6.sınıf zambak soru bankası

Transkript

TEST - 1
1
.
a
Video
çosmı
Hücre zarının sahip olduğu özeliklerle ilgili olarak,
aşağıda verilen açıklamalardan hangisi yanlıştır?
4.
Gelişmiş yapılı canlılardaki hücreler, bitki hücresi ve
hayvan hücresi olarak iki gruba ayrılabilir.
Bitki ve hayvan hücreleriyle ilgili olarak;
A) İncedir ve kimyasal yapısından dolayı da esnektir.
B) Üzerinde çok sayıda geçit bulunur ve madde alış
verişini sağlar.
I. Bitki hücreleri köşeli, hayvan hücreleri ise yuvarlak
bir şekle sahiptir.
C) Her çeşit ve büyüklükteki maddeyi geçirir.
II. Bitki hücrelerinde hücre duvarı vardır, hayvan hüc
relerinde ise yoktur.
D) Canlıdır ve hücrenin gelişmesiyle beraber büyür.
III. Bitki hücrelerinde kloroplast, hayvan hücrelerinde
sentriyoller vardır.
şeklindeki açıklamalardan hangileri doğru olur?
2.
Aşağıdaki şekilde, bitki ve hayvan hücrelerinin bazı kı
sımları karşılaştırılmıştır.
A) Yalnız
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
k
Video
çotomt
Hayvan
hücresi
Bitki
hücresi
5.
Hücrenin özellikleriyle ilgili olarak, aşağıda veri
lenlerin hangisi yanlıştır?
<
Bu hücrelerde bulunan “N" ve “Z” organelleri, aşağıdakilerden hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
B)
C)
N organeli
Z organeli
D)
A) Kloroplast
Sentriyoller
B) Mitokondri
Golgi cisimciği
C) Sentriyoller
Koful
D) Sentriyoller
Kloroplast
6.
Hücrelerdeki bazı organeller ile vücudumuzdaki bazı
organlar arasında, görev yönüyle benzerlikler bulun
maktadır.
\Tıdeo
Mîürao
Aşağıdaki “organ - organel” eşleştirmelerden hangjSj?bU benzerliğe örnek verilebilir?
Kan damarı
Mide
Salgı bezi
A)
E. retikulum
Lizozom
Golgi
B)
Sentriyoller
Ribozom
Lizozom
C)
Koful
Golgi
E. retikulum
D)
E. retikulum
Koful
Mitokondri
IİIS I
Çok hücreli canlıdan alınmış bir hücrenin bitki
hücresi olup olmadığını belirlemek için, aşağıdaki
sorulardan hangisi kullanılamaz?
A)
.
9^*
Hücre, dış kısmında hücre duvarı taşıyor
mu?__________
İrem
B)
Hücre, bazı organellerinin çalışmasında
güneş ışığını kullanıyor mu?
Aylin
c> r s
Hücrede, besin maddesi bulunuyor mu?
Deniz
D)
Hücre, köşeli bir yapıya sahip mi?
Davut
6. Sınıf Soru Bankası
X : Besinlerden salgı maddelerini üretip, paketler.
Y : Hücredeki büyük yapılı besinleri parçalar.
1 0 . Bir canlıya ait üç hücrenin bazı özellikleri, aşağıdaki
tabloda gösterilmiştir.
Z : Hücrenin ihtiyaç duyduğu proteinleri sentezler.
Yukarıdaki hücresel görevleri yapan organel çeşitle
ri, aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
X
A) 1
Ribozom
Mitokondri
Golgi
B) H
Golgi
Ribozom
Lizozom
C) i
Kloroplast
Golgi
Koful
D) |
Golgi
Lizozom
Ribozom
Hücre
Ribozom
Mitokondri
X
+
+
Y
+
+
Z
+
+
Kloroplast
+
Tablodaki X, Y ve Z hücreleri arasında, hangi bire
yin belirttiği özellik farklılık oluşturur?
A)f 5 . -^Kendi besinini yapar.
Deniz
B)
Besinleri parçalayarak enerji üretir.
1 -<
Buket
Güneş ışığı kullanarak besin sentezi yaparlar.
Selman
Bitki hücresinde bulunan bazı yapıların görevleri, aşa
ğıdaki şekilde verilmiştir.
Dış ortamla madde alışverişi yapar.
L (Hücreye dayanıklılık sağlar
ve dış etkilerden korur)
x (Hücrenin madde alış
verişini yapmasını sağlar.)
Y (Hücrenin besinlerden enerji
üretmesini sağlar.)
11. Aşağıda verilen canlılık özelliklerinden hangisi,
farklı canlıların hücreleri arasında ortak değildir?
A) Yaşam süreci sırasında büyüme ve gelişme
Z (Hücrenin güneş ışığını emerek
besin sentezlemesini sağlar.)
B) Çekirdek ve organelleri bulundurma
C) Bölünerek çoğalma
Bu etkinliğe sahip yapılardan hangileri bitki ve
hayvan hücresinde ortaktır?
A) L ve X
B) L ve Z
C) Y ve Z
D) X ve Y
D) Protein sentezi yapma
12. Ayşenur, bir bitkiden aldığı doku kesitini mikroskopta
incelediğinde, şekilde belirtilen görüntüye ulaşıyor.
İÜ
Video
Mikroskop
Görüntü
cöztmo
Hücre zarları, hücreyi bulunduğu ortamdan ayırır ve
içerdiği moleküllerin yapı ve diziliş şeklinden dolayı,
hücrelere bazı özellikler kazandırır.
Aşağıdakilerden hangisi, sadece canlı hücrelerin
zarlarında bulunan özelliklere örnek verilebilir?
Ayşenur’un gördüğü canlı yapısının tanımı, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) Esnek yapıda olma
B) Seçici geçirgen olma ve hücreye giren maddeleri
kontrol etme
A) "Hücredeki farklı görevleri yapan organelleri gös
teren yapıdır.”
C) İnce ve yarı saydam olma, böylece ışığın hücreye
girmesini sağlama
C) “Farklı dokuların oluşturduğu canlı yapısıdır.”
D) Üzerinde por bulundurma
D) “Farklı organların oluşturduğu canlı yapısıdır.”
B) “Aynı görevi yapan hücrelerin oluşturduğu yapıdır.”
TEST - 2
Hücrelerde bulunan bazı organeller, aşağıda görevle
rini anlatmışlar.
Video
cüzümü
4.
Bitki hücrelerinin dış etkilere karşı daha dayanıklı
olmasını sağlayan hücre yapısı hangisidir?
♦ *♦ Salgı maddelerini oluşturur, kesecikler halinde
paketlerim.
A) Hücre duvarı
B) Kloroplast
#
C) Koful
D) Hücre zarı
Maddelerin sitoplazmada taşınmasını sağlarım.
A »♦ Hücre için enerji üretirim.
■
Hücrenin sindirim sistemiyim.
5.
Belirtilenlere göre organellerden hangisi yanlış
olarak eşleştirilmiştir?
A) ♦
&
Yapısında sentriyoller bulunan bir hücrede, aşağıda
verilen hücre organellerinden hangisi bulunmaz?
Enerji üretir
Besin ve oksijen üretir
Video
CöiMı
Golgi cisimciği
B)
B) # * * Endoplazmik retikulum
C) ▲ *♦ Mitokondri
D) ■ » » Kloroplast
D)
2
.
Hücrenin etrafını çeviren koruyucu olan örtüye hücre
zarı denir. Hücrelerin zarları arasında, aşağıda ve
rilen özelliklerden hangisi bulunmaz?
Salgı üretir
A) Mineral veya tuzlardan meydana gelme
Farklı canlılara ait olan 3 hücrede, bazı yapıların bu
lunma durumu şemada verilmiştir.
B) Hücrenin çeşitli dış etkilerden ve yabancı madde
lerden korunmasını sağlama
C) Üzerinde por denen açıklıklardan bulundurma
D) Seçici geçirgen bir yapıya sahip olma
3.
Bitki hücrelerindeki üç farklı organelde tüketilen ve
üretilen maddeler, aşağıdaki şemada verilmiştir.
Üretilenler
Organel çeşidi
Hücre
çeşidi
Hücre
duvarı
Golgi
Kloroplast
Mitokondri
X
Var
Az
Çok
Az
Y
Yok
Az
Yok
Çok
Z
Var
Yok
Yok
Yok
İncelenen hücrelerle ilgili olarak, aşağıdaki ifade
lerden hangisi yanlıştır?
Tüketilenler
X
Karbon
dioksit
Besin
Karbon
dioksit
Su
Y
Su
Karbon
dioksit
Besin
Oksijen
Nişasta
Su
Z
Madde taşır
Glikoz
A) X hücresi bitki yapraklarında bulunur.
B) Y hücresi hareket sisteminde bulunabilir.
C) X ve Y hücreleri enerji tüketir, Z hücresi ise enerji
kullanmaz.
D) Z hücresinde çekirdek bulunmaz.
Buna göre, bazı özellikleri verilen bu organellerin
görevleri, aşağıdakilerden hangisinde doğru eşleştirimiştir?
X
A)
B)
C)
D)
y
7.
Bitki hücresi ile hayvan hücresi arasında;
I. Hücrenin sahip olduğu şekil
Z
II. Hücredeki organel çeşitliliği
Sindirim
Solunum
Fotosentez
III. Hücre zarının yapısı ve görevleri
Fotosentez
Solunum
Sindirim
şeklindeki özelliklerin hangileri farklılık oluşturur?
Solunum
Sindirim
Fotosentez
Solunum
Fotosentez
Sindirim
A) Yalnız
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Çekirdeğin özellik ve görevleri arasında, aşağıda
ki verilenlerden hangisi bulunmaz?
A) Hücrenin genetik özelliklerini belirler.
ı/tfeo
ÇİStlnıV B) Hücrenin gelişme ve çoğalmasında etkili olur.
11. Bir amipin dışarıdan besin alması, şekilde gösterilmiş
tir. Amipin bu besinden faydalanması için, besini parçalaması gereklidir.
Besin
Video
cozım
C) Hücre zarı, sitoplazma ve organellerde gerçekle
şen olayları kontrol eder.
D) Hücreyi dış etkilerden korur.
9.
Bu olay, hücre içerisindeki hangi organel tarafın
dan gerçekleştirilir?
Hücre zarına ait olan bazı özellikler, tabloda verilmiştir.
Özellik no
Hücre zarının özelliği
I
Besin maddelerinden oluşur.
II
Madde alış verişini sağlar.
III
Seçici geçirgendir.
IV
Hücreyi dış etkilerden korur.
Video
Hayvan hücreleri, dış
etkilere karşı bitki
hücrelerine göre daha
dayanıklıdır.
fm o s u r
Hücre zarları, hücre
ye yararlı olan mad
delerin sitoplazmaya
geçmesini sağlar.
A
D) Lizozom
M
Bir bitkinin yaprak
ve kök hücreleri,
dışarıdan farklı
maddeleri alabilir.
ÊSIB3F|
C)
C) Ribozom
fonksiyonları, aşağıdaki şemada gösterilmiştir.
cûtomı
B)
B) Mitokondri
12. Bir hücrede bulunan dört organel ve sitoplazmadaki
Farklı hücrelerin zarlarıyla ilgili olarak, aşağıdaki
açıklamalardan hangisi söylenemez?
A)
A) Golgi aygıtı
%
D)
\
/
V
/
Besin ve oksijen üretir.
\
/
\
J
Hücre için
enerji üretir.
-A
Hücre hacmi ile
hücre zarı, orantılı
olarak büyür.
rsV
B
S
B
T
4^
s
)
—J
r
\
/
i
U Salgı maddele\ rinin oluşumufi
m sağlar.
\
£
Protein
sentezler.
n_______ i
Bu özelliğe sahip olan hücre, aşağıdaki canlılar
dan hangisinin vücudunda yer alır?
10. Besin + Oksijen
Karbondioksit + Su + Enerji
Mitokondri organelinde gerçekleşen yukarıdaki
olayla ilgili, aşağıdaki ifadelerin hangisi yanlıştır?
A) Hücredeki mitokondri etkinliğinin artması sonucu,
karbondioksit üretimi artar.
B) Hücrelerdeki mitokondri etkinliği ile akciğer etkin
liği arasında doğrudan bir ilişki vardır.
C) Enerji ihtiyacı fazla olan hücrelerde, mitokondri
sayısı daha azdır.
D) Mitokondri etkinliğinin artması durumunda, vücut
taki besin tüketimi artar.
■' '
m ve Teknoloji
-13-
TEST - 3
Canlılık Hücreyle Başlar
1.
4.
Hücrenin temel kısımlarından birisi, aşağıdaki şekilde
gösterilmiştir.
Soğan zan hücresi ile yanak içinden alınan epitel
hücresi arasında;
I. Hücrenin mikroskoptaki görünümü
II. Hücrenin dışındaki örtü çeşitleri
III. Hücrede çekirdek ve organellerin varlığı
özelliklerinden hangileri farklılık oluşturur?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Belirtilen yapının özellikleri arasında, aşağıda veri
lenlerden hangisi yoktur?
A) Esnek olma
B) Koruyucu olma
C) Canlı olma
D) Hücreyi yönetme
Üç farklı canlıya ait olan X, Y ve Z hücrelerinin bazı
özellikleri, tabloda karşılaştırılmıştır.
24
2 . Bir karaciğer hücresindeki bazı organeller ve hücre
Hücre kısımları
Video
CMmi)
deki görevleri tabloda belirtilmiştir.
Organel
çeşidi
X
Hücredeki fonksiyonu
Hücre
Mitokondri
Sentriyoller
Kloroplast
X
Var
Var
Yok
Y
Var
Yok
Var
Z
Var
Var
Yok
Hücrenin bölünmesine yardımcı olur.
Y
Protein sentezinin yapılmasını sağlar.
Z
Yaşam için gerekli enerjinin üretilmesini sağlar.
K
Yıpranmış yapıların sindirilmesini sağlar.
Bu hücrelerle ilgili olarak, aşağıda verilen bilgiler
den hangisi doğrudur?
A) X hücresi bitkilerde bulunur.
Bu organellerin görev yapmaması durumunda olu
şabilecek olaylarla ilgili, hangi olay yanlış olur?
C) Z, bakterilere ait olabilir.
A) X - Hücre yaşamaya devam eder.
D) X, Y ve Z hücreleri besin ve enerji tüketir.
B) Y, bir hayvan hücresidir.
B) Y - Hücrenin büyümesi durur.
C) Z - Dışarıdan hazır enerji alınır.
D) K - Hücrede besin sindirimi yapılamaz.
3.
çöxm
6.
Vücudumuzu oluşturan bazı vücut parçaları, aşağıda
ki şekilde gösterilmiştir.
a
Bitki ve hayvanların vücudunu oluşturan hücreler
arasındaki farklılıkları belirtmek için, hangi öğren
cinin verdiği bilgi yanlış olur?
A)
Hücrelerin
şekli ve görevi
farklıdır.
B)
Hücrelerin
görünümü
farklıdır.
&
&
Hücrelerin
beslenme biçimi
farklıdır.
Hülya
-14-
coıtmo
Bu canlı parçalarının ait olduğu vücut birimleri,
aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
1. yapı
2. yapı
3. yapı
A)
Hücre
Doku
Organ
B)
Doku
Organ
Sistem
C)
Hücre
Organ
Sistem
D)
Doku
Sistem
Organ
Cevdet
Ali
C)
Video
D)
Hücrelerde
çekirdeğin görevi
farklıdır.
Zehra
7.
\\f1deo
Yaprak hücrelerinde bulunan kloroplastlar; güneş ışı
ğını emerek, yaprakların yeşil renkli olmasını sağlarlar.
Yeşil yaprakların bitki yaşamındaki görevi, aşağıdakilerden hangisidir?
10. Üç hücreye ait olan bazı özelliklerin bulunma durumu,
şemada karşılaştırılmıştır.
v»J
yfîdeo
Ctetraü
Canlı
hücresi
Işığı
emerek
besin
yapma
Hücre
duvarı
bulundurma
Çekirdek
ve
organel
taşıma
Doku
oluşturma
A) Bitkinin uzamasını sağlamak
X
Var
Var
Var
Var
B) Bitkinin çoğalmasını sağlamak
Y
Yok
Yok
Var
Var
Z
Yok
Var
Yok
Yok
C) Bitkinin beslenmesini sağlamak
D) Bitkinin korunmasını sağlamak
Belirtilen hücrelerin ait olduğu canlı grubu, hangi
sinde doğru eşleştirilmiştir?
8.
Farklı canlılardan alınan X ve Y hücrelerinin bazı kı
sımları, şekillerde karşılaştırmıştır.
□
V
Hücre
*■ çeperi
Çekirdek
(X hücresi)
X hücresi
Y hücresi
Z hücresi
Hayvan
Bitki
Bakteri
B)
Bitki
Hayvan
Bakteri
C)
Bitki
Bakteri
Hayvan
D)
Bakteri
Hayvan
Bitki
(Y hücresi)
Bu hücrelerde;
I. Protein moleküllerini sentezleme
II. Hücre bölünmesine yardımcı olma
III. Güneş ışığını kullanarak besin sentezleme
olaylarını gerçekleştiren kısımlar, aşağıdakilerden
hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
3.
I
II
III
A)
N
M
L
B)
K
M
N
C)
P
N
M
D)
K
L
P
11
Dört farklı canlının dokularından alınan bazı hücreler,
mikroskopta inceleniyor.
Aşağıdaki canlılardan hangisinden alınan ve ince
lenen hücrelerdeki organel çeşitliliği, diğerlerin
den farklı olur?
Bitki ve hayvan hücreleri arasında;
I. Beslenme ve çoğalma olaylarını gerçekleştirme
II. Çekirdekte belli sayıda kalıtsal madde bulundurma
III. Hücrenin dışında hem hücre zarı hem de hücre
duvarı bulundurma
şeklindeki özelliklerden hangileri ortaktır?
A) YalnızI
B) I ve II
C) İve III
D) I, II ve
-15 -
e n v e T e k n o lo ji
■■■■
İr
•
1
.
4.
Bir hücrenin yapı ve yaşamında;
I. Çekirdeğin çıkarılması
Genç bitki hücresindeki kofulda, hücrenin büyümesiy
le beraber şekildeki değişme oluyor.
Koful
II. Hücre zarının zarar görmesi
Koful
Koful
III. Sitoplazma ve organellerin etkinliğini kaybetmesi
Büyüme
olaylarından hangilerinin gerçekleşmesi, hücrele
rin bir süre sonra ölmesine neden olabilir?
e *
M
2.
A) Yalnız II
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Farklı organları
oluşturan hücrelerin
çekirdeklerinde, eşit
sayıda kalıtım yapısı
bulunur.
J
Yaşlı hücre
Buna göre, bitki hücresindeki kofullarla ilgili ola
rak, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Büyümeyle beraber koful sayısı zamanla azalır.
B) Hücredeki koful sayısı ile koful büyüklüğü ters
orantılıdır.
C) Koful büyüklüğü artan hücrelerin hacmi azalır.
5.
T
fS
İnsanın büyümesi
sürecinde, doku ve
organların yapısında
bulunan hücre sayısı
zamanla artabilir.
Hücre yapıları ve canlıdaki etkinlikleriyle ilgili;
I. Golgi organeli, ağızda tükürük, midede öz suyu,
deride ter üretilmesini sağlar.
Nuray
D)
•
Farklı organların
yapısında, şekilleri
farklı olan hücreler
bulunabilir.
Sinan
Farklı organlardaki
hücrelerin
sitoplazmalarında, farklı
çeşitte organeller
bulunur.
v
J
D) Yaşlı hücrelerdeki kofullarda bol atık vardır.
B)
T
v.o
İL #
• o
Genç hücre
İnsan vücudunda bulunan, canlı hücrelerle ilgili
olarak, aşağıda verilen açıklamalardan hangisi
yanlıştır?
A)
Büyüme
O
q
\
.
/
II. Ribozomlar, büyüme ve gelişme dönemlerinde
daha çok görev yapar.
III. Çekirdek, canlıların göz rengi, boy uzunluğu, tüy
rengi, konuşma şeklini belirleyebilir.
N
şeklindeki ifadelerden hangileri doğrudur?
- r
#
«
3.
i »
Şevket
Aylin
Bir hücrenin önemli kısımları, aşağıdaki şekilde veril
miştir.
6.
A) YalnızI
B) I ve II
C) İve III
D) I, II ve
Hücredeki bir organelde protein sentezlenmesi, şekil
de gösterilmiştir.
