devam eden “TR33 Bölgesi Turizm Stratejisi ve Eylem Planı” sonuçlarının Bölge paydaşlarının değerlendirmelerine sunulması amacıyla Ajansımız tarafından bir dizi istişare toplantısı düzenlendi. 3 Eylül’de Afyonkarahisar ve Kütahya’da, 4 Eylül’de Uşak’ta ve 5 Eylül’de Manisa’da gerçekleştirilen toplantılara İl Özel İdareleri, Belediyeler, Kültür ve Turizm Müdürlükleri, Ticaret ve Sanayi Odaları, Meslek Yüksekokullarının turizmle ilgili bölümleri, Termal Turizm İşletmeleri, Konaklama İşletmeleri, Turizm Acenteleri ve turizmle ilgili sivil toplum kuruluşlarından temsilciler ile Ajansımızdan Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi Başkanı İskender Cem Leblebici ve Uzman Nadiye Aksakal katıldılar. TR33 Bölgesi Turizm Stratejisi ve Eylem Planı çalışması; Bölge turizminin mevcut durumunun analizini, hedefler ve stratejileri, eylem planını, arazi çalışması sonucunda belirlenen turizm envanterini, Bölge içi ve dışındaki güzergâhları ve turizm odaklarını kapsamaktadır. 2 EXNMJ@Q@GHR@Q *·S@GX@ 4Ě@J İnteraktif bir şekilde gerçekleştirilen istişare toplantılarında katılımcılar, çalışmada ortaya çıkan bulguları değerlendirip görüşlerini bildirdiler. Çalışma, katılımcı görüşlerine göre revize edilerek nihai halini alacaktır. Toplantıların Bölge illerinde ayrı ayrı düzenlenmiş olmasına rağmen turizme ilişkin bazı ihtiyaçların benzerlik gösterdiği görüldü. İller özelinde farklılaşan ihtiyaçlar ve ağırlıklı olarak dile getirilen sorunlar toplantının somut çıktıları olarak not edildi ve ilerleyen çalışmalarda bu çıktıların ayrıca değerlendirilmesi kararı alındı. Turizm sektöründe çalışan farklı gruplar arasındaki (örneğin otel işletmeleri ve turizm acenteleri) bağlantıların zayıf olması ve daha fazla turist çekilebilmesi için Bölge illerinin Bölge dışındaki tur güzergâhlarına dâhil olmasının gerekliliği, tüm illerde dile getirilen ortak hususlar arasında yer aldı. Bölgenin turizm kapasitesinin değerlendirilmesi ve geliştirilmesine önemli bir katkı sağlayacağı öngörülen “TR33 Bölgesi Turizm Stratejisi ve Eylem Planı” nihai haline getirildiğinde kamuoyu ile paylaşılacaktır. ,@MHR@ her TEBESSÜM tebessüm BİR bir Zaferdir... HER ZAFERDİR... her tebessüm bir Zaferdir... *GTI×N×OUGOGPKPCTMCUÆPFCIGNGEGMKÁKP\CHGTNGCVÆNOÆĩDKTCFÆOXCTFÆT $ÑNIGOK\KPIGNGEGþKKÁKPUK\RC[FCĩNCTÆOÆ\NCDKTNKMVGÁCNÆĩÆ[QTW\ #H[QPMCTCJKUCTŖ-×VCJ[CŖ/CPKUCŖ7ĩCM *GTI×N×OUGOGPKPCTMCUÆPFCIGNGEGMKÁKP\CHGTNGCVÆNOÆĩDKTCFÆOXCTFÆT $ÑNIGOK\KPIGNGEGþKKÁKPUK\RC[FCĩNCTÆOÆ\NCDKTNKMVGÁCNÆĩÆ[QTW\ #H[QPMCTCJKUCTŖ-×VCJ[CŖ/CPKUCŖ7ĩCM +HUJÖOÖPVHPHQLQDUNDVÜQGD HER GÜLÜMSEMENİN ARKASINDA, JHOHFHNLÁLQ]DIHUOHDWÜOPÜíELUDGÜPYDUGÜU GELECEK İÇİN ZAFERLE ATILMIŞ BİR ADIM VARDIR %ÐOJHPL]LQJHOHFHðLLÁLQVL]SD\GDíODUÜPÜ]ODELUOLNWHÁDOÜíÜ\RUX] %·OJHPL]LQJHOHFHàLL¨LQVL]SD\GDĠODUòPò]ODELUOLNWH¨DOòĠò\RUX] #H[QPMCTCJKUCTŖ-×VCJ[CŖ/CPKUCŖ7ĩCM *GTI×N×OUGOGPKPCTMCUÆPFCIGNGEGMKÁKP\CHGTNGCVÆNOÆĩDKTCFÆOXCTFÆT $ÑNIGOK\KPIGNGEGþKKÁKPUK\RC[FCĩNCTÆOÆ\NCDKTNKMVGÁCNÆĩÆ[QTW\ #H[QPMCTCJKUCTŖ-×VCJ[CŖ/CPKUCŖ7ĩCM 10 MARTI KÜTAHYA VALİSİ VE AJANS YÖNETİM KURULU BAŞKANI SAYIN ŞERİF YILMAZ Hazırlayan | #NÚ@M2DK¢TJYS·QJ| Uzman - Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi 9QÿF.9DAEARƣF;=DACD= <Gǃ9DN=:=DZ=JA C9QF9CD9JÿAD=#ƧL9@Q9 ADA@9DCÿ@9CCÿF<9 <ƧDZƧF;=D=JAFARF=D=J<AJ ɳR=DDACD=C9LÿDÿE;ÿ:AJC9DCÿFE9FÿF K9ǃD9FE9KÿFGCL9KÿF<9#ƧL9@Q9 @9DCÿFÿFACLAK9<AN=LGHDMEK9D?=DADZAE CGFMKMF<9CAQ9CD9DZÿEÿAD=AD?ADAF=D=J KƣQD=F=:ADAJ S Kütahya; Hayme Ana’sından Evliya Çelebi’sine, kuruluşun mekânı Domaniç’inden, kurtuluşun toprağı Dumlupınar’ına; tüm tarihi ve kültürüyle, yer altı ve yer üstü zenginlikleri ile çok özel ve güzel bir ilimiz. Ayrıca ilimizin çinilerini, zarif porselenini, sanatçılarını, şifalı sularını söylemeden geçmemek gerek. Kütahya halkında da tarihten gelen güçlü bir özveri ve dayanışma ruhu olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Belli fırsatlar sağlandığı, insanlara imkân ve yol gösterildiği zaman bu dayanışma ruhuyla Kütahya çok daha iyi noktalara gelebilir. Zengin doğal ve beşeri potansiyelini daha iyi değerlendirdikçe Kütahya’nın örnek bir şehir olma yolunda ilerleyeceğinden şüphem yok. Biz de bu doğrultuda ilimizin hak ettiği şekilde yükselmesi, refahının daha da artması için yine Kütahyalılarla el ele çalışıyoruz. Kütahya’yı daha ileri noktalara taşıma konusunda vatandaşlarımız da oldukça duyarlılar. Toplantılarımıza, çalışmalarımıza katılıyor ve katkı sağlıyorlar. ƣD?=K=D?=DADZE=QA@ÿRD9F<ÿJE9C N=KƧJ<ƧJƧD=:ADAJC9DCÿFE9Qÿ K9ǃD9E9C9E9;ÿQD9GDMDZLMJMD9F #9DCÿFE9B9FKD9JÿFÿF:ƣD?=AƕAN= :ƣD?=D=J9J9Kÿ?=DADZEADZDAC>9JCD9JÿFÿ ?A<=JE=<=GQF9<ÿǃÿJGDƧF9KÿD <=ǃ=JD=F<AJAQGJKMFMR Ajanslar tüm faaliyetlerini Bölge aktörleri ile yakın irtibat halinde ve Bölge aktörlerinin katılımcılığı ile yürütmektedir. Aynı zamanda, Bölge’nin ekonomik ve sosyal potansiyeli ile sorunlarını yakından takip etmekteler. Bu çerçevede, Bölge içi gelişmişlik farkları ve bu farklara sebep olan etkenleri tespit edip; sağlanan destekler ve gerçekleştirilen diğer faaliyetlerle bu farklılıkların giderilmesi hususunu gözetmektedirler. Bölgesel kalkınma açısından bakıldığında ise, bunun uzun soluklu ve ucu açık bir süreç olduğunu söylemek gerekir. Hâlihazırda Ajanslar, mali ve teknik destek programları ile ön plana çıkmaktadır. Ancak mevzuatta da belirtildiği üzere Ajansların görevleri yalnızca mali ve teknik desteklerle sınırlı değil. Yatırım çekme, planlama gibi görevlerin yanı sıra, Ajansların Bölgelerinde üniversitesanayi veya kamu-üniversite işbirlikleri gibi stratejik işbirliklerini geliştirmek vb. işlevleri mevcut. Topyekûn bir kalkınma çalışması için Ajansların mali ve teknik destek süreçlerinde MARTI gösterdikleri etkiyi diğer alanlarda da göstermeleri ve bu konuda kamuoyunda daha fazla farkındalık oluşturmaları gerekmektedir. Ajansların, hâlihazırdaki kamuoyu algısının aksine, yalnızca hibe desteği veren kurumlar olarak değil, farklı alanlardan gelen nitelikli personeli ile Bölgeyi sosyo-ekonomik gelişmişlik açısından potansiyelleri ve sorunları ile ele alan, yereldeki kaynakların etkin kullanılmasını teşvik eden, küresel imkân ve gelişmeleri takip ederek farklı mekanizmalarla yereldeki aktörlerin dikkatine sunan, küresel-ulusalyerel arasındaki etkileşimleri kolaylaştıran çok boyutlu kurumlar olarak tasarlandığı göz önünde bulundurulmalıdır. #9DCÿFE9B9FKD9JÿFÿFK9ǃD9<ÿǃÿ <=KL=CD=JAN=>99DAQ=LD=JAAD=:MFD9JÿF =LCAFDAǃAFAF9KÿD<=ǃ=JD=F<AJAQGJKMFMR hazırlama konusunda Ajansımızın verdiği teknik destekler sayesinde proje yazma kapasitesinin artırılmasının iyi sonuçlar verdiğini görüyoruz. Ancak kaynak kısıtı nedeniyle Ajans destekleri seyrek dönemler halinde gerçekleşmekte, her defasında farklı kesimlerden aktörler desteklenebilmektedir. Bu da Ajanstan destek arayan Bölge aktörlerinin bu imkândan yeterince faydalanamaması ve faydalanmak için uzun süre beklemesi durumunu ortaya çıkarabilmektedir. Biz de Ajans olarak önümüzdeki dönemde faaliyetlerimizi ve desteklerimizi sadece kendi bütçemizle sınırlı tutmayacağız. Merkezi bütçeden gelen pay ve bölgedeki paydaşlarımızın katkılarıyla oluşan yıllık bütçemize ek olarak Avrupa Birliği fonları ile ulusal ve uluslararası fon kuruluşlarının dağıttığı hibelerden yararlanmak ve bu hibeleri bölgedeki paydaşlarımıza aktarmak üzere proje ve programlar üreteceğiz. Ayrıca Ajans tarafından desteklenen proje ve faaliyetler ile yürütülen hibe programlarının izlenmesi ve değerlendirilmesini çok önemli I@MRK@QL@KHUDSDJMHJCDRSDJOQNFQ@LK@QìHKD±MOK@M@¢ìJL@JS@CìQ MB@J LDUYT@SS@C@ADKHQSHKCHÚH·YDQD I@MRK@QìMF±QDUKDQHX@KMìYB@L@KHUDSDJMHJ CDRSDJKDQKDRìMìQKìJ@KL@L@JS@CìQ Kalkınma Ajansları kuruluş felsefesi gereği, sosyoekonomik gelişme açısından katma değer yaratacak; yenilikçi, Ar-Ge ve inovasyon içeren, çevreye duyarlı; işletmelerde kurumsallık, verimlilik, kalite, ihracat ve istihdam gibi kilit faktörler üzerinde önemli bir etki yapacak modern iş ve yatırımları içeren projeleri desteklemeyi hedeflemektedir. Ajansların destek programları bu yaklaşımla hazırlanmaktadır. Hedef kitle açısından bakıldığında kalkınma kavramının kapsayıcılığı doğrultusunda Ajanslar, toplumun tüm kesimlerine hitap etmektedir. Kalkınmayı ekonomik, sosyal, çevresel, kültürel vb. tüm boyutları ile ele almakta olan Ajansların paydaşları arasında özel sektör, kamu kesimi, üniversite ve sivil toplum kuruluşlarını saymak mümkün. Bir diğer ifadeyle, toplumun hemen her kesimi Ajansların ilgi ve görev alanına girmektedir. Ajansların sağladığı mali desteklerin etkinliğine baktığımızda; öncelikle yerel aktörlerin zaman zaman yukarıda tarif edilen nitelikte proje geliştirme ve Ajansa sunma anlamında yetersiz kalabildikleri görülebilmektedir. Mesela, önümüzdeki dönemde Zafer Kalkınma Ajansı’nın yeni destek programları açıklanacak. Bu destek programlarından bölgedeki tüm vatandaşların azami düzeyde haberdar olmasını ve mümkünse proje yazmalarını amaçlıyoruz. Özellikle proje “ 'DCDEJHSKD@¢ìRìMC@M A@JìKCìÚìMC@J@KJìML@ J@UQ@LìMìMJ@OR@XìBìKìÚì CNÚQTKSTRTMC@ I@MRK@Q SNOKTLTMS·LJDRHLKDQHMD GHS@ODSLDJSDCHQ I@MRK@Q J@KJìML@XìDJNMNLHJ RNRX@K¢DUQDRDKJ·KS·QDK UAS·LANXTSK@QìHKDDKD @KL@JS@CìQK@Q 11 12 MARTI !±KFD/K@MìJ@UQ@LìMìM F·MCDLHLHYCDXDQ @KL@Rì*@KJìML@ I@MRK@QìMìMJTQTKL@Rì HKDA@ĚK@LìĚNKTO ·KJDLHYCDS·L#·YDX A±KFDKDQHH¢HMTKTR@K ONKHSHJ@K@QK@TXTLKTAHQ ĚDJHKCD!±KFD/K@MK@Qì G@YìQK@ML@JS@CìQ9@EDQ *@KJìML@ I@MRìC@ JTQTKCTÚTXìK !±KFD/K@MìŗMì G@YìQK@LìĚSìQ ŚŚ$MDQVODU7RSOXPXQ7»P.HVLPOHULQH +LWDS(WPHNWHGLUśś *@KJìML@ I@MRK@QìJTQTKTĚ EDKRDEDRHFDQDÚH RNRXNDJNMNLHJ FDKHĚLD@¢ìRìMC@M J@SL@CDÚDQ X@Q@S@B@JXDMHKHJ¢H Q&DUDHMNU@RXNM H¢DQDM¢DUQDXD CTX@QKìHĚKDSLDKDQCD JTQTLR@KKìJ UDQHLKHKHJJ@KHSD HGQ@B@SUDHRSHGC@L FHAHJHKHSE@JS±QKDQ ·YDQHMCD±MDLKHAHQ DSJHX@O@B@JLNCDQM HĚUDX@SìQìLK@Qì H¢DQDMOQNIDKDQH CDRSDJKDLDXH GDCDEKDLDJSDCHQ I@MRK@QìMCDRSDJ OQNFQ@LK@Qì ATX@JK@ĚìLK@ G@YìQK@ML@JS@CìQ 'DCDEJHSKD@¢ìRìMC@M A@JìKCìÚìMC@ J@KJìML@J@UQ@LìMìM J@OR@XìBìKìÚì CNÚQTKSTRTMC@ I@MRK@QSNOKTLTM S·LJDRHLKDQHMD GHS@ODSLDJSDCHQ *@KJìML@Xì DJNMNLHJRNRX@K ¢DUQDRDKJ·KS·QDK UAS·LANXTSK@Qì HKDDKD@KL@JS@NK@M I@MRK@QìMO@XC@ĚK@Qì @Q@RìMC@±YDK RDJS±QJ@LTJDRHLH ·MHUDQRHSDUDRHUHK SNOKTLJTQTKTĚK@QìMì R@XL@JL·LJ·MC·Q !HQCHÚDQHE@CDXKD SNOKTLTMGDLDM GDQJDRHLH I@MRK@QìM HKFHUDF±QDU @K@MìM@FHQLDJSDCHQ I@MRK@QìMR@ÚK@CìÚì L@KHCDRSDJKDQHM DSJHMKHÚHMD A@JSìÚìLìYC@XDQDK @JS±QKDQHMA@YDM OQNIDFDKHĚSHQLD UD I@MR@RTML@ @MK@LìMC@XDSDQRHY J@K@AHKCHJKDQH F±Q·KDAHKLDJSDCHQ buluyorum. Projelerin uygulama ve izleme sürecine ilişkin olarak yararlanıcılara eğitimler veren arkadaşlarımız, yararlanıcıların projelerin uygulama aşamasındaki sorularını yanıtlayarak sürekli onların yanında yer alıyorlar. Bu bir anlamda yararlanıcıların sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmelerini sağlamanın yanı sıra, kamu kaynaklarının doğru kullanılmasını da temin etmeye yönelik. Düzenli proje izleme ziyaretleri gerçekleştiren personelimiz, yararlanıcılara, uygulamada karşılaştıkları problemlerin çözümüne yönelik destek veriyorlar, bu desteğin firmalarımızın kurumsallaşma çalışmalarına yönelik katkısını da memnuniyetle gözlemliyoruz. Bunun yanı sıra, Bölge’deki iş ve yatırım imkânlarının Başbakanlık Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı (TYDTA) ve ilgili diğer kuruluşlarla işbirliği halinde ulusal ve uluslararası düzeyde yerli ve yabancı yatırımcılara tanıtımını üstlenen, yatırımların planlı ve koordineli bir şekilde gerçekleştirilmesini sağlayan Yatırım Destek Ofislerimizin (YDO’lar) faaliyetleri de çok önemli. YDO’lar, sundukları tüm yatırım destek ve danışmanlık hizmetlerini ücretsiz olarak gerçekleştiriyorlar. Ayrıca, Ekonomi Bakanlığı tarafından sağlanan teşvikler ile ilgili yatırımcılara danışmanlık yapıyor, teşvik belgesi sahibi projelerin izlemelerini yaparak, ekspertiz ve kapama işlemlerini yürütüyorlar. Bölgemizde kritik ve büyük projelerin sayısı arttıkça, bu projelerin sonuçları görüldükçe, bölgede Ajans sayesinde büyük yatırımlar gerçekleştiğinde Ajansın rolünün daha iyi algılanacağını düşünüyorum. B9FKÿEÿRL9J9>ÿF<9F@9RÿJD9F9FƣD?= (D9FÿAD=AD?ADA?ƣJƧDZD=JAFARF=D=J<AJ Bölge Planı kavramının gündemimizde yer alması Kalkınma Ajanslarının kurulması ile başlamış olup ülkemizde tüm Düzey 2 bölgeleri için ulusal politikalarla uyumlu şekilde Bölge Planları hazırlanmaktadır. Zafer Kalkınma Ajansı da kurulduğu yıl, kısa süre zarfında 2010-2013 Bölge Planı’nı hazırlamıştır. Geçtiğimiz 1,5 yıllık sürede ise Bölge aktörlerinin katkı ve katılımları ile hazırladığı TR33 Bölgesi 2014-2023 Bölge Planı’nın ilk taslağını Kalkınma Bakanlığı’na iletmiştir. Planın “uygulanabilir” ve “katılımcı esaslı” olabilmesi amacıyla Ajans tarafından 170’ten fazla toplantı düzenlenerek Bölgedeki binlerce paydaşa ulaşılmıştır. Ajansın vereceği tüm desteklerin, kamu kurum ve kuruluşlarının yatırımlarının ve çevre düzeni planlarının Bölge Planına uygun olması gibi zorunluluklar nedeniyle, söz konusu toplantılarda Ajans tarafından farkındalık oluşturulmuş ve Bölgedeki diğer kurum ve kuruluşlar ile istişare toplantıları düzenlenerek görüş ve önerilerinin Bölge Planına azami ölçüde yansıtılması sağlanmıştır. Bu doğrultuda, kısa ve orta vadede Bölge Planının Bölgenin diğer kurum ve kuruluşları tarafından sahiplenilmesi beklenmektedir. #ƧL9@Q9{FÿF,*ääƣD?=KA{F<=CA <Aǃ=JADD=JGD9F>QGFC9J9@AK9J %9FAK9N=-DZ9CAD==LCAD=DZAEAFAF9KÿD <=ǃ=JD=F<AJAQGJKMFMR Zafer Kalkınma Ajansı, Afyonkarahisar, Uşak ve Manisa illeri ile işbirliği sağlamamız noktasında çok değerli bir aracı kurum görevi görmekte. Dört ilin Valileri, Belediye Başkanları, İl Genel Meclisi Başkanları ve Ticaret ve Sanayi Odası Başkanları olarak her ay düzenli şekilde bir araya geliyoruz. Konuları birlikte ele alarak ve tecrübelerimizi paylaşarak gerek Ajans faaliyetleri açısından gerekse bölge açısından önemli ve etkin kararlar aldığımızı düşünüyorum. Dört ilimiz de önemli değerler taşıyan ülkemizin MARTI KÜTAHYAMIZ 675$7(-ï.%ï5ï/ Kütahyamız doğal ve beşeri kaynakları ile bölgenin gelişimine katkı sağlayabilecek stratejik bir il. Bölgesel kalkınma perspektifiyle Zafer Kalkınma Ajansı Yönetim Kurulu’nda Kütahya’yı en iyi şekilde temsil ediyor; bölgesel kalkınmaya azami katkı sağlamaya çalışıyoruz. 9@EDQ*@KJìML@ I@MRìXìKìA@ĚK@QìMC@E@@KHXDSKDQHMD A@ĚK@Cì I@MRUDQCHÚHCDRSDJKDQUDFDQ¢DJKDĚSHQCHÚH E@@KHXDSKDQHXKDA±KFDCDDSJHRHMHGHRRDSSHQLDXDA@ĚK@Cì'DQFD¢DM F·MC@G@¢NJS@MìMìXNQUDA±KFDG@KJìM@C@G@E@YK@GHS@ODCHXNQ değerli illeri. Kütahya’mız da doğal ve beşeri kaynakları ile bölgenin gelişimine katkı sağlayabilecek stratejik bir il. Bölgesel kalkınma perspektifiyle Zafer Kalkınma Ajansı Yönetim Kurulu’nda Kütahya’yı en iyi şekilde temsil ediyor; bölgesel kalkınma çalışmalarına azami katkı sağlamaya özen gösteriyoruz. B9FK 1ƣF=LAE#MJMDM9DZC9Fÿ GD9J9C29>=J#9DCÿFE9 B9FKÿ{FÿF CMJMDMDZMF<9F:M?ƧF=C9<9J?=ƕ=F R9E9FÿF9KÿD<=ǃ=JD=F<AJAQGJKMFMR Zafer Kalkınma Ajansı 2010 yılı başlarında faaliyetlerine başladı. Ajans, verdiği destekler ve gerçekleştirdiği faaliyetleriyle bölgede etkisini hissettirmeye başladı. Her geçen gün daha çok tanınıyor ve bölge halkına daha fazla hitap ediyor. Ancak şu da bir gerçek ki, yeni ve farklı konseptte olan bir kurumun tam anlamıyla bölgede kendini hissettirmesi için zamana ihtiyaç var. Bugüne kadar kat edilen mesafenin oldukça memnuniyet ve ümit verici olduğunu söyleyebilirim. Ajansın farklı alanlarda bölgedeki aktörlere ve %@QJKì@K@MK@QC@A±KFDCDJH @JS±QKDQDXNKF±RSDQHBH¢@KìĚL@K@Q X@OL@X@UDA±KFDLHYH¢HMXDMHKHJ¢HEHJHQKDQ UDTXFTK@L@K@QFDKHĚSHQLDXDCDU@L DCDBDÚHY!DMATUDRHKDHKDA±KFDCDJH S·LO@XC@ĚK@QìLìY@9@EDQ*@KJìML@ I@MRìŗLìYìME@@KHXDSKDQHMHX@JìMC@MS@JHO DSLDKDQHMHE@@KHXDSKDQDUD¢@KìĚL@K@Q@ HĚSHQ@JDSLDKDQHMHUDJ@SJìR@ÚK@L@K@QìMì S@URHXDDCHXNQTL işletmelerimize yol gösterici çalışmalar yapması, bölgeye yenilikçi fikirler ve uygulamalar getirmesi noktasında çalışmalarımıza devam edeceğiz. Bu vesileyle Bölgedeki tüm paydaşlarımıza Zafer Kalkınma Ajansı’mızın faaliyetlerini yakından takip etmelerini, faaliyetlere ve çalışmalara iştirak etmelerini ve katkı sağlamalarını tavsiye ediyorum. Bundan kazançlı çıkan bölgemiz ve bölgemizde yaşayan insanlar olacak. Bu vesile ile bölgede yaşayan bütün hemşerilerime, kurul üyelerimize ve ajansımızın değerli çalışanlarına saygı ve sevgilerimi sunuyor, çalışmalarında başarılar diliyorum. 13 14 MARTI +('()/(5Ĭ 7h5.Ĭ<((.2120Ĭ6Ĭ1Ĭ1 <,/, Hazırlayan | 8@JTO/DJDQ| Uzman - Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi zun ve zorlu savaş yıllarının ardından bağımsızlığın tekrar kazanılmasından sonra, ülkemizde ekonomik ve siyasal alanlarda da tam bağımsızlığın sağlanması için çalışmalar başlatılmıştır. U 5HIRUPODU+ð]OD*HU¦HNOHĞWLULOPLĞYH 8]XQ9DGHOL+HGHIOHU.RQXOPXĞWXU Bu süreçte Cumhuriyet’in ilanı başta olmak üzere çeşitli reformlar hızla gerçekleştirilirken, uzun vadeli hedefimiz 1923 yılının Şubat ayında toplanan İzmir İktisat Kongresi’nde ortaya konmuştur: “Muasır medeniyetler seviyesine çıkmak”. Bu hedef doğrultusunda, Cumhuriyet’in ilk yılları uzun dönem savaşlardan ve yoksulluktan yorgun düşmüş olan ekonomi ve toplumun canlanmasıyla geçerken, dünya 1929’daki Büyük Ekonomik Buhran ile sarsılmaktaydı. Buhran, ülkemiz ekonomisini de etkileyerek sanayileşme hamlesini sekteye uğratmıştır. Bu süreçte, dünyada ekonomide yıllardır kabul edilen uzun vadede ekonominin dengeye ulaşacağını varsayan Klasik İktisat Teorisi terk edilerek, dengeye ulaşılmasını hızlandıracak devlet müdahalelerini savunan Keynesyen İktisat Teorisi’ne geçilmiştir. John Maynard Keynes, denge sağlanana kadar geçecek zamanın yıkıcı etkilerini dikkate alarak devletin ekonomideki düzenleyici rolünü öne çıkarmıştır. Ülkemizde de Buhran’ın etkilerinin azaltılması için devletçi ekonomi politikası benimsenmiş ve 1932-33 yıllarında Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı (1934-1938) hazırlanmıştır. Plan’da üretim, dış ticaret ve yatırımlar gibi ağırlıklı olarak ekonomi ve temel altyapıya ilişkin alanlardaki kamu yatırımları belirlenmiştir. Plan hedeflerine başarılı bir şekilde ulaşılırken ülke ekonomisi beş yıllık süre içerisinde, reel olarak yıllık ortalama %7,1 hızla büyürken dış ticaret hacmi %17,8 artmıştır. Daha sonra hazırlanan İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı ise 1939’da patlak veren İkinci Dünya Savaşı nedeniyle uygulanamamıştır. MARTI /.(0ï='(3/$1/, (.2120ï<(*(ïĝ KJDLHYHMOK@MKì DJNMNLHXDFD¢HĚHMCD ŗS@DJNMNLHJRNRX@K UDJ·KS·QDKONKHSHJ@K@QìM UDGDCDEKDQHMS@XHMHMCD UDDJNMNLHJONKHSHJ@Xì HKFHKDMCHQDME@@KHXDSKDQHM JNNQCHM@RXNMTMC@ '·J·LDSDX@QCìLBì NKL@JUDC@MìĚL@MKìJ X@OL@JF±QDUHXKD JTQTK@M!@ĚA@J@MKìÚ@ A@ÚKì#DUKDS/K@MK@L@ 3DĚJHK@Sì,·RSDĚ@QKìÚìŗMìM O@XìA·X·JS·Q.M ADĚXìKKìJGDCDEKDQ CNÚQTKSTRTMC@ G@YìQK@M@M!HQHMBH!DĚ 8ìKKìJ*@KJìML@/K@Mì HKDOK@MKì C±MDLDFHQHKLHĚSHQ2±Y JNMTRTOK@MìMFHQHĚHMCD TYTMU@CDKHODQRODJSHE OK@MHGSHX@Bì@Ě@ÚìC@JH B·LKDKDQKDHE@CD DCHKLHĚSHQř3·QJHXDFHAH @YFDKHĚLHĚAHQSNOKTLTM HKDQHAHQG@X@SRS@MC@QCìM@ TK@ĚL@Rì@MB@JTYTM R·QDKHUDRHRSDLKHAHQ F±Q·Ě¢DQ¢DUDRHH¢HMCD X·Q·S·KDBDJCDU@LKì J@KJìML@¢@A@K@QìXK@ R@ÚK@M@AHKHQ!TMT FDQ¢DJKDĚSHQLDJ H¢HMGDCDEKDQDUDAT GDCDEKDQDTK@ĚL@Xì R@ÚK@X@B@JJ@XM@JUD @Q@¢K@Q@TYTMAHQY@L@M ODQRODJSHEHH¢HMCDA@JL@J UDJ@KJìML@OKMK@QìMìM G@YìQK@ML@RìMC@AT ODQRODJSHEHF±Y±M·MCD ATKTMCTQL@JFDQDJKHCHQŗŗ KJDLHYCDCD!TGQ@MŗìMDSJHKDQHMHM@Y@KSìKL@RìH¢HMCDUKDS¢H DJNMNLHONKHSHJ@RìADMHLRDMLHĚUDXìKK@QìMC@!HQHMBH !DĚ8ìKKìJ2@M@XH/K@MìG@YìQK@MLìĚSìQ/K@MŗC@·QDSHLCìĚ SHB@QDSUDX@SìQìLK@QFHAH@ÚìQKìJKìNK@Q@JDJNMNLHUDSDLDK@KSX@OìX@ HKHĚJHM@K@MK@QC@JHJ@LTX@SìQìLK@QìADKHQKDMLHĚSHQ .DUPD%LU(NRQRPL0RGHOL %HQLPVHQPLĞ Uzun vadeli stratejiler ülkenin ekonomik ve sosyal yönden yaşaması beklenen temel gelişme eksenlerini ve vizyonunu sunmaktadır. Bu kapsamda, ilk üç planı kapsayan bu dönemde serbest piyasa ve planlı ekonomiyi bir araya getiren karma bir ekonomi benimsenmiştir. Ayrıca Üçüncü Beş Yıllık Kalkınma Planı (1973-77) hazırlanırken 1995 yılına kadarki perspektif gözetilmiştir. 1978 yılında yaşanan ekonomik kriz, planlı dönemi sekteye uğratsa da Dördüncü Beş Yıllık Kalkınma Planı (1980-1984) ve sonrasındaki tüm planlarda liberal ekonominin benimsendiği görülmüştür. Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (2001-2005) ise 2023 Vizyonu Hedefleri doğrultusunda hazırlanmış ve bu hedefler, Uzun Vadeli Gelişme Stratejisi (2001-2023) olarak sunulmuştur. Bu dönem öncesi ülke ekonomisinin 78 yılı incelendiğinde, ilk 39 yıllık planlı olmayan ekonomi döneminde (19241962) yıllık ortalama %5,5; ikinci 39 yıllık planlı ekonomi döneminde (1963-2001) ise %4,3 büyüdüğü gözlenmektedir. durum, ülkenin planlı ekonomi döneminde daha yavaş ama ‘istikrarlı’ büyüdüğünü göstermektedir. Üstelik planlı olmayan ekonomi dönemindeki hızlı büyüme, ekonominin 1923 öncesinde uzun süren savaşların etkisiyle çok küçülmüş olmasından kaynaklanmaktadır. Bu açıdan bakıldığında, kalkınma planlarının orta vadeli programlar ile yıllık programları yönlendirerek kaynakların etkin dağıtılmasını ve istikrarlı büyümeyi sağladığı söylenebilir. Buna karşın her iki dönemdeki yıllık büyüme oranlarındaki dalgalanmaları gösteren varyans değeri hesaplandığında, 1924-1962 döneminde %1,04 olan değerin 1963-2001 döneminde %0,20 olduğu görülmektedir. Bu Ülkemizin üçüncü uzun dönem perspektifi sayılabilecek ve Cumhuriyet’in 100. yılı olan 2023’ü baz alan Uzun Vadeli Gelişme Stratejisinin temel amacı; Atatürk’ün gösterdiği çağdaş uygarlık düzeyini aşma 15 16 MARTI 6(50$<(%ï5ï.ï0ï9(6$1$<ï/(ĝ0( KJDMHMDJNMNLHJUDSHB@QHX±MCDMNQS@X@ JNXCTÚTGDCDEKDQHFDQ¢DJKDĚSHQDAHKLDRH H¢HMDJNMNLHJUDSNOKTLR@K@¢ìC@MFDQDJKH C±M·Ě·LKDQHR@ÚK@L@RìFDQDJLDJSDCHQ !TC±M·Ě·LCD·KJDMHMFDM¢UDCHM@LHJ M·ETRTFHQHĚHLBHUDJTQTLR@KK@ĚL@R·QDBH GìYK@HKDQKDXDMOHX@R@DJNMNLHRHJ·KS·QDK UDSTQHRSHJCDÚDQKDQHHKDCNÚ@KJ@XM@JK@QìMìM JQHSHJQNKKDQNXM@L@RìADJKDMLDJSDCHQ KJDMHMDJNMNLHJUDSHB@QHA·X·LDRHMHM R@ÚK@ML@RìH¢HMRDQL@XDAHQHJHLHUD R@M@XHKDĚLDR·QD¢KDQHMHMGìYK@MCìQìKL@RìM@ HGSHX@¢CTXTKL@JS@CìQ!T@L@¢K@FDQDJ XDMHG@YìQK@M@M3DĚUHJ2HRSDLHFDQDJRD ŗKHXìKK@QìMNQS@K@QìMC@MADQHGìYK@@QS@M @KSX@OìX@SìQìLK@QìDSJHMQNKNXM@L@JS@CìQ !TMTMX@MìRìQ@·QDSHLE@JS±QKDQHHKD X@SìQìLK@QìMC@G@·QDSJDMG@KDFDSHQHKLDRH C@G@UDQHLKH·QDSHLUDRSQ@SDIHJX@SìQìLK@QìM X@OìKL@RìMìR@ÚK@X@B@JSìQ!TJ@OR@LC@ J@LTX@SìQìLK@QìMC@DÚHSHLR@ÚKìJUD 1&$@K@MK@QìMìMO@XK@QìMìM@QSSìQìKL@Rì GDCDEKDMLHĚSHQ XQìB@AHKHLUDSDJMNKNIH @K@MìMC@JHFDKHĚLDKDQHMGìYK@MCìQìK@Q@J·KJD FDMDKHMCDXDMHKHJ·QDSLDJ@O@RHSDRHMHM @QSSìQìKL@RìUDSDJMNKNIHHGQ@¢DCDM AHQDJNMNLHJX@OìMìMNKTĚSTQTKL@Rì @QYTK@ML@JS@CìQ hedefi doğrultusunda, Türkiye’nin 21. yüzyılda kültür ve uygarlığın en ileri aşamasına ulaşarak dünya standardında üreten, gelirini adil paylaşan, insan hak ve sorumluluklarını güvenceye alan, hukukun üstünlüğünü, katılımcı demokrasiyi, laikliği, din ve vicdan özgürlüğünü en üst düzeyde gerçekleştiren, küresel düzeyde etkili bir dünya devleti olmasıdır. Bilgi toplumuna dönüşümün sağlanarak dünya hasılasından daha yüksek oranda pay alınması, toplumun yaşam kalitesinin yükseltilmesi, bilim ve uygarlığa katkı ile bölgesel ve küresel düzeylerdeki kararlarda etkin söz sahipliği, Uzun Vadeli Gelişme Stratejisinin nesnel amaçlarını oluşturmaktadır. İhracata dönük, teknoloji yoğun, katma değeri yüksek, uluslararası standartlara uygun ve yerel kaynakları harekete geçiren bir üretim yapısı hedeflenen 2023 Vizyonu’nda ekonominin yıllık üretim değerine tekabül eden Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH)’nın 2023 yılında 1,9 trilyon dolara çıkması beklenmektedir. GSMH değeri 2000 yılında 265 milyar dolar iken 2012 yılında 785 milyar dolara çıkmıştır ve Türkiye ekonomisi dünyanın 17. büyük ekonomisi konumundadır. 2000-2012 yılları arasında yıllık ortalama %9,5’lik artış görülen GSMH’nin, 2023 yılı hedefine ulaşılması için 2012-2023 yılları arasında yıllık ortalama %8,4 oranında artması gerekmektedir. Söz konusu hedef Onuncu Kalkınma Planı (OKP) ile güncellenerek 2 trilyon dolara çıkarılmıştır. Bunun için ise ülke ekonomisinin her yıl ortalama %8,9 nominal büyüme gerçekleştirmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda, 2012 yılına kadar beklenenin üzerinde hızla büyüyen ekonominin 2023 yılında en büyük 10 ekonomi arasına girmesi beklenmektedir. Ayrıca 2000 yılında 4.130 dolar olan ve 2012 yılında 10.497 dolara çıkan kişi başına düşen gelirin, 2023 yılında 25 bin dolara yükseltilmesi hedeflenmektedir. +HGHIOHULï¦LQïKUDFDW$UWðĞðQðQ QHPL%»\»N 2023 yılı büyüme hedefinin gerçekleşmesi için GSMH’nin bileşenlerinden ihracattaki artışın önemi büyüktür. Gerek OKP’de, gerekse 2023 Türkiye İhracat Stratejisi ve Eylem Planı’nda belirtilen 500 milyarlık ihracat hedefi doğrultusunda, 2000 yılında 27,8 milyar dolar olan ihracat 2012 yılında 152 milyar dolara çıkmıştır. 2000-2012 yılları arasında yıllık ortalama %15,2’lik hızla büyüyen ihracattaki 500 milyar dolarlık 2023 hedefinin tutturulması için 2012-2023 yılları arasında yıllık ortalama %11,4 büyümesi gerekmektedir. Bu açıdan bakıldığında, ülkemizin mevcut gelişme hızını koruyarak büyüme ve ihracat hedeflerine ulaşabileceği görülmektedir. Bu doğrultuda çözülmesi gereken önemli meselelerden biri ihracattaki ithal hammadde ve ara malı bağımlılığıdır. Yapılan araştırma ve analizlere göre, ihracat ile ara malı ithalatı arasında uzun vadeli ve doğru orantılı bir ilişki söz konusudur. Bu ilişkinin son birkaç yılda bozulmaya başlaması ve ihracat artışı sürerken ara malı ithalatının azalması ise ithal bağımlılığının giderilmeye başladığını gösteren, umut verici bir gelişmedir. Ülkenin ekonomik ve ticari yönden ortaya koyduğu hedefleri gerçekleştirebilmesi için ekonomik ve toplumsal açıdan gerekli dönüşümleri sağlaması gerekmektedir. Bu dönüşümde, ülkenin genç ve dinamik nüfusu, girişimci ve kurumsallaşma süreci hızla MARTI %10’lar seviyesine çekilecek ve üretim daha verimli hale getirilecektir. Uzun yıllar boyu temel sektörü tarım olan ülke ekonomisinde sanayi ve hizmetlerin lokomotif sektörler haline gelmesi, ülkemizin daha fazla katma değer üretmesi ve ihracat odaklı büyümesi amaçları açısından önemli bu husustur. Sanayi ve hizmetler sektörlerindeki bu hızlı artış ile ülkemizde kişi başına düşen milli gelir 10 yıllık süre içerisinde 4 bin dolar seviyelerinden 10 bin doların üzerine çıkarılmıştır. Ayrıca tarım sektörünün daha verimli ve kalite standartlarına uygun üretim yapması da AB’nin Ortak Tarım Politikası kapsamındaki hedeflerle örtüşmektedir. Bu sayede Avrupa Birliği tarım ve gıda pazarına giren ülkemizin tarımsal ihracatı artmakta ve 500 milyar dolarlık ihracat hedefine yaklaşılmaktadır. 5HYXNMTŗMC@SNOKTLR@KX@OìC@JHC±M·Ě·L· DSJHKDXDBDJSDLDKDÚHKHLFHCDQDJ@QS@MĚDGHQLDQJDYKDQHMCD X@Ě@X@MM·ETRNQ@MìCìQ2±YJNMTRTNQ@MXìKìMC@ HJDMXìKìMC@ŗD¢ìJLìĚSìQXìKìMC@HRDM·ETRTM ŗìMìMHKUDHK¢DLDQJDYKDQHMCDX@Ě@L@RìADJKDMLDJSDCHQ ilerleyen piyasa ekonomisi, kültürel ve turistik değerleri ile doğal kaynaklarının kritik roller oynaması beklenmektedir. Ülkenin ekonomik ve ticari büyümesinin sağlanması için sermaye birikimi ve sanayileşme süreçlerinin hızlandırılmasına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu amaçla gerek yeni hazırlanan Teşvik Sistemi, gerekse 2000’li yılların ortalarından beri hızla artan altyapı yatırımları etkin rol oynamaktadır. Bunun yanı sıra üretim faktörleri ile yatırımların daha üretken hale getirilmesi daha verimli üretim ve stratejik yatırımların yapılmasını sağlayacaktır. Büyümenin %30’unun toplam faktör verimliliğinden (eğitim, AR-GE harcamaları, doğrudan yabancı sermaye yatırımları, dışa açıklık, kurumsal yapı ve altyapı yatırımları etkisiyle) sağlanması öngörülmektedir. Bu kapsamda kamu yatırımlarında eğitim, sağlık ve AR-GE alanlarının paylarının arttırılması hedeflenmiştir. Ayrıca bilim ve teknoloji alanındaki gelişmelerin hızlandırılarak ülke genelinde yenilik üretme kapasitesinin arttırılması ve teknoloji ihraç eden bir ekonomik yapının oluşturulması arzulanmaktadır. Ekonomik dönüşümde ise temel belirleyici unsur, katma değerdeki tarım sektörü payının %5, sanayi sektörü payının %30, hizmetler sektörü payının ise %65 olması hedefidir. Söz konusu değerler; 2004 yılında sırasıyla %10,7; %28 ve %61,3 iken 2008 yılında %8,5; %27,2 ve %64,3 olmuştur. Bu bağlamda 2023’e giden yolda, tarım sektöründen tarım dışı sektörüne yönelimin süreceği anlaşılmaktadır. Bu sektörlerdeki istihdam artışı ile tarımdaki istihdamın payı 2 Temmuz 2013’te Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’nce kabul edilen, 6 Temmuz 2013’te Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren ve 2014-2018 yıllarını kapsayan OKP de 2023 Hedefleri doğrultusunda hazırlanmıştır. OKP’de, 2023’e giden yoldaki politikalar ‘Nitelikli İnsan, Güçlü Toplum’, ‘Yenilikçi Üretim, İstikrarlı Yüksek Büyüme’ ve ‘Yaşanabilir Mekânlar, Sürdürülebilir Çevre’ başlıklarında sunulmuştur. 2023 Hedefleri, ekonomik ve sosyal yapıda gerekli dönüşümleri sağlayarak beşeri kalitenin yükselmesi; yüksek teknolojili, katma değerli ve sürdürülebilir üretimin arttırılması ve bunların sonucu olarak refah düzeyinin arttırılması başlıklarında toplanabilmektedir. Ülkemiz, planlı dönemde üç kez ortaya koyduğu uzun vadeli stratejilerle (1977, 1995 ve 2023) söz konusu başlıklarda büyük atılım ve dönüşümler sergilemiş ve bu gelişmeler kalkınma sürecinde etkin rol oynamıştır. Bu doğrultuda, ilk iki uzun vadeli strateji (1977 ve 1995 hedefleri) ülkenin az gelişmiş yapısının giderilmesi ile istikrarlı ekonomik ve sosyal kalkınmanın sağlanmasıyla geçmiştir. Üçüncü uzun vadeli strateji olarak belirlenen ve Cumhuriyet’in 100. yılında nasıl bir Türkiye görmek istediğimizin ana hatlarını çizen 2023 Hedefleri’nde ise ülkemizi muasır medeniyetler seviyesinin de üzerine çıkaracak hedefler ortaya konmuştur. Söz konusu hedefler doğrultusunda ilerleyen ülkemiz son on yıllık sürece girmektedir. Bu uzun ve zorlu serüvende büyük adımlar atan ülkemizin son on yıllık sürecinde de başarılı olarak bölgesel ve küresel ölçekte bir güç haline gelmesi beklenmektedir. 17 18 MARTI PROJELERDEN GELISMELER ZAFER KALKINMA AJANSI TARAFINDAN '(67(./(1(1352-(/(5 &DQH#±M·Ě·LCD *@CìM$KH Hazırlayan | ,TRS@E@"NĚJTM | Uzman - İzleme ve Değerlendirme Birimi fyonkarahisar İli Çevre Hizmetleri Birliği’nin yürütmekte olduğu “Kadınlar İleriyi Düşünüyor, Geri Dönüştürüyor” projesi ile ev ekonomisi ve evsel atıkların yönetimi hususlarında kadınların oynadığı kritik rolden yola çıkarak geri dönüştürülebilecek ürünler konusunda kadınların bilinçlendirilmesi hedeflenmekte. A Afyonkarahisar Belediyesi ve Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü’nün ortak olarak yer aldığı; kadınlara yönelik eğitim ve atölye çalışmalarını içeren proje sayesinde çeşitli atıkların ekonomiye yeniden kazandırılmasına ve çevre kirliliğinin azaltılmasına katkı sağlanacak. Birlik Müdürü Mehmet Durak’ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen tanıtım toplantısı ile proje kamuoyuna tanıtıldı. Toplantıya Afyonkarahisar Belediye Başkan Yardımcısı Ayfer Örten, Ajans Genel Sekreter Vekili Veli Oğuz, Afyonkarahisar Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü Tuğrul Çınar ve İzleme ve Değerlendirme Birimi uzmanlarından Fatih Sever ile ilgili kurumlardan çok sayıda temsilci katıldı. /QNFQ@L 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì /QNID2@GHAH EXNMJ@Q@GHR@QëKHDUQD'HYLDSKDQH!HQKHÚH /QNID Cì *@CìMK@QëKDQHXH#·Ě·M·XNQ&DQH#±M·ĚS·Q·XNQ /QNID!·S¢DRH 3+ I@MR#DRSDJ,HJS@Qì 3+ I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH X /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK EXNMJ@Q@GHR@Q /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D,DQJDY MARTI NA@MK@QŗC@*@CìMK@Q@ëĚUD*·KS·Q,DQJDYH Bu çalışmaların yanı sıra, kursiyer kadınlar tarafından üretilen yöresel, kültürel ve sanatsal ürünler farklı ilçelerdeki 3 şenlik ve 5 festivalde sergilenerek satışa sunulacak. Böylelikle, kadınların birlikte hareket edebilme bilinciyle, iş gücüne, sosyal ve ekonomik hayata katılımları teşvik edilecek. obanlar ilçesi Kadın İş ve Kültür Merkezi’ne kavuşuyor. Sosyal Altyapı Mali Destek Programı kapsamında, Çobanlar Belediyesi’nin yürüttüğü proje ile kadınların hem çalışmalarını gerçekleştirebilecekleri hem de yaptıkları ürünlerin satış ve pazarlamasını sağlayacakları Kadın İş ve Kültür Merkezi kurulacak. C /QNFQ@L /QNID2@GHAH /QNID Cì /QNID!·S¢DRH I@MR#DRSDJ,HJS@Qì I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D Proje ortağı Çobanlar Halk Eğitim Merkezi kursiyer kadınlara iş kurma ve geliştirme, el sanatları, hijyen, sanitasyon ve besin öğeleri ve iletişim teknikleriyle ilgili eğitimler verecek. Eğitime katılan kadınlar sertifika sahibi olacaklar. Çobanlar Belediyesi tarafından yürütülen Kadın İş ve Kültür Merkezi projesi; 04.07.2013 tarihinde gerçekleştirilen tanıtım toplantısıyla kamuoyuna duyuruldu ve kursiyer olarak başvuru yapmaları yönünde kadınlar teşvik edildi. Projeye Çobanlar Ziraat Odası da ortaklık ediyor. 2NRX@K KSX@Oì,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì NA@MK@Q!DKDCHXD!@ĚJ@MKìÚì NA@MK@Q!DKDCHXDRH*@CìMëĚUD*·KS·Q,DQJDYH/QNIDRH 3+ 3+ X EXNMJ@Q@GHR@Q NA@MK@Q ,@KH#DRSDJ/QNFQ@LìJ@OR@LìMC@NA@MK@Q!DKDCHXDRHŗMHMX·Q·SS·Ú·OQNIDCD NA@MK@Q'@KJ$ÚHSHL,DQJDYHJTQRHXDQJ@CìMK@Q@HĚJTQL@UDFDKHĚSHQLDDKR@M@SK@Qì GHIXDMR@MHS@RXNMUDADRHM±ÚDKDQHUDHKDSHĚHLSDJMHJKDQHXKDHKFHKHDÚHSHLKDQUDQDBDJ $ÚHSHLDJ@SìK@MJ@CìMK@QRDQSHEHJ@R@GHAHNK@B@JK@Q "K@MCQ@Rŗ@!·X·J8@SìQìL arahallı Kaymakamlığı tarafından geliştirilen ve Ajansımızın Sosyal Altyapı Mali Destek Programı kapsamında destek alan proje ile, tarihi 2500 yıl öncesine dayanan Friglerden kalma Clandras Köprüsü ve çevresinin alternatif turizm potansiyelinin geliştirilmesi hedefleniyor. Proje kapsamında yürüyüş, koşu, at ve bisiklet yolu yapılması, Banaz Çayının ekolojik özellikleri bozulmadan K /QNFQ@L /QNID2@GHAH /QNID Cì /QNID!·S¢DRH I@MR#DRSDJ,HJS@Qì I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D belirli mecralarında ıslah çalışmaları yapılması, kamp ve karavan alanı oluşturulması, yamaçlardan geçen su kanalının düzenlenmesi suretiyle Pepuza Antik kentine daha rahat ulaşımın sağlanması gibi düzenlemeler gerçekleştirilmekte. Aynı zamanda 1 adet Amfi tiyatro ve 1 adet çok amaçlı hizmet binası inşa edilecek. Yapılan bu düzenleme ve yatırımlarla, Clandras Köprüsü ve çevresinin turizm potansiyelinin artırılması ve yöre halkının turizmden gelir elde etmesine yönelik altyapıların oluşturulması hedefleniyor. 2NRX@K KSX@Oì,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì *@Q@G@KKì*@XL@J@LKìÚì 2NRX@K8@Ě@L.K@M@JK@QìMì QSìQìBìUD*ìQR@K3TQHYLH&DKHĚSHQHBH KSX@OìK@QK@"K@MCQ@R!±KFDRHMH&DKHĚSHQLD/QNIDRH 3+ 3+ X 4Ě@J *@Q@G@KKì 19 20 MARTI 2@QTG@MKìŗX@&DM¢KHJ ĚìK@MìXNQ osyal Kalkınma Mali Destek Programı kapsamında en yüksek puanı alarak 1. sıradan desteklenmeye hak kazanan, Sosyal Altyapıyı Güçlendirme Eğitim Merkezi (SAGEM) projesi, Manisa’nın Saruhanlı ilçesinde uygulanmaya başlandı. S Gençlere, çocuklara ve bazı dezavantajlı bireylere paket programlar halinde sosyal ve sportif alanlarda kursların verilmesini içeren projede bugüne kadar satranç, yüzme, badminton, halk oyunları ve bale kursları düzenlendi. 7 farklı kursa 123 kursiyer katıldı. Planlanan kurslar içerisinde Türkiye’de sınırlı sayıda uygulanmış lego-robotik kursu da mevcut. Proje kapsamında oluşturulması öngörülen kurumsal altyapılar için de çalışmalar tüm hızıyla devam ediyor. Gençlik Merkezi için ihale aşamasına gelindi. Proje ortakları olan Saruhanlı Kaymakamlığı, Saruhanlı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ve Saruhanlı Belediyesi ile imzalanan protokoller çerçevesinde proje süresinin sonrasında da işbirliği ve hizmetler sürdürülecek. Yalnızca proje sürecindeki kurs ve faaliyetlerden 14-29 yaş arasında 2.075 genç, 0-14 yaş arası 538 çocuk, 150 dezavantajlı kadın ve 48 engelli vatandaş faydalanacak. Proje Saruhanlı ilçesinde gençlerin ve çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimlerine önemli bir yatırım yapmakla birlikte sosyalleşmesini temin etmekte. /QNFQ@L 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì /QNID2@GHAH 2@QTG@MKì&DM¢KHJ'HYLDSKDQHUD2ONQëK¢D,·C·QK·Ú· /QNID Cì 2 &$,2NRX@K KSX@OìXì&·¢KDMCHQLD$ÚHSHL,DQJDYH/ /QNID!·S¢DRH 3+ #DRSDJ,HJS@Qì 3+ #DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH X 4XFTK@MCìÚìëK ,@MHR@ 4XFTK@MCìÚìëK¢D 2@QTG@MKì MARTI 4Ě@JŗS@$UCD2@ÚKìJ'HYLDSH&DKHĚHXNQ vde sağlık hizmetine ihtiyaç duyan hastalarla ilgili evde sağlık hizmeti oranını artırmayı, tedavi sonrası evde bakım hizmetlerinin niteliğini geliştirmeyi ve tedavi sonrası bakım hizmetlerinden kaynaklı ölüm ve rehabilitasyon sırasındaki komplikasyon oranını azaltmayı hedefleyen “Sivil Toplum ve Kamu Kuruluşlarının Katkılarıyla Uşak’ta Halk Sağlığı ve Gezici Sağlık Hizmetlerinin Geliştirilmesi” projesi Tüm Sağlık Mensupları Derneği tarafından yürütülmekte. Proje kapsamında bugüne kadar Mevlana Kalkınma Ajansı tarafından desteklenmiş “Yaşam Boyu Sağlık İçin Ev Bakım Okulu” projesinin tecrübelerinden faydalanmak için Türkiye Hemşireler E Derneği Konya Şubesi ziyareti gerçekleştirildi. Ayrıca, evde sağlık hizmetleri konusunda toplumun bütün kesimlerindeki bilgi düzeyinin artırılması ve farkındalık oluşturulması adına 5 ilçede kamu kurum ve kuruluşlarındaki memurların, sağlık personelinin ve vatandaşlarımızın katıldığı “Evde Sağlık /QNFQ@L /QNID2@GHAH /QNID Cì /QNID!·S¢DRH I@MR#DRSDJ,HJS@Qì I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D Hizmetleri Bilgilendirme Konferansı” düzenlendi. Öte yandan, Uşak ve ilçelerinde evde sağlık hizmetlerine ihtiyaç duyan hasta tespiti için, gerekli izinlerin alınmasının ardından 3.709 vatandaşımıza ulaşılarak yüz yüze anketler yapıldı ve yaklaşık 500 civarında evde sağlık hizmeti talebinde bulunan vatandaş tespit edildi. Uşak ilinde gönüllü sağlık hizmeti veren derneğin teknik, idari ve organizasyon yapısının geliştirilmesi için bilişim, tıbbi malzeme ve mobilya alanındaki malzeme ihtiyaçları yine proje kapsamında karşılandı. 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì 3·L2@ÚKìJ,DMRTOK@Qì#DQMDÚH 2HUHK3NOKTLUD*@LT*TQTKTĚK@QìMìM*@SJìK@QìXK@4Ě@JŗS@ '@KJ2@ÚKìÚìUD&DYHBH2@ÚKìJ'HYLDSKDQHMHM&DKHĚSHQHKLDRH 3+ 3+ X 4Ě@J ,DQJDY Ŗ#ìĚ@QìC@JH'@X@Sŗ/QNIDRHMCD%@@KHXDSKDQ!@ĚK@Cì ürkiye Sakatlar Derneği Kütahya Şubesi’nin yürüttüğü, Kütahya İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğü, Kütahya Defterdarlığı, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Kütahya İl Müdürlüğü ve Kütahya Halk Sağlığı Müdürlüğü’nün ortak olduğu “Dışarıdaki Hayat” projesinde, Kütahya il merkezinde ve Kütahya’nın 12 ilçesinde yaşamlarını sürdüren engelli bireylerin sosyal yaşama katılımlarının teşvik edilmesi ve toplum nezdinde farkındalık yaratılması hedeflenmekte. T Bu kapsamda engelli vatandaşların yasal haklarına ve sağlık sorunlarına yönelik seminer ve eğitimlere katılmaları sağlanmakta. Kütahya genelinde yaşayan 100 ortopedik engelli ve bir yakını olmak üzere toplam 200 kişiye ulaşmayı hedefleyen projede; ilk engelli grubu ve refakatçisinin seminer programları Nehir Termal Otel’de gerçekleştirildi. 16.08.2013 tarihinde düzenlenen gala gecesine, Kütahya Milletvekili Hasan Fehmi Kinay, Vali Yardımcısı Bilal Ölmez, Ajansımız Genel Sekreter Vekili Veli Oğuz ve çok sayıda davetli katıldı. Proje etkinlikleri Emet ve Yoncalı’da devam edecek. /QNFQ@L 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì /QNID2@GHAH 3·QJHXD2@J@SK@Q#DQMDÚH*·S@GX@ęTADRH /QNID Cì #ìĚ@QìC@JH'@X@S /QNID!·S¢DRH 3+ I@MR#DRSDJ,HJS@Qì 3+ I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH X /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK *·S@GX@ /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D,DQJDY 21 22 MARTI *·S@GX@ŗC@ 9DJ.XTMK@Qì S±KXDRH ütahya Gazi Kemal Bilim ve Sanat Merkezi, yürüttüğü proje ile kendi bünyesinde, “Zekâ Oyunları Atölyesi” kurarak kent merkezinde ve kırsal kesimde ikamet eden fiziksel engelli öğrencilerin hizmetine sunuyor. grup olarak belirlendiği projede, Zekâ Oyunları Atölyesi için malzemeler alınarak atölyenin kurulumu tamamlandı. Verilecek eğitimlere katılacak engelli öğrencilerle iletişime geçildi ve il merkezi dışından katılımlar için konaklama ayarlamaları yapıldı. Merkez, yenilikçi yöntem ve uygulamalarla fiziksel engeli bulunan bireylerin sosyal hayata ve hizmetlere erişimini sağlamayı ve eğitim ve bilim alanında kariyer yapmalarını özendirmeyi hedeflemekte. Kütahya il merkezindeki ve ilçelerindeki fiziksel engelli ortaokul öğrencilerinin hedef Öte yandan, öğretmenlerin “Zekâ Oyunları Eğitmenliği” eğitimi ve eğitim sertifikası almaları sağlandı. Öğretmenler, engelli öğrencilere 2 haftalık periyotlarla eğitim verecek. Kütahya Rehberlik ve Araştırma Merkezi ve Türkiye Sakatlar Derneği Kütahya Şubesi projeye ortaklık ediyor. K /QNFQ@L 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì /QNID2@GHAH *·S@GX@&@YH*DL@K!HKHLUD2@M@S,DQJDYH /QNID Cì 9DJLì&DKHĚSHQHXNQTL$MFDKKDQH ĚìXNQTL /QNID!