© + ® + ® + ® +® . . _
- ( l >x ;
y
z
!
m
Protein
Yukarıdaki hücre olayıyla ilgili olarak;
I. Ribozom isimli organel görev yapmıştır.
Şekilde gösterilen hücreyle ilgili olarak, aşağıdaki
ifadelerden hangisi söylenemez?
II. Bu olay bütün hücrelerde ortak olarak meydana
gelir.
III. Sitoplazmada gerçekleşen bir olaydır,
A) İçerisinde kalıtım yapıları vardır.
şeklindeki açıklamalardan hangileri söylenebilir?
B) İhtiyaç duyduğu besinleri dışarıdan alır.
C) Besin ve oksijen kullanarak enerji üretir.
A) Yalnız I
B) İv e li
D) Dış etkilere karşı dayanıklıdır.
C) II ve III
D) I, II ve
7.
9.
Hücredeki iki organelin çevresiyle yaptığı madde alış
veriş durumları, aşağıdaki şemada gösterilmiştir.
Güneş
Aşağıda verilen özelliklerden hangisi, tüm hücre
lerde ortaktır?
A) Hücre duvarı bulundurma
sİ deo
çiîüroü
B) Sitoplazma ve hücre zarı bulundurma
C) Besin ve oksijen üretme
D) Kamçısı yardımıyla hareket etme
10.
Organel - 2
&
Aşağıda verilen canlılardan hangisinin hücrelerin
de, kalıtsal özellikleri taşıyan yapılar çekirdek içinde bulunmaz?
Video
çMmi)
A)
Besin + Oksijen
Belirtilen olayların meydana gelmesini sağlayan 1
ve 2 nolu organeller hangisidir?
Organel 1
Organel 2
A)
Kloroplast
Lizozom
B)
Mitokondri
Kloroplast
C)
Kloroplast
Mitokondri
D)
Mitokondri
Golgi cisimciği
11. Hücrede bazı organeller numaralarla eşleştirilmiştir.
8.
Hücrelerde bulunan;
Vdeo
1 = M ito kon d ri
2 = Lizozom
3 = R ibozom
4 = Golgi
5 = K oful
6 = Endoplazmik retikulum
ÇötOmO
S inir h ü cre sid ir benim adım. Organlara
uyartı m esajı taşırım. Görevim i yaparken
yoğun olarak e n erji ü re tir ve tüketirim .
Organel 1
Organel 2
Organel 3
I
i
i
Enerji üretir
Tükürük üretir
Enzim üretir
şekline sahip olan organellerin görevleriyle ilgili,
aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
Organel 1
Organel 2
Organel 3
A,
Solunum
Salgılama
Protein sentezi
B)
Solunum
Protein sentezi
Salgılama
C)
Protein sentezi
Salgılama
Solunum
D)
Salgılama
Solunum
Protein sentezi
Fen ve Teknoloji
&
Bu hücredeki organel dağılımı nasıl olmalıdır?
-17-
TEST - 5
İnsanlarda Üreme, Büyüme ve Gelişme
İnsanların üreme ve gelişme sürecinde meydana ge
len aşamalı olaylardan dört tanesi, şemada verilmiştir.
İnsanların ergenlik döneminde;
I. Büyüme ve gelişmenin hızlanması
II. Her insanın kendine özgü olan kişilik özelliklerinin
oluşması
a
\Tıdeo
Ütftinrti
Teslislerde spermler, yumurtalıkta yumurta
hücresi meydana getirilir.
I
J
III. Bireylerin üreme yeteneği kazanması
şeklindeki olaylardan hangileri meydana gelir?
Dişi canlının yumurta kanalında yumurta ile sperm]
birleşerek zigotu meydana getirir.
j
A) Yalnız
B) İ v e li
C) İve III
D) I, II ve
Dişi bireyde iki tane bulunur. Yumurta hücre
lerinin üretilmesini sağlar. Yumurtaların döl
yatağına ulaşmasını kaslı bir kanal sağlar.
Eğer ortamda spermler bulunursa döllenme
olayı gerçekleşir. Döllenme sonucu zigot olu
şur. Zigot üreme sisteminin bu geniş kısmına
yerleşerek, gelişmeye başlar. Gelişim sonu
cunda bebeğin vücudu meydana gelir.
Bebek olgunlaştıktan sonra doğum olayıyla
Dünyaya gelir.
Bu şemada boş bırakılan yere, aşağıda belirtilen
açıklamalardan hangisi yerleştirilemez?
A) Üreme organlarında üreme hücreleri büyüme ve
gelişmesi
B) Embriyodan fetüsün meydana gelmesi
Yukarıdaki parçada dişi üreme sisteminin hangi
organıyla ilgili bir açıklama yapılmamıştır?
C) Canlı taslağının anneden besin alarak büyüme ve
gelişmesi
D) Zigottan embriyonun gelişmesi
A) Döl yatağı
B) Vajina
C) Yumurtalık
D) Yumurta kanalı
5.
insanların üreme sürecinde meydana gelen bazı olay
lar, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
İnsanlardaki büyüme ve gelişme olayları için, üç öğ
rencinin ifadeleri aşağıda verilmiştir.
J Doğumdan itibaren ergenliğin sonuna kadar
boy ve kütlenin artışına büyüme denir.
Zeynep
İnsanların yaşam süreçlerinde bebeklik,
çocukluk, ergenlik, yetişkinlik ve yaşlılık
dönemlerini geçirebilirler.
Bebek
Sefa
f f ji
1
I
Bebekler, büyüme ve gelişme süreci
boyunca fiziksel değişiklikler geçirirler.
....................................
Ahmet
Şekildeki olayların gerçekleşmesi sürecinde;
I. Döllenme
II. Büyüme ve gelişme
Bu öğrencilerden hangilerinin verdiği bilgi doğru
dur?
III. Başkalaşım
A) Yalnız Zeynep
B) Yalnız Sefa
A) Yalnız
B) İ v e li
C) Ahmet ve Sefa
D) Zeynep, Sefa ve Ahmet
C) II ve III
D) I, II ve
Döllenmede kullanılan üreme hücreleri, aşağıdaki şe
mada gösterilmiştir.
Yumurta
8.
★
Çok yaşlandım ve torunlarımı seviyorum.
&
Yumurta
Sesim kalınlaştı ve koltuk altım kıllandı.
Video
çölümü
#
Olgunlaştım ve boy ve kilom arttı.
■
İlköğretim 4. sınıfa devam ediyorum.
Dört farklı yaş döneminin birer özelliği, yukarıdaki sim
gelerle verilmiştir. Yukarıdaki yaşam dönemlerinden
hangileri yaş aralığı olarak birbirine en yakındır?
Belirtilen olay sonucu oluşan bireyler ve cinsiyet
durumları hakkında hangi açıklama doğru olur?
A) Bir tane birey oluşur ve erkek olur.
B) İki tane birey oluşur ve kız olur.
A) ★ ▲
B) ★ •
C) ★ ■
D) ▲
•
C) İki tane birey oluşur ve cinsiyet kız ya da erkek
olabilir.
D) Bir tane birey oluşur ve cinsiyeti bilinemez.
9.
İnsanlardaki ergenlik dönemiyle ilgili olarak;
I. Başlaması kişiden kişiye farklılık gösterebilir.
II. Bu dönemi geçirenler yetişkinliğe geçiş yapar.
III. Bu dönemde sadece bedensel değişim gerçekleşir.
Bir ailede bulunan üç birey, aşağıdaki şekilde göste
rilmiştir.
şeklindeki açıklamalardan hangileri doğrudur?
A) YalnızI
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
1 0 . Üremenin gerçekleşmesi için yumurtanın çekirdeği ile
spermin çekirdeğinin birleşmesi gerekir. Bu olaya
döllenme adı verilir. Döllenmeden sonra çeşitli canlı
yapıları oluşur
Video
cûzmü
y C Â
I I . yapı
Bu bireylerin ait olduğu gelişim dönemleri, hangi
1. b irey
2. b irey
I I I . yapı
Yukarıda gösterilen canlı yapıların isimleri hangi
3. birey
1
A)
Bebeklik
Çocukluk
Ergenlik
B)
Bebeklik
Ergenlik
Yetişkinlik
C)
Ergenlik
Yetişkinlik
Yaşlılık
D)
Bebeklik
Yetişkinlik
Yaşlılık
II
III
A)
Embriyo
Zigot
Bebek
B)
Bebek
Embriyo
Zigot
C)
Embriyo
Bebek
Zigot
D)
Zigot
Embriyo
Bebek
TEST - 6
1.
Üreme hücreleriyle ilgili olarak;
Erkek ve kızların ergenlik döneminde, aşağıdaki
olaylardan hangisi ortak olarak gerçekleşir?
I. Baş, gövde ve kuyruk olmak üzere üç kısımdan
oluşma
A) Yüzde sivilcelerin çıkması
II. Büyük ve hareketsiz olma
B) Gırtlağın büyüyerek sesin kalınlaşması
III. Organel bulundurma
C) Göğüslerin büyüyerek belirginleşmesi
IV. Küçük ve hareketli olma
D) Yüzde sakal ve bıyık oluşması
şeklindeki özelliklerden sperm ve yumurtaya ait
olanları, hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
Spermin özellikleri
Yumurtanın özellikleri
İnsanlarda üreme ve gelişme sürecinde, şekilde gös
terilen olay meydana geliyor.
A)
1ve II
III ve IV
B)
II ve III
1, III ve IV
I?
Video
enam
C)
1, III ve IV
II ve III
D)
III ve IV
1ve II
Sperm
Zigot
Gösterilen bu olayla ilgili olarak;
2.
Sperm ve yumurtanın yapısında;
I. Döllenme olayı şematize edilmiştir.
I. Hücre etrafında zar bulunması
II. Olay sonucu oluşan yapı, canlı gelişimini sağlar.
II. Genetik özellikleri belirleyen yapıların bulunması
III. Sitoplazma ve organel bulunması
III. Zigot oluşumunda eşit sayıda sperm ve yumurta
kullanılır.
şeklindeki açıklamaların hangileri doğrudur?
A) Yalnız
B) İv e li
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
C) II ve III
D) I, II ve
6.
3.
Video
•r
Merhaba; benim adım Meltem
Bugün benim doğum günüm,
14 yaşına bastım.
Video
CûiOmi)
Bireylerin okuma, yemek yeme, giyinme ve el be
cerilerini öğrendiği yaşam dönemi, aşağıdakilerden hangisidir?
A)
B)
çözüm!)
KJ
Sağlıklı ve normal bir gelişim gösteren Meltem de,
aşağıda belirtilen özelliklerden hangisi gözlen
mez?
¿
Bebeklik
8
1
Çocukluk
D)
C)
.
A) Duygusal dalgalanmalar görülür.
m+■V
B) Kendine güven duygusunda artış ve kararlılık gö
rülür.
C) Utanma duygusu oluşur.
D) Bağımsızlık arayışı içerisindedir.
Ergenlik
Olgunluk
- 2 0 -
İnsanlarda üreme sürecinde kullanılan üreme hücre
leri, şemada gösterilmiştir.
9.
döneminin bazı özellikleri şunlardır:
Dişi Birey
Erkek Birey
Arkadaşıyla oyun oynamayı sever.
Kendi başına giyinebilir ve yemek
yiyebilir.
Önümüzdeki sene okula
başlayacak.
Büyüme ve gelişmesi
hızlıdır.
Öğretmen
Y u m u rta
Öğretmen, aşağıdaki yaşam dönemlerinden han
gisiyle ilgili bilgi vermektedir?
J
A) Bebeklik dönemi
Yumurta ve sperm arasındaki özelliklerin karşılaş
tırılmasıyla ilgili, hangi eşleştirme doğrudur?
B) Ergenlik dönemi
C) Çocukluk dönemi
Hücre şekli
Hücre
büyüklüğü
Hareket
durumu
A)
Farklıdır
Aynıdır
Aynıdır
B)
Farklıdır
Farklıdır
Aynıdır
C)
Aynıdır
Farklıdır
Aynıdır
D)
Farklıdır
Farklıdır
D) Yetişkinlik dönemi
10. Hem embriyonun hem de anne adayının sağlığını;
I. Radyasyonlu ortamda bulunmak
II. Kontrolsüz ilaç kullanmak
Farklıdır
III. Sigara ve alkol kullanmak
faktörlerinden hangileri olumsuz olarak etkiler?
Bir insanın doğum sürecinde, şekilde gösterilen canlı
yapılar oluşuyor.
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
11
BAŞLA
Erkek ve dişi üreme
organları ergenlik
döneminde olgunlaşır
Video
cûsimv
Belirtilen yapıların sahip olduğu özelliklerden han
gisi yanlıştır?
Göğüslerin belirgin
leşmesi sadece kız
ların vücudunda mey
dana gelir.
j
Yüzde sivilce çık
ması sadece er
keklerin ergenlik
döneminde
A) 1 - Büyüme ve gelişme sonunda fetüsü oluşturur.
B) 2 - Belli bir büyüme ve gelişme sonunda çocuk
luk dönemine geçer.
C) 3 - Büyüme ve gelişme süreci sonunda embriyo
nun oluşmasını sağlar.
Yukarıdaki etkinlikte kutulardaki bilgiler doğru (D),
ya da yanlış (Y) olarak değerlendirildiğinde hangi
harfin olduğu kutuya ulaşır?
D) 4 - Döllenme olayı sonucunda yumurtanın mey
dana gelmesini sağlar.
A) M
B) N
C )L
D) K
1.
Sağlıklı bir insanın, yaşam sürecinde meydana ge
len;
TEST - 7
4.
I. Doğum öncesi
II. Çocukluk
III. Ergenlik
Erkek üreme hücrelerinin üretilmesini sağlayan
organ, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Salgı bezi
B) Sperm kanalı
C) Testis
D) Penis
dönemlerinin hangilerinde fiziksel değişiklikler
daha çok gerçekleşir?
5.
A) İv e li
B) I ve III
C) II ve II
D) I, II ve
Bebeğin vücudunda doğum öncesi ve sonrasında
hangi olay meydana gelir?
Video A) Yeni or9anların oluşması
0) |_|,jCre sayısının artması
C) Yeni dokuların oluşması
2.
Video
CölOmO
Öğretmen, ders konusunu anlatırken aşağıdaki ifade
yi söylüyor ve bazı açıklamaları da tahtaya yazıyor.
D) Soluk alıp vermenin başlaması
Ergenlik döneminde
vücutta bazı fiziksel ve
ruhsal değişmeler ger
çekleşir.
Spermlerin üretilip vücuttan uzaklaştırılması süre
cinde erkek üreme organlarının kullanım sırası na
sıl olur?
A) Testis - Penis - Salgı bezleri - Sperm kanalı
1. Yüzde sivilcelerin çıkması
2. Adet görmenin başlaması
B) Testis - Sperm kanalı - Salgı bezleri - Penis
C) Penis - Testis - Sperm kanalı - Salgı bezleri
3. Sesin kalınlaşması
4 Hayal kurma ve aşırı öfkelenme
D) Salgı bezleri - Sperm kanalı - Testis - Penis
7.
Bir bebeğin gebelik sürecinde anne karnındaki konu
mu, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
Ruhsal değişmeyle ilgili olan örnek, belirtilen cüm
lelerin hangisinde verilmiştir?
A) 1. cümlede
B) 2. cümlede
C) 3. cümlede
D) 4. cümlede
Omurga
Plasenta
| — Döl yatağı
Göbek bağı
3.
Ergenlik döneminde bulunan kız ve erkeklerde;
Bu bebek gelişimiyle ilgili olarak, aşağıda yapılan
değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
I. Bedensel değişmeler
II. Duygusal dalgalanmalar
III. Zihinsel değişmeler
şeklindeki değişmelerden hangileri ortak olarak
gerçekleşebilir?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
A) Her bebek, anne karnından eşit boy ve kiloya sa
hip olarak doğarlar.
B) Döl yatağı, gelişim süreci boyunca yavruyu dış et
kilerden korur.
C) Yavrunun madde ihtiyacını annenin vücudu karşı
lar.
D) Göbek bağı, bebek ile anne arasındaki fiziksel
bağlantıyı sağlar.
-226. Sınıf Soru Bankası
..■I———1w
_
8.
.......
Test - 7
10 . Bir insanın, yaşam sürecinde, aşağıdaki değişimler
İnsanların üreme sürecinde meydana gelen dört yapı,
aşağıdaki şemada verilmiştir.
meydana geliyor.
a
•
2 yaşında 10 kg ağırlığa ulaşıyor.
Video
çomm
•
•
Bu durumun oluşmasıyla ilgili olarak, aşağıdaki
değişimlerden hangisi yanlıştır?
Bu yapıların oluşmasını sağlayan olaylarla ilgili
yanlıştır?
A)
A) 1 -» Adı embriyodur ve büyüme ve gelişme süre
ci sırasında meydana gelir.
B) 2
Hücre sayısı
h— ı— ı— ı-
2 4 6 8 10
Adı bebektir ve doğum olayıyla anne vücu
dundan dışarıya çıkar.
Q)
Enerji tüketimi
B)
2
Yaş
—ı— ı—t-
4 6 8 10 Yaş
D) 1‘ Boy ve kütle miktarı
Doku sayısı
C) 3 -> Adı zigottur ve döllenme olayı sonucu mey
dana gelir.
D) 4 -> Adı spermdir ve yumurtalıktaki üreme olayla
rı sonucu meydana gelir.
I
Koltuk altı ve cinsel
bölgenin kıllanması
r
Kas ve kemiklerin
gelişerek vücudun
büyümesi
H--- 1--- 1--- K-
2 4 6 8 10
Berna
Hakan
Gırtlağın büyümesi ve
sesin kalınlaşmaya
başlaması
J
Yaş
11. Erkek ve kızlardaki ortalama boy uzunluğuyla ilgili ola
rak, şekildeki grafik hazırlanmıştır.
D Kız
Boy uzunluğu (cm)
İ
□ Erkek
180-,
160-
Video
çöft)no
Tuğba
2 4 6 8 10
Yaş
Numan
5 -7
' 8 -1 0
11-15
16-20
Yaş grubu
Ter salgısının artma
Te
sı ve yüzde sivilce
çıkmaya başlaması
Şekilde gösterilen değişim durumuyla ilgili, aşağı
da verilen değerlendirmelerin hangisi yanlış olur?
A)
V
A) Erkeklerin ergenlik döneminde gerçekleşen fizik
sel değişiklikler nelerdir?
C) Erkeklerin ergenlik döneminde gerçekleşen ruh
sal değişiklikler nelerdir?
D) Kızların ergenlik döneminde gerçekleşen ruhsal
değişiklikler nelerdir?
o...
B)
C)
___
__
~./y./ y j y r y /y
Ergenlik döneminin
sonunda erkekler
daha uzun boylu
olurlar.
.p-p r r -f-'
Ergenlik döneminin
başlangıcında kız
lar erkeklere göre
daha hızlı büyür.
Dört yaşına
kadar kız ve erkek
çocukları orantılı
olarak büyüyebilir.
Yukarıdaki öğrencilerin hangi soruya cevap verdi
ği söylenebilir?
B) Kızların ergenlik döneminde gerçekleşen fiziksel
değişiklikler nelerdir?
■ •'1 'V -'} %
1
J
D) 1 ...f ' - r - r - f - f - ı
Çocukluk dönemin
de erkek ve kızla
rın boy uzunlukları
eşit olur. ^
1.
İnsanlarda, zigotun gelişerek yeni canlıyı oluştur
ması sürecinde, aşağıdakilerden hangisi gerçek
leşmez?
TEST - 8
sı
Aşağıdaki akış şemasında sperm ve yumurtadan bebe
ğin oluşumuna kadar gerçekleşen olaylar ve bunlar
arasındaki ilişki görülmektedir.
Video
A) Organların oluşması
cozttrao
B) Bölünmeyle hücre sayısının artırılması
C) Genetik yapısı farklı hücrelerin oluşması
D) Doku farklılaşmasının olması
2.
Ergenlik döneminde gerçekleşen ruhsal değişik
liklere;
K yapısının gelişerek iki aydan sonra oluşturduğu
X yapısına ne ad verilir?
I. İletişim kurmada güçlük çekme
II. Bir konu üzerinde dikkatini toplayamama
3.
III. Sebepsiz can sıkıntısı hissetme
A) Zigot
B) Fetüs
şeklindeki özelliklerin hangileri örnek verilebilir?
C) Embriyo
D) Bebek
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
5.
Öğretmen sınıftaki öğrencilere, aşağıdaki posterleri
göstererek ders konusunu anlatıyor.
Ergenlik döneminde erkeklerde ses değişiminin
olması, aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?
A) Sosyal değişim
B) Ruhsal değişim
C) Fiziksel değişim
D) Kimyasal değişim
Video
CÖZOmO
6.