·S¢DRH 3+ I@MR#DRSDJ,HJS@Qì 3+ I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH X /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK *·S@GX@ /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D,DQJDY 9DJLì&DKHĚSHQHXNQTL $MFDKKDQH ĚìXNQTL Kütahya Gazi Kemal Bilim ve Sanat Merkezi, yürüttüğü “Zekâmı Geliştiriyorum Engelleri Aşıyorum” projesi ile kendi bünyesinde, “Zekâ Oyunları Atölyesi” kurarak kent merkezinde ve kırsal kesimde ikamet eden fiziksel engelli öğrencilerin hizmetine sunuyor. Yenilikçi yöntem ve uygulamalarla fiziksel engeli bulunan bireylerin sosyal hayata ve hizmetlere erişimini sağlamayı hedefleyen Kütahya Gazi Kemal Bilim ve Sanat Merkezi, bireylerin eğitim ve bilim alanında kariyer yapmalarını özendirmeyi hedeflemekte. MARTI ,@MHR@ŗC@4¢L@J '@[email protected]@JS@MìJSì anisa Havacılık Topluluğu, ‘Uçmak Hayal Olmaktan Çıkıyor’ isimli projesi ile Manisa’da sportif havacılığın gelişiminde öncü bir adım atıyor. M Proje kapsamında yamaç paraşütü ve paramotor faaliyetlerine önem verilmekte. Sosyal boyutu ile de ön plana çıkan proje kapsamında maddi imkânı kısıtlı olan 70 üniversite öğrencisine yamaç paraşütü eğitimi; bedensel engeli bulunan 150 vatandaşa ise yamaç paraşütünde uçma deneyimi sunulmakta. Toplamda 7 adet ücretsiz yamaç paraşütü kursunu /QNFQ@L /QNID2@GHAH /QNID Cì /QNID!·S¢DRH I@MR#DRSDJ,HJS@Qì I@MR#DRSDJ.Q@Mì /QNID2·QDRH /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK /QNIDMHM4XFTK@MCìÚìëK¢D içeren program kapsamında 1. kurs dönemi tamamlandı. Kurslar 15 gün sürmekte olup; ilk iki gün bilgisayar ortamında teorik eğitim, 9 gün yamaç paraşütü kontrolü kazanabilmek için arazide yer çalışması ve son 4 gün de eğitmen eşliğinde eğitim uçuşunu içermekte. Kursiyerler eğitim sonunda tek başına uçabilecek seviyeye gelmekte ve Gençlik Hizmetleri Spor İl Müdürlüğü’nden yamaç paraşütü sporcu lisansı almaktalar. Detaylı bilgi için Manisa Havacılık Topluluğu Spor Kulübü Derneği’nin internet sitesi www.manhat.com.tr ziyaret edilebilir. Kulübün ‘facebook’ sayfası da mevcut. 2NRX@K*@KJìML@,@KH#DRSDJ/QNFQ@Lì ,@MHR@'@U@BìKìJ3NOKTKTÚT2ONQ*TK·A·#DQMDÚH 4¢L@J'@[email protected]@JS@MìJìXNQ 3+ 3+ X ,@MHR@ ,DQJDY 23 24 MARTI Hazırlayan | #NÚ@M2DK¢TJYS·QJ| Uzman - Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi DOC. DR. ERBIL KALMIS DE7^7>7D͕^Ez7s d<EK>K:77>DmmZm s:E^<></ED <hZh>hb<E/ 9@EDQ*@KJìML@ I@MRì A±KFDRDKA·X·LDXDCìĚ SHB@QDS@QSìĚìM@R@M@XH ·QDSHLHMHME@YK@K@ĚL@RìM@ UDHRSHGC@LFHAH·KJDLHYHM ±MDLKHAHQRNQTMTM@CHQDJS J@SJìUDQLDJSDCHQ %$.$1/,Ý,0,=%<.%ï5*$<5(7ïï1'( Özellikle sanayiciler ile gerçekleştirdiğim projeler hem akademik anlamda hem de saha çalışmaları anlamında kazanımlar sağladı. Bakanlığımız şu anda; Üniversitelerde yapılan bilimsel çalışmaların sanayiye daha fazla aktarılması konusunda büyük bir gayret içindedir. D ergimizin bu sayısının söyleşi konuğu Manisa Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü ve Zafer Kalkınma Ajansı Kalkınma Kurulu Başkanı Sayın Doç. Dr. Erbil Kalmış oldu. Sayın Kalmış, her iki görevi hakkında da açıklamalarda bulundu. +9QÿF:9DZC9FÿEÿRƣF;=DACD=#9DCÿFE9#MJMDM9DZC9FDÿǃÿ ?ƣJ=NAFARAL=:JAC=<=J:ƣD?=EARAƕAF@9QÿJD9J9N=KAD= GDE9KÿFÿ<AD=JAR+ARA<9@9Q9CÿF<9FL9FÿQ9:ADAJEAQAR Kalkınma Kurulu üyelerimizin değerli oyları ile bu göreve seçilmiş bulunuyorum. Bu vesile ile hepsine saygılarımı sunmak isterim. İl müdürü olarak görev yaptığım Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, eski ismi ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, ile tanışmam 2013 yılının başında olmuştur. Daha öncesinde yaklaşık 20 yıllık bir akademisyenlik tecrübem bulunmaktadır. Manisa ilinde 1993 +AR;=B9FKÿEÿRÿF:ƣD?=EARAF C9DCÿFE9KÿF<9CAJGDƧN= :M<GǃJMDLM<9CAL=E=D >99DAQ=LD=JAF=D=JGDE9Dÿ MCGFM@9CCÿF<9F=D=J KƣQD=Q=:ADAJKAFAR Yeni bir ekonomik faaliyetin, yatırımın ülkemizin herhangi bir bölgesine girişi ve takiben başarılı, sürdürülebilir şekilde devam etmesinin, bölgenin sanayi yapısı ve iş gücü potansiyeli ile yakından alakalı olduğunu düşünüyorum. Bu aşamada Kalkınma Ajanslarına ciddi görev düşmektedir. Ajans olarak yatırımcıların önüne bölgeye ait tüm parametrelerin (coğrafi yapı, lojistik, iş gücü potansiyeli, teşvik kapsamı vs.) ayrıntılı olarak verilmesi gerekiyor. Bu veriler gerek Ajans faaliyetleri gerekse de bölgede bulunan diğer kamu kuruluşları, sivil toplum örgütleri ile ilişki halinde olunarak elde edilebilinir. MARTI yılında kurulan Celal Bayar Üniversitemizde genç bir akademisyen olarak başladığım akademik hayatıma, mezunu olduğum Ege Üniversitesi’nde doçent olarak devam ettim. Geçen süre içerisinde; TÜBİTAK, eski ismi ile Devlet Planlama Teşkilatı ve KOSGEB gibi farklı kurumların desteklediği projelerde yürütücü ve proje çalışanı olarak görev yaptım. Özellikle sanayiciler ile gerçekleştirdiğim projeler hem akademik anlamda hem de saha çalışmaları anlamında kazanımlar sağladı. Bakanlığımız şu anda; Üniversitelerde yapılan bilimsel çalışmaların sanayiye daha fazla aktarılması konusunda büyük bir gayret içindedir. Bakanlığımızda Sayın Bakan Yardımcımız, Müsteşarımız ve Bilim ve Teknoloji Genel Müdürümüz akademisyendir. İl müdürlerimiz arasında da akademisyen olan tek il müdürü olarak Manisa ilinde bir şeyler yapmak için uğraşıyorum. Göreve başladığım günden bu yana ilimizde bulunan sanayi kuruluşlarını ziyaret ediyorum. Bakanlığımızın başlattığı ithal edilen ürünlerin ülkemizde üretilmesi (Aramalı Çalışması) konusunda firmalara teklifler götürüyorum. Celal Bayar Üniversitesi’nde bulunan hocalarımızı ziyaret ediyor, sanayicimizin bazı taleplerini kendilerine iletiyor ve görüşlerini alıyorum. Hatta zaman geliyor hocamızı alıp sanayicimizin yanına gidiyoruz. Tarafıma yapılan tüm davetlere, toplantılara ve sunumlara katılmaya özen gösteriyorum. Tüm bu işler için 35 km uzaklıkta, İzmir’de bulunan evimden sabah çıkıp görevime geliyorum ve akşam işim ne zaman biterse tekrar evime dönüyorum. Bana verilen görevleri en iyi şekilde yapmak için uğraşıyorum. B9FKÿF>99DAQ=LD=JA@9CCÿF<9F=D=J <ƧDZƧFƧQGJKMFMR+AR;=B9FKÿEÿRÿF :ƣD?=EARAFC9DCÿFE9KÿF<9CAJGDƧN=:M <GǃJMDLM<9CAL=E=D>99DAQ=LD=JAF=D=J GDE9Dÿ Üniversitedeki görevim esnasında da Ajansın faaliyetlerinden (İzmir Kalkınma Ajansı, İZKA) ve toplantılarından haberdar oluyordum. Bölgesel kalkınmanın yerelden, yerel aktörlerin katılımıyla olması gerektiğine inanıyorum. Kalkınma Ajansları bu konsept için kurulmuş, başlarda uzun bir yargı sürecinden dolayı tam anlamıyla faaliyet gösterememiş, ancak günümüzde aktif olarak çalışan kurumlardır. Günümüzde yeni bir ekonomik faaliyetin, yatırımın ülkemizin herhangi bir bölgesine girişi ve takiben başarılı, sürdürülebilir şekilde devam etmesinin, bölgenin sanayi yapısı ve iş gücü potansiyeli ile yakından alakalı olduğunu düşünüyorum. Bu aşamada Kalkınma Ajanslarına ciddi görev düşmektedir. Ajans olarak yatırımcıların önüne bölgeye ait tüm parametrelerin (coğrafi yapı, lojistik, iş gücü potansiyeli, teşvik kapsamı vs.) ayrıntılı olarak verilmesi gerekiyor. Bu veriler gerek Ajans faaliyetleri gerekse de bölgede bulunan diğer kamu kuruluşları, sivil toplum örgütleri ile ilişki halinde olunarak elde edilebilinir. Ajans; kısaca izah etmeye çalıştığım bu faaliyetler sonucunda; bölgesel büyümeye, dış ticaret artışına, sanayi üretiminin fazlalaşmasına ve istihdam gibi ülkemizin önemli bir sorununa direkt katkı vermektedir. Kalkınma Ajanslarında iki önemli mekanizma vardır; bunlardan birincisi karar organı olan Yönetim Kurulu ve ikincisi danışma organı olan Kalkınma Kurulu. Kalkınma Kurulu 100 üyeden oluşan bir yapıya sahiptir, eskiden üyeler arasında kamu kuruluşlarından daha fazla katılım varken, yapılan son değişiklikler ile bölgedeki sivil toplum örgütlerinin Kalkınma Kurulu’nda daha fazla temsiline imkân sağlanmıştır. Zafer Kalkınma Ajansı ile ilgili olarak örnek verecek olursak; Kalkınma Kurulunda Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı il müdürlerinden sadece Manisa İl Müdürü, Milli Eğitim Bakanlığı il müdürlerinden sadece Afyonkarahisar İl Müdürü, KOSGEB müdürlerini temsilen de sadece Kütahya müdürümüzün olduğu görülmektedir. Kişisel görüşüm; böyle bir oluşumun sivil toplum örgütlerine daha fazla sorumluluk yüklediği yönündedir. Kalkınma Ajansımız kapsamında bulunan 4 ilimizde faaliyet gösteren sivil toplum örgütleri daha aktif çalışmak durumundadırlar. Bölgenin kalkınması veya bölge içinde ortaya çıkarılacak yeni sinerjilerin yansımaları çok önemlidir. Tüm bu çalışmalar ve alt yapısının oluşturulması, fikirlerin olgunlaştırılması Kalkınma Kurulu’nda gerçekleştiriliyor. Alınan kararlar Yönetim Kurulu’na arz ediliyor ve icra makamı olan Yönetim Kurulu uygun bulduğu kararları onaylayıp hayata geçirilmesini sağlıyor. Böyle bir akış şemasının olduğu organizasyon içinde Kalkınma Kurulu’na yerelden gelecek bilgi akışını çok önemsiyorum. Kalkınma Kurulu Başkanı seçilmemden sonra bazı sivil toplum örgütlerini ziyaret ederek; bölgemizde bulunan değerlerin, öne çıkarılmasının faydalı olacağına inandıkları fikirlerin mutlaka Kalkınma Kurulu’na getirilmesini rica ettim. Ayrıca Zafer Kalkınma Ajansı bünyesinde '$+$$.7ï)$/,ĝ0$/,/$5 Kalkınma Ajansımız kapsamında bulunan 4 ilimizde faaliyet gösteren sivil toplum örgütleri daha aktif çalışmak durumundadırlar. &·M·L·YCDXDMHAHQ DJNMNLHJE@@KHXDSHM X@SìQìLìM·KJDLHYHM GDQG@MFHAHQA±KFDRHMD FHQHĚHUDS@JHADMA@Ě@QìKì R·QC·Q·KDAHKHQĚDJHKCD CDU@LDSLDRHMHM A±KFDMHMR@M@XHX@OìRì UDHĚF·B·ONS@MRHXDKH HKDX@JìMC@M@K@J@Kì NKCTÚTMTC·Ě·M·XNQTL 25 26 MARTI 352-(/(56$+ï3/(1ï/(&(. Her ilde bulunan Kalkınma Kurulu üyelerimiz kendi koordinatörlerini seçti. İllerimizden bilgi akışının ve projeleri sahiplenmenin önü açıldı. MHUDQRHSDR@M@XHHĚAHQKHÚHMHMDMB@M@KìBìMNJS@Rì·MHUDQRHSDGNB@RìMìMHRSDJKH NKL@RìUDATM@BDU@OUDQDBDJR@M@XHBHMHMHĚS@GKìNKL@RìCìQ!THJHTMRTQ@Q@RìMC@ RHMDQIHX@J@K@ML@CìÚìY@L@MHĚAHQKHÚHNQS@X@¢ìJLìXNQ 352-(<(.$7,/,02.1(0/ï Proje kapsamında yazdığımız her unsurun, fikrin projeye mümkün olduğu kadar çok katılımı bizim için çok önemlidir. Her unsur projeye farklı bilgi akışını sağlar. 4 il bulundurmaktadır, her ilin kendi değerleri ve dinamikleri bulunmaktadır. Bu yaklaşımdan hareketle; ilk Kalkınma Kurulu toplantımızda her ilimizden koordinatör seçilmesi gerektiği fikrini üyelerin görüşüne sundum. Bu görüş memnuniyetle kabul gördü ve her ilde bulunan Kalkınma Kurulu üyelerimiz kendi koordinatörlerini seçti. Bu şekilde illerimizden bilgi akışının ve projeleri sahiplenmenin önü açılmış olacaktır diye düşünmekteyim. #9DCÿFE9#MJMDM{FMFB9FK ƕ9DÿDZE9D9JÿF9<9@9>9RD9C9LCÿ<9 :MDMFE9KÿAƕAF@9F?A>99DAQ=LD=J<= :MDMFE9Kÿ?=J=CLAǃAFA<ƧDZƧFƧQGJKMFMR +AR;=#9DCÿFE9#MJMDMF9KÿD:AJƕ9DÿDZE9 QƣFL=EAARD=E=DAN=KAR9DZC9FGD9J9C :M<GǃJMDLM<9F=?A:A?AJADZAED=J<= :MDMF9;9CKÿFÿR Kalkınma Kurulu’nun daha etkin çalışması tamamen koordinatörlerimizin aktivitelerine bağlıdır diye düşünüyorum. Örneğin ben Kalkınma Kurulu Başkanı olarak Uşak veya Afyonkarahisar illerindeki değerleri veya yatırım potansiyellerini çok fazla bilemem. Ancak Uşak Kalkınma Kurulu üyelerimizin seçtiği il koordinatörü ayda bir üyeleri ile toplantılar yapıp fikirleri olgunlaştırır, bunu Kalkınma Kurulumuza taşırsa daha etkili bir işleyiş olur. Akademik çalışmalarımız ve projelerimizde de buna çok dikkat ederiz; proje kapsamında yazdığımız her unsurun, fikrin projeye mümkün olduğu kadar çok katılımı bizim için çok önemlidir. Her unsur projeye farklı bilgi akışını sağlar, bazı durumlarda çapraz doğrulama ile bilginin güvenliğini kontrol ederiz ve sonuçta bir bütüne ulaşmış oluruz. Kalkınma Kurulu’nun çalışmalarını da bu fikir üzerine inşa etmek zorundayız. Üyelerimiz arasında çok sıkı bir iletişim ağı kurmalıyız. İkinci bir yaklaşım olarak; Kalkınma Kurulu yönetimini Yönetim Kurulu’na taşımaya çalışıyorum. Yönetim Kurulumuzun yaptığı bazı toplantılara Kalkınma Kurulu yönetimimizin katılmasını tavsiye edeceğim. Özellikle bölgemiz için önem arz eden projelerimizin takdiminde, Yönetim Kurulu toplantısına katılıp kısa sunumlar yapma imkânı verilirse tereddütler ortadan kalkmış olur. MARTI ëMR@MHKHĚJHKDQHUDRHMDQIHMHMX@Q@SìKL@RìDLDJXNÚTMAHQHĚSHQ !HQNQS@MNJS@C@ATKTĚL@JNQS@X@@SìK@MEHJQDHKFHCTXL@J DKDĚSHQHKDQDS@G@LL·KDSLDJYNQCTQ9@L@MH¢HMCDHM@MìXNQTL ·MHUDQRHSDR@M@XHHKHĚJHKDQHC@G@E@YK@HULDJ@Y@M@B@JSìQRNMT¢S@AT AHQR·QD¢UDG@KDMCDU@LDCHXNQ ,@MHR@¢NJG@JKìAHQ ĚDJHKCDR@M@XHKDĚLD JNMTRTMC@±MCDFHCDM HKKDQHLHY@Q@RìMC@CìQ *DY@CHÚDQHKKDQHLHYHM CD@XMìHULDXH X@J@K@LìĚNKCTÚTMT F±Q·XNQTL -RMFQÿDD9JƧFAN=JKAL=<=ƕ9DÿDZLÿFÿR ǰAE<A<=%9FAK9ADAE+9F9QAN= ,=CFGDGBAɼD%Ƨ<ƧJDƧǃƧ?ƣJ=NAFA QƧJƧLE=CL=KAFARƣD?=EAR<= ƧFAN=JKAL=K9F9QAADZ:AJDAǃAFAF9KÿD <=ǃ=JD=F<AJAQGJKMFMR Üniversite - sanayi işbirliğinin en can alıcı noktası üniversite hocasının istekli olması ve buna cevap verecek sanayicinin iştahlı olmasıdır. Bu iki unsur arasında sinerji yakalanmadığı zaman işbirliği ortaya çıkmıyor. Ben burada kimseyi zan altında bırakmadan kendimi örnek vermek istiyorum. Üniversitede çalışırken çalışma konumla ilgili olarak sanayiciler ile iş yapmaya karar verdim. Birkaç sanayici ile konuştuktan sonra bu işin gerçekleşebileceğine önce kendim inandım. Bizim akademisyenlerimiz de önce ileri sürdükleri fikir veya projelerin olabileceğine kendileri inanmalı. Çünkü kendi içinizde, kendinizden emin olarak konuyu çözerseniz, daha sonra sahaya çıktığınız zaman sorulan her soruya çok tatmin edici cevaplar verebilirsiniz. Hal böyle olunca karşı tarafta bir güven duygusu kendiliğinden oluşuyor. Bu anlamda bölgemizdeki üniversitelerde değerli öğretim üyeleri bulunmaktadır. Ancak yeteri kadar bilginin sanayiye akmadığı ortadadır. Hocalarımız bilginin ticarileşmesi için biraz daha fazla efor sarf etmelidir diye düşünüyorum. Sanayicimiz ise yaşadığı sorunları çözmek için veya ürün kalitesinde bir iyileşme sağlamak adına mutlaka hocalarımızın bir çayını içmelidir. İnsan ilişkileri ve sinerjinin yaratılması emek yoğun bir iştir. Bir orta noktada buluşmak, ortaya atılan fikre ilgi duymak, eleştirilere tahammül etmek zordur. En başta değindiğim gibi olay kişilerin kendi iç dünyalarında bitiyor. Zaman içinde inanıyorum üniversite-sanayi ilişkileri daha fazla ivme kazanacaktır, sonuçta bu bir süreç ve halen devam ediyor. faydalanabilecekleri gibi yeni sinerjilerin önünü açacaktır. Kalkınma ajanslarının öncelikli konularından biri de bölgelerinde bulunan sanayi yapısını, profilini doğru envanterler ile yeni yatırımcıların önüne sunmaktır. Böyle bir proje ile Ajansın da Manisa ili için güncel bir bilgiye sahip olacağını düşünüyorum. Bildiğiniz üzere konutlarımızda bulunan asansörler aile fertlerimizin canını emanet ettikleri araçlardandır. Asansör imalatı, montajı ve sonra verilecek servis hizmetleri bu açıdan önem arz ediyor. Mevzuattaki güncel değişimleri ve firmaların bilgilendirilmesi adına belki bir sivil toplum örgütü ile ortaklaşa, ajansımızın Teknik Destek programını kullanarak bir çalışma gerçekleştirebilirim. ,=;JƧ:=D=JAFAR=<9Q9F9J9CƣD?=EAR<= KƧJ<ƧJƧD=:ADAJC9DCÿFE9FÿFK9ǃD9FE9Kÿ 9<ÿF9F=D=JQ9HÿD9:ADAJ %9FAK9K9F9QAN=L=CFGDGBA9D9FÿF<9 ?=DADZEADZ:AJADAEARMƕ=Jƕ=N=<=29>=J #9DCÿFE9B9FKÿN=%Ƨ<ƧJDƧǃƧFƧRƧF F=?A:AGJL9Cƕ9DÿDZE9D9JÿKƣRCGFMKM GD9:ADAJ Manisa sanayi sektörü hem ilimize hem de çevresine müthiş bir istihdam desteği sağlamaktadır. İstihdam konusunda TÜİK verilerine göre Manisa ilinde işsizlik çok düşük seviyelerde olup ülkemizin sayılı illeri arasındadır. Ayrıca merak edenler sabah Manisa-İzmir karayoluna çıkarlarsa çok sayıda servis otobüsünün İzmir ilinden Manisa’ya işçi taşıdığını rahatlıkla görebilirler. Bu ve benzer örnekler sanayi sektörünün bir ile ve çevresine ne kadar fayda sağladığını açıkça gözler önüne sermektedir. Manisa çok haklı bir şekilde sanayileşme konusunda önde giden illerimiz arasındadır. Keza diğer illerimizin de aynı ivmeyi yakalamış olduğunu görüyorum. Öncelikli olarak Manisa ilinde sanayi yapısının bir röntgenini çekmek gerekiyor. İlimizde mevcut sanayi tesislerinde üretilen ürünlerin teknolojik sınıflandırılması sağlıklı bir veri tabanına oturtulmalı. Artık günümüzde ileri teknolojik ürünlerin üretilmesine, inovasyona ihtiyaç var. Katma değeri yüksek ürünler ülkemizin cari açığının kapatılmasına destek verecektir diye düşünüyorum. Bu kapsamda özellikle organize sanayi bölgelerinde faaliyette olan firmaların teknolojik sınıflandırılmasına yönelik bir projeyi Ajansımızın desteği ile gerçekleştirmek istiyorum. Buradan elde edilen veriler; ürünlerin katma değeri yüksek bir yapıya nasıl kavuşturulabileceği, ürün standartlarının ne şekilde iyileştirilebileceği ve firmaların kendilerine çok yakın olan ancak bir işbirliği yapamadıkları küçük sanayi sitelerinden nasıl Başka bir çarpıcı örnek vermek istiyorum. Salihli ilçemizde Organize Sanayi Bölgemiz var, bölgede 5 adet boş sanayi sahası bulunuyor. Geçenlerde bölge müdürümüz 5 boş saha için 15 başvuru olduğuna dair bana bilgi verdi. Bunların içinden 5 yatırımcı orada kendine yer bulabilecek, kalan 10 yatırımcımız başka yerlere gönderilmek durumunda. Sürdürülebilirlik ve diğer yansımalar konusunda, bizim Ajans mekanizmalarını da kullanarak ortaklaşa yeni yatırım sahalarının projeksiyonlarını hazırlamamız lazım. Önümüzdeki 5 yıl için Manisa ve diğer illerimizde yeni yatırım sahaları nereler olacak, bu sahaların ulaşım ve lojistik destekleri nasıl sağlanacak, iş gücü potansiyeli nasıl bir değişim içinde, hangi sanayi sektörlerine ağırlık verilmeli gibi soruların cevapları ve planlamaları yapılmalıdır. Bu şekilde çalışmaları tüm kurumlar ortak çalışarak yapabilirsek, o zaman düzenli bir artış ve gelişme trendi yakalayabiliriz. 27 28 MARTI *·S@GX@ BOLGEDEN HABERLER ,@MHR@ EXNMJ@Q@GHR@Q 4Ě@J Hazırlayan | 9DXMDO&·QKDJ| Basın ve Halkla İlişkiler Yetkilisi ! +.ŗMTMëKJ3QDMH,@MHR@ŗC@M ! +./QNIDRHŗMHMHKJSQDMH,@MHR@ŗC@M4K@ĚSìQL@#DMHYBHKHJUD'@ADQKDĚLD!@J@Mì!HM@KH 8ìKCìQìLUD3.!!!@ĚJ@Mì1HE@S'HR@QBìJKìNÚKTŗMTMJ@SìKCìÚìS±QDMHKDTÚTQK@MCì nadolu’nun ihracat yüklerinin demiryolu ile Avrupa’ya ulaştırılmasını amaçlayan Büyük Anadolu Lojistik Organizasyonlar (BALO) Projesi’nin ilk treni, Manisa’dan uğurlandı. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Sayın Binali Yıldırım ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı Sayın Rifat Hisarcıklıoğlu’nun da katıldığı törene Manisa A Belediye Başkanı Sayın Cengiz Ergün de iştirak etti. Anadolu’daki sanayici ve ihracatçıya ait yüklerin başta Almanya’nın Münih ve Köln şehirleri olmak üzere Avrupa’nın iç kesimlerine demiryolu ile ulaştırılmasını sağlamak üzere başlatılan Büyük Anadolu Lojistik Organizasyonlar (BALO) Projesi’nin ilk treni TCDD Manisa İstasyonu Lojistik Sahası’ndan Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım ve TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu tarafından uğurlandı. BALO projesi ile Anadolu’nun farklı kentlerindeki ihracatçının kapısından alınan konteyner yükleri yerel TCDD lojistik merkezlerinde birleştirilecek, buralardan blok trenlerle Bandırma’ya getirilecek. Bandırma’dan konteyner gemileriyle Tekirdağ’a ulaştırılacak. Tekirdağ’dan tarifeli blok trenle Avrupa’ya taşınacak. Kombine taşımacılığına çok iyi bir örnek oluşturan bu modelle hem zamandan hem de taşıma ücretlerinden tasarruf gerçekleşirken, Avrupa ülkelerinden Türkiye’ye gelecek yükler de yine benzer şekilde varış noktalarına ulaştırılacak. BALO AŞ’nin güçlü bir ortaklık yapısı olduğunun altını çizen Hisarcıklıoğlu, başta TOBB olmak üzere, 51 oda, 24 borsa, 15 organize sanayi bölgesi, Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik Hizmet Üretenleri Derneği (UTİKAD) ve Umumi Mağazalar Türk AŞ’nin (UMAT) de şirketin ortakları arasında yer aldığını ifade etti. Taşımacılıkta yüzde 30 daha fazla yük alan 45 Hc konteynerler kullanacaklarını belirten Hisarcıklıoğlu, şunları kaydetti: “Şimdilik haftada iki defa trenle Münih ve Köln’e gideceğiz. 12 günde Manisa’dan Köln’e yükü götüreceğiz. Haftalık karşılıklı iki blok tren sefer yapacak. 2014 başında haftalık karşılıklı 5 blok tren olacak. 350 konteyner 875’e çıkacak. Avrupa’da varış noktası 4’e çıkacak. İki tren feribotumuz olacak. İpekyolu’nu canlandırmak istiyoruz. Oradan gelen hammaddeleri de Türkiye ve diğer ülkelere taşıyacağız.” MARTI 29 '@XLD M@$SJHMKHJKDQH ÚTRSNR"TL@F·M·#NL@MH¢ K@@CCHM"@LHRHŗMCDNJTM@M,DUKHSHKDA@ĚK@X@MUD ÚTRSNRŗS@#NL@MH¢ S@S·QJ MìSìŗM@DKDMJ2TML@3±QDMHHKDCDU@LDCDMĚDMKHJKDQ$XK·K/@Y@QF·M·@QĚ@LA@J±X·MCDRNM@DQCH 0 Ağustos 2013 Cuma günü Domaniç Alaaddin Camisi’nde okunan Mevlit ile başlayan ve 31 Ağustos 2013 Cumartesi günü Domaniç Atatürk Anıtı’na Çelenk Sunma Töreni ile devam eden şenlik kapsamında Geleneksel Domaniç Yağlı Güreşleri yapıldı. 01 Eylül 2013 Pazar günü Domaniç ilçesi Çarşamba köyünde Gençlik ve Spor Bakanı Sayın Suat Kılıç, MHP Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli ve Kütahya Valisi Sayın Şerif Yılmaz Hayme Ana Türbesi’ni ziyaret edip dua okudular. Daha sonra tören alanına geçilerek tüm Protokol halkı selamladı. Saygı duruşu ve İstiklal Marşımız’ın okunmasının ardından şehitlerimizin aziz ruhları için Kuran-ı Kerim Tilaveti okunarak konuşmalara geçildi. 3 Törende Çarşamba Köyü Muhtarı Sadık Karaca ve Domaniç Belediye Başkanı Yakup Yardımcı'nın açılış konuşmalarının ardından, Kütahya Valisi Sayın Şerif Yılmaz, Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli ve Gençlik ve Spor Bakanı Sayın Suat Kılıç konuşmalarını yaptılar. Konuşmaların ardından Hayme Ana’yı Anma ve Göç Şenlikleri; halk oyunları gösterileri, İstanbul Atlı Okçuluk ve Tarihi Savaş Sanatları gösterileri, Mehter Takımı eşliğinde temsili Göç Yürüyüşü ile son buldu. Şenliklere Gençlik ve Spor Bakanı Sayın Suat Kılıç, Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli, Kütahya Valisi Sayın Şerif Yılmaz, Kütahya Milletvekilleri Sayın Hasan Fehmi Kinay, Prof. Dr. Sayın Vural Kavuncu, Prof. Dr. Sayın Alim Işık, Eskişehir Milletvekili Sayın Ruhsar Demirel, Kütahya Belediye Başkanı Sayın Mustafa İça, DPÜ Rektörü Sayın Prof. Dr. Ahmet Karaaslan, Vali Yardımcısı Sayın Mustafa İngenç, kaymakamlar, İl Genel Meclis Başkanı Sayın Seyit Ömer Durmuş, belediye başkanları, daire müdürleri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, Gençlik ve Spor Bakanlığı (GARD) Afet Rehabilitasyon Grubu öğrencileri ve çok sayıda vatandaş katıldı. '@XLD M@$SJHMKHJKDQHG@KJNXTMK@QìF±RSDQHKDQHëRS@MATK SKì.J¢TKTJUD3@QHGH2@U@Ě 2@M@SK@QìF±RSDQHKDQH,DGSDQ3@JìLìDĚKHÚHMCD3DLRHKH&±¢8·Q·X·Ě·HKDRNMATKCT 30 MARTI !+&$#$-' !$1+$1 9@EDQ!@XQ@Lì*TSK@L@K@Qì ÚTRSNR9@EDQ!@XQ@LìŗMìMXìKC±M·L·S·LXTQSS@NKCTÚTFHAH EXNMJ@Q@GHR@Q*·S@GX@ ,@MHR@UD4Ě@JŗS@C@A·X·JAHQBNĚJTHKDJTSK@MCì 0 Ağustos Zafer Bayramı’nın 91. yıl dönümü tüm yurtta olduğu gibi Afyonkarahisar’da da büyük bir coşku ile kutlandı. Kocatepe Parkı’nda düzenlenen tören saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunması ile başladı. Ardından Vali İrfan Balkanlıoğlu, Garnizon Komutanı Tuğgeneral Gökhan İsmet Gülmez ve Belediye Başkanı Burhanettin Çoban tarafından Atatürk Anıtı’na çelenk sunuldu. Törene Vali Balkanlıoğlu’nun yanı sıra; Milletvekili Kemalettin Yılmaz, İkmal ve Garnizon Komutanı Tuğgeneral İsmet Gökhan Gülmez, Belediye Başkanı Burhanettin Çoban, Kara, Hava, Deniz ve Jandarma Genel 3 Komutanlığı temsilcileri, AKÜ Rektörü Mustafa Solak, Baro Başkanı Turgay Şahin, askeri erkan ve daire müdürleri katıldı. Buradaki törenin ardından Vali İrfan Balkanlıoğlu, makamında Zafer Bayramı kutlamalarını kabul etti. 30 Ağustos Zafer Bayramı ve Türk Silahlı Kuvvetleri Günü, Başkomutanlık Meydan Savaşı’nın kazanıldığı Kütahya’nın Altıntaş ilçesindeki Zafertepe’de devam etti. 30 Ağustos 1922’de Türk ordularının kesin zaferi ile sonuçlanan Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin 91. yıl dönümü her yıl olduğu gibi Kütahya ve Afyonkarahisar Valilikleri’nin düzenlediği törenlerle Zafertepe Anıtı’nda kutlandı. Zafer Anıtı’ndaki törenler; Gençlik ve Spor Bakanı Suat Kılıç, Kütahya Valisi Şerif Yılmaz, Afyonkarahisar Valisi İrfan Balkanlıoğlu, Kütahya Milletvekilleri Hasan Fehmi Kinay ve Prof. Dr. Vural Kavuncu, Kütahya Garnizon Komutanı Tuğgeneral Celal Başoğlu, Afyonkarahisar Garnizon Komutanı Tuğgeneral Gökhan İsmet Gülmez, Kütahya Belediye Başkanı Mustafa İça, Afyonkarahisar Belediye Başkanı Burhanettin Çoban tarafından anıta çelenklerin sunulmasıyla başladı. Genelkurmay Başkanlığı, Kara, Hava, Deniz Kuvvetleri Komutanlıkları ile Jandarma Genel Komutanlığı çelenkleri ise askeri yetkililer tarafından sunuldu. Zafertepe Anıtı’na çelenklerin sunulması ile başlayan tören saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla MARTI devam ederken saygı atışı yapıldı. Törende günün anlam ve önemini belirten konuşmayı Garnizon Komutanı ve Kütahya Hava Er Eğitim Tugay Komutanı Tuğgeneral Celal Başoğlu gerçekleştirdi. Zafertepe Anıtı’nda gerçekleştirilen tören bir subay tarafından Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin önemi ve birliklerin konumunu işaret eden top atışları ve mermer sütuna işlenmiş harita eşliğinde 30 Ağustos 1922’de gerçekleşen muharebenin anlatılmasıyla sona erdi. Afyonkarahisar’da büyük bir coşkuyla kutlanan Zafer Haftası Vali İrfan Balkanlıoğlu ve eşi Esma Balkanlıoğlu’nun ev sahipliği yaptığı resepsiyonla tamamlandı. Zafer Bayramı’nın 91. yıl dönümünü kutlama etkinliği Kütahya Polisevi’nde yapıldı. Vali Şerif Yılmaz ve eşi Hilal Yılmaz tarafından büyük zaferin 91. yıl dönümü olan 30 Ağustos Zafer Bayramı kutlama etkinliği polisevinde 20.30 ile 22.00 saatleri arasında yapıldı. Kutlama etkinliğinde gelen konuklara hoşgeldiniz diyerek sözlerine başlayan Vali Şerif Yılmaz, “Bugün 26’sında başlayıp 5 gün süren 30 Ağustos Zafer Bayramımız’ın bugün nihayete eren ve bu tarihten itibaren de 9 Eylül’e kadar devam edecek olan Kurtuluş Savaşımız’ın dönüm noktasının yıl dönümünü kutlamış bulunuyoruz. Belki Atatürk’ün sağlığından sonra da ilk defa bakan düzeyinde katılım gerçekleşmiştir. Ben kendilerine bunu şahsen ve Kütahya halkının önünde de ifade ettim. Gençlik ve Spor Bakanımız’ın ve Bakanlığımız’ın öncülüğünde Türkiye’nin doğusundan, batısından, kuzeyinden, güneyinden nasıl Çanakkale’ye, nasıl Dumlupınar’a, nasıl Sarıkamış’a gitmişsek, gençlerimizi bugün Zafertepe’de ve Dumlupınar’da topladık. Şühedanın izinde gençliğin Dumlupınar’dan Zafertepe’ye projesi çerçevesinde 10 bin gencimizi tarihle buluşturduk. O manevi iklimi yaşatmasına vesile olduk. Huzurlarınızda ben Sayın Bakanımız’a sonsuz teşekkürler ediyorum” dedi. 30 Ağustos Zafer Bayramı’nın 91. yıl dönümü Manisa’da da törenlerle ve coşkuyla kutlandı. Tören sabah saat 9’da Cumhuriyet Meydanı’ndaki Egemenlik Anıtı önünde çelenk sunma ile başladı. Ardından Manisa Valisi Abdurrahman Savaş, makamında Belediye Başkan Vekili Azmi Açıkdil, Garnizon Komutanı Tuğgeneral Yavuz Ekrem Arslan, Manisa Milletvekili Muzaffer Yurttaş ve Manisa Milletvekili Özgür Özel ile birlikte tebrikleri kabul etti. Tebriklerin kabul edilmesinin ardından Manisa Valiliği önünde bulunan tören alanına geçildi. bulundular. Daha sonra Çanakkale Şehitleri Anıtı ve Atatürk Sergi Salonu ziyaret edildi. Burada, Celal Bayar Üniversitesi Öğretim Üyesi Kenan Tozak tarafından protokole Ulu Önder Mustafa Kemal önderliğindeki Türk halkının kurtuluş mücadelesi ve Manisa halkının Çanakkale Savaşı’nda gösterdiği mücadele, diyaromalar gezilerek anlatıldı. Vali Savaş, Garnizon Komutanı Tuğgeneral Yavuz Ekrem Arslan ve Belediye Başkan Vekili Azmi Açıkdil ile birlikte askeri birliklerin, öğrencilerin ve halkın bayramını kutladı. Saygı duruşunda bulunulması ve İstiklal Marşı’nın okunmasının ardından öğrenciler tarafından günün anlam ve önemini belirten şiirler okundu. Üsteğmen Mustafa Oral günün anlam ve önemine ilişkin konuşma yaptı. Ardından Zafer Haftası nedeniyle düzenlenen yarışmalarda dereceye giren tekvandoculara Vali Savaş ve protokol tarafından ödülleri verildi. Madalya töreninin ardından tekvandocular gösteri düzenledi. Geçit töreni vatandaşların alkışları arasında yapıldı. Valilik binası önünde düzenlenen törenin ardından Vali Savaş ve beraberindeki protokol üyeleri, Garnizon ve Polis Şehitliği’ne ziyarette Uşak’ta, 30 Ağustos Zafer Bayramı ve Türk Silahlı Kuvvetler Günü, kent merkezinde gerçekleştirilen törenle kutlandı.Tören, Vali Mehmet Ufuk Erden, Garnizon Komutanı Jandarma Kıdemli Albay Fuat Kömürcü, Belediye Başkanı Ali Erdoğan’ın Atatürk Anıtı’na çelenk koymasıyla başladı. Çelenklerin sunulmasının ardından Vali Mehmet Ufuk Erden, makamında tebrikleri kabul etti. Daha sonra kent merkezinde Vali Mehmet Ufuk Erden, Garnizon Komutanı Jandarma Kıdemli Albay Fuat Kömürcü ve Belediye Başkanı Ali Erdoğan halkın bayramını kutladı. Günün anlamını anlatan konuşma ve öğrencilerin okuduğu şiirlerin ardından askeri birliklerin geçit töreniyle gündüz bölümü sona eren kutlamalar, saat 19.00’da İl Emniyet Müdürlüğü Hasbahçe Sosyal Tesisleri’ndeki resepsiyonla devam etti. 9@EDQ'@ES@Rì EXNMJ@Q@GHR@Q*·S@GX@,@MHR@UD4Ě@JS@S±QDMKDQKDJTSK@MCì 31 32 MARTI !+&$#$-' !$1+$1 *DMSHM'@EìY@,DQJDYH ¢ìKCì 4Ě@JŗìM@CDS@G@EìY@LDQJDYHR@XìK@B@JNK@M*DMS3@QHGH,·YDRHJDMSFD¢LHĚHMHMFDKDBDÚD S@ĚìML@RìMC@A·X·JQNKNXM@X@B@J öklü tarihi ile Ege Bölgesi’nin önemli kentlerinden biri olan Uşak’ın hafıza merkezi olacak Kent Tarihi Müzesi törenle hizmete açıldı. Kent Tarihi Müzesi’nin açılışına Uşak Valisi Mehmet Ufuk Erden, Uşak Belediye Başkanı Ali Erdoğan, İl Jandarma Alay Komutanı Fuat Kömürcü, Uşak İl Emniyet Müdürü Ogün Toprak, Uşak İl Genel Meclisi Başkanı Ali İhsan Uzun, Adalet Komisyonu Başkanı Ferhat Bursal, Eşme Belediye Başkanı Ahmet Yıldırım, Belediye Başkan Yardımcıları Mustafa Gündüz, Tuncay Yılmaz ve Işıl Akgün, Uşak Belediyesi birim müdürleri, bağışçılar ve çok sayıda vatandaş katıldı. K Hayata geçirdikleri proje ile kentin hafıza merkezini oluşturduklarını kaydeden Uşak Belediye Başkanı Ali Erdoğan, yerel yönetimler olarak görevlerinden birinin de tarihe sahip çıkmak olduğunu, Uşak’a böyle bir müze yaparak değerli bir iş yaptıklarını söyledi. Hizmete sundukları müzenin Uşak’ın hafıza merkezi olacağını anlatan Başkan Ali Erdoğan, “Müzemiz kentimizin geçmişinin geleceğe taşınmasında önemli bir rol oynayacaktır. Yeni nesil, açılan müzemiz sayesinde kentin kültürünü, değerlerini unutmayacak ve yaşatacaktır. Bu bakımdan müzemiz son derece önemli bir misyonu da gerçekleştirmektedir” dedi. Törene katılan Uşaklı vatandaşlardan müzeye ailelerini getirmelerini isteyen Başkan Ali Erdoğan bu şekilde yeni neslin geçmişini daha iyi anlayıp, geçmişine daha iyi sahip çıkabileceğine dikkat çekti. Müzenin ilk elektriğin kullanıldığı trafoda yapılmasının da ayrı bir önem arz ettiğine vurgu yapan Erdoğan, “Müzemiz ilk elektriğin kullanıldığı bu alanda daha da değerli olmuştur. Müzemizin daha iyi şekilde geçmişini yaşatması adına ilimiz adına değerli sembollerin yanı sıra, değerli şahsiyetleri de yaşatıyoruz. Müzemizin gelişimini daha da arttırarak il dışından ve il içinden ziyaretçi sayısını arttıracağız” ifadesini kullandı. MARTI 33 ' ,NSNQ2ONQK@Qì/HRSH ¢ìKCì 4Ě@J!DKDCHXDRHS@Q@EìMC@MX@OìK@M3·QJHXDŗMHMDMLNCDQMLNSNQRONQK@QìOHRSH4Ě@JKìLNSNQRHJKDS STSJTMK@QìH¢HMG@YìQK@M@M@¢ìKìĚS±QDMHHKDFDQ¢DJKDĚSHQHKCH şak Belediyesi tarafından yapılan Türkiye’nin en modern motor sporları pistinin açılışı gerçekleşti. Pistin açılışı ile beraber Süper Moto Yarışları 4. Etabı da bu pistte gerçekleştirildi. Pistin açılış törenine Uşak Valisi Mehmet Ufuk Erden’in yanı sıra Belediye Başkanı Ali Erdoğan, Jandarma Alay Komutanı Kıdemli Albay Fuat Kömürcü, İl Genel Meclisi Başkanı Ali İhsan Uzun, Emniyet Müdürü Ogün Toprak, Adalet Komisyonu Başkanı Ferhat Bursal, Türkiye Motosiklet Federasyonu Başkanı Bekir Yunus Uçar ve binlerce motor sporu seven vatandaş katıldı. Uşak’ta böyle bir pistin olmasının Türkiye için onur verici olduğunu kaydeden Türkiye Motosiklet Federasyonu Başkanı Bekir Yunus Uçar, “Ülkemizde ender rastlanacak güzellikte olan böyle bir piste U kavuşmaktan dolayı Uşak halkı ne kadar gurur duysa azdır. Biz de bu pistin boş kalmaması için çaba vereceğiz. Ayrıca motor sporlarının sevilmesi için kurslar da düzenleyeceğiz” dedi. Uşak Belediyesi’nin spor alanlarına verdiği öneme dikkat çeken Belediye Başkanı Ali Erdoğan ise bu kapsamda bu pisti kente kazandırdıklarını anlattı. Kentte motosiklet tutkunlarının böyle bir gereksinimi olduğunu düşündüklerini anlatan Erdoğan, “İlimizde motor tutkunlarının bu şekilde gidebileceği alanlar maalesef yoktu. Biz de bu duruma kayıtsız kalmadık. Hem ilimizde önemli organizasyonların yapılacağı, hem de ilimizin gençlerinin faydalanabileceği bu alanı yaptık’’ dedi. 4Ě@J!DKDCHXDRHŗMHMX@OSìÚìOHRSLNSNQSTSJTMK@QìMìRDUHMCHQCH 34 MARTI !+&$#$-' !$1+$1 2@QCDRUD!HMSDODKDQ4-$2".+HRSDRHŗMCD +HCX@*Q@KKìÚìŗMìMA@ĚJDMSH2@QCDRHKD*Q@K,DY@QK@QìNK@Q@JAHKHMDM!HMSDODKDQ 4-$2".#·MX@,HQ@Rì&D¢HBH+HRSDRHŗMD@KìMCì anisa’nın Salihli İlçesi’nde bulunan Lidya Krallığı’nın başkenti Sardes ile Gölmarmara İlçesi yakınlarındaki ‘Kral Mezarları’ olarak bilinen Bintepeler’in UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alınması, turizm sektörü temsilcilerini umutlandırdı. M Salihli Turizm Derneği (SATURDER) Başkanı Mustafa Uçar, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne giren “Sardes Antik Kenti ve Bintepeler Lidya Tümülüsleri”nin UNESCO tarafından keşfedilerek Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alınmasının sevindirici bir gelişme olduğunu söyledi. “Sardes Antik Kenti ve Bintepeler Lidya Tümülüsleri”nin, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu (UNESCO) Dünya Miras Komitesi’nce belirlenen 2013 Dünya Mirası Geçici Listesi’ne girmesinin Salihli için eşsiz bir gelişme olduğunu belirten Salihli Turizm Derneği (SATURDER) Başkanı Mustafa Uçar, bu kararla Sardes Kenti ile Bintepeler’i artık tüm Dünya’nın tanıyacağını söyledi. 2@KHGKH3TQHYL#DQMDÚH2 341#$1!@ĚJ@Mì,TRS@E@4¢@Q ř2@QCDR MSHJ*DMSHUD!HMSDODKDQ+HCX@3·L·K·RKDQHŚMHM !HQKDĚLHĚ,HKKDSKDQ$ÚHSHL!HKHLUD*·KS·Q*TQTLT4-$2".#·MX@ ,HQ@R*NLHSDRHŗMBDADKHQKDMDM#·MX@,HQ@Rì&D¢HBH+HRSDRHŗMD FHQLDRHMHM2@KHGKHH¢HMDĚRHYAHQFDKHĚLDNKCTÚTMTADKHQSSH MARTI ëS@KX@MEHQL@K@Q 3·QJHXDŗCD ¢HLDMSNADX@YDĚX@ FHAH@K@MK@QC@X@SìQìL X@OSìęHLCHAHQFìC@ EHQL@RìNK@M%DQQDQN ·KJDLHYDFDKCH ,@MHR@ŗX@,HKXNMKTJŖ3@SKìŗ8@SìQìL %DQQDQN,@MHR@ŗC@XìKKìJAHMSNMNK@M·QDSHLJ@O@RHSDRHMHXDMHX@SìQìLK@QK@AHMSNM@ X·JRDKSDQDJ-TSDKK@ŗXì*TYDX [email protected]@CNÚT·KJDKDQHMDHGQ@¢DSLDXHOK@MKìXNQ talyan çikolata devi Ferrero Manisa’ya 300 milyon liralık yatırımla fabrika kurdu. Tesiste 200 kişiye istihdam sağlandı. Fabrikanın açılış törenine katılarak burada bir konuşma yapan Başbakan Yardımcısı Sayın Bülent Arınç, yatırımın Manisa için büyük bir kazanç olduğunu söyledi. Sayın Bülent Arınç, “İtalyan firmalar Türkiye’de çimento, beyaz eşya gibi alanlarda yatırım yaptı. Şimdi bir gıda firması da ülkemize geldi. Açıkça söylemeliyim AB sürecinde en hakiki desteği İtalyanlar’dan gördük” dedi. I İtalya’nın önemli çikolata üreticilerinden biri olan Ferrero, Manisa’da yıllık 30 bin ton olan üretim kapasitesini yeni yatırımlarla 50 bin tona yükselterek Nutella’yı Kuzey Afrika ve Ortadoğu ülkelerine ihraç etmeyi planlıyor. Aynı zamanda Türkiye’de üretilen fındığın yüzde 30’unu satın alan grup, dünya çapındaki toplam fındık ihtiyacının da yüzde 80’ine yakın bölümünü Türkiye’den karşılıyor. %DQQDQN,@MHR@ŗX@LHKXNMKHQ@KìJX@SìQìLK@E@AQHJ@JTQCT 35 36 MARTI %Ĭ5+$<$/'(1%Ĭ502'(/( $.$5d$<352-(6Ĭ Hazırlayan | 1DRTK!@J@Q| İl Planlama Uzmanı - Afyonkarahisar İl Planlama Müdürlüğü ilimsel Yönetim Yaklaşımı’nın kurucusu Frederick Taylor “Zihinsel değişim olmadan fiziksel değişim olmayacaktır. Ortakları böyle bir değişime yönlendirmenin temel şartı onların buna inanmalarıdır.” der. Bu değişimin belki de en iyi ve en güzel örneklerinden birinin adıdır Akarçay Projesi... B 7»UNL\HśQLQ(Qï\L5HNUHDV\RQ $ODQODUðQGDQ%LUL Belediyesi’nin ortak çalışması sonucunda hayata geçirilmiş bir projedir. Uzun yıllardan bu yana Afyonkarahisar halkının dilinde “Kokar Çay” olarak adlandırılan Akarçay, Cumhuriyet tarihinden bu yana görüntü kirliliği ve kötü kokusuyla anılan bir yerdi. $NDU¦D\3URMHVLśQLQ0DOL%R\XWX Bu duruma bir son vermek üzere çalışmaya başlayan kurumlar ‘Akarçay Projesi’ adı verilen projeyi hayata geçirerek ülkemizdeki başarılı rekreasyon projelerinden birine imza attılar. 9L]\RQXQD<DNðĞDQ%LU3URMH Sahip olduğu özellikler bakımından, Türkiye’nin en iyi rekreasyon alanlarından birisi olan ve ülkemizde en iyi uygulama örnekleri arasında yer alan Akarçay Projesi, Merkezi İdare (Devlet Su İşleri) ve Afyonkarahisar Afyonkarahisar’ı 2023 yılındaki hedeflenen vizyonuna layık projelerden birisi haline getirmiş durumda. Kent merkezinde yer alan bu proje, sahip olduğu özelliklerle benzer projeler arasında bir adım öne çıkıyor. 2010 yılından itibaren Afyonkarahisar Belediyesi ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü nezdinde yürütülen çalışmalar sonucunda hayata geçirilen Akarçay Projesi, bugün Afyonkarahisar’ın simgelerinden biri olmaya aday Akarçay Projesi’nin mali boyutuna bakıldığında; Devlet Su İşleri’nin Akarçay’ın ıslahı için 38 milyon TL, Afyonkarahisar Belediyesi’nin de rekreasyon alanının düzenlenmesi için yaklaşık 12 milyon TL harcadığı görülmektedir. Bölge açısından büyük önem taşıyan projenin teknik boyutunda ise 5 kilometre uzunluğundaki alanda Akarçay dere kenarlarının MARTI 3·QJHXDŗMHMDMHXHQDJQD@RXNM@K@MK@QìMC@MAHQHRHNK@MUD ·KJDLHYCDDMHXHTXFTK@L@±QMDJKDQH@Q@RìMC@XDQ@K@M J@Q¢@X /QNIDRH*@KJìML@!@J@Mì2@XìM"DUCDS8ì[email protected]@MUD2TëĚKDQH !@J@Mì2@XìM5DXRDK$QNÚKTS@Q@EìMC@MYHX@QDSDCHKLHĚSHQ fore kazıklarla güçlendirilmesi yapılmış, dere kenarları da betonarme duvarlarla çevrelenmiştir. Aynı şekilde Akarçay’ın üzerine 3 adet yeni köprü inşa edilmiş, su debisini otomatik ayarlayan tahliye kapakları ve 30 ila 60 metre enindeki kenarlarda uygun sanat yapıları ve rekreasyon alanları yapılmıştır. Yine önceden dereye salınan yağmur suları için Akarçay’ın her iki yakasına 2,5 kilometre uzunluğunda yağmur drenaj kanalları döşenmiştir. Tüm bu çalışmaların sonucunda da bugün tüm Türkiye’ye örnek olarak gösterilen bir proje Afyonkarahisar’da hayata geçirilmiştir. Öyle ki, Türkiye’nin pek çok kentinden uzman bu projeyi incelemek üzere Afyonkarahisar’a gelmektedir. 37 38 MARTI 6D\ðODUOD $NDU¦D\3URMHVL 2@GHONKCTÚT±YDKKHJKDQKDCHJJ@S¢DJDM J@Q¢@X/QNIDRH J@OR@LìMC@G@X@S@FD¢HQHKDM¢@KìĚL@K@QĚTĚDJHKCDCHQ LDSQDJ@QDA·X·JK·Ú·MCDOHJMHJ@K@Mì LDSQDAHRHJKDSXNKT LDSQDJ@QDA·X·JK·Ú·MCD¢HL@K@M @CDSLDSQDENQDJ@YìJ LDSQDX·JRDJKHÚHMCDLDSQDTYTMKTÚTMC@ HRSHM@SCTU@Qì @CDSEHC@MUDR·RAHSJHRH LDSQDTYTMKTÚTMC@X@ÚLTQRTXTG@SSì LDSQDTYTMKTÚTMC@H¢LDRTXTG@SSì @CDSS@GKHXDJ@O@Úì LDSQDJ@QDA·X·JK·Ú·MCDS@QS@MOHRS L@KYDLDKHJNĚTO@QJTQT @CDSLHMHA@RJDSR@G@Rì @CDSUNKDXANKA@RJDSANKR@G@Rì 3·L@K@MH¢HMNSNL@SHJRTK@L@RHRSDLH @CDS@¢ìJ@K@MEHSMDRRS@JìLì @CDS¢NBTJNXTMFQTAT @CDSDMFDKKH¢NBTJNXTMFQTAT S@JìLLHMHFNKER@G@Rì S@JìLXDQR@SQ@MBì @CDSRTMHF±K@K@Mì @CDSRDXHQSDQ@Rì @CDS¢@XA@G¢DRH @CDS@MEHSHX@SQN @CDSJìĚA@G¢DRH @CDSRDQFHUDR@SìĚ@K@Mì @CDSR·RG@UTYT @CDS6"@K@Mì @CDSNSTQL@SDQ@Rì %ìRJHXDKHG@U@K@MCìQL@ X@OìLìCDU@LDCHXNQ 0DUNDĝHKLU2OXĞWXUPDGD.ULWLN )DNWµUOHU Günümüz dünyasının geldiği noktada her şehrin yöneticileri, hizmet ettikleri şehirlerin ekonomik ve sosyal performansını ve sürdürülebilir rekabet gücünü arttırabilmek amacıyla çeşitli çalışmalar yapmakta, bu konuda devamlı bir arayış içine girmektedir. J@Q¢@X/QNIDRH H¢DQHRHMCDA@QìMCìQCìÚì J@EDSDQX@RONQ@K@MK@Qì DMFDKKHKDQH¢HM±YDKO@QJ¢NBTJ NXTM@K@MK@QìJHS@ONJTL@ XDQKDQHNSTQL@SDQ@RK@QìOHJMHJ @K@MK@Qì·BQDSRHYHMSDQMDS DQHĚHLHLHMHFNKER@G@K@QìFHAH @K@MK@QìHKDRNRX@KADKDCHXDBHKHJ @K@MìMC@X@OìK@M¢@KìĚL@K@QìM A@Ě@QìKì±QMDJKDQH@Q@RìMC@XDQ @KL@JS@CìQ Hiç kuşkusuz marka şehir oluşturmada kritik faktörlerden biri de şehirlerin sahip oldukları sembol bina veya yapılardır. Öyle ki, dünyanın hangi ülkesine gidilirse gidilsin turistlerin hemen hemen hepsi sembol yapıları ziyaret etme veya görmeye çalışmaktadır. Bu da o ülkenin ekonomisine ciddi katkılar sağlamaktadır. $I\RQNDUDKLVDUśðQ0DUND'HÞHULQH .DWNð6DÞOD\DQ3URMH İşte bu gerçek doğrultusunda hareket eden idareciler de Akarçay Projesi’ni buna göre şekillendirmişlerdir. Yapılan çalışmaların ardından; Afyonkarahisar’ın kalesi, termal tesisleri ve tarihi dokularına ilaveten Akarçay Projesi şehrin marka şehir olmasındaki farklılıkları ortaya çıkartabilecek kadar iddialı bir projedir. Bu projenin önümüzdeki yıllarda Afyonkarahisar ekonomisine sağladığı katkılar daha da belirgin bir şekilde hissedilecektir. MARTI 3 6RV\DO%HOHGL\HFLOLÞLQ%DĞDUðOð UQHNOHULQGHQ%LUL 0$5.