Resim yapma
Anne karnında bir bebeğin bazı gelişim evreleri, aşa
ğıdaki şekilde gösterilmiştir.
Çc.) Q Q \
Maç yapma
£
Tfcîlsfe
Embriyo
Bu gelişim evreleriyle ilgili, aşağıdaki öğrenciler
den hangisinin yaptığı değerlendirme yanlıştır?
A) Embriyo geliştikçe tü re özgü canlı b iç ic i
mini a lır.
Balık tutma
Müzik çalma
Öğretmenin anlattığı konu, aşağıda verilenlerden
hangisidir?
Hilal
B)f
Zigotun gelişmesi sonucunda em briyo
meydana g e lir.
Yıldız
A) Ergenlik döneminde meydana gelen fiziksel ve
ruhsal değişmeler
B) Ergenlik dönemini sağlıklı geçirebilmek için yapıl
ması gereken etkinlikler
i*3s.
C)
Embriyo, büyüme ve gelişme süreci
sonunda bebeğin oluşmasını sağlanır.
| ^
fw
Zeynep
D)
*
C) Büyüme ve gelişmeyi etkileyen etkinlikler
^
D) İnsanlarda büyüme ve gelişme yöntemleri
Mahmut
B e lirtile n gelişim süreci sonunda,
\ embriyonun ağırlığı değişmez.
- 24-
7.
İnsanlarda, embriyonun gelişmesi ve büyümesi ile
ilgili olarak;
I. Embriyoya gerekli olan besinler ve oksijen, anne
vücudundan alınır.
10. Bir ailedeki bir birey kendisiyle ilgili olarak, aşağı
daki açıklamayı yapıyor:
a
&
r i) \
~
Video
cdäftnü
\
II. Embriyo tarafından oluşturulan çeşitli atık madde
ler, anne vücudundaki organlarla dış ortama atılır.
III. Embriyonun kanı ile anne kanı birbirine karışmaz,
8.
S ideo
çilOmO
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Yüzümde sivilceler çıktı. Boy
ve kilom artıyor. Koltuk altım- j
da kıllar çıkmaya başladı.
Belirtilen özelliğe sahip olan ? birey, aşağıda veri
lenlerden hangisidir?
A)
Ali:
10 yaşında
“......Vücudum ve düşüncelerim sürekli değişi
yor. Öfkemi kontrol etmekte güçlük çekiyor ve
farkında olmadan insanların kalbini kırabiliyo
rum. Böyle durumlarda ne yapacağımı bilemiyo
rum. Bu halimi hep eleştiriyorlar. Beni eleştirme
leri yerine neden anlamaya çalışmıyorlar........”
D) JNNINMM
i Haşan:
35 yaşında
Ahmet’in yukarıda yaptığı açıklamayla ilgili olarak,
aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Ahmet, bu davranışlarından dolayı hemen ceza
landırılmalıdır.
B) Ahmet ergenlik dönemine girmiş olmalıdır.
C) Ahmet’in faydalı uğraş veya hobilere yönlendiril
mesi gereklidir.
D) Sıkıntılarının geçmesi için Ahmet’e yardımcı olun
malıdır.
9.
11. Aşağıdaki yaşam dönemlerinin hangisinde insan
lar konuşma ve yürüme yeteneğini öğrenirler?
A) Bebeklik
B) Çocukluk
C) Ergenlik
D) Yetişkinlik
Ergenlik dönemindeki bir insanın
vücudundaki hücre sayısı grafik
teki gibi değişim geçiriyor.
Öğretmen, ergenlik döneminde görülen ruhsal deği
şikliklere dört tane örnek vermiştir.
Bu insanın yaşam sürecinde,
aşağıdaki değişimlerden hangi
sinin gerçekleşmesi beklen
mez?
1. H a y a t ı ve ç e v re y i s o r g u la m a
ı
2. Kendi ba ş ın a h a r e k e t e tm e isteği
.
3. Aşırı ö fk e l e n m e
4. Bulu nduğ u o r ta m d a d ikkat ç e k m e is te ği
B)
Öğretmenin belirttiği ruhsal alanlara, aşağıdakilerden hangisi örnek verilemez?
Organ sayısı
Zaman
C)
Vücut büyüklüğü
D)
Olgunluk oranı
A) Zihinsel Değişim
B) Bağımsızlık Arayışı
C) Duygusal Dalgalanma
D) Kimlik Arayışı
Zaman
Zaman
Hayvanlarda Üreme, Büyüme ve Gelişme
1
.
Hayvanların üreme ve gelişmesinde;
TEST - 9
5.
I. Yumurta ve spermin görev yapması
II. Meydana gelen bireyin, tıpatıp anne ve babasına
benzemesi
III. Oluşan yavrulara bir süre bakılması
Üreme ve gelişme sürecinde “yavru bakımı yapma
yan" canlı çeşidi, aşağıdakilerin hangisinde veril-
miştlr?
Video
C6#M)
A)
B)
şeklindeki özelliklerin hangileri ortaktır?
A) Yalnız
C) İve III
B) İv e li
|\ ___
■
Yunus
D) I, II ve
1
m
Tavuk
D)
C)
2.
1
^
Böcekler ile kurbağalar arasında, aşağıda verilen
olaylardan hangisi ortaktır?
A) Yumurtanın dişi vücudunda döllenmesi
B) Yavrunun başkalaşım geçirmesi
C) Üremek için suyun gerekliliği
D) Yavruların karada yaşaması ve büyümesi
6 . Balık ve kurbağaların yumurta ve spermlerini su
ortamına bırakması, aşağıdakilerden hangisini
sağlamak içindir?
Balık, kurbağa ve bir çok omurgasız hayvanda, yu
murtanın döllenmesi suda gerçekleşir.
A) Döllenmeyi
Bu döllenme şekliyle ilgili olarak, aşağıdaki değiş
melerden hangisi doğrudur?
C) Başkalaşımı
A)
Döllenme şansı
B)
B) Yavrunun korunmasını
D) Embriyonun gelişmesini
Döllenme şansı
b
i JB Ljm U N LJfo
Sperm ve
yumurta sayısı
Döllenme şansı
Sperm ve
yumurta sayısı
4.
Sperm ve
yumurta sayısı
□)
Döllenme şansı
Sperm ve
yumurta sayısı
Doğurarak çoğalma etkinliğiyle ilgili olarak, aşağı
daki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Bu üreme yönteminde, yavru canlının gelişmesi
anne karnında (döl yatağında) olur.
Öğretmen derste şekildeki posteri göstererek konu
sunu anlatıyor.
Öğretmenin anlattığı konunun başlığı, aşağıdakilerin hangisidir?
B) Kurbağa, kuş ve memelilere ait hayvanlarda bu
üreme tipi kullanılır.
A) Kuşlarda Yavru Bakımı
C) İnsanlar, bu üremeyle nesillerini devam ettirirler.
C) Kuşlarda Yumurtada Embriyo Gelişimi
D) Doğan yavrular annenin süt salgısıyla beslenir.
D) Kuşlarda Döllenme
B) Kuşlarda Kuluçkaya Yatma
T
m **
Test - 9
8.
M ieo
Cû, ümiı
Merve, ders konusu olarak hazırladığı ödevini, sınıfta
arkadaşlarına şekildeki gibi anlatıyor.
Yumurta ve sperm dişinin vücudunda
döllenir. Canlı taslağı olan embriyo
gelişimini ana canlının vücudunda
tamamlar. Doğumdan sonra yavru
canlı ebeveynleri tarafından korunur
ve beslenir.
10. İnsanların üreme ve gelişmesi sırasında meydana
gelen yapı ve olaylar, aşağıda verilen canlılardan
hangisinin üreme sürecine daha çok benzer?
Video
cteümo
B)
A)
M e rv e
Leylek
Kurbağa
Merve’nin açıklamasını yaptığı hayvan çeşidi, aşa
ğıda verilenlerden hangisidir?
Balık
1 1 . Bir kurbağanın, hayat döngüsünde meydana gelen
üreme ve gelişme olayları, aşağıdaki şekilde gösteril-
m
mi* ir-
_____________________________
Video
Yavru ;
canlı
çözümü
Bu canlıda üç farklı olayın meydana geldiği yerler
le ilgili olarak, aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi
doğru olur?
Yukarıda verilen canlı grupları, hangi özelliğe göre
aynı grupta toplanabilir?
A) Vücut ağırlıklarına göre
B) Beslenme biçimlerine göre
C) Üreme şekillerine göre
D) Yaşama ortamlarına göre
Fen ve Teknoloji
Döllenmenin
yapıldığı
ortam
Başkalaşımın
yapıldığı
ortam
1.
Yumurta üzerine kuluçkaya yatarak ve doğurarak
yapılan çoğalmalar arasında, aşağıdakilerden han
gisi farklılık oluşturabilir?
A) Yavrunun gelişirken anne karnında bulunması ve
buradan besin alması
TEST- 1 0
4.
cöiüm
B) Üreme sırasında döllenmenin dişinin vücudunda
gerçekleşmesi
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu balık türü
nün devamlılığını olumsuz etkiler?
C) Üretilen yavruların, kendilerine yeterli oluncaya
kadar korunması
A)
D) Her yeni bireyin oluşumunda, bir yumurta ve bir
spermin kullanılması
2.
Dikence balıklarının erkekleri, dişiyi yumurtlayıncaya kadar izler ve yumurtaları hazırlanan çukur
lara bırakmalarını sağlarlar. Daha sonra da, er
kek balıklar kendi spermlerini yumurtaların bıra
kıldığı çukurlara bırakırlar.
Çok sayıda
üreme hücresi
oluşturulması
a
Zeynep, çevremizde bulunan iki farklı canlıyla ilgili
olarak, aşağıdaki posterleri hazırlıyor.
Üreme hücrelerinin
suyun dalgalı
olduğu zamanlarda
bırakılması
Bu posteri derste kullanan Zeynep’in anlattığı ko
nu, aşağıdakilerden hangisidir?
B)
Üreme
hücrelerinin
aynı zamanda
bırakılması
¥~ «s
D)
Üreme
hücrelerinin
aynı yere
bırakılması
Somon balıklarının yavrunun oluşma ve gelişme
sinde hangi faktör diğerlerinden daha az etkili ola
bilir?
A) Hayvanlarda Döllenme Olayı
B) Hayvanlarda Başkalaşım Süreci
C) Hayvanlarda Yavru Bakımı
D) Yavru Canlıların Sütle Beslenmesi
3.
V» _
tfîtfeo
Çözümü
Aşağıda verilen canlı türlerinden hangisi, üremesi
sırasında kuluçkaya yatmaz?
A)
6.
A) Suyun sıcaklığı
B) Suyun akıntısı
C) Besin miktarı
D) Güneş ışığı
Kuş yumurtalarındaki besinin, daha fazla olması
sağladığı özellikle ilgili olarak, aşağıdaki değer
lendirmelerden hangisi yapılabilir?
A)
f
^ Çok sayıda üreme hücresi üretilmesini
sağlar.
A liye
B)
a
Yumurtanın döllenme şansının artmasını
sağlar.
Kemal
f\\
:
^ Yavrunun yumurta içinde gelişmesini
tamamlamasını sağlar.
Salih
D)
Canlının yumurtada başkalaşım geçirmesini
sağlar.
Erdal
Test - 10
10 .
fiieo
i ox m
Yavrunun
dişinin
vücudu dışında
gelişmesi
Balıkların çoğalmasıyla ilgili olarak;
I. Sperm ve yumurtalarını su içine bırakarak, döllen
mesini sağlarlar.
II. Az sayıda üreme hücresi üretirler.
III. Yavru gelişmesi, yumurta ve su içinde gerçekleşir,
açıklamalarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Yavrunun
kendi kendine
beslenmesi
Şemadaki üreme özellikleri yazılan balonlardan kaç
tanesi, kurbağaların üreme ve gelişmesiyle ilgilidir?
3.
Kuş ve kurbağaların üreme ve gelişmesinde, aşağı
daki olayların hangisi ortak olarak gerçekleşmez?
A) 2
B) 3
C) 5
D) 6
A) Döllenmenin dişi vücudunda yapılması
B) Yumurtanın döllenerek zigotu oluşturması
C) Yumurtayla üremenin sağlanması
D) Embriyodan gelişim süreci sonunda yavru oluşması
11. Öğretmen aşağıdaki şekli tahtaya asarak sınıfa “ Bu iki
canlı arasındaki ortak özellikler nelerdir?” sorusunu sormuştur.
Vtdeo
cöivrn
3.
Kurbağa
Doğada bulunan bir canlı hayat döngüsünde meyda
na gelen olayları, aşağıdaki gibi anlatmıştır.
Alabalık
Yumurta ve spermler, vücudumda birleşir
ve zigotu oluşturur.
Zigot, vücudumda gelişerek yavru canlıları
meydana getirir.
Bu soruya aşağıdaki öğrencilerden hangisi yanlış
cevap vermiştir?
Yavrularım başkalaşım geçirmez, oluştuğun
da atasına benzer.
A)
y
S(tyl(k yumurtQ ve sPerfn üretirler.
Yavrularımı kendi kendine yeterli oluncaya
kadar korurum.
Bu canlının verdiği bilgilerin doğru ve yanlış olma
durumu, aşağıdakilerin hangisinde eşleştirilmiştir?
B)
Ahmet
1. bilgi
2. bilgi
3. bilgi
4. bilgi
A)
Doğru
Doğru
Yanlış
Yanlış
B)
Doğru
Yanlış
Doğru
Doğru
C)
Doğru
Yanlış
Doğru
Yanlış
D)
Yanlış
Doğru
Yanlış
Doğru
f en ve Teknoloji
Yumurtaların b ir kısmı döllenirken, b ir
kısmı suda yaşayan canlılar ta ra f ından
yenir.
Döllenme ana canlının vücudu dışında
suda gerçekleşir.
Her ¡kişide başkalaşım geçirir.
Emin
-29-
.
TEST-11
1.
4.
Aşağıda verilen özelliklerden hangisi, bütün me
meli türleri için ortak değildir?
A) Her doğum sırasında bir tane yavru meydana ge
tirilmesi
Haşan, ev ödeviyle ilgili olarak, şekilde gösterilen şe
mayı hazırlıyor.
&
Video
cûzmiı
B) Oluşan yavruların atalarına çok benzemesi
C) Embriyoların anne karnında oluşup, bir süre geliş
mesi
D) Yavruların bir süre sütle beslenmesi
2.
Yumurtası dişi vücudu
dışında döllenenler
Yumurtası dişi
vücudunda döllenenler
Haşan ın bu şemayı tamamlayabilmesi için, X ve Y
yazılan yere, hangi canlıları yerleştirmelidir?
Kuş ve memelilerin üreme ve gelişmeleri arasında;
I. Dişi canlının yumurtayı ısıtmak için kuluçkaya yat
ması
X canlısı
Y canlısı
A)
1 ve 3
2 ve 4
B)
1 ve 2
3 ve 4
C)
2 ve 3
1 ve 4
A) Yalnız
B) İv e li
D)
1 ve 4
2 ve 3
C) II ve III
D) I, II ve
II. Yumurta ve zigot adlı yapıların dişi canlının vücu
dunda meydana gelmesi
lil. Balık ve kurbağalara göre daha az sayıda yavru
nun meydana gelmesi
Sorulan sorular
Bir öğrenci, hayvanların üreme ve gelişme durumları
nı araştırmak için, aşağıdaki düzeneği hazırlıyor ve
gerekli gözlemleri yapıyor.
Video
Cfliöroü
&
Video
cöüm
1
2
[ Nasıl çoğalır?
Verilen cevaplar
| Yumurtayla çoğalır.
I Yavru gelişimini nerede
Yumurta ve su içinde
1 tamamlar?
! tamamlar.
I Yavru bakımı var mı?
Yavru bakımı yoktur.
I Başkalaşım geçirir mi?
Evet geçirir.
3
Şemada belirtilen özelliğe sahip olan hayvan çeşi
di, aşağıdakilerden hangisidir?
Bu deneyi yapan öğrenci;
I. Yumurta ve spermlerin su içerisinde birleşmesi
II. Yumurtadan çıkan yavruların ana canlıya benze
mesi
III. Ana canlının yavru canlılara bakması
şeklindeki sonuçların hangilerine ulaşabilir?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Test - 11
5.
Balıklar; “suda döllenme” ve “suda gelişme” yaparak,
yumurta oluşumuyla çoğalırlar. Balıkların çoğalmasıyla
ilgili olan bazı özelliklerin değişimi, grafiklerde göste
rilmiştir.
Döllenme
oranı
Döllenme
oranı
Suyun
harekeli
Üreme hücresi
sayısı
Durgun suda, aynı
yere, çok sayıda
sperm ve yumurtanın
bırakılması
Üreme hücreleri
arasındaki uzaklık
Durgun suda, farklı
yere, az sayıda sperm
ve çok sayıda
yumurtanın
bırakılması
Akıntılı suda, aynı
yere, çok sayıda
sperm ve az sayıda
yumurtanın
bırakılması
D)
A)
C)
D)
Akıntılı suda, farklı
yere, çok sayıda
sperm ve
yumurtanın
bırakılması
A
1Ü.UH.1
7.
Hayvanlar
Yu m u rtayla ç oğa la n la r
Şemadaki sınıflandırmayla ilgili, I ve II nolu kutula
ra yerleştirilebilen hayvan grupları, hangisinde
doğru eşleştirilmiştir?
I
Belirtilen canlılar arasında, aşağıdaki özelliklerden
hangisi ortaktır?
B)
B)
O
C)
Doğada bulunan hayvan türlerinden üç tanesi, aşağı
daki şekilde gösterilmiştir.
Döllenme
oranı
Buna göre, aşağıdaki koşulların hangisinde, balık
ların oluşturduğu yavru sayısı en fazla olur?
A)
8.
II
Balinalar, soğuk sularda yaşar ve plank
ton adı verilen çok küçük canlılarla bes
lenir. Bazı türlerinin boyları 30 metreye,
ağırlıkları 200 tona ulaşabilir. Okyanus
larda yaşayan sıcak kanlı memeli hay
vanlardır. Tüm memeliler gibi onlar da
yavrularını doğurarak dünyaya getirir ve
kendi sütleri ile besler. Yine türlerine
bağlı olarak 70 yıl ile 90 yıl arasında bir
ömürleri vardır.
Yarasalar, uçma yeteneğine sahip me
melilerdir. Yarasaların parmakları uzamış
ve esnek uçma derisiyle çevrilmiştir. Kok
lama ve tat alma duyuları çok gelişmiştir.
Sıklıkla tek yavruları olur ve bu yavru an
ne tarafından bir süre taşınır. Sürüngen
ler, küçük kuşlar ve diğer yarasalarla
beslenen türleri de vardır. Soğuk mev
simlerde, kış uykusuna yatar.
Buna göre balina ve yarasalar arasında, aşağıda
verilen özelliklerden hangisi ortaktır?
A) Balıklar
Kurbağalar
B) Sürüngenler
Balıklar
C) Kuşlar
Kurbağalar
A) Beslenme biçimleri
B) Yaşam süreleri
D) Memeliler
Sürüngenler
C) Yaşama ortamları
D) Üreme yöntemleri
n ve Teknoloji
- 31 -
Aşağıdaki olaylardan hangisi, çiçekli bitkilerin to
hum üretme miktarını artıran faktörlerden birisi de
ğildir?
5.
Bir çiçek ve yapısında bulunan dişi organ, aşağıdaki
şekilde gösterilmiştir.
A) Bitkinin çok sayıda dal üretmesi ve çiçek açması
B) Bitkinin tozlaşma şansının, çeşitli faktörler yardı
mıyla artırılması
C) Bitkinin uygun gelişim koşullarına sahip olması
D) Bitki çevresinde çok sayıda otçul hayvanın bulun
ması
Tohumun yapısı ve sahip olduğu özelliklerle ilgili
yanlıştır?
Aşağıda verilenlerden hangisi, çiçekte bulunan,
dişi organın kısımlarından birisi değildir?
A) Bütün tohumların büyüklüğü eşittir.
B) Çeneklerin yapısında, bol miktarda besin vardır.
C) Embriyo, yeni bitkinin taslak halidir.
A) Tepecik
B) Dişicik borusu
D) Tohum kabuğu, embriyoyu dış etkilere karşı korur.
C) Başçık
D) Yumurtalık
Çiçekli bir bitkinin te
mel kısımları, aşağıda
ki şekil üzerinde göste
rilmiştir.
Bir tohumun çimlenebilmesi için;
I. Sıcaklık
II. Su
\trdeo
cflitirati III. Oksijen
isimli faktörlerden hangileri gereklidir?