$ĝ(+ï5ï''ï$6, Sadece çevresel anlamda bir rekreasyon alanı olmayan Akarçay Projesi, içinde barındırdığı kafeterya, spor alanları, engelliler için özel park, çocuk oyun alanları, kitap okuma yerleri, oturma terasları, piknik alanları, ücretsiz internet erişimi, mini golf sahaları gibi alanları ile sosyal belediyecilik alanında yapılan çalışmaların başarılı örnekleri arasındaki yerini almıştır. Hizmete sunulan bu imkanlar sayesinde çok sayıda vatandaş buraya gelerek sosyal yaşantıya dahil olmaktadır. Türkiye’nin en iyi uygulama örnekleri arasında yerini alan ve “Yaşanabilir ve Estetik Şehirler” dalında özel ödüle layık görülen bu proje Afyonkarahisar’ın ulusal ve uluslararası alanda tanınmasını da sağlayarak kentin ileride kazanacağı kimliğin ve marka şehir olma iddiasının en güzel örneklerinden biri. 6X6SRUODUðQðQ<HQL0HUNH]L Akarçay Projesi’nin bir diğer özelliği de su sporları açısından elverişli bir ortama sahip olmasıdır. Önümüzdeki yıllarda daha da fazla önem kazanacak olan su sporlarının gelişimini desteklemesi, tekne ve küçük gemi gezintilerinin de proje kapsamında yer alması Afyonkarahisar Belediyesi’nin yerel kalkınma sürecine önderlik etmesini kanıtlar niteliktedir. Bugün pek çok su sporu sevdalısı, farklı kentlerden Akarçay’a gelerek farklı etkinliklere imza atmaktadır. Bu da Afyonkarahisar’ın yılın belirli dönemlerinde su sporlarının yeni merkezi olmasına imkan sağlayacaktır. .HQWVHO0HN¡Q.XUJXODQðUNHQ'ðĞ )DNWµUOHUGH'LNNDWH$OðQPDOð Bir kentin yaşanabilirlik sıralamasını yükseltebilmesi, sadece ekonomik dinamizmle mümkün değildir. Ekonomik canlılığın yanı sıra eğitim, sağlık, güvenlik, kentsel altyapı, kültürel faktörler de yaşanabilirlik açısından kent için hayati öneme sahiptir. Dolayısıyla kentsel mekân kurgulanırken, sadece ekonomik kaygıları ve motifleri değil, diğer dış faktörleri de dikkate almak gerekir. İşte bu yüzden Türkiye’nin en iyi uygulama örnekleri arasında yerini alan ve “Yaşanabilir ve Estetik Şehirler” dalında özel ödüle layık görülen bu proje, Afyonkarahisar kentinin tanımlanmasında kendini tekrarlamak yerine dinamik bir yöntemle diğer yerlerden farklı ve ilgi çekici yönleri ile ulusal ve uluslararası alanda tanınmasını da sağlayarak kentin ileride kazanacağı kimliğin ve marka şehir olma iddiasının en güzel örneklerinden biri olacaktır. 39 40 Hazırlayan | ,TRS@E@"NĚJTM | Uzman - İzleme ve Değerlendirme Birimi %$=(16Ĭ<$+)$5.<$5$7,5 3$67$1(/(5Ĭ ökleri 1960’lara dayanan Siyah İnci Pastaneleri, 1983 yılında 3 kardeşin pastacılığa dönüş kararıyla kurulmuş ve Kütahya’da marka olmuştur. İsmet, Latif ve Raşit Arkaç kardeşler, 1983 yılında küçük bir pastane açtılar ve pastaneye Kütahya’nın incisi olması için “Siyah İnci” adını verdiler. K Kendi ifadeleriyle “emekleme” dönemi 1996’ya kadar devam eden “Siyah İnci Pastanesi”, 2. şubesini aynı yıl açarak atağa geçti. 'DQO@RS@MDLHYH¢HMXDMHAHQ2HX@G ëMBHJNMRDOSHNKTĚSTQTXNQTYëKJ A@ĚS@EHQL@NK@Q@JS·LĚTADKDQHLHYCD @XMìJNMRDOSHJTKK@ML@XìC·Ě·MC·J#@G@ RNMQ@ATEHJQHLHYCDMU@YFD¢SHJ¢·MJ·@XMì ĚDGHQCD@XMìCHY@XMHKDO@RS@MD@¢L@JGNĚ NKL@X@B@JSì!TX·YCDMĚTADKDQHLHYCDE@QJKì CHY@XMK@QNKTĚSTQL@JHRSDCHJUDNKTĚSTQCTJ !±XKDKHJKDAHQAHQHMCDME@QJKì@L@@XMì J@KHSDCDLDJMK@QNQS@X@¢ìJSì1@ĚHS QJ@¢ 1998 yılında Kütahya’nın Sevgi Yolu olarak adlandırılan caddesinde 3. şubesini (Siyah İnci Saklı Bahçe), 2001 yılında ise 4. şubesini açtı. .»WDK\D*ðGDFðODU6LWHVLQLQ .XUXOPDVðQDQF»O»N(GHQĝLUNHW Arkaç ailesi için, işletmenin büyüme hızı istedikleri gibiydi ancak üretim merkezleri ihtiyacı karşılamakta zorlanıyordu. Bu yüzden, aile, üretim tesisi için yatırım yapmaya karar verdi. Yapılan görüşmeler ve çalışmalar neticesinde, Arkaçlar Pastacılık* olarak Kütahya Gıdacılar Sitesinin kurulmasına öncülük ettiler. 2007 yılında başlanan yatırım 2009 yılının sonuna doğru tamamlandı. Böylece, “Siyah İnci Pastaneleri”nin üretim tesisi (Siyah İnci Fabrika) de Gıdacılar Sitesinde kuruldu. (*Arkaçlar Pastacılık Gıda Ser. Teks. Tur. Tic. San. Ltd. Şti.) 2010 yılında yurt dışında incelemeler yapıldıktan sonra açılmasına karar verilen ve Kütahya’ya bistro kültürünü getiren “Siyah İnci Cafe & Bistro”; 2012 yılında ise, Sera Kütahya AVM’deki son şube açıldı. i MARTI 41 +HGHILPL] *»QFHOL<DNDODPDN 3HB@QDSSDGDO@XMì Q@X·YDQHMCDFHSLDJ L@MSìJKìCDÚHKCHQ3QDMHM L@J@RCDÚHĚSHQLDRH FHAHSHB@QDSSDCD Y@L@MY@L@M L@J@RCDÚHĚSHQLDJ FDQDJHQ'DQJDR JDMCHFHSSHÚHX±M· HXHCDÚDQKDMCHQLDKH UDFDQDJKH@CìLK@Q Y@L@MìMC@@SìKL@KìCìQ %HQL@ĚT@MH¢HMR@CDBD *·S@GX@ŗC@R@SìĚ X@OL@JS@CìQ%HQL@MìM XDMHX@SìQìLNK@Q@J S@R@QK@CìÚìO@JDSKDLD SDRHRHS@L@LK@MCìÚìMC@ XTQSH¢HMCDCHÚDQHKKDQD CDR@SìĚX@OìK@B@JSìQ ïQFLś\LïQFL<DSDQ'HÞHUOHU 7»UNL\HśGH%LUŚï1&ïś2OPDN Siyah İnci Pastaneleri, gücünü müşterilerinin güveninden alarak ve etik değerler doğrultusunda ilkeli hareket ederek sürdürülebilir bir büyüme ile sektöründe öncü ve alanında uzman olmayı kendine misyon edinmiştir. Arkaç ailesine göre, kurumun vazgeçilmez bir kuruluş olma vizyonu; kalite ilkesi çerçevesinde ve her geçen gün artan özenli ürün üretimiyle sağlıklı ve güvenilir lezzetler üretmekten; “Siyah İnci” marka değerini korumaktan; müşterilerin beklentilerini en üst düzeyde karşılayarak hayallerine renk ve mutluluk katmaktan ve son olarak da müşterilerle özel ve kişisel bağlar kurmaktan geçmektedir. Böylelikle, “Siyah İnci”, Türkiye’nin bilinen en iyi markaları arasında yerini alacaktır. Siyah İnci Pastanelerini farklı kılan temel unsurlardan biri de Arkaçlar Pastacılık’ın kurumsal değerlere çok önem vermesidir. İşletme, Dürüstlük ve Güven anlayışı çerçevesinde, tüm paydaşlarına etik ve mesleki kurallar kapsamında doğru, eksiksiz ve güvenilir bilgiler vermektedir. Müşteri Odaklılık anlayışı çerçevesinde, müşterilerini anlamak, ihtiyaçlarına zamanında ve en kaliteli şekilde cevap verebilmek için kendini sürekli geliştirmektedir. Çalışan Değeri anlayışı çerçevesinde ise, çalışanların yönetime katılmasını sağlamakta, faaliyetlerin her sürecinde çalışan memnuniyetini ve paylaşımı ön planda tutmaktadır; ayrıca, çalışanların gelişimlerinde sürekliliği sağlamak için eğitim olanakları da sunmaktadır. Şeffaflık anlayışı çerçevesinde, müşterilerin, çalışanların ve denetleyici kurumların firma hakkında açık ve net bir şekilde bilgi edinebilmeleri için gerekli düzenlemeler yapılmaktadır. Yenilikçilik ve Sürekli Gelişim anlayışı çerçevesinde, teknolojik gelişmelere bağlı olarak değişen müşteri ihtiyaçlarına zamanında ve en kaliteli şekilde cevap verebilmek için araştırma ve geliştirme çalışmaları da sürekli devam etmektedir. /@Y@QìLìY@Y@L@M Y@L@MKNJ@MS@K@QC@M X@C@EìQìMK@QC@M R@KCìQìK@QNKTQ!T CTQTLC@X@OìKL@Rì FDQDJDMLDJMìLìYìUD ·Q·MKDQHLHYHF·M·L·Y HMR@MìMìMGNĚTM@ FHCDBDJLDJMK@QUD ·Q·MKDQG@KHMDFDSHQDQDJ F·MBDKHX@J@K@L@J NKL@KìCìQ1@ĚHS QJ@¢ Son olarak Sosyal Sorumluluk anlayışı çerçevesinde, tüm faaliyetler çevreye karşı duyarlı bir şekilde yürütülmekte; araştırmageliştirme faaliyetlerinde üniversite-sanayi işbirliğine önem verilmekte; çeşitli sivil toplum kuruluşlarında eğitim çalışmaları yapılmakta ve bilimsel/mesleki seminer vb. etkinliklere katılım sağlanarak destek olunmaktadır. 6L\DKïQFLYH6»UG»U»OHELOLUOLN Arkaçlar Pastacılık, Raşit Arkaç başkanlığında 5 kişilik bir yönetim kurulu ile yönetilmektedir. Yönetimde istişareye büyük önem veren Arkaç ailesi, iş hayatında profesyonelliğe riayet etmektedir. İnsan kaynakları konusunda da hassas ve özenli davranan firma, 1 gıda mühendisi, 1 gıda teknikeri, 1 makine teknikeri, 1 insan kaynakları yöneticisi ve 1 muhasebe çalışanının dâhil olduğu 11’i beyaz yakalı olmak üzere 99 personel istihdam etmektedir. Personel eğitimine önem veren Arkaçlar Pastacılık, insana yapılan yatırımı en önemli yatırım olarak görmektedir. 42 MARTI 2HX@GëMBH/@RS@MDKDQHXDMHKHJ¢HAHQ @MK@XìĚHKDHKDQKDLDJSD*·S@GX@ŗC@ GDQY@L@MHKJKDQHUDXDMHKHJKDQHTXFTK@X@M AHQEHQL@NK@Q@JE@@KHXDSKDQHMDCDU@L DSLDJSDCHQ U»Q<HOSD]HVLQGHNLHĞLWOLOLN *µ].DPDĞWðUð\RU Dondurmadan sütlü tatlılara; baklavadan yaş pastaya; kuru pastadan unlu mamullere kadar 6 ana kalemde üretim yapan Siyah İnci Pastaneleri, 1.100 çeşide yakın ürün üretmektedir. Baklava çeşitlerinden cevizli baklava ve fıstıklı dürüm baklava; dondurma çeşitlerinden Don Vito, Straçella, Blue Sky ve sakızlı dondurma; sütlü tatlı çeşitlerinden ise Almond ve Sütlüce örnek verilebilir. Siyah İnci’de Türk damak tadına uygun ürünler sunulmaktadır. Öte yandan, işletmenin en güçlü yanı, pastacılıktır; çünkü, firma kendi üretimini kendi yapmakta ve üretilen ürünün piyasada benzeri bulunmamaktadır. Satışı gerçekleştirilen ürünlerin üreticisi olmak piyasada Siyah İnci için büyük bir avantaj oluşturmaktadır. 6L\DKïQFL%LU0DUNDGðU Siyah İnci Pastaneleri, tamamen kendi üretimi olan ürünleri satmaktadır. Üretilen ve satılan her ürün, İNCİ tarzını ve kalitesini yansıtmaktadır. Bu çerçevede, “Siyah İnci” olarak marka tescili yapılmış; Siyah İnci tarzı ve kalitesi için bir standart oluşturulmuştur. Öte yandan, İnci Dünyası, İDO ve Meyland, Arkaçlar Pastacılık’ın tescilini gerçekleştirdiği diğer markalarıdır. $U*H6L\DKïQFLśGHQ6RUXOXU Siyah İnci’nin fark yaratmasını sağlayan unsurlardan biri, işletmede AraştırmaGeliştirme Biriminin bulunmasıdır. Ar-Ge biriminde mevcut ürünlerin geliştirilmesi ve yeni ürünlerin projelendirilmesi çalışmaları yapılmaktadır. Özellikle dondurma yapımında, laboratuvar desteği yoğun olarak kullanılmaktadır. Böylece mevcut ürünler daha kaliteli hale getirilmekte ve yeni ürünler yaratılmaktadır. Siyah İnci’de Damak tadıyla test yapılsa da laboratuvar sonuçlarına dayalı çalışılmaktadır. 6HNWµUGH'HSRODPD6DNODPDYH 6HYNL\DW%»\»NQHP7DĞðPDNWDGðU Siyah İnci Fabrikasında üretim yapıldıktan sonra, ürünler, ilk önce soğuk hava deposunda muhafaza edilmektedir. Burada amaç, ürünü dinlendirmektir. Ürün dinlendirildikten sonra sevkiyata çıkarılır. Satış noktalarına sevkiyat, soğutmalı araçlarla yapıldığı için soğuk zincir kırılmaz. Farklı sıcaklık derecelerinde saklanmaları gerektiği için dondurma ve pastalar, aynı soğutmalı araç içinde farklı bölmelerde taşınmaktadır. Böylelikle, gıda güvenliği konusunda, en üst düzeyde koruma sağlanır. QFHOLN*ðGD*»YHQOLÞL Gıda denilince, akla hijyen gelir. Arkaçlar Pastacılık, hijyen konusunda aşırı hassas davranan bir firma olmuştur. Arkaçlar Pastacılık, T.C. Zafer Kalkınma Ajansı’nın finanse ettiği “‘Siyah İnci’ Dondurması ve Profiterolü ile Türkiye’ye Açılıyor” projesi kapsamında ISO 9001: 2008 Kalite Yönetim Sistemi sertifikası ile ISO 22000: Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi sertifikasını almıştır. MARTI *1&(/ï7$.ï3('(1 6ï<$+ï1&ï3$67$1(/(5ï Siyah İnci Pastaneleri, kalitenin sürekliliğini sağlayarak ve teknik/ teknolojik gelişmeleri takip ederek hijyenik ürünler sunmaya devam etmektedir. ISO 9001: 2008 Kalite Yönetim Sistemi çerçevesinde, işletme için kalite ve gıda güvenliği politikası belirlenmiş; müşteri memnuniyetinin sürekliliğini sağlayarak kaliteli ürünler sunmak temel ilke olarak kabul edilmiştir. 7»NHWLFLQLQ6DÞOðÞð7HPHO.D\Jð 1RNWDVðQð2OXĞWXUPDNWDGðU ISO 22000: Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi çerçevesinde, gıda güvenliğinin kontrolü amacıyla, hijyenik faaliyetlerin sistemli bir şekilde yürütülmesine ve uygulanmasına yönelik gereken kurallar firma için tespit edilmiştir. Tüketicinin sağlığı temel kaygı noktasını oluşturmaktadır. Bu sistem sayesinde, firmada, HACCP uygulamasına geçilmekte; kritik kontrol noktaları tespit edilerek tehlike analizleri yapılmaktadır. Ayrıca, kurulan laboratuvar sayesinde, kimyasal ve bakteriyolojik analizlerle ürünler takip edilmektedir. Dahası, GMP (Good Manufacturing Practices = İyi Üretim Uygulamaları) yapılmakta ve yapılan tüm iş ve işlemler kayıt altına alınmaktadır. 43 *·S@GX@ŗC@XDMHAHQĚTAD @¢L@XìC·Ě·MLDXDM HĚKDSLDX±MDSHLHëRS@MATK UD MJ@Q@ŗC@ĚTAD @¢L@XìOK@MK@L@JS@CìQ !T¢DQ¢DUDCDXDMH @¢ìK@B@JĚTADKDQKDHKFHKH NK@Q@JJNMRDOS¢@KìĚL@Rì X·Q·S·KLDJSDCHQ 6L\DKïQFL+HU*H¦HQ*»Q%»\»\RU Pasta yemek ya da pastanede oturmak bir kültürdür. Siyah İnci Pastaneleri bu kültürün Kütahya’da yerleşmesine katkı sağlamıştır. 5 tanesi kendilerine ait ve 1 tanesi de bayi olmak üzere 6 şube ile Kütahya’da hizmet veren Siyah İnci Pastaneleri; Dumlupınar Üniversitesindeki kantinlere, askeri lojmanların kantinlerine ve anlaşmalı düğün salonlarına ürün vermektedir. Ayrıca, Eskişehir, Afyonkarahisar ve Bursa illerindeki düğün ve kokteyl organizasyon şirketleriyle çalışmaktadır. %DĞDUðOð3URMH%DĞDUðOð6RQX¦ODU Odak Sektörler Mali Destek Programı (ODAK) kapsamında, “‘Siyah İnci’ Dondurması ve Profiterolü ile Türkiye’ye Açılıyor” projesi ile Ajans’tan destek almaya hak kazanan Arkaçlar Pastacılık Gıda Ser. Teks. Tur. Tic. San. Ltd. Şti. projesini başarı ile tamamlamıştır. Projecilik alanında ilk tecrübesini yaşayan Arkaçlar Pastacılık, başarılı oldukları dondurma ve profiterol alanlarında ilerlemeye odaklanarak şehir dışına açılmayı hedefleyen projeleri 'DQY@L@MDMHXHL@LTK··QDSLDXD ¢@KìĚ@M2HX@GëMBH/@RS@MDKDQHXDMH ·Q·MKDQKDUDXDMHKHJKDQKDGHYLDSDSLDXD CDU@LDCHXNQ kapsamında işletme altyapısını geliştirerek kapasite arttırma yoluna gitmiştir. Böylelikle, dondurma ve profiterolün en hijyenik ortamda üretilmesi /saklanması/depolanması sağlanmıştır. Ayrıca, alınan destek ile laboratuvar kurulmuş ve aktif bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Arkaçlar Pastacılık Yönetim Kurulu Başkanı Raşit Arkaç, Ajanslar aracılığıyla projelerin desteklenmesine yönelik şu değerlendirmeyi yapmaktadır: “Devletimiz, sanayicinin yanında olduğu söylemini, Ajans destekleriyle kanıtlıyor. Projelerin gerçekleşmesi için taşın altına elini koyuyor. Böylece, sanayicinin de aynı şekilde hareket etmesini teşvik etmiş oluyor. Devlet ile işletme, proje aracılığıyla partner haline geliyor ve herkesin kazandığı bir sonuç ortaya çıkıyor.” Proje kültürünün Arkaçlar Pastacılık’ta yerleşmesini isteyen Raşit Arkaç, yeni açılacakları pazarlara yönelik destek verilmesi durumunda, Ajans’a yeni projelerle başvurabileceklerini de ifade ediyor. 44 MARTI ULUBEY KANYONU DÜNYANIN EN BÜYÜK 2. KANYONU 4KTADX@XìUD!@M@Y@XìANXTMB@CDU@LDCDMAHQ@M@J@MXNMHKDATM@A@ÚK@M@M NMK@QB@A·X·JX@MJ@MXNMK@QC@MNKTĚ@M4KTADX*@MXNMT/DONTY@ MSHJ*DMSH "K@MCQ@R*±OQ·R·UD'@RJ±X R@QìŗM@C@DUR@GHOKHÚHX@O@MR@JKìAHQBDMMDS Hazırlayanlar | #*·QĚ@C,TQ@S| Koordinatör - Uşak Yatırım Destek Ofisi YFD8DÚHM| Uzman - Afyonkarahisar Yatırım Destek Ofisi MARTI #·MX@MìMDMA·X·JJ@MXNMT NK@M4KTADX*@MXNMTY@L@MìM RNMK@QìMC@MY@L@MìMA@ĚK@QìM@ J@C@QNK@MCHJDXSDJSNMHJ G@QDJDSKDQCDMDSJHKDMDQDJ NKTĚLTĚSTQ !±KFDCDJHJHQD¢KHJTLKTUDA@K¢ìJKì J@KJDQX@Oì·YDQHMCD4KTADXUD !@M@Y J@QRTK@QìŗMìMNKTĚTLTMTM @QCìMC@MDM@YJDY¢±JDM!·X·J ,DMCDQDR&Q@ADMHŗMHMA@RJìRìXK@ A±KFDCDF±Q·KDMCNÚ@KX@OìMìM JDMCHRHMHH¢HMCDATKTM@MU@CHXD CNÚQTXNMSL@RìMìMAHQRNMTBT NK@Q@JJ@MXNMNQS@X@¢ìJLìĚSìQ merika'daki Büyük Kanyon’dan sonra dünyanın en büyük 2. kanyonu olan, Ulubey Çayı ve Banaz Çayı boyunca devam eden bir ana kanyon ile buna bağlanan onlarca büyük yan kanyonlardan oluşan Ulubey Kanyonu, Pepouza Antik Kenti, Clandras Köprüsü ve Hasköy Asarı’na da ev sahipliği yapan saklı bir cennet. A )DUNOð%LU'»Q\DQðQ.DSðODUðQð$UDOð\RU #NÚ@MìMUDS@QHGHMLTGSDĚDL JDRHĚHLHNK@M4KTADX*@MXNMT¢NJ R@XìC@S@QHG±MBDRH¢@ÚK@Q@@HSXDQKDĚHL @K@MK@QìHKDYHX@QDS¢HKDQHMHS@QHGHMDRJH C±MDLKDQHMCDXNKBTKTÚ@¢ìJ@QìXNQ Aşıklar Kenti Uşak ilinin tarihi M.Ö. 4000 yıllarına dayanan Ulubey ilçesinde bulunan ilçe merkezine 1 km mesafede 500-100 m. genişliğe, 135-170 m. derinliğe ve 75 km. uzunluğa sahip, Banaz ve Ulubey akarsuları boyunca bütün güzelliğiyle uzanan Ulubey Kanyonu, adım attığınızda sahip olduğu tabii güzelliği ve tarihi zenginliğiyle sizlere farklı bir dünyanın kapılarını aralıyor. Doğanın ve tarihin muhteşem kesişimi olan Ulubey Kanyonu; Clandras Köprüsü, Duraklı kaya mezarları, Hasköy Asarı, Pepouza Antik Kenti, Salma Deresi, Bakraçlı gibi çok sayıda tarih öncesi çağlara ait yerleşim alanları ile ziyaretçilerini tarihin eski dönemlerinde yolculuğa çıkarıyor. Ulubey Kanyonu’nun Ortaya Çıkış Serüveni Ulubey Kanyonları ve yakın çevresinin oluşmasında, sahanın jeomorfolojik özellikleri, Ege Denizi ve Büyük Menderes grabeni sahasındaki tektonik hareketler ve iklim arasında çok yakın bir ilişki bulunmaktadır. 8OXEH\.DQ\RQXśQXQ2OXĞXPX 3. zamanın sonlarından 4. zamanın başlarına kadar olan dikey tektonik hareketlerden etkilenerek oluşan kanyonlar, bölgedeki kireçli, kumlu ve balçıklı kalker yapı üzerinde Ulubey ve Banaz Akarsuları’nın oluşumunun ardından en az 3 kez çöken Büyük Menderes Grabeni’nin baskısıyla, bölgede görülen doğal yapının kendisini içinde bulunan vadiye doğru yontmasının bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Kuzeyden gelen Ulubey Çayı ile doğudan gelen Banaz Çayı’nın birleşerek dirsek oluşturduğu ve geçtikleri bölgelerde derin menderes vadiler, eski vadiyi kuşatan tepeler ve teras şekiller ve Ulubey ilçesinin doğusunda kanyonlar meydana gelmiştir. Avgan ve Hasköy kasabaları arasında ve Sülümenli köyü kuzeyinde olmak üzere 3 bölgede oluşan kanyonlar muazzam bir görünüm ortaya çıkarmıştır. Profil analizlerine bakıldığında, 45 46 MARTI 4KTADX*@MXNMTŗMTM OQNEHK@M@KHYKDQHMD A@JìKCìÚìMC@CHJDX CNÚQTKSTRTMC@ UD LDSQDRDUHXDKDQHMCD DM@Y·¢SDQ@RNKTĚTLT F±Q·K·Q 4KTADX*@MXNMTŗMT NKTĚSTQ@MU@CHMHMCHJ X@L@¢K@QìANXTMB@ GTMHAH¢HLKHJ@QRSHJ SDODKDQJ@QRSHJ NKTĚTLK@QìMRNMTBT NK@Q@JNQS@X@ ¢ìJL@JS@CìQ )DUNOð.DQ\RQYH .DUVWLN2OXĞXPX Ulubey Kanyonu’nun kanyon ve karstik oluşum süreci Türkiye’nin diğer kanyonlarından oldukça farklı bir oluşumdadır. Görenleri kendisine hayran bırakan Ulubey Kanyonu, ABD’deki Arizona Eyaleti sınırları içerisinde bulunan Büyük Kanyon’dan sonra dünyanın en büyük 2. kanyonu olma özelliğiyle dikkatleri üzerine çekmektedir. Vadi kenarlarındaki yamaçlarda, çok sayıda oyuk, in veya kaya mezarlığı bulunmaktadır. İmparatorluk, krallık ve devletlere ev sahipliği yapan Ulubey Kanyonu; doğal yapı itibariyle akarsu yatağı olması, saklanma ve barınmaya uygun olması sebebiyle binlerce yıl öncesinden günümüze kadar birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. kanyonun dikey doğrultusunda 10.-30. ve 50.-55. metre seviyelerinde en az üç teras oluşumu görülür. Bunlara ilaveten, vadinin dik yamaçları boyunca huni biçimli karstik tepeler karstik oluşumların sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. örneğidir. Bu bölgenin kanyon ve karstik oluşum süreci Türkiye’nin diğer kanyonlarından oldukça farklıdır. Ulubey Kanyonu, ABD’deki Arizona Eyaleti sınırları içerisinde bulunan Büyük Kanyon’dan sonra dünyanın en büyük 2. kanyonu olma özelliğiyle dikkatleri üzerine çekmektedir. /LWHUDW»UH*H¦HQ(Q<HQLUQHN Vadi kenarlarındaki yamaçlarda, çok sayıda oyuk, in veya kaya mezarlığı bulunmaktadır. Bu tür karstik oluşum şekillerine Batı Toroslar’da daha çok rastlanır. Bu oluşum Ege Bölgesi’nin, İç Batı Anadolu Bölümü’nde, kanyon vadilerin literatüre geçen en yeni İmparatorluk, Krallık ve Devletlerin Ev Sahibi Ulubey Kanyonu akarsu yatağı olması, saklanma ve barınmaya uygun olması sebebiyle binlerce yıl öncesinden günümüze kadar birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Tabii güzelliğinin yanında tarihi ile de göz kamaştıran Ulubey Kanyonu, Lidyalılar’dan MARTI 47 7DELDW3DUNð8OXEH\.DQ\RQX .QL@MUD2TëĚKDQH!