Belirtilen kısımlardan
hangisinin zarar gör
mesi veya koparılma
sı bitkinin yaşamını
sürdürmesine engel
olmaz?
A) Gövde
B) Yaprak
C) Çiçek
D) Kök
7.
A) Yalnız II
B) I ve II
C) I ve III
D) I, II ve III
Bir çiçeğin yapısında;
I. Çiçek tozları (polenler)
II. Yumurta
III. Tohum
Bir çiçeğin yapısında;
I. Çiçek sapının fonksiyonunu kaybetmesi
isimli yapıların oluşmasını sağlayan kısımlar, han
gisinde doğru eşleştirilmiştir?
II. Taç yaprakların eksilmesi
MjJ
III. Dişi organın zarar görmesi
olaylarından hangilerinin gerçekleşmesi tohum
oluşumuna engel olur?
A»
III
Erkek organ
Er!
B)
eK organ
A) Yalnız
B) I ve I
C)
Dişi organ
Yumurtalık
Erkek organ
C) İve III
D) live
D)
Erkek organ
Yumurtalık
Başçık
8.
Aşağıdakilerden hangisi, çiçekli bitkilerin tozlaş
malarına yardımcı olan olaylardan birisi değildir?
11. Fen ve Teknoloji öğretmeni sınıfında, aşağıda belirti
len sunumu yapıyor.
A) Bazı böceklerin çiçekten balözü ve polenleri topla
ması
Arı ve benzeri böcekler ayak ve kanatlarına
yapışmış olan polenleri bitkiden bitkiye taşır
lar. Böylece bitkilerin polenleri aynı türdeki
farklı çiçeklere taşınmış olur. Böceklerin bu
işlemi, böceklerin beslenmesini sağlar ve bit
kilerin üremelerine de yardımcı olur. Bundan
dolayı böcek yaşamı ile bitki üremesi arasında
doğrudan bir ilişki bulunur.
B) Otobur bazı hayvanların ağaçlardan olgunlaşan
meyve ve tohumları yemesi
C) Rüzgarın esmesi ve polenleri uçurması
D) Bazı kuşların çiçek tozu toplaması
9.
Bir bitkiden yeni bitkilerin oluşması sürecinde, şekilde
gösterilen olaylar meydana geliyor.
1
Video
Ç'Çek f ' [
:öi iinjo
Öğretmenin sınıftaki öğrencilere açıkladığı konu
nun başlığı, aşağıdakilerden hangisidir?
Genç bitki
Â
A) “Bitkilerde Döllenme”
Tohum
B) “Bitkilerde Tozlaşma”
ro « -
C) “Bitkilerde Büyüme ve Gelişme”
D) “Tohumun Çimlenmesi”
Yukarıdaki şemada numaralandırılmış olayların
hangilerinde büyüme ve gelişme etkinliği meyda
na gelir?
A) 1,2 ve 3
B) 3, 4 ve 5
C) 1, 2, 3 ve 4
D) 2, 3, 4 ve 5
10. Çiçekli bitkilerin üremesiyle ilgili olarak, aşağıdaki
öğrencilerden hangisinin yaptığı değerlendirme
yanlıştır?
12. Bitkilerin hayat döngüsünde meydana gelen üç olay,
şekilde ayrı ayrı gösterilmiştir.
&
£
F
Video
cötom
u f
İ S
Tozlaşma olayı
K
İ
Çimlenme olayı
Büyüm e olayı
Belirtilen olaylardan hangileri canlının gelişmesiy
le, hangileri de canlının üremesiyle ilgilidir?
Üremeyle ilgilidir
C)
I
Gelişmeyle ilgilidir
1 ve 3
I
Yalnız 2
1 ve 2
I
Yalnız 3
A)
D)
B)
Zeynep
:en ve Teknoloji
j
C)
d) I
Yalnız 2
Yalnız 1
1 ve 3
|
-3 3 -
2 ve 3
TEST- 1 3
Çiçekli Bitkilerde Üreme, Büyüme ve Gelişme
1.
Çevreyi kirletmeden, canlı sağlığını koruyan üre
tim yöntemiyle yapılan tarıma ne ad verilir?
A) Organik tarım
B) Gübreli tarım
C) İlaçlı tarım
D) Verimli tarım
5.
*£]
Video
Çiçekli bitkilerin üreme ve gelişmeleriyle ilgili bazı bil
giler şemada verilmiştir. Çizelgede verilen bilgiler
doğru olanlar için (/), yanlış olanlar için (x) işaretleri
kullanılıyor.
cöiUmi)
Çiçekli Bitkilerde Üreme ve Gelişme
2.
a
Tohumlar çimlendikten sonra genç bitki, güneş
ışığından yararlanarak besin ihtiyacını karşılar.
o
Tohumların çimlenmesi, çevre koşullarına bağlı
olarak meydana gelir
III. Oksijen
*>
Tohum oluşumundan önce tozlaşma ve
döllenme olayları meydana gelir.
isimli maddelerden hangilerini, dış ortamdan ala
rak metabolizmasında kullanır?
o
Her çiçekli bitki hayatı boyunca aynı sayıda
tohum ve meyve üretilmesini sağlar.
Çimlenmekte olan bir tohumdaki canlı doku;
I. Su
II. Besin
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Buna göre, tabloda numaralandırılan yerler aşağıdakilerden hangisi gibi işaretlenmelidir?
A) /
3.
Bazı bölgelerin uzun süre yağış olmaması sonucu
oluşan çevre sorunu, şekilde gösterilmiştir.
B) /
C) /
D) X
X
/
X
/
/
/
X
X
X
X
X
6 . Çiçekli bir bitkinin hayat döngüsü, aşağıdaki şekilde
gösterilmiştir.
Video
Cöiünti)
Belirtilen durumun meydana gelmesi;
I. Tohum çimlenmesi
II. Bitki büyümesi
\
Zigot
III. Bitki yaşamı
Embriyo
şeklindeki olaylardan hangilerine zarar verir?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Şekilde numaralarla belirtilmiş olan olaylar aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?
1
v»J
Video
cözomo
2
3
i
Döllenme
Çimlenme
Döllenme
i
Tozlaşma
Çimlenme
Çimlenme
I
Döllenme
Tozlaşma
|
Çimlenme
Bir bitkinin çiçeklerindeki taç yaprakların oluşma
ması durumunda, aşağıdakilerden hangisinin ger
çekleşme oranı azalır?
A) I|
Tozlaşma
|
A) Fotosentez
B) Solunum
C)
C) Tozlaşma
D) Büyüme
D) l |
B)
]
Tozlaşma
Döllenme
Test - 13
7.
Tohum çimlenmesini araştırmak için şekilde gösteri
len düzenekler hazırlanıyor. Ancak yeterli süre beklen
mesine rağmen tohumların çimlenmediği belirleniyor.
V\ieo
10. Çiçekli bitkilerle ilgili olarak;
Bitkiler; büyüme ve
gelişmeleri için gerekli
besini kendileri üretirler.
Pamuk
ÇfliDroü
Tohum içindeki embriyo,
ihtiyaç duyduğu besini
çeneklerden hazır alarak
karşılar.
Nemli, aydınlık ve
havasız ortamda
Nemli, karanlık ve
soğuk ortamda
Pamuk
Tohumun çimlenmesi,
bazı çevresel faktörlere
bağımlıdır.
“ Tohum
Kuru, karanlık ve
oda sıcaklığında
Düzeneklerdeki tohumların çimlenmesini sağlamak
için, eklenmesi gereken faktörler hangisindeki gi
bi olmalıdır?
I
II
III
A) Yalnız Ece
B) Ece ve Cem
Sıcaklık
Oksijen
Su
C) Ali ve Ece
D) Ali, Ece ve Cem
B)
Oksijen
Sıcaklık
Su
C)
Işık
Oksijen
Nem
D)
Işık
Hava
Işık
T”
8.
isimli öğrencilerden hangilerinin yaptığı açıklama
doğrudur?
11. Bir bitkinin hayat döngüsünde meydana gelen olay
lardan birisi, şekilde gösterilmiştir.
Aşağıdaki çevre koşullarından hangisi, tohum çim
lenmesi ile bitki gelişmesini sağlamada ortak gö
rev yapmaz?
Video
cMürot»
Genç bitki
A) Toprağın nemli veya sulu olması
B) Ortamın ışıklı veya güneşli olması
-Toprak
C) Ortamın sıcak veya ılık olması
D) Havada oksijen gazının varlığı
9.
Bir bölgedeki bitki büyümesini doğrudan etkileyen
faktörler arasında, aşağıdakilerin hangisi yoktur?
Belirtilen bu olayın gerçekleşmesi sürecinde, canlı
dokuda bulunan hücre sayısı nasıl değişim geçirir?
A)
Hücre sayısı
B)
Hücre sayısı
Zaman
ıı Hücre sayısı
Yağmur
Zaman
ı Hücre sayısı
Zaman
Zaman
TEST - 14
1.
Çiçekli bir bitkinin yeni bitki oluşturma şansını ar
tıran uyumlara;
4.
Oksijen
I. Çok sayıda çiçek oluşturması
Hazırlanan bir deney düzeneğindeki tohumların
çimlenmesi için bu faktörlerden hangisi gerekli
değildir?
özelliklerinden hangileri örnek verilebilir?
A) Yalnızlı
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Bir çiçeğin temel kısımları şekilde gösterilmiştir.
5.
rY
«eo
cfcümü
Çiçek sapı
Bitkilerdeki polenlerin, çiçeğin X kısmından Y kıs
mına taşınması olayına ne ad verilir?
** Sıcaklık
şeklindeki faktörler gerekir.
III. Tohumun etrafında etli ve tatlı bir meyve yapısının
meydana gelmesi
Çanak yaprak
Su
*♦ Böcekler
II. Oluşturduğu tohum sayısının fazla olması
2.
Bir bitkinin büyüyebilmesi için;
A) Oksijen
B) Su
C) Böcekler
D) Sıcaklık
Bitkilerin tohum oluşum sürecinde, aşağıda veri
len olaylardan hangisi meydana gelmez?
A> Toz|aşma
B) Döllenme
C) Embriyo oluşumu
D) Çimlenme
6 . Çiçeklerin yapısında bulunan iki organ, aşağıdaki şe
kilde gösterilmiştir.
n .
Video
A) Tozlaşma
B) Çimlenme
C) Tohumların yayılması
D) Döllenme
mom
1. organ
3.
Mehmet, ödev konusunu anlatır
ken, aşağıda belirtilen açıklamayı
yapıyor.
Bitkiler kloroplast organelleri yardımıyla besin
ve oksijen üretir. Bitkilerin yoğun olduğu
yerlerde hayvanlar da yoğun bulunur. İnsanlar
yaşamak için bitkilere muhtaçtır. Yeryüzündeki
doğal yaşamın sürmesi bitkilerin varlığına bağ
lıdır. Tohum ve meyveler hayvanların beslen
mesinde rol oynar. Ayrıca bitki kökleri, toprağın
erozyona uğramasını önler. Bundan başka ilaç
sanayinde bitki ürünleri de kullanılıyor. Mehmet
Mehmet’in ödev konusu, aşağıdakilerin hangisin
de verilmiştir?
A) “Bitkilerin Önemi”
B) “Bitkilerde Üreme, Büyüme ve Gelişme”
C) “Bitkilerin Yayılması”
D) “Bitkilerde Tozlaşma ve Döllenme”
Bu organların tohum üretimindeki rolleriyle ilgili,
aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
A)
B)
1. organ çiçek tozları
nın üretilmesini sağlar.
2. organ döllenmenin
gerçekleşmesinde
görev yapar.
..
C)
1. organ ve 2. organ
arasında tozlaşma olayı
meydana gelir.
D)
1. organ tohum oluşu
munu, 2. organ tohumun
çimlenmesini sağlar.
J33S3T
7.
Bitkiler yaşamak ve büyümek için;
10. Bitkilerin üremeleri sırasında gerçekleşen “tozlaş
ma” olayıyla ilgili olarak, aşağıdaki öğrencilerden
hangisinin yaptığı açıklama yanlıştır?
I. Işık
II. Hava
III. Toprak
A)
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Tozlaşma olayı,
tohum oluşmasından
sonra meydana gelir.
Semra
C)
8
B)
Bu olayla çiçek
tozlarının dişi organa
iletilmesi sağlanır.
faktörlerinden hangilerine ihtiyaç duyarlar?
.
a
Tozlaşmanın
gerçekleşmesinde,
bazı hayvan türleri rol
oynayabilir.
D)
Tozlaşmadan
sonra yumurtanın
döllenmesi olayı
gerçekleşir.
Zafer
Sinem
Vdeo
çöltm/ü
11. Bitkilerin çiçek organlarıyla ilgili olarak, aşağıdaki
açıklamalardan hangisi yanlıştır?
A) Erkek organ ve dişi organ, tohum oluşmasında
doğrudan görev yaparlar.
B) Döllenme olayı dişi organ üzerinde gerçekleşir.
Yukarıdaki şemada "?" ile gösterilen kutucuğa,
aşağıdaki kavramların hangisi yazılmalıdır?
C) Bütün çiçeklerde eşit sayıda tohum oluşturulur.
A) Tohum çimlenmesi
D) Taç yaprağın renkli ve hoş kokulu olması, çiçeğin
üreme şansını artırır.
B) Bitkinin gelişmesi
C) Tozlaşmanın yapılması
D) Tohum oluşması
9.
12. Yandaki düzenek karanlık
bir odaya alınarak tohumla
rın çimlenmesi gözleniyor.
Şartları sabit tutulan bir saksı bitkisine, sulandıktan
sonra 3 hafta boyunca su verilmiyor.
Bu durumda, bitkinin I, II ve III. haftalardaki geliş-
tfîçfeo me durumu, hangisindeki gibi olur?
çd£t)nrü
Nemli
toprak
Hazırlanan bu düzenekte
Çimlenme kabı
ki tohumların çimlenme
durumuyla ilgili olarak, aşağıdaki değerlendirme
lerden hangisi doğrudur?
A)
B)
Tohumlar, ışıksız
ortamda
çimlenemez.
i Gelişme hızı
n
Selim
Zaman
Zaman
en ve Teknoloji
C)
Gelişme hızı
C) Gelişme hızı
Zaman
&
Tohumlar, çim
lenerek ergin bitki
oluşturur ve normal
şekilde yaşamını
devam ettirir.
İlker
Tohumlar,
çeneklerindeki
besinler bitinceye
kadar çimlenmesini
sürdürür.
JK A*» Hakan
D)
Tohumlar, yeni
çiçek açıncaya kadar
çimlenmesini
sürdürür.
° enk
-37-
TEST- 1 5
*W'v'V\v.
1.
Bir çiftçi tarlasına suni gübre, tarımsal ilaç ve hormon
gibi çeşitli katkı maddeleri kullanmadan domates
meyvesi yetiştiriyor.
Bu çiftçinin yetiştirdiği domateslerle ilgili olarak;
4.
a
Video
mam
I. Organik tarım yöntemi kullanılmıştır.
II. Domatesler kaliteli ve faydalı olur.
III. Bu şekilde meyve ve sebze tarımının yapılması
toplum sağlığı için gereklidir.
şeklindeki açıklamalardan hangileri doğru olur?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
«>
Bir çiçeğin bazı kısım
ları numaralandırılmış
olarak şekilde gösteril
miştir.
- 2
Bu çiçek kısımlarının
görevleriyle ilgili ola
rak, aşağıda verilen
eşleştirmelerden han
gisi yanlıştır?
A) 1 - Polenlerin oluşmasını sağlar.
B) 2 - Tozlaşmada görev yapar.
C) 3 - Tohum oluşumunu sağlar.
D) 4 - Yumurtayı oluşturur.
2.
Video
COlOmt)
Özdeş mısır tohumlarının ekildiği üç ayrı tarlanın, farklı
sulanma durumuna göre bitki büyümesi ile meyve
(koçan) veriminin, tablodaki gibi değiştiği belirleniyor.
Mısırların sulanma
durumu
Mısırların
Mısırların
boyu
koçan sayısı
5.
Fotosentez
hızı
15 günde 1 defa
70 cm
3
Normal
Haftada 1 defa
100 cm
4
Yüksek
3 günde 1 defa
130 cm
5
Çok yüksek
Tek çiçekli bir bitkinin çiçeğinde bulunan dişi organı
kesilerek çıkartılıyor. Bu işlemden sonra bitkinin ya
şamında hangi olay meydana gelir?
A)
B)
C)
D)
Bu deneyden, aşağıdaki sonuçlardan hangisine
ulaşılamaz?
A) Büyüme hızı artan mısırların meyve verimi de artar.
B) Mısırın topraktan su alma oranı arttıkça büyümesi
yavaşlar.
6.
Öğretmen: Şekildeki 1 ve 2 numaralı yapıların isim ve
görevlerini söyler misin?
f
1
C) Besin sentezi hızlı olan mısırların büyüme hızı ve
meyve üretimi daha fazla olur.
Sapçık
D) Koçan sayısı artan mısırların su ihtiyacı da artar.
Erkek organ
3.
Normal koşulların sağlandığı bahçe ortamlarında
tohum başına 1 kg domates meyvesi elde ediliyor.
Ancak yapılan bir ekim süreci sonunda ortalama
olarak tohum başına 0,7 kg domates meyvesi elde
ediliyor.
Yukarıda anlatılan ürün veriminin düşmesini açık
lamak için, hangi değerlendirme yapılamaz?
A) Bahçe yeterli miktarda sulanmamıştır.
B) Bahçeye suni gübre verilmiştir.
C) Domates bitkilerinin bir kısmı hastalanmıştır.
D) Bahçeye yeterli ışık ulaşmamıştır.
É
2
Dişicik borusu
Yumurtalık
Dişi organ
Öğrenci: 1 numaralı yapı tepeciktir, çiçek tozlarının
(polenlerin) bulunduğu kısımdır. 2 numaralı yapı baş
çıktır, polenlerin dişi üreme organına yerleştiği ilk kı
sımdır.
Bu açıklamalara göre öğrenci ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Çiçekteki yapıların isimlerini biliyor, ancak görevle
rini birbirine karıştırıyor.
B) Çiçekteki yapıların isimlerini birbirine karıştırıyor,
fakat görevlerini iyi biliyor.
C) Çiçekteki yapıların isimlerini ve görevlerini çok iyi
biliyor.
D) Çiçekteki yapıların isimlerini ve görevlerini hiç bil
miyor.
ıfi ieo
Aşağıdaki çimlenme düzeneği hazırlanıyor. Deney
başladıktan sonra düzenekteki fasulye tohumlarının,
uygun sıcaklık sağlandığı halde çimlenemedikleri
gözleniyor.
9.
ÇftDmtı
Havası
alınmış ortam
Az ışıklı
ortam
Serçe, papağan, sincap, tavşan ve köstebek gibi
bazı hayvan türleri ağaçlardaki meyveleri yiyerek
beslenirler. Bu etkinlikler sırasında, meyve içindeki
tohumlar dışkılamayla çevreye atılırlar.
Yukarıdaki parçada anlatılan olay bu bitkinin to
humlarına, aşağıdakilerden hangisini kazandırır?
A) Tohumun çimlenmesini
Islak
pamuk
B) Tohumun olgunlaşmasını
C) Tohumun çevreye dağılmasını
Bu düzenekte belirtilen sorunun meydana gelme
sine sebep olan faktör hangisidir?
A) Oksijen
B) Azot
C) Karbondioksit
D) Mineral maddeler
D) Tohumun büyüyerek gelişmesini
10. Çiçekli bitkilerin üreme ve gelişme sürecine;
I. Toprağın kirlenmesi
II. Havanın kirlenmesi
III. Suyun kirlenmesi
8 . Bir öğrenci ile çiftçi arasında, aşağıda belirtilen konuş
olaylarından hangilerinin meydana gelmesi zarar
verebilir?
ma gerçekleşiyor.
tfdeo
çÇOmt)
Fidanların dikim zamanını
ağaç türlerinin özellikleri
ve çevrenin iklim şartları
belirler. Genellikle büyü
menin durduğu andan
filizlenmenin başladığı
ana kadar geçen süre içe
risinde, don olmayan za
manda dikim yapılabilir.
Ülkemizde genellik
le fidan dikiminde ilkba
har ve sonbahar ayla
rının fidan dikimi için
uygun olmasının
sebebi nedir?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
11. Bir öğrenci 3 özdeş saksı bitkisiyle, aşağıdaki deneyi
yapıyor.
ia
\ftdeo
ÇÛZOnıU
öğrenci
Haftada 1 litre su veriliyor.
3 ay sonra
Haftada 2 litre su veriliyor
3 ay sonra
Çiftçi, öğrencinin sorusunu açıklamak için, hangi
açıklamayı da yapmalıdır?
A) “Çünkü bu dönemlerde hava sıcaklığı yeterli ve
toprak nemli oluyor.”
B) “Çünkü bu dönemlerde çevrede fazla hayvan bu
lunmuyor.”
C) “Çünkü bu dönemlerde bitkiye daha çok ışık ula
şıyor.”
D) “Çünkü bu dönemlerde bitkiler çiçek ve tohum
üretiyor.”
Haftada 3 litre su veriliyor
3 ay sonra
Bu olaydan, aşağıda belirtilen sonuçların hangisi
ne ulaşılabilir?
A) Bitkiler aldıkları suyla orantılı olarak sürekli büyür.
B) Bitki büyümesinde su miktarı etkili olmaz.
C) Su, bitki büyümesini belli bir değere kadar artırır.
D) Bitki büyümesinde sadece su etkili olur.
-3 9 -
I Fen ve Teknoloji
Bir bitkinin üreme sürecinde, aşağıda verilen can
lı yapılardan hangisi ilk önce meydana gelir?
Ü
Video
cûzümö
A) Embriyo
B) Zigot
C) Meyve
D) Tohum
TEST-1 6
'
4.
Bir araştırmacı farklı bitkilerin gelişme durumuyla ilgili
olarak, şekilde gösterilen deneyi yapıyor.
30°C
Î*S-J
Aşağıdaki parçada, bir bitkinin hayat süreciyle ilgi
li bilgi verilmiştir:
Bu deneyin sonucunda araştırmacı, bitki gelişme
sine hangi faktörün etkisini gözlemleyebilir?
Tohumları ilkbaharın ortalarından itibaren çimlenmeme
başlar Çimlenmesini iki haftada tamamlar. Çimlenmeden
sonra hızla büyüyerek iki ayda çiçek açacak hale gelir.
Çiçekleri renkli ve hoş kokulu olur. Üzerine çok sayıda
çeşitli böcekler gelir. Çiçek açtıktan 15 gün sonra meyve
tutar. Meyveleri yaklaşık bir ay sonra olgunlaşır. Meyveleri
suludur ve içerisinde çok sayıda küçük tohumları bulunur.
Tadı hoş olduğu için insanlar tarafından yemeklerde bol
miktarda tüketilir.
Bu bitkinin sahip olduğu özelliklerle ilgili olarak;
1 litre
su
A) Yaprak büyüklüğünün
B) Ortam sıcaklığının
C) Yaprak sayısının
D) Toprağın nem oranının
5.
I. Tohumları toprağın sıcak ve nemli olduğu zaman
çimlenir.
Tohum çimlenmesiyle başlayan bir bitkinin hayat
sürecinde, aşağıdaki olayların hangisi diğerlerin
den daha sonra gerçekleşir?
A) Bitkinin yeni çiçekler açması
II. Böcekler bu bitkinin tozlaşmasına yardımcı ol
muştur.
B) Bitkinin meyve üretmesi
C) Genç bitkinin oluşması
III. Her çiçeğinde çok sayıda döllenme ve embriyo
oluşumu gerçekleşir.
D) Bitkinin büyüyrek çok sayıda yaprak oluşturması
şeklindeki değerlendirmelerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
6.
Aşağıdaki deney düzeneği kurulduktan sonra, kaptaki
tohumlar çimlenmeye başlamıştır.
Yalıtımlı kapak
fil
Video
cûiimH)
3.
Termometre
Hava
Çiğdem, şekildeki deney düzeneklerini hazırlayarak,
ışıklı bir ortama bırakıp gözlem yapıyor.
Nemli toprak
Cam kap
Cam kap
- }- ► Gübre
Fasulye
tohumu
Fasulye
tohumu
-4 —
Islak pamuk
Çimlenmekte olan tohumlar
Islak pamuk
Yalıtımlı kap
Deney başladıktan bir süre sonra, kaptaki sıcaklık,
oksijen ve karbondioksit miktarı hangisindeki gibi
değişir?
■
Sıcaklık
değeri
Oksijen
miktarı
Karbondioksit
miktarı
A)
Artar
Azalır
Artar
B)
Azalır
Artar
Azalır
C) Gübrenin çimlenmeye etkisi var mı?
C)
Artar
Artar
Artar
D) Çevre sıcaklığı tohum çimlenmesine etki eder mi?
D)
Azalır
Azalır
Azalır
Çiğdem yaptığı bu deneyde, aşağıda verilen soru
lardan hangisine cevap aramaktadır?
A) Tohum çimlenirken dışardan su alır mı?
B) Tohum çimlenirken havaya ihtiyaç duyar mı?
- 40-
T.
10. Meyve içerisinde tohumlar yer alır. Tohumlar uygun
ortamlarda çimlenerek yeni bitkilerin oluşmasını sağlar.
Tohumların bazı taşınma biçimleri şekilde gösterilmiştir.
Bir çiçeğin hayat sürecinde;
I. Zigotun gelişerek canlı taslağı olan bitki embriyo
sunu oluşturması
Rüzgarla
taşınanlar
II. Erkek organdaki polenlerin dişi organa taşınması
III. Tohumun etrafında etli ve sulu meyve kabuğunun
oluşturulması
Hayvanlarla
taşınanlar
Suyla
taşınanlar
Patlamayla
taşınanlar
şeklindeki olayların baştan sona meydana gelme
sırası nasıl olur?
A) I - l l -
B) II
CI) II-III
D) I-
Şekildeki dört olayın bir bitkinin hayat döngüsün
de sağladığı fayda hangisidir?
A) Tohumun çimlenmesini sağlamak
Fasulye tohumu
B) Tohumun meyveyi oluşturmasını sağlamak
Mısır tohumu
C) Tohumun büyümesini sağlamak
Yukarıdaki tohumların çimlenmeleri arasında, aşa
ğıda belirtilen özelliklerden hangisi ortaktır?
D) Tohumun çevreye yayılmasını sağlamak
A) Çimlenme şekli
B) Çimlenme hızı
11. Farklı bitkilerin tohumları arasında, aşağıda verilen
özelliklerden hangisi ortaktır?
C) Çimlenme süresi
D) Çimlenirken tüketilen besin miktarı
A) Tohumun sahip olduğu şekil
B) Tohumun büyüklüğü
C) Tohumun görevi
9.
Bir öğrenci; şekilde gösterilen deney düzeneklerini
kurarak, bitkilerin farklı şartlarda gelişme durumlarını
araştırıyor.
D) Tohumun çimlenme süresi
îieo
ızr»u
12. Türleri farklı olan 4 ayrı bitkinin bazı özellikleri, aşağı
daki tabloda karşılaştırmıştır.
a
Video
coma
'^
Özellikler
T ü rle r'""---.
-25 °C
>10°C
•25 °C
•100 g su
•100 g su
>100 g su
•200 g su
z
K
Öğrenci yaptığı bu deneyle, aşağıdaki olaylardan
hangisini araştıramaz?
A) Suyun bitki büyümesine etkisi
Çok yıllık
olma
Sulu meyve Geniş yapraklı
oluşturma
olma
+
X
Y
•25 °C
Tohum
oluşturma
+
+
+
+
+
+
+
+
+
Buna göre, tablodaki bitkilerden hangi ikisi birbiri
ne daha yakın akraba olabilir?
(+ : özellik var, - : özellik yok)
B) Sıcaklığın bitki büyümesine etkisi
C) Işığın bitki büyümesine etkisi
A) X ve Y
B) X ve Z
D) Havanın bitki büyümesine etkisi
C) Z ve K
D) Y ve K
Ünite Değerlendirme
m
Hücre üzerinde yapılan üç farklı işlem ve sonuçları,
aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
S
Video
ÇÛÎÜTOÜ
S
TEST - 1 7
3.
Buna göre, hangi düzenek çiftindeki bitkilerin bü
yüme miktarı arasındaki fark diğerlerinden daha
çok olur?
1.deney
Büyür ve
çoğalır
Beslenmesi
sağlanır
2 . deney
Ölür
Çekirdeği
çıkarılır
•H
Bitkilerin büyüme ve gelişmesinde çevre koşulları da
etkili olmaktadır.
A)
(30 °C)
3 .deney
§
52
(30 °C)
Ölür
Hücre zarının
bir kısmı çıkarılır
1 litre su
1 litre su
Bu deneylerden çıkarılabilecek sonuçlarla ilgili
olarak;
isimli bireylerden hangilerinin yaptığı değerlendir
me doğrudur?
A) Yalnız Ali
B) Ali ve Veli
C) Ali ve Can
D) Ali, Can ve Veli
4.
2.
Bir bitki hücresinde, bazı organeller arasında gerçek
leşen madde alış veriş biçimleri, şekilde gösterilmiştir.
Fen ve Teknoloji dersinde öğretmen sınıfa “ Balıklar
nasıl çoğalır?” sorusunu sormuştur.
Işık
Aşağıda belirtilen öğrencilerden hangisinin vermiş
olduğu cevap doğrudur?
kondri]«*-------[Kloroplast
| besin
A)
Yumurtanın
döllenmesi ve yavru
gelişim i dişi vücudun
da gerçekleşir.
B)
Yumurta dişi
vücudunda döllenir,
yavru gelişimi yumurta
içinde yapılır.
Ribozom
—
Gol gi
T
Bu madde geçişleriyle ilgili olarak, aşağıdaki eş
leştirmelerden hangisi doğrudur?
Hatun
C)
Yumurta dişi
canlının vücudu dışın
da döllenir, yavru gelişi
mi ise dişinin vücu
dunda yapılır.
. Eda
Bahadır
Yumurtanın
döllenmesi ve yavru
gelişimi, dişi vücudu
dışında yapılır.
A kif
K
L
M
N
A)
Besin
Protein
Enerji
Salgı
B)
Salgı
Enerji
Protein
Oksijen
C)
Protein
Salgı
Enerji
Oksijen
D)
Oksijen
Enerji
Protein
Salgı
0.
Bitkiler ile hayvanlar arasındaki madde alışverişine
dayalı olan döngü şekilde gösterilmiştir.
8.
Güneş
ışığı L
Bitkiler
Kara hayatına uyum sağlamış olan hayvanlarda, az
sayıda yumurta oluşturulmasına karşılık; suda yaşa
maya uyum sağlamış olan hayvanlarda, çok sayıda
yumurta oluşturulmaktadır.
Bu farklılığın sebeplerini açıklamak için, aşağıdaki
bireylerden hangisinin yaptığı değerlendirme vanİİ3 olur?
Hayvanlar
A)
Şekildeki döngüde, hayvanlar yok olursa, bir süre
sonra aşağıdaki olaylardan hangisinin olması bek
lenir?
Karada yaşayan
hayvanlarda,
yumurtanın döllenme
şansının daha fazla
olması
A) Topraktaki mineral maddelerin artması
B) Çevredeki besin miktarının artması
C) Bitkilerin ölmesi
D) Atmosferde karbondioksit miktarının azalması
Nalan
p.
M elike
Besinlerin vücuda alınması, parçalanması ve kana
geçirilmesinde görev yapan çok sayıda vücut ya
pısının oluşturduğu vücut birimi hangisidir?
A) Doku
B) Organ
C) Sistem
D) Hücre
Bir bitki çiçeğinin temel kısımları ve fonksiyonları, aşa
a
Video
cûtmı
Bal özü üretir
7.
Bir tohumun uygun şartlarda çimlenerek genç bir bit
kiyi oluşturma süreci, şekilde gösterilmiştir.
Çimlenme (Ç Gelişme
ı Büyüme
i
Koruma sağlar
II ve III olayların gerçekleşmesi sırasında, canlı
dokudaki kütle değişimini, aşağıdakilerden hangi
si gösterir?
A) 4Canlı kütlesi
B) ♦Canlı kütlesi
Olaylar
I
C)
II
I
D)
Olaylar
II
Bitkiye sağladığı
Olaylar
III
Canlı kütlesi
I
Şekilde gösterilen bitki kısımlarının bitki ve böcek
ler açısından sağladığı fayda, aşağıdakilerin han
gisinde verilmiştir?
II
A)
Bitkinin çoğalması
Böceğin çoğalması
B)
Bitkinin beslenmesi
Böceğin korunması
C)
Bitkinin büyümesi
Böceğin beslenmesi
D)
Bitkinin çoğalması
Böceğin beslenmesi
III
Canlı kütlesi
Olaylar
rgrwfltflllllll LlM—|l»M>faı11llnlr~~T...
cen ve Teknoloji
-43-
1 0 . Bir hücrenin temel bölümleri, aşağıdaki şekilde harf
lerle işaretlenmiştir.
12 .
Golgi cisimciği; besin moleküllerini kullanarak,
hücreye özgü olan salgı maddelerini üretir. Salgı
maddelerini bir zar içerisinde paketleyerek, ke
secikler şeklinde dış ortama atılmasına yardımcı
olur.
- *Y
Yukarıda anlatılan bu olay ve gerçekleşmesini sağ
layan organel kullanılarak, aşağıdaki faaliyetlerin
den hangisi meydana gelmez?
Buna göre, hücre yaşamında;
I. Hücredeki canlılık olaylarını kontrol etme
II. Hücrenin, madde alış verişini sağlama
III. Hücrede, çeşitli maddeler ile enerji üretimini sağ
lama
II
III
A)
X
Y
z
B)
X
z
Y
C)
z
Y
X
D)
Y
X
z
11. Özdeş tohumlar taşıyan I. düzenek 0°C de, II. düze
nekte 80°C de bir süre bekletildikten sonra aynı orta
ma ekiliyor.
0°C de 1 gün^
bekletilir
80°C de 1 gün
bekletilir
Uygun şartlarda
ekilir (30°C)
^ ^ ^
* * *
Çimlenir
Uygun şartlarda
ekilir (30°C)
Çimlenmez
Deney başladıktan sonra I. düzenekteki tohumların
çimlendiği, II. düzenekteki tohumların ise çimlenmedi
ği belirleniyor.
Bu durumun oluşmasıyla ilgili olarak, aşağıdaki
ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Düşük sıcaklık hücrelerin etkinliklerini engellemiş,
yapısını bozmamıştır.
B) Tohumların kışın çimlenmeyip ilkbaharda çimlen
mesi “I.” olaya benzerdir.
C) Yüksek sıcaklık, hücrelerin hem etkinliğine hem
de yapısına zarar vermemiştir.
D) Her hücrenin etkinliklerini sürdürebileceği belirli
bir sıcaklık aralığı vardır.
Bazı bitkilerdeki çiçeklerin, balözü ve hoş kokulu
maddeler salgılaması
B)
Mikroskobik olan ayrıştırıcı bakterilerin, canlı kalıntıları
üzerine sindirici sıvılar salgılaması
Derideki bazı salgı bezlerinin özellikle sıcak havalarda
C) ter sıvısını salgılaması
şeklindeki görevleri yapan bölümler, aşağıdakilerden hangisinde, doğru olarak eşleştirilmiştir?
1
A)
İnsanda; mide ve ince bağırsaktaki bazı hücrelerin,
koruyucu olan mukus maddesini salgılaması
13.
Bir gelişim dönemindeki bireylerin bazı özellikleri, şe
mada verilmiştir.
1
Gereksinimlerini karşılamak için annesine
bağlıdır.
2
Çevresindeki cisimleri tanımaya çalışır ve
yeni davranışlar öğrenir.
3
Emeklemeye başlar ve bazı kelimeleri
öğrenir.
4
Hızla büyür ve gelişir.
Bu özelliklerin tümüne sahip olan gelişim dönemi
ne, aşağıdaki bireylerden hangisi örnek verilebilir?
TEST- 1 8
Unite Değerlendirme
3.
£
a .
Video
cüzimi)
Farklı iki hücrenin çekirdekleri çıkarılıyor,
çekirdeği II. hücreye aktarılıyor.
Golgi aygıtı çok olan
tükrük bezi hücresi
hücrenin
Mitokondrisi çok
olan kas hücresi
Yukarıdaki şekilde gösterilen hücre organeliyle il
gili olarak;
I. Sitoplazmadaki besinlerin oksijenle yıkılarak ener
ji üretilmesini sağlar.
II. Hücredeki sayısı, enerji tüketimiyle orantılıdır.
III. Bitki, hayvan ve insan hücrelerinde ortak olarak
bulunur.
A) Yalnız
B) İve III
C) İv e li
D) I, II ve
Golgi aygıtı çok olan
hücreler oluşmuş
Bu deneyi yapan araştırmacı aşağıdaki sonuçlar
dan hangisine ulaşamaz?
A) Çekirdeği çıkartılan hücreler yaşayamaz.
B) Sitoplazma olmadan çekirdek görevini yapamaz.
C) Sitoplazma, çekirdeğin hayatsal olaylarını yönetir.
Işıklı ortamda tutulan; aynı türden olan üç bitkinin bü
yüme ve gelişme süreci sonunda ulaştıkları boy uzun
lukları arasında şekilde gösterilen ilişki bulunuyor.
D) Sitoplazma ve çekirdek birlikte iş görürler.
4.
X bitkisi
Y bitkisi
Z bitkisi
X, Y ve Z bitkilerinin farklı miktarlarda büyümesinin
nedenleri arasında, aşağıdakilerden hangisi bulun
maz?
A)
Bitkilerin
beslenme
şekillerinin farklı
olması
B)
Bitkilere
verilen hava ve su
miktarının farklı
değerlere sahip
olması
D)
Bitkilerin
bulunduğu
ortamların farklı
sıcaklıklara sahip
ı
olması
Embriyonun çok hızlı bir şekilde geliştiği bir dönemde
radyasyonun yoğun olduğu yerlerde bulunmak, siga
ra ve alkol kullanmak, doktor kontrolü dışında ilaç kul
lanmak hem anne adayının hem de embriyonun sağ
lığını olumsuz yönde etkiler. Bu durum gelişim süre
cindeki bebeklerde bedensel ya da zihinsel gelişim
bozukluklarına yol açabilmektedir.
Derya
C)
Bitkilerin
bulunduğu
saksılarda, farklı
özellikte toprağın
bulunması
Ekrem
fen ve Teknoloji
IV Erhan
Belirtilen bu hassas hamilelik dönemi, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) İlk üç ay
B) Beşinci ay
C) Son iki ay
D) Son üç ay
-45-
Bir araştırmacı tohum çimlenmesini etkileyen faktörle
ri belirlemek için, aşağıdaki şekilde gösterilen düze
nekleri hazırlıyor.
7.
Hücrelerdeki bazı organellerin etkinlikleri aşağıda
verilmiştir:
I. Besinlerin kimyasal bağlarındaki enerjiyi, oksijen
kullanarak açığa çıkartır.
II. Güneş ışığını soğurarak, karbondioksit ve sudan
besin üretilmesini sağlar.
III. Farklı besinlerin kimyasal olarak etkileşmesini
sağlayarak, farklı salgıların oluşmasını sağlar.
Tohum 20 °C
Tohum 20 °C
Bu görevleri yapan organelleri bol miktarda bulun
duran organlarla ilgili olarak, aşağıdaki eşleştir
melerden hangisi doğrudur?
Tohum 10 °C
Belirtilen düzenekleri hazırlayan araştırmacı, aşa
ğıda verilen sorulardan hangisine cevap verebilir?
I
A)
II
III
Sinir
j
Yaprak
J
Mide
Deri
|
Kök
!
Kemik
Kas
I
Gövde
|I
Akciğer
Kıkırdak
\|
Tohum
I|
Karaciğer
I
I
B )
C)
0 )
i
8 . Yeşil bitkiler, aşağıdaki koşullara sahip ortamların
•â
tfdeo
cOümHı
Fahriye
hangisinde, diğerlerinden daha uzun bir süre yaşa
yabilir?
A) Karanlık, nemli ve havalı ortamda
B) Işıklı, nemli ve havalı ortamda
C) Işıklı, kurak ve havasız ortamda
Yoğunlukları farklı olan “K” ve “L” hücreleri bir tüpteki
çözeltiye beraber konuluyor. Bir süre sonra “K” hücre
sinin büyüdüğü, T ’ hücresinin ise küçüldüğü belirle
niyor.
Bu hücrelerin sitoplazmasındaki su miktarı, aşağıdakilerden hangisindeki gibi değişim geçirmiştir?
D) Karanlık, kurak ve havalı ortamda
9.
Bir araştırmacı, şekilde gösterilen düzenekleri hazırla
yarak, çevre koşullarının çimlenmeye olan etkilerini
gözlemliyor.
balmumu
• Kuru toprak
• Oda sıcaklı
ğında tutulur
D)
■Nemli toprak
■Oda sıcaklı
ğında tutulur
• Nemli toprak
* Oda sıcaklı
ğında tutulur
Nemli toprak
Buzdolabında
tutulur
Araştırmacı bu deneyden, aşağıdaki sonuçlardan
hangisine ulaşamaz?