@J@MKìÚì#NÚ@ *NQTL@UD,HKKH/@QJK@Q&DMDK ,·C·QK·Ú·S@Q@EìMC@M3@AH@S/@QJì HK@MDCHKDM4KTADX*@MXNMTHKD AHQKHJSD3·QJHXDŗCDJHS@AH@SO@QJì R@XìRìŗ@X·JRDKLHĚSHQ 3@AHHUDSTQHRSHJCDÚDQDR@GHO LTGSDĚDLJ@MXNM"K@MCQ@R *±OQ·R·#TQ@JKìJ@X@LDY@QK@Qì '@RJ±X R@Qì/DOTY@ MSHJ*DMSH 2@KL@#DQDRH!@JQ@¢KìFHAH¢NJ R@XìC@S@QHG±MBDRH¢@ÚK@Q@@HS XDQKDĚHL@K@MK@QìHKDYHX@QDS¢HKDQHMH S@QHGHMDRJHC±MDLKDQHMDF±S·Q·XNQ 4KTADX*@MXNMTGDLAHKHLRDKAHQ ±MDLDGDLCDXDQKHUDX@A@MBì STQHYLONS@MRHXDKHMDR@GHOSHQ#DQHM U@CHANXTMB@TY@M@MT¢TQTLK@Q L@MY@Q@@L@¢KìX·Q·X·ĚH¢HM J@MXNMU@CHRHMCDJHCHJDÚHLKDQCD C@ÚX·Q·X·Ě·UDSìQL@MìĚH¢HM¢NJ TXFTMXDQKDQCHQ sonra sırasıyla Pers İmparatorluğu, Makedonya Devleti, Bergama Krallığı, Roma İmparatorluğu ve Bizans hâkimiyetinde kalmıştır. 1071 Malazgirt Zaferinden sonra Anadolu’nun Türkleşme sürecinde önce Germiyanoğulları Beyliği sonra da Osmanlı İmparatorluğu’nun topraklarına katılarak birbirinden farklı medeniyetlerin yerleşim yeri olmuştur. +ðULVWL\DQ0RQWDQL]P7DULNDWðQðQ 0HUNH]L3HSRX]D$QWLN.HQWL Hıristiyan Montanizm tarikatının merkezi olarak kabul edilen ve yaklaşık olarak 377 yılında tektanrıcıların saldırılarıyla yıkıldığı bilinen Pepouza Antik Kenti de kanyonun içindedir. Montanizm, Hıristiyanların antik metinlerde adı geçen ama bir türlü izi bulunamayan son kayıp mezhebidir. Kibele kültünün etkisindeki Montanus tarafından kurulan bu mezhep kadın erkek eşitliğine önem vermesiyle diğerlerinden ayrılmaktadır. 1800’lü yıllardan bu yana, Hıristiyan din adamlarınca araştırılan ilk kilise tarihçisi Eusebius’a göre din adamı Montanus önce Ardabau diye adlandırılan bir yerde -DX@YìJJH4KTADX*@MXNMT J@MXNMC@MFD¢DM#NJTYRDKD #DQDRHŗMCDLDXC@M@FDKDM JHQKHKHJSDMCNK@XìSTQHYLD @¢ìK@L@L@JS@CìQ*@MXNMTM CHAHMCDMFD¢DM#NJTYRDKD #DQDRHSDLHYKDMDQDJX@L@¢ O@Q@Ě·S·UDCNÚ@STQHYLHMD @¢ìKL@RìOK@MK@ML@JS@CìQ3TQHYLD @¢ìKCìÚìMC@!@M@Y@XìŗMC@R@K RONQK@QìUDJ@X@KìJK@QC@SìQL@MìĚ X@O@AHKHQJ@MXNMANXTMB@A@KNM STQTM@¢ìJ@AHKHQUDX@J@MXNM@GJHL SDODKDQCD¢@CìQJTQ@AHKHQRHMHY 4Ě@Jŗ@JLTY@JKìJS@ATKTM@M 4KTADX*@MXNMT4Ě@JHKH4KTADX HK¢DRHRìMìQK@QìH¢HMCDSNOK@L CDJ@QKìJ@K@M·YDQHMCDXDQ@KìXNQ 'DLCNÚ@GDLS@QHGRDUDQKDQHMDM @YAHQF·MUDX@AHQG@ES@RNMTMT @XìQ@Q@JDĚRHYF·YDKKHJKDQHAHQ@Q@C@ RTM@M4KTADX*@MXNMK@QìŗMìYHX@QDS DSLDRHMHS@URHXDDCDQHY peygamberliğini ilan etmiş, fakat izleyicileri daha sonra Pepouza kentini kendilerine merkez edinmişlerdir. +HOHQLVWLN'µQHP0LPDULVL\OH &ODQGUDV.µSU»V» Karahallı ilçesi Karayakuplu Köyü Banaz Çayı üzerinde ve Karahallı Belediyesi hidroelektrik santralinin hemen yanında yer alan ve kanyonun dar ve en sarp noktasında bulunan Clandras Köprüsü (su kemeri) görenleri kendisine hayran bırakıyor. Halen kullanılmakta olan bu tarihi köprünün 2500 yıl önce Frigler döneminde, bazı kaynaklarda ise M.Ö. 600’lü yıllarda Lidyalılar tarafından yapıldığı belirtilmiştir. Bazı kaynaklarda da Roma dönemine ait olduğu yazan köprünün yöreden geçen Kral Yolu’nun bir parçası da olabileceği düşünülmektedir. Uzunluğu 24 metre, derinliği 17 metre, eni 1,75 metre olan Helenistik dönemin mimari özelliklerini gösteren dar ve tek kemerli bir köprüdür. Yapılış tarzı oldukça dikkat çekici olan köprü taşlarının yüzleri kalemle işlenmiş, kemerlerin iri taşları zıvanalı olarak birbirine iyice kenetlendirilmiş ve kemeri kasnak biçiminde inşa edilmiştir. Fil ayağı tabir edilen iki ana gövdeden oluşmuş sabit kaya üzerine bindirme tekniğiyle inşa edilen köprünün kilit taşlarından birinin oynaması üzerine son yıllarda beton ile tamir edildiği için orijinalliğini yitirmiştir. İnsana huzur veren Clandras Köprüsü ve çevresi piknik ve dinlenmek için gidebileceğiniz bir mesire alanıdır. +DVNµ\$VDUð Ulubey ilçesi Hasköy beldesinin yaklaşık 2,5 km kuzeybatısında Avgan kanyonları içerisinde yer alan Hasköy Asarı doğal tepe ve onun eteklerinde yer almaktadır. Yapının kuzey batısından Banaz Çayı geçmekte olup güneyinde Avgan ile Hasköy hudutlarını birleştiren toprak yol bulunmaktadır. Uşak Müzesi tarafından yapılan yüzey araştırmalarında Asarın güney yamacında ana kayaya oyulmuş yaklaşık 80 m uzunluğunda 2,5x2,5 m ölçülerinde bir tünel yer almaktadır. Asar alanında çok sayıda oda ve niş yer almaktadır. Bu odaların bir kısmı kaçak kazılar ve doğal olaylar neticesinde tahrip olmuştur. 4Ě@JUD 4KTADX H¢HMA·X·J ±MDLS@ĚìX@M 4KTADX*@MXNMT R@GHONKCTÚT S@AHHF·YDKKHÚH UDS@QHGH YDMFHMKHÚHXKD YHX@QDS¢HKDQHMD E@QJKìAHQ C·MX@MìM J@OìK@QìMì @Q@KìXNQ 48 MARTI AFYONKARAHİSAR AFYONKARAHİSAR ÜMİT GÖNÜLLÜ EĞİTİMCİLER DERNEĞİ Hazırlayan | YFD8DÚHM| Uzman - Afyonkarahisar Yatırım Destek Ofisi B AR=<=JF=ǃAFAR<=F :9@K=<=JEAKAFAR ɴ%ɼ,ɳ&*{AFCMJMDMDZ L9JA@AN=CMJMDMDZ9E9;ÿ F=<AJ Derneğimiz 2006 yılında kurulmuştur. Temel amacı, eğitim alanında ülke kalkınmasına omuz vermektir. Kalkınma deyince akla, genellikle maddi ve ekonomik gelişme gelir. Bu böyle bile olsa, bu yolda bir kalkınma için eğitim sahasında gelişmeye ihtiyaç vardır. Ve eğitim, sadece “okul”a bırakılamayacak kadar önemli; yalnız “okul”un üstesinden gelemeyeceği kadar ağır bir yüktür. İşte böyle düşünen gönüllü eğitimciler olarak öğrencilerimizin, öğretmenlerimizin ve hayatın her alanındaki insanımızın eğitimine el vermek amacıyla “Ümit Gönüllü Eğitimciler Derneği”ni, kısaca “ÜMİTGÖNDER”i kurduk. =JF=ǃAFAR:ƧFQ=KAF<=C9ƕƧQ=FAR :MDMFE9CL9<ÿJɴQ=K9QÿFÿRD9AD?ADA:AJ @=<=>AFARN9JEÿ<ÿJ ƧR=FD=Q=;=ǃAFAR=ǃALAED=JAK=ƕ=JC=F ƣF;=DAǃAFARF=GDMQGJN==ǃALAED=J AD=AD?ADAF9KÿD:AJƕ9DÿDZE9HD9Fÿ Q9HÿQGJKMFMR Öncelikli hedefimiz; Türk Milli Eğitiminin temel hedefleri doğrultusunda öğrencilerimizin eğitimine bir katkı sağlamaktır. Okulda verilen Derneğimizin üye sayısıyla ilgili nicel hiçbir eğitime paralel olarak, belki ona takviye kaygı, endişe, hedef belirlemedik. Bu yola gönül vermiş her eğitimciyi, “Bu yolda yapacak niteliğinde etütler, kurslar düzenleyerek gerçekleştirmeye çalışıyoruz bunu. Tabi bir şeylerim var” diyen her gönüllüyü doğal sonuçta öğrenciler sadece okulda gördüğü üyemiz kabul ettik. Aksi takdirde eğitim dersi takviye etmiş olmuyor, sınavlara da sahasında hizmet vermek veya hizmet almak için derneğimize üye olma zorunluluğu varmış hazırlanmış oluyorlar. Özellikle fakir öğrenciler için bu çok önemli bir sonuç. Daha başka gibi bir algı oluşabilirdi. Böyle bir durum, toplumun bütün kesimlerine ulaşma hedefimizi olumlu neticeler de görülüyor; mesela çocuk vaktini bu kurslarımızda geçirince ruh ve sekteye uğratacağından, üye sayımız beden sağlığına zarar verecek mekânlara da konusunda bir hedef veya sınırlamamız yok. MARTI “ ęT@MC@X·Q·SS·Ú·L·Y OQNIDCD9@EDQ*@KJìML@ I@MRìHKDHĚAHQKHÚH H¢HMCDXHY'@KJ$ÚHSHL ,DQJDYH¢-NJS@#DQMDÚH A±KFDCDJHSDQL@KNSDKKDQ FHAHJTQTKTĚK@QK@AHQKHJSD ¢@KìĚìXNQTY kaymamış oluyor. Kısaca temel önceliğimiz, çocuklarımızın eğitim ve öğretimine katkı sağlamaktır. Bununla beraber, eğitimcilerin eğitimi, velilerin eğitimi, vatandaşların eğitimine yönelik çalışmaları da her yıl düzenli olarak gerçekleştiriyoruz. =JF=ǃAFARCMJMD<MǃM?ƧF<=F:MQ9F9 >QGFC9J9@AK9J{<9@9F?A>99DAQ=LD=J= AER99LLÿ Afyonkarahisar’daki eğitim öğretim çabalarının merkezinde yer almalıydık. Nerede bir eğitim çalışması varsa ÜMİTGÖNDER de orada olmalıydı. Bu esaslar üzerine evvela, öğretmen ve idarecilerin mesai dışında bir araya gelmelerini, bilgi ve deneyimlerini paylaşarak yapılabilecek şeyler olduğunun farkına varmalarını sağlamaya çalıştık. Böylece bir bilinç oluştu. Gönüllü olarak emek harcayıp huzurun yakalanabileceği anlaşıldı. Bundan sonrası zor olmadı. Öğretmenler için yetiştirici seminerler, kurslar düzenlendi. Aynı şekilde velilere rehberlik amaçlı seminerler işin uzmanları tarafından verildi. Bakanlık yetkilileri ile okul yöneticileri bir araya getirildi. Yenilikler, tecrübeler paylaşıldı, tartışıldı. Her Öğretmenler Gününde, rekor sayıda öğretmen ve ailelerinin katılımıyla geceler düzenlendi. Pikniklerle tanışıp kaynaşmalar pekiştirildi. Öğretmenlerin katılımıyla yurt içi ve yurt dışı geziler düzenlendi. Bütün bunlar rutin olarak devam etti. Geçtiğimiz Mart-Nisan aylarında Çanakkale Savaş Alanları Çadırı kuruldu ki beklediğimizin üzerinde, 10 günde yaklaşık 40 bin kişi gezdi bu çadırı. Önceki yıl düzenlediğimiz Mehmet Akif konulu tiyatro için 950 kişilik salon yetersiz kaldı. Konferanslar, sohbet toplantıları düzenlendi. Ulusal ve uluslararası çapta projeler yürütüldü, yürütülüyor. Bütün bu çalışmaları yaparken işbirliği kaçınılmaz ve çok yararlı. Başta Milli Eğitim Müdürlüğü olmak üzere Okul Müdürlükleri ile işbirliğimiz hep oldu. Yürüttüğümüz projelerde ilgili kuruluşlarla işbirliği olmak zorunda. Örneğin şu anda yürüttüğümüz projede başta sizinle (ZEKA) işbirliği içindeyiz. Ayrıca proje gereği; Halk Eğitim Merkezi, Üç Nokta Derneği, bölgedeki termal oteller gibi kuruluşlarla birlikte çalışıyoruz. İkbal Termal Otel’de Afyonkarahisar, Kütahya ve Uşak illerindeki Eğitim Yöneticilerinin katılımıyla 2 günlük bir çalışma programı düzenlemiştik. Bu program için üç ilin Milli Eğitim Müdürlükleri ve bizim gibi Eğitimci Derneklerle işbirliği yaptık. Yine örneğin Bilgi Evleri çalışmalarını yürütürken Köylümder, Dershaneler ile Afyonkarahisar Belediyesi ve belde belediyeleriyle birlikte çalışıyoruz. Bu işbirlikleri olmasa bu işler zor yürür. !@ĚS@,HKKH$ÚHSHL,·C·QK·Ú·NKL@J·YDQD.JTK,·C·QK·JKDQHHKDHĚAHQKHÚHLHYGDONKCT8·Q·SS·Ú·L·Y OQNIDKDQCDHKFHKHJTQTKTĚK@QK@HĚAHQKHÚHNKL@JYNQTMC@QMDÚHMĚT@MC@X·Q·SS·Ú·L·YOQNIDCDA@ĚS@ RHYHMKD9$* HĚAHQKHÚHH¢HMCDXHY 49 50 MARTI “ !TF·M EXNMJ@Q@GHR@Q LDQJDYCDUDHK¢DKDQHLHYD A@ÚKìA@YìADKCDKDQCD !HKFH$UKDQHŗLHYU@Q !TAHKFHDUKDQHMCDM F·MC·YKDQH±ÚQDMBHKDQ FDBDKDQHHRDUDKHKDQ X@Q@QK@ML@JS@CìQ!T LDQJDYKDQ±ÚQDMBHKDQD X±MDKHJX@OìK@MCìQìKCìÚì H¢HMSDJMNKNIHJ HLJMK@QìMDMLNCDQMHMH JTKK@MìXNQTY ŚŚ]HULPL]H'»ĞHQ*µUHYL(Qï\L ĝHNLOGH<DSPDNïVWL\RUX]śś ęT@MC@ X·Q·SS·Ú·L·Y OQNIDCD9@EDQ *@KJìML@ I@MRìHKD HĚAHQKHÚHH¢DQHRHMCDXHY XQìB@OQNID FDQDÚH'@KJ$ÚHSHL ,DQJDYH¢-NJS@ #DQMDÚHA±KFDCDJH SDQL@KNSDKKDQFHAH JTQTKTĚK@QK@AHQKHJSD ¢@KìĚìXNQTY ëJA@[email protected]ŗCD EXNMJ@Q@GHR@Q *·S@GX@UD4Ě@J HKKDQHMCDJH$ÚHSHL 8±MDSHBHKDQHMHM J@SìKìLìXK@F·MK·J AHQ¢@KìĚL@OQNFQ@Lì C·YDMKDLHĚSHJ!T OQNFQ@LH¢HM·¢ HKHM,HKKH$ÚHSHL ,·C·QK·JKDQHUD AHYHLFHAH$ÚHSHLBH #DQMDJKDQKD HĚAHQKHÚHX@OSìJ 8HMD±QMDÚHM!HKFH $UKDQH¢@KìĚL@K@QìMì X·Q·S·QJDM *±XK·LCDQ #DQRG@MDKDQHKD EXNMJ@Q@GHR@Q !DKDCHXDRHUDADKCD ADKDCHXDKDQHXKD AHQKHJSD¢@KìĚìXNQTY !HYLHS&±M·KK· $ÚHSHLBHKDQ #DQMDÚHNK@Q@J EìQR@SDĚHSKHÚHMCDM X@Q@QK@M@L@LìĚ GDQ±ÚQDMBHCDM JDMCHLHYHRNQTLKT GHRRDCHXNQTY !TX·YCDM TK@Ě@L@CìÚìLìY GH¢AHQX±QDJ@KL@RìM HRSHXNQTY *TQTKCTÚTLTY F·MCDMATX@M@ DÚHSHL±ÚQDSHLCD EXNMJ@Q@GHR@QŗìM XDQHMHX·JRDKSLDJ H¢HMAHYDC·ĚDMH ADKJHC@G@E@YK@RìMì X@OL@JH¢HM ¢@KìĚL@K@QìLìY@ CDU@LDCHXNQTY ÚQDMBHXHAHQX@MC@MRìM@UK@Q@G@YìQK@QJDMCHÚDQX@MC@M RìM@URSQDRHMCDMTY@JSTSL@¢@KìĚL@K@QìC@X@OìXNQTY 2ONQSHEE@@KHXDSKDQL·YHJ¢@KìĚL@K@QìFDYHKDQFHAH8DSHĚJHMKDQ H¢HMCDL@G@KKHNK@Q@JADKHQKDMDMHGSHX@B@F±QDADBDQHJTQRK@Qì C·YDMKDMDAHKHXNQ AD?AND=JA>ACJAF9KÿDGJL9Q9ƕÿCLÿAD?A =ND=JAF<=F=?A:A>99DAQ=LD=JQ9HÿDE9CL9 N=?=D=;=ǃ=QƣF=DACAD?AND=JAAD=AD?ADA @=<=>D=JAFARF=D=J<AJ Üyelerimiz eğitimcidir. Dolayısıyla eğitimdeki sosyal, ekonomik, insan kaynaklı problemleri en iyi bilen onlardır. Nice pırıl pırıl beynin sırf sınavlara hazırlanma imkânı olmadığından nasıl heder olduğunu görmüşler. Nicesinin araştırma ve çalışma ortamı bulamadığı için kaybolduğunu fark etmişler. Dershaneye gitme imkânı bulamayan öğrencilere karşılıksız olarak sınavlara hazırlanma ve boş zamanlarını sosyal ve sportif aktivitelerle değerlendirme fırsatı verecek Okuma Salonu gibi, Bilgi Evi gibi müesseselerin gerekliliğini dile getirdiler. Fikir bu şekilde ortaya konuldu ve çalışmalara başlandı. Bugün için Afyonkarahisar Merkezde ve bazı beldelerde, ilçelerimize bağlı beldelerde Bilgi Evlerimiz var. Genellikle hafta içi ve hafta sonu gündüz öğrenciler, gece de veliler yararlanıyor bu merkezlerden. Öncelikle öğrencilere yönelik yapılandırıldığı için teknolojik imkânların en modernini kullanıyoruz. Mümkünse etkileşimli tahta, değilse projeksiyon. Her merkezde mutlaka internet bağlantısı bulunuyor ki öğrenci internet-kafeye ihtiyaç duymasın. Öğrenciyi bir yandan sınavlara hazırlarken, diğer yandan sınav stresinden uzak tutma çalışmaları yapıyoruz. Sportif faaliyetler, müzik çalışmaları, geziler gibi. Yetişkinler için de mahalli olarak belirlenen ihtiyaca göre beceri kursları düzenlenebiliyor. Biz ÜMİTGÖNDER olarak, fırsat eşitliğinden yararlanamamış her öğrenciden kendimizi sorumlu hissediyoruz. Bu yüzden ulaşamadığımız hiçbir yöre kalmasın istiyoruz. Afyonkarahisar’ın hiçbir köyünde “Keşke benim de böyle imkânlarım olsaydı” diye iç geçiren çocuk olmasın istiyoruz. Bazı köy ve kasabalardan davetler var. Bilgi evi istiyorlar. Her davete icabet etmek istiyoruz, hedefimiz bu. 99DAQ=LD=JAFARAHD9FD9JC=FN=Q9 ?=Jƕ=CD=DZLAJAJC=FC9JDZÿD9DZLÿǃÿFÿR KÿCÿFLÿD9JF=D=J<AJ En büyük sıkıntımız, “Bilgi Evi istiyoruz, Okuma Salonu istiyoruz” diyen insanların isteklerine yetişememek. Bina bulacaksın, donatacaksın, öğretmen ayarlayacaksın. Keşke her köye Bilgi Evi açabilsek. Tasamız bu. Diğer sıkıntılar, problemler gelir geçer, çözülür. Ardında bir lezzet bırakarak çekip gider. MARTI =(.$ś1,1'(67(Ýï BÜYÜK Bölgesel Ajanslar oluşturulduğunda ZEKA, ÜMİTGÖNDER üyelerine “Proje Döngüsü Eğitimi” sağlamıştı. Şimdi de ZEKA’nın desteğiyle bir çalışma yürütüyoruz. 2014 Baharına kadar sürecek bu programda engelli ve kadınların eğitimi ve istihdamına çalışıyoruz. EXNMJ@Q@GHR@QŗìMGH¢AHQJ±X·MCDř*DĚJDADMHLCDA±XKD HLJMK@QìLNKR@XCìŚCHXDH¢FD¢HQDM¢NBTJNKL@RìMHRSHXNQTY !@YìJ±XUDJ@R@A@K@QC@MAHYDC@UDSKDQU@Q!HKFHDUHHRSHXNQK@Q 'DQC@UDSDHB@ADSDSLDJHRSHXNQTY'DCDEHLHYAT!TMTC@HMĚ@KK@G GDOAHQKHJSDA@Ě@Q@B@ÚìY ɴEALƣFƧDDƧǃALAE;AD=J=JF=ǃA GD9J9C?=D=;=CL=F=D=JQ9HE9Qÿ <ƧDZƧFƧQGJKMFMR =JF=ǃAFARAF(JGB=KAC9HK9EÿF<9 QƧJƧLLƧǃƧƕ9DÿDZE9D9J<9F:9@K=<=:ADAJ EAKAFAR Eğitim öğretimde Afyonkarahisar’ın yerini yükseltmek için üzerimize düşeni, belki daha fazlasını yapmak, bunun için de şimdiye kadar yaptığımız çalışmaları katlayarak devam etmek ve yeni projelerle adımlarımızı sıklaştırmak istiyoruz. Bu kapsamda Halkın eğitilmesi için çalışmalarımızı daha yoğunlaştırmayı planlıyoruz. Özellikle “Aile Eğitimi” konusuna daha fazla eğileceğiz. Sosyal faaliyetlerimizin çapı biraz daha genişleyecek. Çanakkale Savaş Alanları Çadırı bize bir fikir verdi. Afyonkarahisar’da “Büyük Taarruz Çadırı” gibi bir çalışma gelebilir. Belki de bu çadır “Büyük Taarruz Panoraması”na ön ayak olur, kim bilir. İlimizde AB Projesi yapan ilk kuruluşlardanız. ÜMİTGÖNDER kurulduğu yıl “Elektronik Öğrenme” adlı bir proje yapmıştı. O günden bugüne LDV, Workshop gibi programlardan hiç kopmadık. En son, geçtiğimiz Nisan ayında, “Kervansaray-Köy Odası-Bilgi Evi” süreci hakkında bir çalışmamız vardı. Yedi farklı ülkeden 21 katılımcıya Bilgi Evlerinin tanıtımını yaptık. Ümit Gönüllü Eğitimciler Derneği, ilgi alanına giren konularda uluslararası proje yapmaya da devam edecek. ëKHLHYCD ! /QNIDRHX@O@MHKJ JTQTKTĚK@QC@MAHQHXHY ,ë3&-#$1JTQTKCTÚT XìKř$KDJSQNMHJÚQDMLDŚ @CKìAHQOQNIDXHG@X@S@ FD¢HQLHĚSH.F·MCDM ATF·MD+#56NQJRGNO FHAHOQNFQ@LK@QìDSJHMAHQ ĚDJHKCDJTKK@MCìJ 29>=J#9DCÿFE9B9FKÿ{F<9F9DEÿDZ GD<MǃMFMR<=KL=CD=AD?ADAF=D=J KƣQD=E=CAKL=JKAFAR Zafer Kalkınma Ajansı’nı tarife gerek yok. Adından da anlaşılıyor zaten, amacı kalkınmayı desteklemek olan bir kuruluş. Aralarında Afyonkarahisar’ın bulunduğu 4 ili kapsayan bir ajans. Hedefleri esas alındığında, Ümit Gönüllü Eğitimciler Derneği (ÜMİTGÖNDER) ile Zafer Kalkınma Ajansı (ZEKA) birbirinden uzak kuruluşlar değil. Biz kalkınma için çalışıyoruz, siz de bizi destekliyorsunuz. İşin özeti bu. Tanışıklığımız da yeni değil, Bölgesel Ajanslar oluşturulduğunda ZEKA, ÜMİTGÖNDER üyelerine “Proje Döngüsü Eğitimi” sağlamıştı. Şimdi de ZEKA’nın desteğiyle bir çalışma yürütüyoruz. 2014 Baharına kadar sürecek bu programda engelli ve kadınların eğitimi ve istihdamına çalışıyoruz. Evet, biz çalışıyoruz, siz destekliyorsunuz. Teşekkür ederiz. Şunu da belirtelim ki siz bizleri desteklerseniz, biz daha çok çalışırız. 51 52 MARTI Hazırlayan | 'LOHN8QFXRÞOX&DQ| Uzman - Manisa Yatırım Destek Ofisi TURGUTLU <$7,5,0,1%(ĝïÝï785*87/8 ëKJA@JìĚS@LNCDQMSQ@EHJ RHRSDLHUDJDMSKDĚLHĚ @KSX@OìRìXK@FDKHĚLHĚKHÚHMH F±YKDQ±M·MDRDQDM3TQFTSKT &DCHY'@UY@RìŗMìMDMUDQHLKH SNOQ@JK@QìMìMX@MìRìQ@ 3·QJHXDŗCDJHĚDGQHFDQHCD AìQ@J@MM·ETR@UDFDKHĚLHĚ GHYLDS@ÚìM@R@GHOAHQ HK¢DLHYCHQ ücünü hem toprağından hem sanayisinden alan ve mağrur duruşuyla hayranlık uyandıran ilçemiz “Turgutlu”dan bahsedeceğiz. Turgutlu, hem İzmir’e yarım saat hem de Manisa’ya 30 dakika uzaklıkta… G 9HULPOL7RSUDNODUðLOH7XUJXWOX Ankara’dan İzmir’e veya Manisa’ya doğru son kilometreleri kat ederken, varışa yarım saat kala karşılar sizi Turgutlu. İlk bakışta modern trafik sistemi ve kentleşmiş altyapısıyla gelişmişliğini gözler önüne seren Turgutlu, Gediz Havzası’nın en verimli topraklarının yanı sıra, Türkiye’deki 5 şehri gerisinde bırakan nüfusa ve gelişmiş hizmet ağına sahip. Manisa’ya 30 km., İzmir’e ise 50 km. uzaklıkta bulunan Turgutlu’nun ilçe merkezinden geçen İzmir-Ankara karayolu, ilçeyi lojistik açıdan son derece stratejik bir hale getiriyor. Bu fırsatı avantaja çevirmek isteyen pek çok yatırımcıyı memnun eden bu durum, bir yandan ilçe MARTI 7XUJXWOXśGD.RQVHUYH7HVLVOHULQGHQ UHWLOHQU»QOHU 7XUJXWOX7RSUDNODUðQðQś»QGH 7DUðP<DSðODELOL\RU İlçede oldukça yoğun şekilde faaliyet gösteren konserve tesislerinin etkisi ile domates, biber ve salatalık ekimi önem kazanmış. Herhangi bir zincir marketten turşu veya konserve benzeri ürün alırken pek çoğunun üretim yerinin Turgutlu olduğunu görebilirsiniz. Turgutlu ilçesinin %44’ünde tarım yapma imkanı bulunuyor. Çekirdeksiz üzüm, şaraplık ve sofralık üzüm, zeytin, erik, kiraz, şeftali, domates, buğday, arpa, mısır, pamuk ve tütün Turgutlu’nun en önemli tarım ürünleri arasında yer alıyor. 2UJDQL]H6DQD\L%µOJHVL Sanayi rekabetinde de tarımda olan iddiasını sürdüren Turgutlu ilçesinin Organize Sanayi Bölgesi’nde arazi tahsisi yapılan toplam 40 firma mevcut durumda. 24 firma hâlihazırda faaliyetlerini sürdürürken, 10 firmanın da inşaatı devam ediyor. Organize Sanayi Bölgesi’nde giderek artan talebi karşılayabilmek için genişleme alanında kamulaştırma ve imar planları çalışmaları hızla devam ediyor. ekonomisinin gelişmesine katkıda bulunurken diğer yandan nüfus artışını tetikliyor. Manisa’nın ve TR33 Bölgesi’nin en fazla nüfusa sahip olan ilçesi Turgutlu’da 146 bin kişi yaşıyor. Turgutlu’ya bağlı 3 belediye, 37 köy mevcut. Denizden yüksekliği 85 metre olan Turgutlu’nun yüzölçümü ise 503 km². Tarım ürünlerinin yetiştirilmesi açısından son derece elverişli olan topraklar ve Akdeniz ikliminin olumlu etkileri, ilçenin %44’ünde tarım yapılmasına imkân veriyor. Çekirdeksiz üzüm, şaraplık ve sofralık üzüm, zeytin, erik, Teşvik sisteminin sağladığı desteklerden en iyi şekilde yararlanabilecek lokasyonların başında gelen Turgutlu OSB, stratejik konum avantajını da kullanarak İzmir ve ilçelerinde üretimlerini sürdüren yatırımcılara alenen göz kırpıyor. Proje aşamasındaki 4 firmadan birisi olan DYO BOYA FABRİKALARI SAN. TİC. A.Ş. de yakında Turgutlu OSB’nin kurumsal yapısı güçlü firmalarının arasında yerini alacak. kiraz, şeftali, domates, buğday, arpa, mısır, pamuk ve tütün Turgutlu’nun en önemli tarım ürünleri arasında yer alıyor. Üretilen çekirdeksiz üzümün %95’i kurutuluyor, %5’i ise taze olarak tüketime sunuluyor. Son yıllarda sofralık üzüm üretiminin önem kazanması yayla bağcılığının da gelişmesine katkıda bulunuyor. Turgutlu’da faaliyet gösteren Orka Tarım Ürünleri A.