Su miktarı
A) Toprağın nem oranının çimlenmeye etkisi
B) Ortamdaki havanın çimlenmeye etkisi
C) Ortam sıcaklığının çimlenmeye etkisi
Zaman
D) Topraktaki minerallerin çimlenmeye etkisi
10. Aynı bitki türünün, farklı minerallerin eksik olduğu top
raklardaki gelişme durumu, tabloda gösterilmiştir.
Bitki
kısmı
Bütün
Minarelleri
tamam
12. Nemli bölgelerde yaşayan bitkilerin, kurak bölge
lerde yaşayan akrabalarına oranla daha hızlı büyü
mesine, hangi olay sebep olmaz?
Eksik mineralli topraktaki gelişme durumu
Fe
Ca
N
Mg
Kök
+++
+++
++
+
++
Gövde
+++
+++
+
+
++
Yaprak
+++
+
++
+
+
Çiçek
+++
++
+
+
+
A) Nemli bölge bitkilerinin topraktan daha fazla su
alarak kullanması
B) Nemli bölge bitkilerinin daha çok tohum ve meyve
meydana getirmesi
C) Nemli bölge bitkilerinin, topraktan daha fazla mi
neral madde alması
D) Nemli bölgedeki bitkilerin daha çok besin sentezlemesi
(+++: Gelişme hızlı, ++: Gelişme orta, +: Gelişme yavaş)
Bu durumun oluşmasıyla ilgili olarak, aşağıda ve
rilen açıklamalardan hangisi doğrudur?
A) “N”, tüm bitki kısımlarının gelişmesini yaklaşık ay
nı oranda etkiler.
B) Bitkinin en fazla ihtiyaç duyduğu mineral çeşidi
“Ca” dır.
13. Bir kelebeğin hayat döngüsünde, belirtilen canlı yapı
lar meydana geliyor.
C) Bitkideki yaprak gelişimini en fazla “Ca ve Mg” et
kiler.
D) Kök ve gövdenin gelişmesi için, en fazla “Mg” mi
nerali gereklidir.
Yumurta
Yavru kelebek
Tırtıl
Pupa
Ergin bir kelebekten yeni kelebeklerin oluşması
sürecinde, şekildeki yapıların meydana gelme sı
rası nasıl olur?
fi 1. Tek hücreli bir canlının, dışarıdan aldığı besinleri hüc
rede kullanması, şekilde gösterilmiştir.
14.
A) 3
4
2 -» 1
C) 1
3 -» 4
2
B) 1
4 -» 2
D) 4
2 -> 1 -> 3
Fen ve teknoloji dersi öğretmeni, öğrencilerden canlı
lardaki büyüme ve gelişme olaylarına örnek vermeleri
ni istiyor.
■B 2322JH L
Besin maddesinin hücreye alınmasından sonra
gerçekleşen olaylarla ilgili olarak, aşağıdakilerden
hangisi yanlıştır?
A) Mitokondri etkinliğinin artması, dış ortamla yapılan
oksijen ve karbondioksit alış verişini hızlandırır.
B) Hücredeki salgı üretiminin artması, sitoplazmadaki enerji miktarının azalmasına neden olur.
C) Hücredeki protein sentezinin artması, mitokondri
etkinliğinin azalmasına neden olur.
D) Besin maddesi, hücreye alınıp sindirildikten son
ra, sitoplazmada kullanılabilir.
en ve Teknoloji
3
M H KS
| Tohumun çimlenerek
genç bitkiyi oluşturması
yavrusunun
yumurta içinde oluşa
rak dışarı çıkması
Bebeğin yaşın artmasıyla
beraber kilosunun da artması
Buna göre, yukarıdaki öğrencilerden hangilerinin
verdiği örnekler doğrudur?
A) Yalnız Yusuf
B) Yusuf ve Ömer
C) Ömer ve Osman
D) Yusuf, Ömer ve Osman
-47-
1.
test
Farklı yapıdaki X ve Y hücresinin bazı kısımları, aşağı
daki şekilde karşılaştırmıştır.
3.
K
cûzmü
K
L
Çekirdek
c :.
Çekirdek
M
P
• -
X hücresi
Radyasyon sigara dumanı kimyasal madde ve ilaçlar
canlı gelişimine zarar verebilir.
Buna göre, aşağıdaki gelişim süreçlerinden hangi
sine sahip canlı, yukarıdaki durumdan daha çok
zarar görebilir?
^ Hücre
çeperi
§?
Video
-1 9
L
N
P
Bir süre sonra
Y hücresi
L?
Bebek
Bu hücrelerle ilgili olarak;
Bir süre sonra
I. X hücresi hayvanlarda, Y hücresi de bitkilerde bu
lunabilir.
II. Bu hücreler arasında M ve N organelleri ayırt edi
ci özelliğe sahiptir.
Bebek
Çocuk
Ergen
Yetişkin
III. X hücresi, Y ye göre daha uzun bir süre yaşar,
2.
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Öğretmen: Şekildeki canlının üremesinde görülen
döllenme türünü ve embriyo gelişimini söyler misin?
4.
Öğrenci: Döllenme ana canlının vücudu içerisinde
gerçekleşir. Embriyo gelişimi ise ana canlının vücudu
dışında gerçekleşir.
İnsanlarda üreme, büyüme ve gelişme olayıyla il
gili olarak, aşağıdaki bireylerden hangisinin yaptı
ğı açıklama yanlıştır?
A)
Yumurtadan çıkan canlı yapısal değişikliklere uğraya
rak ana canlıya benzer hale gelir.
Bu açıklamalara göre öğrenci ile ilgili olarak, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Canlının döllenme şeklini bilmiyor, ancak embriyo
gelişimini çok iyi biliyor.
B) Canlının döllenme şeklini biliyor, ancak embriyo
gelişimini bilmiyor.
C) Canlının döllenme şeklini ve embriyo gelişimini
çok iyi biliyor.
D) Canlının döllenme şeklini ve embriyo gelişimini
hiç bilmiyor.
Embriyonun
oluşması ve yeni
bireyin gelişmesi,
annesinin vücudu
içinde gerçekleşir.
B)
Harun
C)
Yumurtalıklarda
sperm, teslislerde
ise yumurta
hücreleri meydana
getirilir.
Sperm ve
yumurtanın
birleşmesi, yumurta
kanalında
gerçekleşir, sonuçta
zigot oluşur.
Nazlı
D)
Gebelik süresi
boyunca, yeni
canlının gelişmesi
için gerekli besin ve
oksijeni anne
vücudu karşılar.
Emel
5.
Aynı tür ve özellikteki I ve II nolu bitkiler, farklı oranda
sulanarak, gelişmeleri araştırılıyor.
8.
Bir saksı bitkisinin toprağına 5 er gram demir,
magnezyum ve potasyum verildiğinde bitki 15
cm büyüyor. Aynı özellikteki başka bir bitkiye 10
ar gram demir ve potasyumun yanında 5 gr da
magnezyum verildiğinde bitki büyümesi yine 15
cm oluyor.
£
I
Haftada
0,5 litre
su verilir
S0
Haftada ^
1 litre
su verilir
Farklı işlemlere tabî tutulan bu iki bitkinin aynı
miktarda büyümesinin sebebi, aşağıdakilerden
hangisidir?
lif
Bitki bir
ayda 25 cm.
büyüyor
Bitki bir
ayda 50 cm.
büyüyor
A)
Bu deneyde, I ve II nolu bitkilerinin farklı miktarda
gelişmesine, aşağıdakilerden hangisi sebep olma
mıştır?
B)
Bitki
büyümesinin
sadece kalıtsal
faktörlerden
etkilenmesi
A) II. bitkinin büyüme hızının daha çok olması
B) I. bitkinin daha az besin sentezlemesi
Aynı tür bitkilerin,
farklı şartlarda her
zaman aynı
değerlerde
büyümesi
£
Adnan
İn ci
C) II. bitkideki hücre sayısının daha çok artması
C)
D) I. bitkinin daha az çiçek açması
D)
Bitki büyümesinde
mineral miktarının
etkili olmaması
Kapta en az bulunan
mineral çeşidinin
bitki büyümesini
sınırlaması
'W
Kuşların üreme, büyüme ve gelişme sürecinde,
aşağıdaki olaylardan hangisi gerçekleşmez?
A) Kuluçkaya yatma
B) Döllenme
C) Yumurtlama
D) Başkalaşım
* m k M utlu
9.
Öğretmen, sınıftaki ergenlik döneminde bulunan
öğrencilerine, aşağıdaki öneriyi söylüyor:
“................ ?.............. için
spor, resim, müzik ve el
A ı sanatları gibi etkinliklere
> • katılmalısınız."
Öğretmen
Bu açıklamanın başındaki “?” yere hangi ifade ya
zılmalıdır?
A) “Bu dönemde yeterli ve dengeli olarak beslenmek”
B) “Bu dönemde zararlı alışkanlıklardan korunmak”
C) “Bu dönemde yaşla orantılı büyümek”
D) “Bu dönemde yeterli miktarda uyumak”
Fen ve Teknoloji
\d
Sena
Bir tohumda bulunan çeşitli maddelerin çimlenme ön
cesi ve çimlenme sonundaki miktarları, tabloda veril
miştir.
Tohumda
bulunan madde
Çimlenme
öncesi
Çimlenme
bitimi
Karbonhidrat
2,0 gram
0,5 gram
Yağ
1,5 gram
0,4 gram
Protein
1,2 gram
0,9 gram
Su
0,8 gram
5,8 gram
Bu durumla ilgili olarak, aşağıda verilen açıklama
lardan hangisi yanlıştır?
A) Çimlenme bitiminde tohum ağırlığı çimlenme ön
cesine göre değişmez.
B) Tohumun çimlenmesi sırasında dışarından alınan
su tohumu şişirir ve çimlenmeyi başlatır.
C) Çimlenme sürecinde tohumdaki canlı dokuda bü
yüme ve gelişme hızlanır.
D) Çimlenme sırasında çeneklerde depolanmış olan
besinler kullanılır.
-49-
10. Bir hücrede, gerçekleşen reaksiyonlar sırasında, sitoplazmadaki bazı maddelerin oranı artar ya da azalır.
13.
Canlıların yaşam sürecindeki iki farklı zaman dilimi,
aşağıdaki şemada gösterilmiştir.
Mitokondri faaliyeti hızlı olan bir hücrede, aşağıda
verilen grafiklerdeki madde değişimlerinin hangisi
gerçekleşmez?
Gündüz
Gece
(1. zaman)
(2. zaman)
Belirtilen zaman aralıklarında kloroplast ve mitokondrinin görev yapma durumu, hangisinde doğru
eşleştirilmiştir?
1. zaman
2. zaman
C)
11. Doğadaki tüm canlı türleri arasında;
I. Beslenme, büyüme ve üreme
II. Çok hücreli olma
D)
III. Kalıtsal özellikleri belirleyen yapıları taşıma
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
14.
12 .
J
L
Kuluçkaya yata
rak yumurtada
emriyonun geliş
mesini sağlar.
Yavrularım sütle
besler ve büyüyünceye kadar
onları korur.
i Yumurta ve
spermlerini su
| içinde bir y e re ^
bırakır.
I
II
III
Yukarıdaki öğrencilerin hayvanların üremesiyle il
gili söylediği özelliklerin ait olduğu canlılar hangi
I
II
III
A) Alabalık
Kurbağa
Yılan
B) Kurbağa
Koyun
Serçe
C) Kartal
Fare
Kurbağa
D) Şahin
Kurbağa
Hamsi
Bir hücredeki organellerin etkinliği, yüksek ve düşük
sıcaklık değerlerinde azalıyor. Hücredeki olaylar ise,
en uygun olarak 30°C civarında gerçekleşiyor.
Buna göre, belirtilen hücrenin çoğalma hızı, sıcak
lığı sürekli artırılan bir ortamda, hangisindeki gibi
gerçekleşebilir?
A)
Hücrenin çoğalma
hızı
0 10 20 30 40 Sıcaklık
C) "
Hücrenin çoğalma
hızı
10 20 30 40 Sıcaklık
Hücrenin çoğalma
hızı
0 10 20 30 40 Sıcaklık
10 20 30 40 Sıcaklık
Yaşamımızdaki Sürat
1
.
TEST - 1
4.
Men/e
Ahmet
§j
\Rdeo
cözöroo
Eczane,
Ahmet ve Merve K ve L noktalarından aynı anda sabit
süratlerle geçiyorlar. Ahmet L noktasına 100 saniye
de, Merve K noktasına 150 saniyede ulaşıyor.
Buna göre Ahmet ve Merve, K den kaç metre uza
kta karşılaşmışlardır?
B) 180
A) 150
C) 200
Ahmet eczaneye, Efe ise markete gidecektir. Aynı an
da evlerinden çıkan öğrenciler 300 saniyede hedefle
rine ulaşıyorlar.
D) 250
Buna göre, Ahmet ve Efe nerede karşılaşır?
A) Ahmet sokağın köşesini döndükten 160 m sonra
B) Ahmet ve Efe’nin yollarının tam ortasında
C) Marketin önünde
D) Efe’nin evinin önünde
3 m/s
Duvar
I
Yukarıdan görünümü şekildeki gibi olan bir ortamda
hareket eden bilye 3 m/s süratle K noktasından geçi
yor. Duvarın L noktasına çarparak dönen bilye, yine 3
m/s süratle K noktasına ulaşıyor.
Bilyenin K den iki geçişi 4 saniye aralıkla gerçek
leştiğine göre, K noktasının duvara uzaklığı kaç m
dir?
5.
A) 12
B) 10
C) 8
D) 6
V»J
Video
cozim
3.
50 km/h
60 km/h
m
Video
çölümti
5 km
Sabit süratlerle aynı yönde hareket eden araçlar
dan araba, kamyona ne kadar sürede yetişir?
A) 15 dakika
B) Yarım saat
C) 1 saat
D) 2 saat
-52-
Çeliktepe ve Gültepe’deki dağcılara yardım sandığı
atmak için pistten kalkan helikopter yukarıdaki gibi
Çeliktepe’den Gültepe’ye 5 dakikada gidiyor.
Helikopter sabit süratle uçtuğuna göre, iki tepe
arası kaç km dir?
A) 6000
B) 30
C) 6
D) 5
8.
6.
Okul
80 km/h lik sabit süratle otobandan Trabzon’a doğru
ilerleyen yolcu otobüsü saat 11.00 de Şekil - I deki
trafik levhasının yanından geçiyor.
Hastane
Kırtasiye
Şekildeki krokide öğrenciler gösterilen yolları takip
ederek gidecekleri yere ulaşıyor.
Şekil - 1
Öğrenci
İlk yer
Son yer
Süre (dakika)
Ömer
Okul
Hastane
4
Lütfü
Ev
Market
4
Mete
Market
Kırtasiye
3
Şekil - II
Buna göre, otobüs Şekil - II deki trafik levhasının
yanından geçerken saatine bakan otobüs şoförü,
saatin kaç olduğunu fark eder?
Üç öğrencinin bulunduğu ilk ve son noktalar ile hare
ket süreleri yukarıdaki çizelgede verilmiştir. Buna gö
re aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) En süratli Lütfü hareket etmiştir.
B) Mete, marketten aynı süratle okula gitseydi ulaş
ması 6 dakika sürerdi.
C) Lütfü’nün aldığı yol, Mete’nin aldığı yoldan fazladır.
D) Ömer, Mete’den süratlidir.
7.
BAŞLA
1 m/s lik sürat,
1 km/h lik süratten
büyüktür.
1 saatte 10 km yol
alan, 1 saniyede
1 m yol alandan
süratlidir.
Video
cozimii
>
5 saatte
2000 m yol alan
aracın sürati
0,4 km/h dir.
m a
* T
T *
Yukarıdaki etkinlikte kutulardaki bilgiler doğru (D),
ya da yanlış (Y) olarak değerlendirildiğinde hangi
harfin olduğu kutuya ulaşır?
A) N
B) M
C) L
D) K
Sabit süratlerle hareket eden araçların sürat göster
geleri şekilde verilmiştir.
K aracının 5 saat hareket ederek aldığı yolu L ara
cı kaç saatte kateder?
A) 4
B) 6
C) 8
D) 10
1.
TEST - 2
Bir koşucuya ait alınan yol - zaman grafiği aşağıdaki
gibidir.
&a
3.
Ben yarışmada
her dakikada
120 m koştum.
•Alınan yol (m)
Video
Yarışmada aynı
zaman diliminde
Fatih'ten daha
uzun yol aldım.
coıümi)
1 km lik parkurun başında saatim 14:10 u,
bitiş çizgisine vardı
ğımda ise 14:20 yi gös
teriyordu.
2
4
6
Ahm et,
Zaman (s)
8 10 12 14
Bir koşu yarışında yarışmacılar yukarıdaki bilgileri ver
mektedir.
Buna göre, koşucu aynı süratle yoluna devam et
seydi 14 saniyede kaç metre yol almış olurdu?
B) 40
A) 56
C) 16
Buna göre, yarışma sonunda derece kürsüsünde
yarışmacıların konumları aşağıdakilerden hangi
sindeki gibi olur?
D) 8
A)
Ahmet
A
Fatih Tî f i
n
W Tol9a
$
$
2.
■
B)
Fatih
Ahmet
1 İt
kYol (cm)
C)
Video
COiOnıO
Tolga
Fatih ^
Tolga
&
Zaman (s)
8
Fatih
10 12 14
Bir cisme ait yol - zaman grafiği yukarıdaki gibidir. Bu
grafikle ilgili öğrencilerin yorumları aşağıda verilmiştir.
Buna göre, hangi öğrencinin ifadesi yanlıştır?
A)
B)
I I numaralı bölgede
cisim durmuştur.
I numaralı bölgede
cisim sabit süratle
hareket etmektedir.
4.
C)
I I I numaralı bölge
de cisim, I numaralı
bölgedekinden daha
süratli gitmektedir.
—
\r
D)
Cisim, sadece I I
numaralı bölgede
hareket enerjisine
sahiptir.
Dört özdeş kutunun üzerine birimler
yazılarak şekildeki gibi üst üste ko
nulmuştur. Bu kutulardan üzerinde
sürat birimi yazılı olmayan kutu
aradan çıkarılıyor.
Buna göre, bu kutunun çıkarılma
sıyla kaç kutu yer değiştirir?
A) Sıfır
B) Bir
C) İki
metre
saat
kilometre
saat
kilogram
saniye
santimetre
saniye
D) Üç
- 5 4 -
Cöiuıı/c
Zaman (s)
1 2
Yol (m)
10 20 30 40 50
3
4
Merhaba
ben Ferrari. 5 km
lik yolu yarım da
kikada giderim.
5
Şekildeki araca ait yol - zaman çizelgesi yukarıdaki gi
bidir.
Ben de motorsiklet
Yıldırım. 50 km öte
ye ulaşmak 10 da
kikamı alır.
Buna göre, araca ait yol - zaman grafiği aşağıdakilerden hangisi olur?
A)
Ben ceylan Narin.
60 saniye içinde
6 km lik yolu
alırım.
B)
Yol (m)
Bir posterde üç varlık şekildeki gibi konuşturulmuştur.
Buna göre, bu varlıkların süratlerini gösteren gra
fikleri aşağıdakilerden hangisi gibi olur?
1 2 3 4 5
C)
*Sürat
D)
Yol (m)
M
Yol (m)
50
40
30
20
Zaman
10
0
A)
1 2 3 4 5
M
50
40
30
20
10
0
Zaman
i l
'• j. i
j
rrrn
Zaman
i Zaman
1 2 3 4 5
^
C)
D)
Sürat
Sürat
■I- n
Zaman
i
.(D
6.
Ioo
D . D
S
i
i
8.
Zaman
o
Erkin'in evi
Yusuf’un evi
İstanbul’da oturan Aydın, evinden Atatürk havaalanı
na arabayla, havaalanından Merzifon’a uçakla gidiyor.
Havaalanı ile ev arası 30 km, İstanbul ile Merzifon ara
sı da yaklaşık olarak 600 km dir.
Arabanın ve uçağın alınan yol - zaman grafikleri
şekildeki gibi olduğuna göre, Aydın’ın evden Mer
zifon’a ulaşana kadar seyahati kaç dakika sürmüş
tür? (Havaalanındaki bekleme esnasında ve arada geçen
süreler ihmal ediliyor.)
A) 60
B) 65
C) 75
D) 90
Yusuf ve Erkin kendi evlerinden birbirlerinin evine
doğru sabit süratle K, L, M, N yolu üzerinden yürü
mektedir. Yusuf 2 m/s süratle Erkin’in evine 5 dakika
da varmaktadır.
Erkin, 3 m/s süratle yürüdüğüne göre, kaç saniye
sonra Yusuf’un evine varır?
A) 400
B) 300
C) 200
D) 100
1
TEST - 3
3.
i 5 m/s
§ j
Video
COimıd
Alınan yol - zaman grafiği şekildeki gibi olan bir
aracın sürat - zaman grafiği aşağıdakilerden han
gisidir?
Şekildeki helikopter 5 m/s süratle yukarı doğru çık
maktadır.
A)
B) Sürat (m/s)
Sürat (m/s)
Helikopter şekildeki konumundan 15 saniye sonra
yerden kaç metre yükseklikte olur?
A) 155
B) 135
C) 125
D) 75
Zaman
Zaman
(s)
10
2
.
(s)
15
10
15
Sürat (m/s)
Öğretmenlerinin tahtaya çizdiği
bir cisme ait alınan yol - zaman
grafiğini üç öğrenci aşağıdaki gi
bi yorumluyor.
K ve M zaman ara
lıklarında, cismin
sürati artmaktadır.
G raf iğin altındaki alan sü
rati verir. L zaman aralığın
da cismin sürati 50 m/s dir.
//B e ril
Cismin M zaman aralığında
sürati 0,2 m/s dir.
Buna göre, hangi öğrencilerin yorumları yanlış bil
gi içerir?
Öğretmeninin hazırladığı şekildeki posterde elmaların
içindeki bilgileri okuyan Bilal, sadece doğru bilgilerin
olduğu elmaları topluyor.
A) Yalnız Sıla
B) Beril ve Ceyda
Her bir elmanın puanı posterde gösterildiğine gö
re, Bilal kaç puanlık elma toplamış olur?
C) Sıla ve Ceyda
D) Sıla, Beril ve Ceyda
A) 14
B) 10
C) 9
D) 7
r
Alman yol (cm)
¿L
Şekildeki araç A - B noktaları arasındaki
6 km lik yolu 10 dakikada alıyor. Bu aracın
süratini m/s cinsinden nasıl h e s a p la rız ? ^
/
'fifeo
Zaman (dk)
4 dakika so
nunda ilk
bulunduğu
noktadan ne
kadar uzaklaş
mıştır?
Başlangıçtan
3 dakika sonra
aracın sürati
nedir?
Başlangıçtan
1 dakika
sonra araç
hareket
hâlinde midir?
Araç 5. daki
kada hangi
yönde
hareket
etmiştir?
Öğretmenin sorusunu cevaplamak isteyen öğren
cilerin önerileri aşağıdaki gibi olduğuna göre, han
gi öğrencinin önerisi ile doğru sonuca ulaşılır?
Murat Bey bir aracın alınan yol - zaman grafiğini tah
taya çiziyor. Daha sonra öğrencilerden sorduğu soru
ları cevaplamalarını istiyor.
A)
B)
6 km yi
10 dakikaya
bölerim .
6000 m ile
10 dakikayı
çarparım .
Buna göre öğrenciler, grafiğe göre hangi soruların
cevabını verebilir?
Sevgi
Ayşe
A) Yalnız 1
B) 1 ve 4
C) 1, 2 ve 3
D) 2,3 ve 4
C)
D)
6000 m yi
600 s ye
bölerim .
6000 m yi
60 s ye
b ölerim .
- Ekrem
Selim
- _
6.
8.
ursun
Başlangıçtaki süratleri ve hareket yönleri belirtil
miş araçlara şekildeki kuvvetler etki ettiğinde, han
gisi hızlanan hareket yapar? (Sürtünmeler önemsen
miyor.)
Ali, Birol, Cemil ve Dursun şekildeki konumlarından
aynı anda geçerek sabit süratlerle K noktasına doğru
koşuyorlar. K noktasına Birol ile Dursun aynı anda ula
şıyor. Cemil; Dursun’dan 4 saniye, Ali’den ise 13 sani
ye sonra ulaşıyor.
Ali, K noktasına 7 saniyede ulaştığına göre, en sü
ratli hangisidir?
A)
100 N
C)
200 N
A) Cemil
:en ve Teknoloji
B) Birol
C) Ali
B)
v=0
500 N
D)
LJl
v = 10 m /s
300 N
v = 1 0 m /s
200 N
20 0 N
V =5 m /s
500 N
D) Dursun
-57-
100 N
1
.
TEST - 4
3.
Ben durduğum yerde
süratle giden yarış arabalarını seyrediyorum,
Hareket enerjim var.
Ben burada oturuyorum. O zaman hareket enerjim yok.
John, Can ve Cem bulunduk
ları konuma göre hareket
enerjilerinin olup olmadığını
yukarıdaki gibi yorumluyor.
Öğretmen tahtaya bir aracın alınan yol - zaman grafi
ğini şekildeki gibi çizmiştir. Öğretmen öğrencilerden
bu aracın 5., 12. ve 20. saniyelerdeki süratlerinin sü
tun grafiklerini çizerek karşılaştırmasını istemiştir.
Ben şemsiyemle
yürüyorum. Hareket
enerjim var.
Buna göre, aşağıda verilen grafiklerden hangisini
çizen öğrenci doğru cevap vermiş olabilir?
Yorumu doğru olanlar için
( / ) , yanlış olanlar için (x )
işaretleri konulursa, konuş
macılar için aşağıdaki çi
zelgelerden hangisi doğru
olur?
A) John Can Cem
X
C)
John Can
/
2
X
.
X
Sürat
B) John Can Cem
X
/
/
X
D) John Can Cem
Cem
X
X
X
0 5
12
20
0 5
12
20
X
Ü .
Birim apartmanı
Vkfeo
cottm
m/s
h
3. kat
cm s
h/km
2. kat
N
km/h
1. kat
cm/s
m/dk
zemin kat
2
4
6
8
Küçük bir uçağa ait yol - zaman grafiği yukarıdaki gi
bidir.
Şekildeki birim apartmanının hangi katında hiç
sürat birimi bulunmamaktadır?
Buna göre, uçak 900 km lik mesafeyi kaç saatte
alır?
A) Zemin
A) 16
B) 1
C) 2
D) 3
B) 14
C) 12
D) 10
7.
5.
Isınma hareketi
Pozisyonu
yapan fu tbolcu \
izleyen
/ kûleci
. Yerinden
^ +z,p,7 +an
£ f ^ V araf+ar
Video
coıom
Şekil - 1
Şekil - II
Topa vuran futbolcu
Babasıyla Samsun’dan Bafra’ya giden Abdulkadir yol
da Şekil - 1ve Şekil - II deki tabelaların yanından geçer
ken kol saatinde sırasıyla verilen değerleri görüyor.
Yukarıda bir futbol maçından bir an görülmektedir.
Verilen bilgilere göre, kaç kişi hareket enerjisine
sahiptir?
Abdulkadir bu bilgilerle babasının sürdüğü araba
nın süratini hesapladığına göre, bulduğu değer
kaç km/h dir?
B) 60
A) 50
C) 70
A) dört
B) üç
C) iki
D) bir
D) 90
8.
Mert, yere bir çizgi çizdikten sonra çizgiyi 60 cm lik
eşit parçalara bölüyor. Daha sonra oyuncak arabasını
çalıştırıp arabayı çizgi üzerinde hareket ettiriyor. Mert,
araba her bir aralıktan geçerken elindeki kronometre
ile zamanı ölçüp şekildeki gibi not ediyor.
Alman yol - zaman grafik
leri şekildeki gibi olan K, L,
M araçlarının süratlerinin
sütun grafikleri aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Buna göre, Mert’in çizeceği “ alman yol - zaman”
grafiği aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
A)
Zaman
K
C)
L
M
K
D)
Sürat
L
M
L
M
Sürat
Zaman
K
L
M
Zaman
K
0
2
4
6
TEST - 5
MUb
1
.
KUVVETİN GÖSTERİMİ
m
4.
1 Kuvvetin büyüklüğü
Video
çözümü
Dünya üzerinde X ve Y ci
simleri eşit kollu terazinin
kefelerine konuldukların
da, eşit kollu terazi yanda
ki gibi dengede kalıyor.
Dünya
Buna göre, bu cisimleri farklı ortamlarda dengele
yen dinamometrelerin gösterdiği değerler arasında
ki ilişki, hangisinde doğru verilmiştir?
yonu
3
Kuvvetin
uygulandığı
yer
Mine, bir kuvvetin gösterimi ile ilgili yukarıdaki posteri
hazırlıyor.
Mine, posterde hangi bilgilerin yerini değiştirirse,
poster doğru olur?
2.
&
Video
cozmü
A) 1 ve 2
B) 2 ve 3
C) 2 ve 4
D) 1 ve 4
A) Di > D2 > Dg
B) Dg > D-| > D2
C) D2 > D-| > Dg
D) D-| > Dg > D2
Aşağıdaki varlıklardan hangisi dengelenmemiş kuv
vetlerin etkisindedir?
A) itildiği hâlde hareket etmeyen dolap
B) Masa üzerinde duran içi su dolu sürahi
C) Havada 800 km/h sabit süratle yatay bir hat üze
rinde uçan uçak
D) Dalından kopup yere düşmekte olan armut
Şekildeki cisim 50 N luk
kuvvetle çekilmektedir.
Video
Ctaümü
Cisme 30 N sürtünme kuvveti etki ettiğine göre,
cisme etki eden net kuvvet aşağıdakilerden hangi
sindeki gibi olur? (Kuvvet eşit bölmelidir.)
A)
B)
5.
İki öğrencinin 120 N ve
80 N luk kuvvetler uy
guladığı araba ok yö
nünde sabit süratle
hareket etmektedir.
Can, durgun hâldeki
aynı arabayı Şekil - II
deki gibi çekerken,
aşağıdakilerden han
gisi yapılırsa araba
hareket eder?
Şekil - 1
30 N
Ş e kil-II
A) Can arabayı ters yönde aynı büyüklükte kuvvetle
çekerse
B) Çan’ın bir arkadaşı da ters yönde 40 N kuvvet uy
gularsa
C)
D)
C) Çan’ın bir arkadaşı da ters yönde 80 N luk kuvvet
uygularsa
D) Çan’ın bir arkadaşı da aynı yönde 5 N luk kuvvet
uygularsa
8.
K, L ve M cisimlerinin
ağırlıklarını ölçen di
namometreler şekil
deki değerleri göste
riyor.
Buna göre, cisimle
rin ağırlıklarının sü
tun grafikleri aşağıdakilerden hangisi
olabilir?
A)
B)
Ağırlık
Ağırlık
—
O D
K
C)
Cisim
d
L
: ■
M
K
D)
Ağırlık
Yatay düzlemde durgun hâldeki I, II ve III cisimlerine
şekildeki gibi ölçekli kuvvetler uygulanıyor.
L
n
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, cisimlerin ha
reket yönü aşağıdakilerden hangisinde doğru gös
terilmiştir? (0 : Hareket yok)
Cisim
M
Ağırlık
/
II
III
A)
n
K
L
Cisim
M
Cisim
K
L
B)
M
C)
D)
Batı
Doğu
Şekildeki posteri hazırlayarak, bir kuvveti sembolik
olarak gösteren Betül, sınıfına yaptığı sunumda aşağı
daki ifadeleri kullanıyor.
®
Kuvvetin uzunluğu
büyüklüğünü göste
rir. Bu kuvvet 4 bi
rim büyüklüğündedir
Kuvvetin yönü var
dır. Bu kuvvetin
yönü doğudur.
î* ş
O
9.
is i
Video
mimi)
Betül
Kuvvetin doğrultu
su da vardır. Bu
kuvvet batı doğ
rultusundadır.
Kuvvetin cisimler
üzerinde etkileri var
dır. Bu kuvvet uygu
landığı cismi hare
ket ettirebilir.
Buna göre, Betül’ün hangi ifadesi vanlış bilgi içerir?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
Yukarıdaki varlıklardan kaçı hareket enerjisine sa
hiptir?
A) Beş
B) Dört
C) Üç
D) İki
TEST - 6
Alınan yol
(m)
Sürat (mis)
A
40
4%
■
Burhan
Aslı
Zaman (s)
Zaman (s)
30
10 20 30
tp V ?
Kaplanlar
gurubu
f
Alınan yol
(m)
Aslanlar
gurubu
Canan
Halat çekme yarışması yapan iki gruptan herbir spor
cunun uyguladığı kuvvet yukarıda verilmiştir.
a
Sürat
(m/s)
30
Deniz
Zaman (s)
Zaman (s)
30
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğru olur?
A) Yarışmayı 50 N luk farkla aslanlar grubu kazanır.
30
Sürat
(mis)
B) Kaplanlar grubundaki 150 N luk yarışmacı uygula
dığı kuvveti 50 N a düşürürse kaplanlar grubu ya
rışmayı kaybeder.
Figen
Zaman (s)
C) Aslanlar grubundaki 50 N luk kuvvet 100 N a çı
karsa kaplanlar grubu yarışmayı kazanır.
30
Altı öğrenci önlerindeki cisimlerin hareketlerini göz
lemleyerek, cisimlere ait grafikleri şekildeki gibi çiz
miştir.
D) Şekildeki durumda yarışmanın kazananı yoktur.
Buna göre, hangi öğrenciler aynı cismi gözlemle
miş olabilir?
2. Aşağıdaki araçların başlangıçta hareketli olup olma.
dığı şekillerde belirtilmiştir. Bu araçlara oklarla göste^
rilen kuvvetler uygulanmıştır.
A) Aslı ve Burhan
B) Emre ve Deniz
C) Deniz ve Canan
D) Figen ve Aslı
4.
Video
cM m
1000 N
v=0
v -5 m/s
2000 N 4000 N r - r - v 3000 N
v=5 m/s
1800 N ^ b t n 800 N
1500 N
III
v=0
rr-v
1500 N
IV
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
(Sürtünmeler önemsenmemektedir.)
A) I. şekildeki araç hızlanır.
B) II. şekildeki araç üzerindeki net kuvvet 1000 N dur.
Yukarıdaki durumların hangilerinde dengelenmiş
kuvvetlerin etkisi gözlenir?
C) III. şekildeki araç yavaşlar.
A) Yalnızlı
B) II ve III
D) IV. şekildeki araç hızlanır.
C) İve IV
D) I, III ve IV
5.
Sb
K0
t»e
Dengelenmemiş kuvvetlerin etkisindeki bir cisim
için;
8.
K
Cisim
I. Sürati artar.
Hareket
yönü
II. Sürati azalır.
Hareket
türü
III. Hareketsiz kalır.
ifadelerinden hangileri söylenebilir?
A) I ve II
B) YalnızI
C) II ve II
D) I, II ve
C) hareket
D) dengelenmiş
A)
B)
D)
yavaşlıyor
M
Cisme
etkiyen net
kuvvetin
yonu
yok
— *■
—*
Cisme
etkiyen net
kuvvetin
yönü
—►
«—
—►
Cisme
etkiyen net
kuvvetin
yonu
yok
—►
«—
Cisme
etkiyen net
kuvvetin
yonu
«—
4—
<•—
9.
sabit süratle
ilerliyor
20 N
-------
sabit süratle
ilerliyor
15 N
8N
F
yatay
I. K ve L arabaları b yönünde hızlanır.
II. L arabasına etki eden net kuvvet K ye etki eden
net kuvvetten daha büyüktür.
hızlanıyor
K
17.
Buna göre,
sabit süratli
—
Buna göre, çizelgenin en alttaki bölümü aşağıdakilerden hangisindeki gibi doldurulmalıdır?
C)
Sürtünmesi önemsiz yüzey üzerinde durmakta olan K
ve L arabalarına yukarıdaki gibi kuvvetler etki etmek
tedir.
—
a î|
Sürtünmesi önemsenmeyen yatay düzlemdeki K, L,
M cisimleri, uygulanan kuvvetlerin etkisinde yukarıda
ki çizelgede görülen hareketleri yapıyor.
Yukarıdaki ifade bilimsel olarak doğru bir şekilde
tamamlanmak istendiğinde, aşağıdaki kelimeler
den hangisi açıkta kalır?
B) alınan
—
|
Cisme
etkiyen net
kuvvetin
yönü
Bir aracın sürati geçen zamana ve ................ yola
bağlıdır.................... kuvvetlerin e tkisinde...................
eden bir cismin sürati değişmez.
A) duran
LI
I
Şekil - 1
Şekil - II
III. K arabası sabit süratle hareket eder,
Bir kutuya sürtünmeli yatay düzlemde Şekil - I ya da
Şekil - II deki kuvvetler uygulandığında kutu ok yö
yargılarından hangileri doğrudur?
nünde sabit süratle hareket ediyor.
Buna göre, Şekil - II deki F kuvveti kaç N dur?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
A) 13
B) 15
C) 18
D) 21
Kuwet
TEST - 7
■■»S»*,.v.,
©
Ağırlık
©
H areket
H areket
e n erjisi
Dalından
düşen elma
Mıknatıs tarafından
çekilen bilye
Yukarıda iki olay verilmiştir.
Yukarıdaki etkinlikle kırmızı kutulardaki kavramlarla,
sarı kutulardaki kavramlar sebep sonuç ilişkisine sa
hiptir.
Bu olaylarla ilgili aşağıdaki öğrencilerden hangisi
nin yorumu yanlıştır?
Buna göre, kavramlar arasındaki doğru eşleştirme
aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
A)
A)
Elma dengelenmemiş kuvvet
lerin etkisinde hareket ediyor.
©■•— * ©
Cenap
B)
k ti ^
B)
• — .. * ©
C)
Demir bilye temas gerektirme
yen kuvvetin etkisinde hareket
ediyor.___________
Nurullah
C)
Elma, sabit süratle hareket
ediyor.
Muhip
4.
D)
i İk i olayda da kuvvetin hareket
r r y f A ettirm e özelliği gözlenmektedir.
Cahit
Bir P cismi, kütlelerinin sütun
grafiği şekildeki gibi olan K, L,
M gezegenlerinde dinamomet
re ile tadılırsa dinamometre
nin bu gezegenlerde göstere
ceği değerlerin sütun grafikle
ri aşağıdakilerden hangisi gibi
olur?
A)
Dinamometrenin
gösterdiği değer
B)
Gezegen
kütlesi
il
M
Dinamometrenin
gösterdiği değer
K ve L dinamometrelerinin içindeki
çubuklar 5 er eşit parçaya ayrılarak
bölmelendirilmiştir. K dinamomet
resi en fazla 50 N luk, L dinamo
metresi de en fazla 75 N luk kuvvet
değerlerini ölçmektedir.
K
, 6e
^
A
ti n
v
6® k6°
, 6® öe
^
>Dinamometrenin
gösterdiği değer
f
D)
v
^
Dinamometrenin
gösterdiği değer
r
P ve R cisimleri bu dinamometre
R
ler ile şekildeki gibi dengelendi
ğine göre, P ve R cisimlerinin ağırlıkları toplamı
kaç N dur?
A) 90
B) 105
C) 125
D) 150
^
V v"
'f
v ^
7.
GİRİŞ
vL
Dengelenmiş
kuvvetlerin etkisin
deki cisim, hareket
hâlinde olabilir.
T
İk i kuvvetin _
bileşkesi kuvvet
lerin birinden
küçük olabilir.
1 . kuvvetin yönü
Halat çekme oyu
nunda ta ra f lar yenişemiyorsa net kuvvet
sıfırdan farklıdır.
\
2 . kuvvetin yönü
A
Dengelenmiş kuv
vetlerin etkisinde
ki cisim hızlanır.
I
......... r
1 . kuvvetin büyüklüğü
6N
2 . kuvvetin büyüklüğü
10 N
Bileşke kuvvetin büyüklüğü
1N
Sürtünmeli yatay düzlemdeki bir cisme etkiyen kuv
vetlerin özellikleri çizelgede verilmiştir.
...J
Kuvvet itme ya
da çekmedir.
Buna göre, cisme etki eden sürtünme kuvvetinin
yönü ve büyüklüğü aşağıdakilerden hangisinde
doğru gösterilmiştir?
Yunus yukarıdaki posterde verilen kutular içindeki bil
gileri 1. den 5. ye doğru okuyarak değerlendiriyor.
Sürtünme kuvveti
nin yönü
Buna göre, Yunus ilk defa yanlış bir bilgi ile hangi
kutuda karşılaşır?
A) 2
B) 3
C) 4
— ►
D) 5
Sürtünme kuvveti
nin büyüklüğü
A)
2N
B)
3 N
C)
3N
D)
1N
6.