Ş., 2012 yılının kuru üzüm ihracatı şampiyonu. Turgutlu’nun tarımsal ihracatında önem taşıyan diğer meyveler ise; kiraz ve incir. İlçede oldukça yoğun şekilde faaliyet gösteren NUFUS Manisa’nın TR33 Bölgesi’nin en fazla nüfusa sahip olan ilçesi Turgutlu’da 146 bin kişi yaşıyor. konserve tesislerinin etkisi ile domates, biber ve salatalık ekimi önem kazanmış. Herhangi bir zincir marketten turşu veya konserve benzeri ürün alırken pek çoğunun üretim yerinin Turgutlu olduğunu görebilirsiniz. Sanayi rekabetinde de tarımda olan iddiasını sürdüren Turgutlu’nun Organize Sanayi Bölgesi’nde arazi 53 54 MARTI 7XUJXWOXśGDHNLUGHNVL]]»PYH 6RIUDOðN]»PUHWLPL 2UND7DUðPU»QOHUL$ĝ.XUX]»P ïKUDFDWðĝDPSL\RQX Verimli topraklara sahip olan Turgutlu ilçesinin en önemli tarım ürünleri arasında yer alan çekirdeksiz üzümün yüzde 95’i kurutulup, yüzde 5’i ise taze olarak tüketime sunuluyor. Son yıllarda sofralık üzüm üretiminin önem kazanmasıyla da yayla bağcılığına katkıda bulunuluyor. Kuru üzüm bakımından oldukça zengin olan Turgutlu ilçesnde faaliyet gösteren Orka Tarım Ürünleri A.Ş., 2012 yılının kuru üzüm ihracatı şampiyonu. Turgutlu’nun tarımsal ihracatında önem taşıyan diğer meyveler ise kiraz ve incir olarak karşımıza çıkıyor. 7XUJXWOXïO¦HVLQGH7XÞOD YH.LUHPLW Her türlü ürünü yetiştirmeye elverişli olan Turgutlu toprağı, tuğla ve kiremit üreticilerinin de yüzünü kara çıkarmamış. Turgutlu’daki tuğla ve kiremit fabrikaları yoğunluk bakımından Türkiye’nin en büyük üretim bölgesini oluşturuyor. Turgutlu Tuğlası kalitesiyle yurt çapında ün yapmış, adeta bir marka haline gelmiş. Turgutlu’daki tuğla kiremit fabrikalarının üretim kapasitesi, Türkiye’nin yıllık kil mamulleri üretiminin yaklaşık %15’ini oluşturuyor. .DSOðFDODUðLOHQO»8UJDQOð 3TQFTSKTG@KJìMìM F±MK·MCD@XQìAHQXDQH NK@MRDQ@LHJRDJS±Q·M·M±MB· L@QJ@K@QìMC@M2DQ@LHJR@MŗìM HK¢DXDJ@SJìRìS@QSìĚìKL@Y ANXTSS@2DQ@LHJR@MODJ¢NJ RDRFDSHQDMRNRX@KRNQTLKTKTJ OQNIDRHMDHLY@@SLìĚ CTQTLC@ tahsisi yapılan toplam 40 firma mevcut. 24 firma hâlihazırda faaliyetlerini sürdürürken, 10 firmanın da inşaatı devam ediyor. Bölgede giderek artan talebi karşılayabilmek için genişleme alanında kamulaştırma ve imar planları çalışmaları hızla devam ediyor. Teşvik sisteminin sağladığı desteklerden en iyi şekilde yararlanabilecek lokasyonların başında gelen Turgutlu OSB, stratejik konum avantajını da kullanarak İzmir ve ilçelerinde üretimlerini sürdüren yatırımcılara alenen göz kırpıyor. Proje aşamasındaki 4 firmadan birisi olan DYO BOYA FABRİKALARI SAN. TİC. A.Ş. de yakında Turgutlu OSB’nin kurumsal yapısı güçlü firmalarının arasında yerini alacak. Toz boya üretimi konusunda faaliyet gösterecek fabrikanın inşaatının tamamlanmasının ardından 2014 başında üretime geçmeyi planladığı belirtiliyor. Sektörel yoğunluk incelendiğinde OSB’deki firmalar Gıda (16), Makine (18), Seramik (2) ve Diğer (6) şeklinde bir dağılım gösteriyor. Turgutlu halkının gönlünde ayrı bir yeri olan seramik sektörünün öncü markalarından Seramiksan’ın ilçeye katkısı ise tartışılmaz boyutta. Pek çok ses getiren sosyal sorumluluk projesine imza atan Seramiksan’ın 2011 Manisa’dan 54 km., Turgutlu’dan 17 km. uzaklıkta bulunan Urganlı kaplıcalarına İzmirAnkara karayolundan Urganlı yol ayrımından ulaşılabiliyor. Çeşitli kaynaklardan yüzeye ulaşan kaplıca sularının ph değeri 6.3-6.7, sıcaklıkları ise 50-78 Derece arasında değişiyor. Urganlı Kaplıcaları uzun süre Turgutlu, Ahmetli ve Urganlı belediyeleri ile Turgutlu TSO’nun ortak olduğu TURKAP A.Ş. tarafından işletilmiş, 1 Mart 2013 itibarıyla ise işletmesi EDA Turizm ve Otelcilik Ltd. Şti.’ne devredilmiş. Tesiste hâlihazırda 260 kişi kapasiteli 104 oda bulunuyor. yılında oluşturduğu ve bölgesel amatör ligde mücadeleye başlayan Seramiksan Spor Kulübü Bayan Voleybol takımı, yakaladığı başarılı grafikle kısa zamanda büyük başarılara imza attı. 2012-2013 sezonunda 3. Lig’de harika bir performans sergileyen takım, 2013-2014 sezonunda Türkiye Voleybol Federasyonu Bayanlar Voleybol 2. Ligi’nde Turgutlu’nun gururu olmayı sürdürecek. Türkiye’nin en büyük tuğla üreticilerinden Bloksan A.Ş. ortaklarının 1994 yılında kuruluşuna imza attığı Seramiksan, hızla büyüyen yapısı ile MARTI TURGUTLU Yüzölçümü 503 km² olan Turgutlu’ya bağlı 3 belediye, 37 köy mevcut. bugün, yer ve duvar karoları, sırlı ve teknik porselenler, bordür ve dekoratif ürünler, dış cephe kaplaması ve yapı kimyasalları üreten bir sanayi kuruluşu… Bünyesinde 1.200 personel çalıştıran Seramiksan’ın Turgutlu’daki sanayi istihdamında da önemli bir yeri var. Ayrıca, şirketin kurucusu olan hayırsever Ali İhsan Demirdöver, her yıl yaklaşık 1.000 öğrenciye burs vererek eğitime de büyük katkıda bulunuyor. 7XUJXWOX7XÞODVð Turgutlu’da toprak sanayinin ne kadar yoğun olduğunu fark etmek için İzmir-Ankara yolu üzerinde ilerlerken Turgutlu’dan geçtiğiniz sırada başınızı sağa veya sola çevirmeniz yeterli. Her türlü ürünü yetiştirmeye elverişli olan Turgutlu toprağı, tuğla ve kiremit üreticilerinin de yüzünü kara çıkarmamış. Turgutlu’daki tuğla ve kiremit fabrikaları yoğunluk bakımından Türkiye’nin en büyük üretim bölgesini oluşturuyor. Turgutlu Tuğlası kalitesiyle yurt çapında ün yapmış, adeta bir marka haline gelmiş. Turgutlu’daki tuğla kiremit fabrikalarının üretim kapasitesi, Türkiye’nin yıllık kil mamulleri üretiminin yaklaşık %15’ini oluşturuyor. İlçede hala üretimini sürdüren 38 tuğla ve kiremit fabrikası mevcut. Turgutlu Tuğla ve Kiremit Sanayicileri Derneği üyeleri tarafından tasarlanmış olan hafif ve depreme dayanıklı “yeni nesil” tuğlaların kentsel dönüşümde başrolü oynayacağı konuşuluyor. Bu ürünlerin tanıtımı konusunda dernek yönetimi de atağa geçmiş durumda. Turgutlu’dan geçerken ilçe merkezi girişinde gördüğünüz, Turgutlu halkı için adeta yol tarifi aracı haline gelmiş olan Uçak Anıtı ise artık yerinde değil. Yerine Turgutlu’yu simgeleyen bir Üzüm Heykeli yapılması planlanıyor. 8UJDQOð.DSOðFDODUð Evliya Çelebi 1600’lü yılların sonlarında kaleme aldığı “Seyahatname” adlı eserinde Urganlı Kaplıcaları için “Bir latif suyu vardır, niceleri gelip burada şifa bulurlar, suyu insan vücuduna cila verir.” ifadesini kullanmış. Manisa’dan 54 km., Turgutlu’dan 17 km. uzaklıkta bulunan kaplıcalara İzmir-Ankara karayolundan Urganlı yol ayrımından ulaşılabiliyor. Çeşitli kaynaklardan yüzeye ulaşan kaplıca sularının ph değeri 6.3-6.7, sıcaklıkları ise 50-78 °C arasında değişiyor. Urganlı Kaplıcaları uzun süre Turgutlu, Ahmetli ve Urganlı belediyeleri ile Turgutlu TSO’nun ortak olduğu TURKAP A.Ş. tarafından işletilmiş, 1 Mart 2013 itibarıyla ise işletmesi EDA Turizm ve Otelcilik Ltd. Şti.’ne devredilmiş. Tesiste hâlihazırda 260 kişi kapasiteli 104 oda bulunuyor. Kaplıcanın bikarbonatlı, sodyumlu ve karbondioksitli sularıyla yapılan banyo romatizma, kırık-çıkık, kireçlenme, siyatik, egzama, hemoroid, cilt ve kadın hastalıklarını tedavide yardımcı olurken; mide, böbrek ve bağırsak hastalıklarına şifa olsun diye kaplıca suyunun içilmesi tavsiye ediliyor. Yoğun sanayi ve ihracat bağlantıları nedeniyle sürekli olarak yerli/yabancı işadamlarını ağırlayan Turgutlu bu konuda da gereken hazırlığı yapmış durumda. İlçe merkezinde hizmet veren 3* Ege Sevilen Otel ve bu sene hizmete giren 4* Palm City Turgutlu modern tesisleriyle Turgutlu’ya yakışır bir duruş sergiliyor. (ÞLWLPH9HULOHQQHP Turgutlu’da sanayinin ihtiyaç duyduğu kalifiye işgücünü yetiştirmek için ciddi çabalar göze çarpıyor. İlçede 20 yıldır eğitim-öğretim hizmetini sürdüren Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu’nun yanı sıra Hayırsever Hasan Ferdi Turgutlu tarafından inşa ettirilen Celal Bayar Üniversitesi Hasan Ferdi Turgutlu Teknoloji Fakültesi’nin 20132014 eğitim yılında öğrencileriyle buluşması, Turgutlu’nun sanayide ihtiyaç duyduğu insan gücü kadar bu kişilerin eğitimini de önemsediğini gösteriyor. Teknoloji fakülteleri, standart teorik mühendislik eğitimi alan öğrencilerin uygulama becerilerini pekiştirmek için tasarlanmış yeni bir fakülte modeli ve fakültenin ilk eğitim yılında Yazılım Mühendisliği Bölümü’nde 104 öğrenci eğitim görecek. İlerleyen yıllarda Mekatronik Mühendisliği, Endüstriyel Tasarım Mühendisliği, İmalat Mühendisliği, Enerji Sistemleri Mühendisliği ve Otomotiv Mühendisliği bölümlerinin de öğrenci almaya başlayacağı belirtiliyor. 55 56 MARTI Hazırlayanlar | 'R¦'U6HUWD¦'RNX]OX | Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü <DNXS3HNHU | Uzman - Planlama ve Bölgesel Koordinasyon Birimi TR33 BOLGESI TARIM RAPORU XìKì UDQHKDQHMDF±QD ŗKìJ O@XìXK@31 !±KFDRHS@QìL RDJS±Q·MCD DM¢NJJ@SL@ CDÚDQ·QDSDM HJHMBH#·YDX A±KFDRHCHQ !TC@A±KFD DJNMNLHRH @¢ìRìMC@M A·X·J±MDL S@ĚìL@JS@CìQ !LTÀ"ĮLGEÀ!DŨ +APSADŨŖŨÀŧLğELER !FYONKARAHISARÀ!LTÀ"ĮLGESI !FYONKARAHISARÀ-ERKEZÀ"AYATÀ%MIRDAŖÀVEÀŧSCEHISARÀ ILğELERI "OLVADINÀ!LTÀ"ĮLGESI "OLVADINÀĂAYÀĂOBANLARÀVEÀ3ULTANDAŖŨÀILğELERI 3ANDŨKLŨÀ!LTÀ"ĮLGESI "AƔMAKğŨÀ$AZKŨRŨÀ$INARÀ%VCILERÀ+ŨZŨLĮRENÀ3ANDŨKLŨÀVEÀ ƓUHUTÀILğELERI +ijTAHYAÀ!LTÀ"ĮLGESI +ijTAHYAÀ-ERKEZÀVEÀ4AVƔANLŨÀILğELERI 3IMAVÀ!LTÀ"ĮLGESI !LTŨNTAƔÀ!SLANAPAÀĂAVDARHISARÀ$OMANIğÀ$UMLUPŨNARÀ %METÀ(ISARCŨKÀŧHSANIYEÀ0AZARLARÀ3IMAVÀVEÀƓAPHANEÀ ILğELERI 5ƔAKÀ!LTÀ"ĮLGESI 5ƔAKÀ-ERKEZÀ'EDIZÀVEÀ+ARAHALLŨÀILğELERI "ANAZÀ!LTÀ"ĮLGESI "ANAZÀ%ƔMEÀ(OCALARÀ3INANPAƔAÀ3IVASLŨÀVEÀ5LUBEYÀ ILğELERI -ANISAÀ!LTÀ"ĮLGESI -ANISAÀ-ERKEZÀVEÀ4URGUTLUÀILğELERI !KHISARÀ!LTÀ"ĮLGESI !HMETLIÀ!KHISARÀ!LAƔEHIRÀ'ĮLMARMARAÀ+ŨRKAŖAğÀ 3ALIHLIÀ3ARŨGĮLÀ3ARUHANLŨÀVEÀ3OMAÀILğELERI $EMIRCIÀ!LTÀ"ĮLGESI $EMIRCIÀ'ĮRDESÀ+ĮPRijBAƔŨÀ+ULAÀVEÀ3ELENDIÀILğELERI itkisel ve hayvansal ürünlerin üretilmesi, kalite ve verimlerinin yükseltilmesi, uygun koşullarda korunması, işlenip değerlendirilmesi ve pazarlanması olarak tanımlanan tarım, birincil ekonomik faaliyet olarak nitelendirilmektedir. 2010 yılı verilerine göre %7,66’lık payıyla TR33 Bölgesi, tarım sektöründe en çok katma değer üreten ikinci Düzey 2 bölgesidir. Bu durum, tarım sektörünün ülke ve Bölge ekonomisinde önemli bir yeri olduğunu göstermektedir. B Zafer Kalkınma Ajansı tarafından 2012 yılında hazırlanan ‘İlçe Bazlı Ekonomik Yapı Endeksi’ çalışması ile ekonomik nitelikleri benzerlik gösteren ilçeler gruplandırılmış ve 10 adet alt bölge tanımlanmıştır. Söz konusu alt bölgeler yandaki tabloda sunulmaktadır. Alt bölgeler itibarıyla Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl Müdürlükleri’nden elde edilen bilgiler sentezlenerek oluşturulan %ï5ï1&ï/(.2120ï.)$$/ï<(7 Bitkisel ve hayvansal ürünlerin üretilmesi, kalite ve verimlerinin yükseltilmesi, uygun koşullarda korunması, işlenip değerlendirilmesi ve pazarlanması olarak tanımlanan tarım, birincil ekonomik faaliyet olarak nitelendirilmektedir. MARTI 57 BÖLGEDE NADASA BIRAKILAN $5$=ï/(5ï1*(1(/'85808 %/*(1ï1<='(ś6,7$5,06$/$/$1 Yapılan araştırmalara göre; bölge toplam yüzölçümünün %36’sı tarımsal alanlardan oluşmaktadır. Tarım alanlarının alt bölge yüz ölçümüne oranı en yüksek olan alt bölge Banaz (%50) iken, en düşük olan alt bölge Sandıklı’dır (%21). Tarımın istihdamdaki payı %46’dır. 2011 yılına ait veriler kullanılarak yapılan analizler “Alan Kullanımı”, “Sulanabilirlik Durumu”, “Tarımsal Üretim Değeri ve Örtü Altı Üretim”, “Hayvan Varlığı” ve “Tarımsal Ürün Deseni” başlıklarında toplanmaktadır. $ODQ.XOODQðPð Bölge toplam yüzölçümünün %36’sı tarımsal alanlardan oluşmaktadır. Tarım alanlarının alt bölge yüz ölçümüne oranı en yüksek olan alt bölge Banaz (%50) iken, en düşük olan alt bölge Sandıklı’dır (%21). Tarımın istihdamdaki payı %46’dır. Bölgede nadas alanlarının tarım arazileri içerisindeki ortalaması %7 olup, nadas alanlarının genişliği alt bölgeler itibarıyla değişiklik göstermektedir. Nadasa bırakılan arazi oranının en fazla olduğu alt bölge Afyonkarahisar’dır (%19). Simav ve Bolvadin alt bölgelerinde de nadasa bırakılan arazilerin oranı %10’un üzerindedir. Nadasa bırakılan arazilerin en az olduğu alt bölgeler ise Manisa, Akhisar, Banaz ve Uşak alt bölgeleridir. $I\RQNDUDKLVDU$OW%µOJHVL %ROYDGLQ$OW%µOJHVL 9@EDQ*@KJìML@ I@MRìS@Q@EìMC@M XìKìMC@G@YìQK@M@MŖëK¢D!@YKì$JNMNLHJ 8@Oì$MCDJRHŗ¢@KìĚL@RìHKDDJNMNLHJ MHSDKHJKDQHADMYDQKHJF±RSDQDMHK¢DKDQ FQTOK@MCìQìKLìĚUD@CDS@KSA±KFD S@MìLK@MLìĚSìQ 58 MARTI ï/(ï/($5$ĝ7,50$ Yapılan çalışma kapsamında bölgedeki tüm ilçeler alt bölgelere ayrılarak kapsamlı bir araştırma gerçekleştirilmiştir. 6DQGðNOð$OW%µOJHVL 6LPDY$OW%µOJHVL %DQD]$OW%µOJHVL 8ĞDN$OW%µOJHVL .»WDK\D$OW%µOJHVL 0DQLVD$OW%µOJHVL MARTI 'HPLUFL$OW%µOJHVL $NKLVDU$OW%µOJHVL 6XODQDELOLUOLN'XUXPX Bölgedeki sulanabilir arazilerin toplam tarım arazilerine oranı ortalama %37’dir. Manisa, Sandıklı ve Akhisar alt bölgeleri sırasıyla %72, %56 ve %49’luk oranları ile en fazla sulanabilir arazinin olduğu alt bölgelerdir. Buna göre; Demirci, Afyonkarahisar ve Uşak alt bölgeleri sulanabilir arazi oranı açısından en dezavantajlı alt bölgelerdir. Sulama olanağı geniş olan alt bölgelerde tarımsal ürünlerin daha çeşitli ve tarımsal üretim değerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. !±KFDCDJHRTK@M@AHKHQ@Q@YHKDQHM SNOK@LS@QìL@Q@YHKDQHMDNQ@Mì NQS@K@L@ŗCHQ,@MHR@2@MCìJKìUD JGHR@Q@KSA±KFDKDQHRìQ@RìXK@ UDŗKTJNQ@MK@QìHKDDME@YK@RTK@M@AHKHQ @Q@YHMHMNKCTÚT@KSA±KFDKDQCHQ#DLHQBH EXNMJ@Q@GHR@QUD4Ě@J@KSA±KFDKDQH RTK@M@AHKHQ@Q@YHNQ@Mì@¢ìRìMC@MDM CDY@U@MS@IKì@KSA±KFDKDQCHQ $I\RQNDUDKLVDU$OW%µOJHVL %ROYDGLQ$OW%µOJHVL 59 60 MARTI 6LPDY$OW%µOJHVL 8ĞDN$OW%µOJHVL %DQD]$OW%µOJHVL .»WDK\D$OW%µOJHVL MARTI 68/$0$2/$1$Ý,1,1*(1ïĝ/ïÝï9(5(7ï0'(Ý(5ï Demirci, Afyonkarahisar ve Uşak alt bölgeleri sulanabilir arazi oranı açısından en dezavantajlı alt bölgelerdir. Sulama olanağı geniş olan alt bölgelerde tarımsal ürünlerin daha çeşitli ve tarımsal üretim değerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. 0DQLVD$OW%µOJHVL 'HPLUFL$OW%µOJHVL %/*((.2120ï6ï1(.$7.,6, $NKLVDU$OW%µOJHVL Tarım arazilerinin verimliliği ve bölge ekonomisi açısından sulanabilirlik büyük önem taşımaktadır. Şu anda bölgedeki sulanabilir arazilerin toplam tarım arazilerine oranı ortalama %37’dir. Manisa, Sandıklı ve Akhisar alt bölgeleri sırasıyla %72, %56 ve %49’luk oranları ile en fazla sulanabilir arazinin olduğu alt bölgelerdir. Bu bölgelerde farklı tarım ürünleri elde edilmektedir. 61 62 MARTI 7DUðPVDOUHWLP'HÞHULYHUW»$OWðUHWLP Bölge genelinde 2011 yılı itibarıyla 9.003.782.000 TL tarımsal üretim değeri elde edilmiştir. Tarımsal üretim değerinin %74’ü (6.435.742.000 TL) bitkisel üretim değeri, %26’sı ise (2.568.039.000 TL) hayvansal üretim değerinden oluşmaktadır. Bitkisel üretim değerine en fazla katkıyı yapan alt bölgeler Akhisar alt bölgesi (%36) ile %9’luk paylarıyla Manisa ve Sandıklı alt bölgeleridir. Hayvansal üretime en fazla katkı yapan alt bölgeler yine Akhisar alt bölgesi (%35), Afyonkarahisar (%17) ve Sandıklı (%11) alt bölgeleridir. Bölge genelinde toplam 2.385 da alanda örtü altı tarım yapılmakta olup, en fazla örtü altı tarım Akhisar alt bölgesindedir. Akhisar alt bölgesi Bölge toplam örtü altı üretim alanlarının %52’sine sahiptir. Bölgede jeotermal enerji kaynaklarının bulunması sera üretimine elverişli bir yapı ortaya koymaktadır. Simav ve Banaz alt bölgeleri de örtü altı üretimden %10’un üzerinde pay almaktadır. Bolvadin alt bölgesinin Bölge örtü altı tarım alanlarındaki payının yüksek olmamasına karşılık alt bölgede teknolojik olarak gelişmiş ve büyük ölçekli seraların bulunması Bölge geneli için önemli bir gelişme olarak görülmektedir. ALT BÖLGELERE GÖRE TARIMSAL GÖSTERGELER !FYON KARAHISAR 3ANDŨKLŨ 3IMAV "ANAZ 5ƔAK "OLVADIN +ijTAHYA -ANISA $EMIRCI !KHISAR "ĮLGEÀ 4OPLAMŨÀ /RTALAMASŨ* 4ARŨMSALÀ!LANLARŨNÀ9ijZÀ đLğijMijNEÀ/RANŨÀ 32 21 36 50 42 35 25 40 40 40 36 .ADASÀ!LANLARŨNŨNÀ/RANŨÀ 19 6 11 3 3 13 9 5 1 7 3ULANABILIRÀ!RAZIÀ/RANŨÀ 16 56 52 20 18 42 36 72 8 49 37 "ITKISELÀĖRETIMÀ$EŖERIÀ BINÀ4, "ITKISELÀĖRETIMÀ$EŖERIÀ ŧğINDEKIÀ0AYŨÀ 100 (AYVANSALÀĖRETIMÀ$EŖERIÀ BINÀ4, (AYVANSALÀĖRETIMÀ$EŖERIÀ ŧğINDEKIÀ0AYŨÀ 100 4ARŨMSALÀĖRETIMÀ$EŖERIÀ BINÀ4, "ITKISELÀĖRETIMÀ0AYŨÀ 74 (AYVANSALÀĖRETIMÀ0AYŨÀ 26 đRTijÀ!LTŨÀ4ARŨMÀ!LANŨÀDA 40 116 380 271 129 62 28 112 17 đRTijÀ!LTŨÀ4ARŨMÀ0AYŨÀ 100 4ARŨMSALÀ'ĮSTERGELER MARTI !±KFDCDJHA·X·JA@ĚG@XU@M XDSHĚSHQHBHKHÚH@KSA±KFDKDQA@YìMC@ HMBDKDMCHÚHMCDRìÚìQBHMRHG@XU@MK@QìM ,@MHR@UD4Ě@JCìĚìMC@JH@KSA±KFDKDQCD CDMFDKHAHQC@ÚìKìL@R@GHONKCTÚT F±Q·KLDJSDCHQ!TMTMK@AHQKHJSD JGHR@Q ŗKìJ2HL@UŗK·J2@MCìJKì ŗK·J!@M@YHRDŗK·JO@XìXK@ RìÚìQU@QKìÚìMC@±MD¢ìJ@M@KSA±KFDKDQCHQ +D\YDQ9DUOðÞð 63 Bölgedeki büyükbaş hayvan yetiştiriciliği alt bölgeler bazında incelendiğinde, sığır cinsi hayvanların Manisa ve Uşak dışındaki alt bölgelerde dengeli bir dağılıma sahip olduğu görülmektedir. Bununla birlikte Akhisar %14,6’lık, Simav %14,3’lük, Sandıklı %12,4’lük, Banaz ise %12,3’lük payıyla sığır varlığında öne çıkan alt bölgelerdir. %11,9’luk payıyla Akhisar alt bölgeleridir. Söz konusu alt bölgelerin sığır cinsi hayvanların varlığında da öne çıkması, bu alt bölgelerdeki büyükbaş hayvancılığın yığınlaşmış olduğunun göstergesidir. Bölgedeki küçükbaş hayvanların dağılımı incelendiğinde ise koyun cinsinde %19,1’lik payıyla Banaz ve %14,4’lük payıyla Akhisar alt bölgeleri öne çıkarken, bu alt bölgeleri Afyonkarahisar ve Sandıklı alt bölgeleri takip etmektedir. Manda varlığı açısından Afyonkarahisar alt bölgesi büyük bir uzmanlaşmaya sahiptir. Söz konusu alt bölgede, TR33 Bölgesi manda varlığının %51’i bulunmaktadır. Alt bölgede bulunan 2.916 baş mandanın 2.882’si merkez ilçededir. Kütahya alt bölgesi de %22,5’lik payıyla manda yetiştiriciliğinde öne çıkan bir alt bölgedir. Dana varlığı da, sığır cinsi hayvanlarda olduğu gibi Bölge genelinde (Kütahya ve Manisa alt bölgeleri hariç) dengeli dağılmıştır. Dana varlığında öne çıkan alt bölgeler ise %18,5’lik payıyla Banaz, %13,2’lik payıyla Simav ve Keçi varlığında ise yine Akhisar alt bölgesi %24,5’lik payıyla öne çıkarken, Simav alt bölgesinin payının %19,9 olduğu görülmektedir. Bunun dışında Banaz, Demirci ve Kütahya alt bölgeleri keçi varlığının yüksek olduğu yerlerdir. Kanatlı hayvan varlığında TR33 Bölgesi varlığının %42,8’ine sahip Akhisar alt bölgesi ilk sırada yer almaktadır. Alt bölge içinde ise Akhisar, Salihli ve Saruhanlı ilçeleri öne çıkmaktadır. Afyonkarahisar alt bölgesi %16’lık payıyla, Banaz alt bölgesi ise %12,2’lik payıyla kanatlı hayvan yetiştiriciliğinde öne çıkan alt bölgelerdir. $/7%/*(/(5(*5(+$<9$10(9&8'8$'(7 !FYON KARAHISAR Bolvadin 6DQGÕNOÕ Simav Banaz 8úDN Kütahya Manisa Demirci $NKLVDU TR33 Bölgesi 6Õ÷ÕU 54.673 48.180 69.393 80.183 69.051 31.723 44.554 23.754 56.892 81.957 560.360 (%) 9,8 8,6 12,4 14,3 12,3 5,7 8,0 4,2 10,2 14,6 Manda 2.916 878 75 174 58 0 1.285 0 0 327 (%) 51,0 15,4 1,3 3,0 1,0 0,0 22,5 0,0 0,0 5,7 Dana 21.144 17.955 20.932 29.536 41.378 21.963 14.815 9.356 20.598 26.593 (%) 9,4 8,0 9,3 13,2 18,5 9,8 6,6 4,2 9,2 11,9 252.158 157.576 219.051 188.638 373.483 139.442 91.885 67.893 188.494 281.246 (%) 12,9 8,0 11,2 9,6 19,1 7,1 4,7 3,5 9,6 14,4 Keçi 24.284 8.712 30.404 83.023 43.794 20.872 43.420 16.467 43.754 102.252 (%) 5,8 2,1 7,3 19,9 10,5 5,0 10,4 3,9 10,5 24,5 7.100.587 967.800 3.049.790 306.830 5.393.449 949.293 518.730 16,0 2,2 6,9 0,7 12,2 2,1 1,2 Hayvan Cinsi Koyun .DQDWOÕ (%) 5.713 224.270 1.959.866 416.982 4.309.021 2.806.482 18.976.027 44.378.009 9,7 6,3 42,8 64 MARTI 7DUðPVDOU»Q'HVHQL görülmektedir. Meyvelerden üzüm Gediz Havzası ve çevresinde yer alan Manisa, Akhisar, Demirci, Simav, Uşak ve Banaz alt bölgelerinde; kiraz Manisa, Demirci, Simav ve Bolvadin alt bölgelerinde; vişne Simav, Bolvadin ve Sandıklı alt bölgelerinde; zeytin ise Manisa ve Akhisar alt bölgelerinde öne çıkmaktadır. Afyonkarahisar alt bölgesi dışındaki tüm alt bölgelerde bitkisel üretim değeri hayvansal üretim değerinden daha yüksek bir paya sahiptir. Demirci, Uşak ve Simav alt bölgelerinde bitkisel üretim değerinin toplam tarımsal üretim değeri içerisindeki payının %80’in üzerinde olduğu görülmektedir. Bunun yanı sıra Kütahya, Simav, Uşak ve Banaz alt bölgeleri nohutta; Kütahya, Afyonkarahisar, Sandıklı alt bölgeleri şekerpancarında; Manisa, Akhisar ve Uşak alt bölgeleri domateste; Afyonkarahisar, Bolvadin ve Sandıklı alt bölgeleri patates Alt bölgelerdeki bitkisel ürünlerin üretim değerleri incelendiğinde, buğdayın Manisa ve Bolvadin dışındaki tüm alt bölgelerde, arpanın ise Kütahya, Uşak, Banaz, Afyonkarahisar, Bolvadin ve Sandıklı alt bölgelerinde üretildiği üretiminde yüksek değerler elde etmişlerdir. Alt bölgelerde üretim değerleri yönünden öne çıkan hayvansal ürünlerin benzerlik gösterdiği görülmektedir. İnek sütü tüm alt bölgelerde; sığır eti ise Akhisar dışındaki tüm alt bölgelerde üretim değeri en yüksek üç hayvansal ürün arasındadır. Küçükbaş hayvanlara dayalı ürünlerden koyun sütü Demirci, Simav ve Banaz alt bölgeleri için, koyun eti ise Uşak alt bölgesi için önemli hayvansal ürünler arasındadır. Yumurta üretimi Akhisar, Kütahya, Tavşanlı, Afyonkarahisar, Bolvadin ve Sandıklı alt bölgelerinde, tavuk eti üretimi ise Manisa ve Akhisar alt bölgelerinde öne çıkmaktadır. $/7%/*(/(5(*5(5(7ï0'(Ý(5ï<11'(11(,.$151/(5 Afyonkarahisar Alt Bölgesi Ürünler Bolvadin Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler Sandıklı Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler $OW%|OJH7RSODPÕ7/ %X÷GD\ 66.311.520 Kiraz 54.792.540 3DWDWHV 236.122.160 Arpa 61.147.000 3DWDWHV 38.243.940 %X÷GD\ 76.444.410 ùHNHU3DQFDUÕ 35.793.940 9LúQH 37.592.640 ùHNHUSDQFDUÕ 41.838.420 +Õ\DU 29.008.680 (OPD 33.729.410 Arpa 47.861.370 3DWDWHV 27.734.460 Arpa 30.534.490 9LúQH 34.355.040 Yumurta 218.977.470 øQHN6W 42.252.402 Yumurta 107.990.680 6Õ÷ÕU(WL 120.695.616 6Õ÷ÕU(WL 31.967.845 øQHN6W 81.964.518 42.488.125 Yumurta 29.263.800 6Õ÷ÕU(WL 74.539.440 øQHN6W %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 336.985.660 43,6 435.988.641 56,4 772.974.301 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 314.743.370 73,5 113.470.192 26,5 428.213.562 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 643.122.570 69,0 289.440.437 31,0 932.563.007 Banaz Alt Bölgesi Simav Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler Ürünler Uşak Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler MARTI 65 $OW%|OJH7RSODPÕ7/ %X÷GD\ 79.210.470 Arpa 77.340.480 Arpa 76.983.510 %X÷GD\ 97.720.080 Üzüm 40.847.190 Üzüm 43.510.460 Üzüm 89.938.300 9LúQH 30.997.200 Tütün 27.950.720 Domates 48.399.590 Nohut 32.144.190 Nohut 22.817.780 Nohut 36.025.200 øQHN6W 96.605.893 øQHN6W 99.928.373 øQHN6W 49.221.335 6Õ÷ÕU(WL 12.190.184 6Õ÷ÕU(WL 27.214.172 .R\XQ(WL 5.616.240 Koyun Sütü 13.535.499 6Õ÷ÕU(WL 5.111.318 %X÷GD\ 110.998.220 Kiraz Koyun Sütü 5.589.884 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ 531.251.530 %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ 80,6 +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% 127.726.063 +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 19,4 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 658.977.593 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL%h' 7RSODPÕ$ 473.961.960 %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ 74,4 +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% 162.927.050 +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 25,6 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL7h' (A+B) 636.889.010 Manisa Alt Bölgesi Kütahya Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler Ürünler 123.862.500 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 330.459.060 81,6 74.749.144 18,4 405.208.204 Demirci Alt Bölgesi $OW%|OJH7RSODPÕ7/ Ürünler $OW%|OJH7RSODPÕ7/ %X÷GD\ 63.008.190 Üzüm 257.508.820 Tütün 58.995.200 Arpa 24.461.000 Domates 104.761.200 Kiraz 45.723.200 Nohut 16.506.070 0ÕVÕU 59.941.410 %X÷GD\ 42.730.830 46.042.800 Üzüm 34.765.200 25.732.130 dLOHN 29.088.850 øQHN6W 62.246.326 (ULN ùHNHU3DQFDUÕ 15.533.970 Kiraz 8.829.210 Zeytin øQHN6W 53.360.374 7DYXN(WL 6Õ÷ÕU(WL 52.415.800 6Õ÷ÕU(WL 35.154.844 Koyun Sütü 8.775.704 Yumurta 8.589.000 øQHN6W 26.203.691 6Õ÷ÕU(WL 7.685.724 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ 193.287.830 %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% 60,2 128.002.843 +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 39,8 321.290.673 127.562.227 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL%h' 7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 657.887.180 72,5 249.773.052 27,5 907.660.232 %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL %h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP 'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL +h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP øoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL (TÜD) (A+B) 393.122.780 81,7 88.304.467 18,3 481.427.247 Akhisar Alt Bölgesi Ürünler Üzüm <.6(.%ï7.ï6(/5(7ï0'(Ý(5ï $OW%|OJH7RSODPÕ7/ 1.205.343.210 Domates 283.245.970 Zeytin 283.245.460 Biber 155.892.890 %X÷GD\ 77.090.190 7DYXN(WL 456.297.853 Yumurta 244.212.827 øQHN6W %LWNLVHOhUHWLP'H÷HUL%h'7RSODPÕ$ %h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HULøoLQGHNL3D\Õ +D\YDQVDOhUHWLP'H÷HUL+h'7RSODPÕ% +h'¶Q7DUÕPVDOhUHWLPøoLQGHNL3D\Õ 7DUÕPVDOhUHWLP'H÷HUL7h'$% 101.174.353 2.560.920.510 74,0 897.657.299 26,0 3.458.577.809 Afyonkarahisar alt bölgesi dışındaki tüm alt bölgelerde bitkisel üretim değeri hayvansal üretim değerinden daha yüksek bir paya sahiptir. Demirci, Uşak ve Simav alt bölgelerinde bitkisel üretim değerinin toplam tarımsal üretim değeri içerisindeki payının %80’in üzerinde olduğu görülmektedir. Buğdayın Manisa ve Bolvadin dışındaki tüm alt bölgelerde, arpanın ise Kütahya, Uşak, Banaz, Afyonkarahisar, Bolvadin ve Sandıklı alt bölgelerinde üretildiği görülmektedir. 66 MARTI Hazırlayan | 'LOHN8QFXRÞOX&DQ| Uzman - Manisa Yatırım Destek Ofisi GORDES 0$1ï6$ś1,1ĝï5ï1ï/(6ï &±QCDR ,@MHR@ $FDA±KFDRHMHMS@LC@ NQS@RìMC@XDQ@KL@RìM@ Q@ÚLDMG@JDSSHÚHC·YDXCD FDKHĚDLDLHĚHK¢DKDQHLHYCDMAHQH NK@M&±QCDRHĚRHYKHJX·Y·MCDM M·ETRTMTM±MDLKHAHQA±K·L·M· XìKK@Q±MBDCìĚ@QìX@F±¢UDQLHĚ &±QCDRŗHM@M@XNKK@QC@M TY@JNKL@RìC@CDY@U@MS@IKì CTQTLTMTODJHĚSHQLHĚ B ir şehirden başka bir şehre giderken, yol üzerindeki “geçerken uğradık” diyebileceğiniz yerlerden biri değil Gördes. Gördes, Manisa’nın kuzeydoğusunda yer alır. Doğuda Demirci ve Köprübaşı, güneyde Salihli, batıda Akhisar ve kuzeyde ise Sındırgı/Balıkesir ile sınır komşusudur. Deniz seviyesinden yüksekliği 680 metre olan Gördes’e Manisa Merkez’den karayolu ile erişmek için 113 km. yol kat etmeniz, dahası Akhisar’dan sonra kıvrılarak baş döndüren bol dönemeçli yolları ve yaklaşık 2,5 saatlik bir yolculuğu göze almanız gerekir. İlçe toprakları küçük akarsu vadileriyle yarılmış bir yayla görünümündedir. Kendisine bağlı 3 beldesi ve 51 köyü bulunan Gördes’in en önemli akarsuyu ise Gölmarmara Gölü’ne dökülen Gördes (Kum Çayı) Çayı. Ege bölgesinin tam da ortasında yer almasına rağmen hak ettiği düzeyde gelişememiş MARTI 7DULK%R\XQFDïĞJDOOHUH0DUX] .DOPðĞ%LUïO¦H +H\HODQ6RQXFX7DĞðQPDN=RUXQGD .DOPðĞ%LUïO¦H Gördes bilinen tarihinde sırasıyla Perslerin, Makedonyalıların, Roma ve Bizans İmparatorluklarının egemenliklerinde kalmış; 1071 Malazgirt Savaşı’ndan kısa bir süre sonra Türklerin eline geçmiştir. İlçe Kurtuluş Savaşı sırasında 14 ay boyunca da Yunan işgalinde kalmıştır. 23 Ocak 1940 tarihinde meydana gelen toprak kayması, Eski (aşağı) Gördes’i yıkıp geçmiş. Bu felaketin ardından ilçe, Eski Gördes’in 2,5 km. kuzeyinde bugünkü yerine daha güvenli bir zemin üzerine taşınmıştır. 2UPDQODUOD.DSOð%LUïO¦H*µUGHV Manisa’nın kuzeydoğusunda yer alan Gördes ilçesi, doğuda Demirci ve Köprübaşı, güneyde Salihli, batıda Akhisar ve kuzeyde ise Sındırgı ile komşu. Deniz seviyesinden 682 metre yükseklikte yer alan Gördes, Manisa Merkez’den karayolu ile 113 kilometre uzaklığında. Arazi bakımından toprakları daha çok küçük akarsu vadileriyle yarılmış bir yayla görünümünde olan Gördes’in ormanlık alanları Manisa’nın toplam alanında ilçelerimizden birisi Gördes. İşsizlik yüzünden nüfusunun önemli bir bölümünü yıllar önce dışarıya göç vermiş. Anayollardan uzak olması da ilçenin dezavantajlı durumunu pekiştirmiş. Gördes bilinen tarihinde sırasıyla Perslerin, Makedonyalıların, Roma ve Bizans İmparatorluklarının egemenliklerinde kalmış; 1071 Malazgirt Savaşı’ndan kısa bir süre sonra Türklerin eline geçmiştir. Kurtuluş Savaşı sıralarında sürekli savaş sahası olan Gördes ilk defa 15 Temmuz 1920’de Yunan %45 gibi önemli bir yer tutuyor. Kendisine bağlı 3 beldesi ve 51 köyü bulunan Gördes ilçesinin en önemli akarsuyu ise Gölmarmara Gölü’ne dökülen Gördes (Kum Çayı) Çayı... İşsizlik yüzünden nüfusunun önemli bir bölümünü yıllar önce dışarıya göç vermiş olan ilçede daha çok yaşlı nüfus yaşıyor. Yine anayollardan uzak olması da ilçenin dezavantajlı durumunu pekiştirmiş durumda. kuvvetleri tarafından işgal edilmiş, 14 ay kadar Yunan işgalinde kaldıktan sonra 5 Eylül 1922’de kurtarılmış. 23 Ocak 1940 tarihinde meydana gelen toprak kayması, Eski (aşağı) Gördes’i yıkıp geçmiş. Bu felaketin ardından Eski Gördes’in 2,5 km. kuzeyinde ve 100-150 metre daha yüksek olan yeni alanın toprağının daha dirençli ve eğiminin daha az olması, Gördeslileri daha güvenli olarak görülen bu zemine taşımış. Aşağıdaki eski şehirde ayakta kalabilen yapılar, bir konak ve kaderine terk edilmiş iki yarım camiden ibaret. NÜFUS TÜİK verilerine göre 30.491 olan Gördes nüfusunda 10.588 kişi ilçe merkezinde yaşamaktadır. 2012 yılı adrese dayalı nüfus kayıt sistemi verilerine göre Gördes’in nüfusu 30 bin. İstihdamı tetikleyen bir ekonomiye sahip olmaması işsizlik sorununu baki kılmış, ilçe halkını geçimini farklı yerlerde kazanmaya sürüklemiş. Göç sorununa “Dur!” denilememiş. Celal Bayar Üniversitesi Gördes Meslek 67 68 MARTI ïO¦HGHNLïĞĞL]OLN6RUXQXYHïO¦H 'ðĞðQD*µ¦ *µUGHVśWH(ÞLWLP9HUHQ0HVOHN <»NVHN2NXOX 30 bin nüfusu olan Gördes’in istihdamı tetikleyen bir ekonomiye sahip olmaması işsizlik sorununu baki kılmış, ilçe halkını geçimini farklı yerlerde kazanmaya sürüklemiş. Ekonomik sorunlar yüzünden oluşan göç engellenememiş. Celal Bayar Üniversitesi Gördes Meslek Yüksekokulu 25.01.1994 tarihinde kurulmuş. Yaklaşık 900 öğrenciye sahip olan Yüksekokul, Pazarlama, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları, Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı ile Muhasebe programlarında eğitim veriyor. ıslatılmış ve sıkılmış olarak boyaya atılarak 80-90 derecede kaynatılır. Boya işlemi biten yünler, sabunlu ılık su ile yıkanıp kurutulur ve halıda kullanılmak üzere hazır hale getirilir. +DQJL%LWNLGHQ+DQJL5HQN(OGH(GLOLU" '@KìBìKìJ&±QCDRŗHMDM±MDLKH RHLFDRHCTQTLTMC@ M@CNKT 3·QJG@KìK@QìMìMC·Ú·LSDJMHÚHMD HRHLUDQDM&±QCDRG@KìBìKìÚì X·YXìKC@MHSHA@QDMX@XìKL@X@ A@ĚK@LìĚUD&±QCDRJìR@R·QDCD !@Sì M@CNKTŗMTMDM±MDLKHG@Kì LDQJDYKDQHMCDMAHQHNKLTĚ *µUGHV'»Þ»P» Yüksekokulu 25.01.1994 tarihinde kurulmuş. Yaklaşık 900 öğrenciye sahip olan Yüksekokul, Pazarlama, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları, Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı ile Muhasebe programlarında eğitim veriyor. *µUGHV+DOðVð Gördes halısı, Gördes yöresine özgü özellikler taşıyan halı türüne verilen isim. Figür ve motifleri geçmişin izlerini yaşatmaya devam ediyor. Anadolu Türk halılarının düğüm tekniğine isim veren Gördes halıcılığı 16. yüzyıldan itibaren yayılmaya başlamış ve Gördes Batı Anadolu’nun önemli halı merkezlerinden biri haline gelmiş. Türkiye’de halı dokumalarda kullanılan, dünya literatürüne de Türk düğümü olarak geçmiş Gördes düğümünde, halının tüylü kısmı eskise bile bağlantı yapan kısmı asırlarca kilim gibi kullanılır, desenini kaybetmez. 10 cm2’de 3.600 düğüm ile titiz bir işçilik gösterir. Malzeme, eski Gördes halılarının değerini arttıran en önemli unsur. Tamamen koyun tüyü olan yapağıdan, el ile iğrilerek yapılan halıların bir özelliği de kullanılan renklerin bitkilerin köklerinden elde edilmesi. Bu boyaları elde etmek için, boya bitkileri bir gün önceden boyama kazanındaki suya bırakılıp, erimeleri sağlanır. Yünler ise iyice Tarihi Gördes halılarına İstanbul Türk ve İslam Eserleri Müzesi, Sultanahmet Camii ve Konya Mevlana Müzesi’nde rastlamak mümkün. Sağlam dokunuş tekniği ve zengin motifleriyle uzun süre iddiasını sürdüren el dokuma halıcılığı günümüzde maalesef unutulmaya yüz tutmuş durumda. Eskiden Gördes ve köylerinde hemen her evde geçim kaynağı olarak bir halı tezgâhı bulunurmuş. Bugün ise Gördes’te el halıcılığına sahip çıkarak ücret karşılığı evlerde el halısı dokutturan birkaç tüccar dışında bu sanatı hatırlayan pek kimse kalmamış. Bitkisel boyaların yerini ise sentetik boyalar almış. Bu geleneksel el sanatını tekrar canlandırmak ve Gördes ile ilişkisini güçlendirmek adına Gördes Ticaret ve Sanayi Odası “Gördes Düğümü”nün coğrafi işaret başvurusunu gerçekleştirmiş. "ŧ4+ŧ %,$%À%$ŧ,%.À2%.+ 3OŖANÀKABUŖU +OYUÀSARŨ #EVIZÀKABUŖU +OYUÀKAHVERENGIÀKREMÀ VEÀBEJ "OYAÀKĮKij +OYUÀKŨRMŨZŨÀAğŨKÀKŨRMŨZŨÀ ƔEKERÀRENGIÀVEÀTARğŨNÀ RENGI 3OMAK +IRLIÀSARŨ 3ARŨKŨZOTU 4ARğŨNÀRENGI 3ARŨKŨZOTUINDIGOÀ KARŨƔŨMŨ 9EƔILÀ 0ALAMUT +ŨZŨLÀDEVETijYijÀAğŨKÀ DEVETijYijÀVEÀGRIÀ -AZŨ +OYUÀSARŨ +ŨZŨLğAMÀKABUŖU 3ARŨÀKŨZŨLLŨÀSARŨÀTARğŨNÀ SARŨSŨ !DAğAYŨ &ILDIƔIÀVEÀBEJÀRENGI GÖRDES MARTI Manisa Merkez’e 113 km uzaklıkta yer alan Gördes’te 3 belde ve 51 köy bulunmaktadır. $\YDL¦HN$¦PðĞ “Gördes’in neyi meşhur?” sorusunun akla gelen ilk iki cevabından biri de kuşkusuz “ayva”. Gördes ile özdeşleşmiş ayvanın rengi, kokusu ve lezzeti; bu toprakların, bu iklimin sunduğu müstesna bir ayrıcalık. Ayvanın toplanma zamanı sunduğu lezzet ve kalite açısından kritik öneme sahip. Gerçek Gördes ayvası yemek için mutlaka kırağı yemiş ayva bulmak gerekiyor. Gördes Ziraat Odası, halıcılık konusundaki zaafı ayvada da yaşamamak amacıyla Türk Patent Enstitüsü’ne Gördes ayvası için coğrafi işaret başvurusunda bulunmuş. Gördes’in tarımsal üretiminde öne çıkan diğer ürünler haşhaş ve patates. Son yıllarda kiraz, vişne, çilek ve yayla bağcılığı da gelişme göstermiş. Tütündeki fiyat düşüşü, çiftçinin alternatif ürün arayışı ve sulanabilen tarım arazisinin sınırlı olması gibi etkenler, yayla bağcılığını yaygınlaştırmış. İlk olarak Alphonse Lavallee ve İtalia çeşitleriyle başlayan üzümcülük, kısa zamanda diğer üzüm türleriyle çeşitlenmiş ve Gördes çiftçisinin gözdesi haline gelmeyi başarmış. Gördes’in 2012 yılı üzüm üretimi 4 bin ton seviyesinde. İlçedeki zeolit yatakları hâlihazırda 4 şirket tarafından işletiliyor. Çıkarılan zeolit kırılıp paketlenerek yurt içine ve 30 ülkeye gönderiliyor, ancak arzulanan zeolitin ayrıştırma ve işlemesinin de Gördes’te yapılması... 1LNHOGH =RUOX $WðOðPð Zorlu Grubu iştiraklerinden Meta Nikel Kobalt Madencilik tarafından Gördes’in Fundacık köyünde kurulacak Nikel Kobalt Konsantre Tesisi Yatırım Projesi, son dönemde Gördes ve çevresinde en önemli gündem maddesi. Türkiye’de ilk defa kurulacak olan tesisin Ekim 2013’te tamamlanması ve yılsonunda tam kapasite üretime geçmesi planlanıyor. 7DĞð7RSUDÞð0DGHQ Gördes ayvasının çeşidinin korunmasını ve sürekliliğinin sağlanmasını hedefleyen Doğru Yatırım, Yüksek Kazanç Projesi için Ajansımızdan mali destek almaya hak kazanan Gördes Ziraat Odası, proje kapsamında yapılan modern soğuk hava depolarını işletecek. Tütün ilçe ekonomisinde önemli bir yere sahip diğer bir ürün. Güneşi gören tütün yumuşayıp kırılması zorlaştığı için, Gördes’te tütün kırımı gece geç saatlerde başlar. Ailenin tüm fertlerinin katıldığı tütün kırma, güneş etkisini gösterene kadar devam eder. Yine tüm aile fertleri ile birlikte küfelerdeki tütünler iğnelere dizilir ve ardından çomaklara aktarılır. Dizim bitince ıskara denen kurutma tellerinde iki gün bekletilerek kurutma serasına alınan tütünler 3-5 gün daha bekledikten sonra istiflenmek üzere depolara alınır. Maden açısından oldukça zengin olan Gördes’te kömür, kaolen, nikel-demir, titan, zeolit yatakları mevcut. Ayrıca feldspat, mermer, disten, kalsedon, krom, kuvarsit, bor tuzları da yöredeki madenler arasında. Organik tarımdan, temizlik maddelerine kadar 150 farklı alanda kullanılan zeolit rezervlerinin %75’i Türkiye’de, bu rezervin yarısından fazlası da Gördes’te bulunuyor. Yıllık 40 bin ton konsantre ürün elde edilecek olan, yüksek basınç altında liç teknolojisiyle çalışacak tesisin kapasitesi daha sonra iki katına çıkarılacak. Çevre ve iş güvenliği açısından son derece titiz bir çalışma yürütülüyor. Tesiste kullanılmak üzere Çin’den 580 tonluk basınçlı kazan (otoklav) ithal edildi. Gördes’teki Nikel İşletmesine 41 günde ulaşan dev otoklav, Türkiye’de bugüne kadar karayollarında tek parçada taşınan en ağır yük özelliğini taşıyor. 69 70 MARTI +('()/(5ï ë23 3ë23ë* GDCDEKDQHMCD·KJDLHYCDJHQDE@GC·YDXHMH@QSSìQL@J@L@BìXK@HGQ@B@SNC@JKìA·X·LDSDLDKONKHSHJ@NK@Q@JADKHQKDMLHĚSHQ!TJ@OR@LC@ X@JK@ĚìJLHKX@QCNK@QNK@MLHKKHFDKHQHMSQHKXNMCNK@QRDUHXDRHMD¢ìJ@QìKL@RìUDATFDKHQHMC±QSSDAHQHMHMHGQ@B@SXNKTXK@DKCDDCHKLDRH @QYTK@ML@JS@CìQ$JNMNLHCDS@QìLCìĚìRDJS±QKDQDRNRX@KX@Ě@LC@HRDJDMSRDK@K@MK@Q@X±MDKHLHM@QSL@RìOK@MK@ML@JS@CìQ 'ĮSTERGE -EVCUTÀ$URUM (EDEFÀ ÀDOLARÀ ÀDOLAR 4Ėŧ+À5LUSALÀ(ESAPLAR ÀDOLARÀ ÀDOLAR 4Ėŧ+À5LUSALÀ(ESAPLAR 4ARŨMÀ 3ANAYIÀ (IZMETLERÀÀ 4ARŨMÀ 3ANAYIÀ (IZMETLERÀ ÀDOLARÀ ÀDOLAR 4ARŨMÀ$ŨƔŨÀŧSTIHDAM À 4Ėŧ+ÀŧƔGijCijÀŧSTATISTIKLERI +ENTSELÀ.ijFUSÀ0AYŨ À /NUNCUÀ+ALKŨNMAÀ0LANŨ 'AYRIÀ3AFIÀ9URTIğIÀ(ĚSŨLA +IƔIÀ"AƔŨNAÀ-ILLIÀ'ELIR +ATMAÀ$EŖERDEÀ3EKTĮRLERINÀ 0AYLARŨÀ ŧHRACAT +AYNAK 4Ėŧ+À"ĮLGESELÀ(ESAPLAR 4Ėŧ+À$ŨƔÀ4ICARETÀŧSTATISTIKLERI MARTI KJDLHYGDCDEKDQHMHMR@ÚK@ML@RìMC@A·X·JDJNMNLHJUDRNRX@KC±M·Ě·LKDQDHGSHX@¢CTXTKL@JS@CìQ!TMDCDMKDL@JQNDJNMNLHJ ONKHSHJ@K@QìMX@MìRìQ@¢DĚHSKHRDJS±QUDSDL@K@QC@C@SDLDKONKHSHJ@K@QADKHQKDMLHĚSHQëGQ@B@SNC@JKìA·X·LDMHMR@ÚK@ML@RìH¢HMC@G@ E@YK@R@XìC@EHQL@MìMHGQ@B@SX@OL@RìADJKDMHQJDMTKTR@KC·YDXCDC@G@X·JRDJSDJMNKNIHKH·Q·MKDQHMHGQ@¢DCHKLDRHA±KFDRDKC·YDXCD HRDHKKDQHMCìĚSHB@QDSSDJHQDJ@ADSF·¢KDQHMHL·MG@RìQ@M@QSSìQL@K@Qì@QYTK@ML@JS@CìQ XQìB@HMR@MNC@JKìGHYLDS@MK@XìĚìMìMFDKHĚSHQHKLDRH UDX@Ě@LJ@KHSDRHMHM@QSSìQìKL@RìMC@TK@ĚìL@K@MìMC@¢DĚHSKHONKHSHJ@K@QADMHLRDMLHĚSHQ8·JUDXNKBTS@ĚìL@BìKìÚìMC@J@Q@XNKTO@XìMìM @QSSìQìK@Q@JCDLHQXNKTHKDCDMHYXNKTFHAH@KSDQM@SHESDQBHGKDQKDTBTYUDJNMENQKTTK@ĚìLìMR@ÚK@ML@RìUDFDQDJ·KJDH¢HMCDFDQDJRDXTQSCìĚìXK@ DQHĚDAHKHQKHÚH@QSSìQ@B@JGDCDEKDQTK@ĚìLRDJS±Q·MCDJHSDLDKONKHSHJ@XìNKTĚSTQL@JS@CìQ3·LATMK@QFDQ¢DJKDĚHQJDMAHKHLUDSDJMNKNIHHKD R·QC·Q·KDAHKHQKHÚDC@G@E@YK@±MDLUDQDMAHQ·KJDG@KHMDFDKHMLDRH±MF±Q·KLDJSDCHQ 'ĮSTERGE -EVCUTÀ$URUM (EDEFÀ +AYNAK %KONOMIÀ"AKANLŨŖŨ 9ijKSEKÀ4EKNOLOJILIÀĖRijNÀŧHRACATŨNŨNÀ4OPLAMÀŧMALATÀ 3ANAYIÀŧHRACATŨÀŧğINDEKIÀ0AYŨÀ 4Ėŧ+À$ŨƔÀ4ICARETÀŧSTATISTIKLERI /RTA9ijKSEKÀ4EKNOLOJILIÀĖRijNÀŧHRACATŨNŨNÀ4OPLAMÀ ŧMALATÀ3ANAYIÀŧHRACATŨÀŧğINDEKIÀ0AYŨÀ 4Ėŧ+À$ŨƔÀ4ICARETÀŧSTATISTIKLERI À-ILYARÀ$OLARŨNÀĖZERINDEÀŧHRACATÀ9APANÀŧLÀ3AYŨSŨ 1 4 %KONOMIÀ"AKANLŨŖŨ À-ILYARÀ$OLARÀ!RASŨÀŧHRACATÀ9APANÀŧLÀ3AYŨSŨ 1 3 %KONOMIÀ"AKANLŨŖŨ À-ILYARÀ$OLARÀ!RASŨÀŧHRACATÀ9APANÀŧLÀ3AYŨSŨ 12 22 %KONOMIÀ"AKANLŨŖŨ À-ILYARÀDOLAR À-ILYARÀDOLAR +ijLTijRÀVEÀ4URIZMÀ"AKANLŨŖŨ +ARAYOLUÀ $EMIRYOLUÀ (AVAYOLUÀ $ENIZYOLUÀ "ORUÀ(ATLARŨÀ 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ +ARAYOLUÀ $EMIRYOLUÀ (AVAYOLUÀ $ENIZYOLUÀ 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ ŧHRACATğŨÀ&IRMAÀ3AYŨSŨ 4URIZMÀ'ELIRLERI 5LAƔŨMÀ34 4AƔŨMAÀ0AYLARŨÀ4ON+MÀ9URTIğIÀ9ijK 4AƔŨMAÀ0AYLARŨÀ4ON+MÀ9URTIğIÀ9OLCU +ARAYOLUÀ $EMIRYOLUÀ (AVAYOLUÀ $ENIZYOLUÀ "ORUÀ(ATLARŨÀÀ +ARAYOLUÀ $EMIRYOLUÀ (AVAYOLUÀ $ENIZYOLUÀÀ "ĮLijNMijƔÀ+ARAYOLUÀ5ZUNLUŖU ÀKMÀ ÀKM 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ +ONVANSIYONELÀ4RENÀ(ATTŨÀ5ZUNLUŖU ÀKMÀ ÀKM 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ ÀKMÀ ÀKM 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ À 157 5LAƔTŨRMAÀ$ENIZCILIKÀVEÀ (ABERLEƔMEÀ"AKANLŨŖŨ À7ATTDOLARÀ À7ATTDOLAR 4Ėŧ+À5LUSALÀ(ESAPLARÀVEÀ%NERJIÀ ŧSTATISTIKLERI 4Ėŧ+À!2'%ÀŧSTATISTIKLERI 9ijKSEKÀ(ŨZLŨÀ4RENÀ(ATTŨÀ5ZUNLUŖU $ŨƔÀ(ATÀ4ARIFELIÀ5ğUƔÀ9APŨLANÀƓEHIRÀ3AYŨSŨ '39(À"AƔŨNAÀ4ijKETILENÀ%NERJIÀ-IKTARŨÀ%NERJIÀ 9OŖUNLUŖU !2'%À(ARCAMALARŨNŨNÀ4OPLAMÀ'39(YEÀ/RANŨ À 3·QJHXDëGQ@B@S2SQ@SDIHRHUD$XKDL/K@Mì 3·QJHXD4K@ĚìLUDëKDSHĚHL2SQ@SDIHRH'DCDE $MDQIH5DQHLKHKHÚH2SQ@SDIH!DKFDRH 71 MARTI #DQFHLHYDRHYCDJ@SJìR@ÚK@X@AHKHQRHMHYʖ EXNMJ@Q@GHR@Q*·S@GX@,@MHR@UD4Ě@JHKKDQHLHYCD DJNMNLHJUDRNRX@KJ@KJìML@HKDHKHĚJHKDMCHQCHÚHMHY 8@YìK@QìMìYL@J@KDKDQHMHY $SJHMKHJG@ADQKDQHMHYCTXTQTK@QìMìY /QNIDKDQHMHY &HQHĚHLKDQHMHYF±M·KK·K·JE@@KHXDSKDQHUDJ@LO@MX@K@QìMìY , 13(#DQFHRHŗMCDX@XìMK@M@AHKHQ 9@EDQ*@KJìML@ I@MRìODQHXNCHJX@XìMì, 13(¢@KìĚL@MìYì!±KFDLHYDUD ±SDRHMDT¢TQ@AHKHQş 8@XìMK@ML@RìMìHRSDCHÚHMHYJNMTG@JJìMC@ I@MRìLìYìM/K@MK@L@UD!±KFDRDK*NNQCHM@RXNM!HQHLH HKDHQSHA@S@FD¢LDMHYXDSDQKHCHQ 3DK $ONRS@L@QSHY@EDQNQFSQ
Benzer belgeler
ferdir... - Zafer Kalkınma Ajansı
8 8(-*414+4 Mustafa Coşkun Ţ Dilek Uncuoğlu Can Ţ Özye Yeğin Ţ Beyhan Çelik Ţ İrem Suyolcu
Ţ Zeynep Gürlek
8 8(- ' 9(1+ 8 - Mehmet Çağrı Sebzeci
&12$+3 2 1(, Mustafa Odabaşı
! 2*( Ege Reklam Ba...