8.
m
.
Bir cismin
kütlesi
Dünya'da Ay'
dakinden
daha büyüktür.
Si
oâm
Video
cöOmHi
Cisimlere etki eden
dengelenmiş kuvvetler,
cismin süratini ya da
hareket yönünü
değiştirmez.
Yukarıda K, L, M, N harfleriyle gösterilen gezegenlerin
kütleleri büyüklükleri ile doğru orantılıdır.
Cisim denge
lenmiş kuvvet L - k
etkisinde ise ■ T d
cisme etkiyen
net kuvvet m
Y
sıfırdır.
Bir dinamometrenin ucuna asılı P cismi, bu geze
genlerde tartıldığında, dinamometrenin gösterece
ği değerler arasındaki ilişki, hangi seçenekteki gi
bi olur?
co
O
A) Di > d 4 >
> d2
B) Di > D3 > d 2 > d 4
C) Di > d 2 > D3 > d 4
D) d 2 > D3 > Df > d 4
în ve Teknoloji
\
Yukarıdaki etkinlikte kutu içerisindeki bilgilerin
doğru (D) ya da yanlış (Y) olduğuna karar verilerek
ok yönünde ilerlenildiğinde, kaç numaralı çıkışa
ulaşır?
A) 1
B) 2
C) 3
-65-
D) 4
1.
&
Video
cötümü
3.
Aşağıdaki durumların hangisinde, dengelenmiş
kuvvetlerin etkisi gözlenir?
Dinamometre
A1
_ ile __
ölçülür
—sahiptir-
sebep olur
^
i
II
Hızlanarak aşağı
inen kayakçı
C)
Yukarıdaki kavram haritasında boş bırakılan I ve II yer
lerinden herhangi birine getirilemeyecek kavramın yaz
dığı balon patlatılacaktır.
Bilek güreşinde yenişemeyen insanlar.
Bu balon aşağıdakilerden hangisidir?
D)
A)
hızlanma
Trambolinde havaya
zıplamış çocuk
Potaya atılmış
basket topu
Bir astronotun yer yüzünden farklı yükseklikteki ağır
lıkları aşağıdaki gibidir.
it
2.
Sürtünmesiz yatay yollardaki araçlara etki eden kuv
vetler aşağıdaki gibi gösterilmiştir.
Video
CöZvmO
Buna göre, hangi seçenekteki araca etki eden bi
leşke kuvvetin büyüklüğü, diğerlerininkinden fark
lıdır? (Oklar eşit bölmelidir.)
Yukarıdaki posteri inceleyen bir öğrenci, aşağıdaki
ifadelerden hangisinin doğru olduğunu farkeder?
A) Bir cisme etki eden çekim kuvveti gezegenin küt
lesine göre değişir.
B) Yer yüzeyinde konumu değişen bir cismin ağırlığı
da değişebilir.
D)
m
-
66
C) Yeryüzünden uzaklaştıkça bir cisme etki eden çe
kim kuvveti azalır.
D) Kütle, bir cismin sahip olduğu madde miktarıdır.
-
7.
Bir sınıftaki öğrenciler şekil
deki posteri inceledikten
sonra aralarında aşağıdaki
gibi konuşuyor.
Yukarıdaki cisimler sürtünmesiz ortamda bulunmakta
dır.
Merve ile Dünya b ir
birlerine çekim kuv
veti uygulamaktadır.
Cisimlere şekillerdeki kuvvetler etki ettiğine göre,
aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
İcla l
Merve
Dünya'nın kütlesi Merve'ninkinden büyük oldu
ğundan, Dünya Merve'ye
doğru hareket eder.
Hakan
A) K cismi dengelenmemiş kuvvetlerin etkisi altındadır.
B) L cismi dengelenmemiş kuvvetlerin etkisi altındadır.
C) M cismi dengelenmiş kuvvetlerin etkisi altındadır.
Tekin
D) N cismi dengelenmemiş kuvvetlerin etkisi altındadır.
Sema
Merve'ye Dünya'nın
uyguladığı çekim kuv
veti Dünyanın mer
kezine doğrudur.
Merve başka bir ge
zegende olsaydı, ona
uygulanan çekim kuv
vetinin büyüklüğü de
ğişebilirdi.
Buna göre, hangi öğrencilerin ifadeleri yanlış bilgi
içerir?
6.
a
Video
Çöâfirri)
A) Yalnız Hakan
B) İclal ve Hakan
C) Sema ve Tekin
D) İclal ve Tekin
0# * *
Yerküre, üzerindeki cisimlere temas gerektirmeyen bir kuvvet uygulayarak ken
disine doğru çeker. Bu kuvvete.......I.......
kuvveti denir. Bu kuvvetin yönü daima ye
rin .....!)...... doğrudur. ..... !!!..... büyük
olan cisimlere yerin uyguladığı kuvvet de
büyük olur.
......... ...........
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yerler, aşağıdaki kav
ramlarla doğru bir şekilde tamamlanıyor.
Buna göre, açıkta kalan kavram aşağıdakilerden
hangisidir?
A) Kütlesi
B) yer çekimi
C) Hacmi
D) merkezine
8.
<£
Video
Şekildeki kuvvetlerin etki
sinde kalan oyuncak ara
ba sabit süratle hareket
ediyor.
sabit süratle
ilerliyor
4N
cözümü
Aynı arabayı aynı halı
üzerinde yine sabit sü
ratle hareket ettirebile
cek yandaki F kuvveti
nin büyüklüğü kaç N
dur?
A) 8
B) 7
C) 6
D) 5
1.
TEST - 9
Ahmet otobüsle şehir
lerarası yolculuk yap
maktadır. Otobüsteki diji
tal saatin yan camdaki
görüntüsünü Şekil - 1deki
gibi gördükten bir süre
sonra görüntüyü Şekil - II
deki gibi görüyor.
Otobüs
Araba
Video
cöW vti
Aynı anda K ve L noktalarından geçen, birbirlerine
doğru ilerleyen araba ve otobüsle ilgili aşağıdaki bilgi
veriliyor.
Bu süre içerisinde oto
büs 100 km yol aldığına
göre, otobüsün sürati
kaç km/dk dır?
Otobüs K noktasına ulaştığında,
araba L noktasına gelmemiştir.
Saat
aO :iı
Cam
Şekil - 1
Saat
Buna göre, araçlarla ilgili hangisi
söylenemez?
A) Otobüs, arabadan süratlidir.
Cam
Şekil - II
B) Araba L noktasına ulaştığında, otobüs K noktasını
geçmiş olur.
C) Otobüs K noktasına ulaştığında, arabadan daha
uzun yol almış olur.
A) A
12
D) Araba L noktasına ulaştığında, otobüsten daha
uzun yol almış olur.
4.
İlk durum:
sürat = 0
F = 10N
c't
11
D>İ
Zeki
İlk durum:
sürat = 10 m/s
F = 25 N
B )± °
Recep
Şekil - 1
Zeki ve Recep bir cisme bağlı dinamometrelere kuvvet
uyguladığında dinamometrelerin görünümü Şekil - I
deki gibi oluyor ve cisim sabit süratle hareket ediyor.
Zeki
Recep
K ve L araçlarının ilk durumlarına ait bilgiler yukarıdaki
gibidir.
Buna göre, araçlara şekildeki kuvvetler uygulandı
ğında, araçların hareket durumları için aşağıdakilerden hangisi doğru olur?
9 *
Şekil - II
Zeki uyguladığı kuvveti değiştirdiğinde dinamo
metrelerin görünümü Şekil - II deki gibi olduğuna
göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
K aracı
L aracı
A)
hızlanır
yavaşlar
A) Cisim hareket etmez.
B)
hızlanır
hızlanır
B) Cisim sabit süratle hareket eder.
C)
yavaşlar
yavaşlar
C) Cisim Recep’in uyguladığı kuvvet yönünde hızlanır.
D)
yavaşlar
hızlanır
D) Cisim Zeki’nin uyguladığı kuvvet yönünde yavaşlar.
7.
5.
■
■
Sürat (m/s)
fe o
■
2
■
2
■
2
■
2
2
a
Haluk, bir cismin zaman - sürat çizelgesini şekildeki
gibi oluşturuyor.
Ünye 52
K
i
Video
'
' 15—dakika!I
sonra
II
cölümü
Turgutlu 40 1
L
saat
sonra
Buna göre Haluk, aşağıdaki grafiklerden hangisine
göre çizelgeyi hazırlamış olabilir?
B)
Alınan yol (m)
ı
İP
Ceyhan 60
M
sonra
Alınan yol (m)
r
K, L, M araçları farklı yollarda hareket ediyor. Gittikle
ri yollarda, yukarıdaki trafik levhalarıyla karşılaşıyorlar.
Buna göre, araçların süratleri büyükten küçüğe
aşağıdakilerden hangisindeki gibi sıralanır?
Zaman
(s)
2 4 6 8
D)
Alınan yol (m)
A) L, K, M
B) K, L, M
C) L, M, K
D) M, K, L
8.
Başlama am
Zaman
(s)
2 4 6 8
2 4 6 8
6.
Tan
Nur
Oya
Video
çözümü
Bir karınca K noktasından 5 cm ilerideki L noktasına
15 saniyede ulaşıyor.
Ali Ece Veli
Buna göre, karıncanın sürati kaç cm/s dir?
C) 3
A)
A grubu
D) 5
B grubu
Halat çekme yarışmasında yukarıdaki A ve B grubu
elemanlarının uyguladığı kuvvetlerin sütun grafikleri
aşağıdaki gibidir.
K gezegeninin kütlesi L gezegeninin kütlesinden
büyüktür.
9.
K gezegeninde tartılan P cisminin ağırlığı, L geze
geninde tartılan R cisminin ağırlığına eşittir.
Kuvvet(N)
150
Yukarıdaki bilgilere göre, P ve R cisimleri Dünya’da tartıldığında, ağırlıkları aşağıdakilerden han
gisindeki gibi olabilir?
100
50
0
Tan Nur Oya
Buna göre, gruplardan hangi kişileri yer değiştirir
se gruplar yine dengelenmemiş kuvvetlerin etki
sinde kalır?
A)
50 N
50 N
B)
60 N
40 N
A) Tan ile Ali
B) Nur ile Ece
C)
80 N
60 N
C) Oya ile Veli
D) Nur ile Veli
D)
40 N
60 N
-69Fen ve Teknoloji
... mmllW um ıııııımıııiHi— ıı— ■
....
U « ,..
1.
I
TEST - 10
Bilgi: “Kütlesi büyük olan gezegenlerin üzerindeki ci
simlere uyguladıkları çekim kuvveti de büyük
olur."
Video
3.
Başlangıçta aynı hizada olan Salih ve Merve aynı yön
de 5 dakika boyunca hareket ediyor.
ıAlınan yol (m)
Video
cözümti
ı Sürat (m/dk)
........................ y Salih
co m m
Merve
8
Zaman
1
2 3
4
5
i l i l
j ! ! !
1 2 3 4
n
[Zaman
! (dk)
5
Salih ve Merve’nin hareketleri ile ilgili grafikler yu
karıdaki gibi olduğuna göre, 5 dakika sonunda Sa
lih ve Merve’nin birbirlerine göre konumları aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
K
gezegeni
A)
B)
hareket yönü
M
gezegeni
Merve
*
Salih
hareket yönü
Salih
Merve
A, B, C cisimlerinin ağırlıkları K, L, M gezegenleri üze
rinde şekildeki gibi eşit olarak ölçülüyor.
Gezegenlerin kütleleri arasındaki ilişki M > L > K
olduğuna göre, A, B, C cisimlerinin Dünya’da ölçü
len ağırlıkları arasındaki ilişki, aşağıdakilerden han
gisindeki gibi olur?
A) C > B > A
B) A > B > C
C) B > C > A
D) A = B = C
20 m
10 m
C)
hareket yönü
Salih
ıv rv e
Merve
t
f
I
h
2.
A y’
Dünya’
Dünya'
daki
daki
daki
kütlesi kütlesi ağırlığı
Ay'
daki
ağırlığı
60 kg
60 kg
600 N
100 N
B ir bidon
su
1
12 kg
120 N
III
1 paket
çay
II
1200 g
12 N
2N
' i
B ir
çuval
şeker
Video
CÛİünıO
*
Merve
f
t£ i
5. Salih
.
20 m
4.
hareket yönü
10 m
Alınan yol - zaman grafikleri aşağıdaki gibi olan
araçlardan sürati en büyük olan hangisidir?
Yukarıdaki çizelgede, bazı cisimlerin Dünya’da ve
Ay’daki kütleleri ve ağırlıkları verilmiştir.
Buna göre, çizelgedeki numaralı yerlere aşağıdakilerden hangisinde verilen değerler yazılmalıdır?
I
II
III
A) 12 kg
12 N
12 N
B) 12 kg
1200 g
20 N
C) 120 N
1200 g
12 N
D) 12 N
12 N
20 g
5.
Market
7.
arttırır ■
Sürtünme kuvveti
T\
bağlıdır
Paraşütün
II
sebep
olur
\
Paraşütün
I
Yukarıdaki kavram haritasında I ve II numaralı yer
lere aşağıdakilerden hangisindekiler gelmelidir?
I
»BE
Şekildeki krokide Ali evden markete, Ayşe marketten
okula, Can da okuldan eve en kısa yolları takip ede
rek sabit süratlerle eşit sürelerde varıyorlar.
genişliği
yavaşlaması
B)
kütlesi
hızlanması
C)
genişliği
hızlanması
D)
kütlesi
A)
Buna göre, Ali, Ayşe ve Çan’ın süratleri arasındaki
ilişki, aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak veril
miştir?
/
yavaşlaması
A) Ali > Ayşe > Can
B) Can > Ayşe > Ali
C) Can > Ali > Ayşe
D) Ayşe > Can > Ali
8.
50 N
Ali
[ Kuvvet
Doğrultusu
Yönü
Büyüklüğü
Fi
Batı - Doğu
Batı
2N
f2
Batı - Doğu
Doğu
2N
f3
Batı - Doğu
Batı
5N
f4
Batı - Doğu
Doğu
3N
f5
Batı - Doğu
Doğu
4N
\Ikieo
ç4?»WÜ
• y «
yatay
Ali’nin yatay yolda 50 N ile ittiği sandık sabit süratle
ilerlemektedir.
F i, F2, F3 , F4, F5 kuvvetlerinin özellikleri çizelgede
Aynı sandığa Ahmet ve Aydın aşağıdakilerden
hangisindeki gibi kuvvet uygularsa, sandık yine
sabit süratle hareket edebilir?
verilmiştir. K, L, M cisimlerine etki eden kuvvetler aşa
ğıda gösterilmiştir.
A)
K
L
F i.F 2
F2 , F3 . f 4 , f 5
o
A) K ve M
B) Yalnız K
C) L ve M
D) K, L ve M
J0_N
Ahmet
B)
Aydın
Ahmet
Aydın
*
30 N
30 N
y *
F2 . F3 , F4
Buna göre, hangi cisimler dengelenmiş kuvvetlerin
etkisindedir?
Fen ve Teknoloji
30 N
C)
20 N
Ahmet
70 N
D)
50 N
Ahmet
-71 -
50 N
Aydın
TEST-11
3.
—
yatay
yatay
yatay
K, L, M cisimleri şekildeki kuvvetlerin etkisinde sabit
süratlerle hareket etmektedir.
Bir cisme ait yol - zaman grafiği şekildeki gibidir. Grafik
le ilgili, bazı öğrencilerin yorumları aşağıdaki gibidir.
K, L, M cisimlerine etki eden sürtünme kuvvetleri
nin karşılaştırılması, aşağıdaki grafiklerden hangi
sinde doğru yapılmıştır?
Buna göre, hangi öğrencinin yorumu yanlıştır?
) Sürtünme
kuvveti
K
L
^
: •'
M
K
C) Sürtünme
İl
l
L
L
M
) Sürtünme
kuvveti
kuvveti
K
Sürtünme
kuvveti
S
İ1
1F
M
Fİ
,
K
L
M
m
4.
II
î
Masa üzerinde
duran vazo
P cismi, Dünya’da ve Ay’da şekildeki gibi durmaktadır.
III
Buna göre,
I. P cismine Dünya'da ve Ay’da etki eden çekim kuv
vetleri eşittir.
II. P cismine Dünya’da ve Ay’da etki eden net kuv
vetler sıfırdır.
III. P cisminin Dünya’da ve Ay’daki kütlesi eşittir,
İtile n ama yıkılamayan
duvar
A) Yalnız
B) II ve
Yukarıdakilerden hangisi dengelenmemiş kuvvet
lerin etkisindedir?
8.
Bu araçların süratlerinin sü
tun grafikleri aşağıdakilerden hangisi olabilir?
"I
Kütüphane
K, L, M araçlarının süratleri
tablodaki gibi verilmiştir.
I
10
L
10 metre
dakika
kilometre
saat
10 -
M
Erol, evin önünden kütüphaneye doğru 2,5 m/s lik sü
ratle yürüyor.
A) Sürat
Erol’un eviyle kütüphane arasındaki yolun uzunlu
ğu 125 m olduğuna göre, Erol’un yürüyüşü ne ka
dar sürmüştür?
metre
saniye
K
B) Sürat
i l
I
A) 1 dakika
C) 1,5 dakika
B) 50 saniye
Zaman
K
D) 5 saniye
L
M
C) Sürat
K cismine etki eden iki kuv
vet şekildeki gibi gösteril
miştir.
Batı
ti
L
K
Zaman
M
D) Sürat
Doğu
" i
Zaman
Sürtünmeler önemsenme
diğine ve kuvvetin her bir birimi 5 N a karşılık geldi
ğine göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
K
L
M
Zaman
K
L
M
A) K cismine etki eden net kuvvetin büyüklüğü 15 N dur.
B) K cismine etki eden bileşke kuvvetin yönü batıdır.
-
İtme kuvvetidir.
C) Cismin batıya doğru hareket etmesi için batı yö
nünde 10 N dan büyük bir kuvvet daha uygula
mak gerekir.
-
Dengelenmemiş kuvvettir.
-
Hareket etkisi gözlenmektedir.
D) Cisme F 1 ve F2 kuvvetleri zıt yönlerde uygulansa
-
Temas gerektirmeyen kuvvettir.
cismin hareket yönü değişmezdi.
9.
Yukarıdaki tanımların hepsine birden aşağıdaki ör
neklerden hangisi uymaktadır?
Şekildeki grafik sabit süratle giden bir araca aittir.
Dalından düşen elma
C)
Buna göre, araçla ilgili aşağıdaki yorumlardan han
gisi yapılamaz?
A) Araç bu süratle 500 km lik yolu 10 saatte alır.
B) Araç 150 km lik yolu 90 dakikada alır.
C) Aracın sürati 100 km/h dir.
D) Araç bir noktadan geçtikten 3 saat sonra o nokta
dan 300 km uzaklaşır.
Birbirini iten
iki mıknatıs
1.
TEST -1 2
Selma, yerçekimi ile ilgili yu
karıdaki gibi bir poster ha
zırlamıştır. Selma’nın hazır
4.
Kütle ve ağırlık kavramları ile ilgili görüşlerini ifa
de eden öğrencilerden hangisinin verdiği bilgi
yanlıştır?
ladığı bu posteri inceleyen
arkadaşları, aşağıdaki so
nuçlardan hangisini çıka
ramaz?
B)
Kütleyi dinamo
metre ile ölçeriz.
D)
Bir cismin kütlesi
cisme ait değiş
meyen madde
miktardır.
A) Yer, üzerindeki bütün cisimleri kendine doğru çeker.
B) Yerin çekim kuvvetinin yönü Dünya’nın merkezine
doğrudur.
C) Yer, cisimlere temas gerektirmeyen kuvvet uygular.
D) Yer çekmese de cisimler Dünya üzerinde durur.
36 km/h
2.
Havada uça
rak ilerleyen
martı.
Havada kanat
çırparak bir
noktada sabit
duran arı.
Havada
ileri-geri
dalgalanan
uçurtma.
Şekildeki sürat teknesi sabit süratle hareket etmektedir. I
Yukarıdakilerden hangilerinin hareket enerjisi vardır?
Tekne bu süratle 45 dakika gittiğinde kaç kilometre I
yol alır?
A) Yalnız II
B) İve III
A) 18
C) II ve III
D) I, II ve
6.
Şekildeki dinamometre ile aşağıda ağır
lıkiarı belirtilen cisimlerden hangisi tartılamaz?
B) 27
Buna göre, hangi seçenekte verilen bilgi yanlıştır?
X
A)
B)
I 6N
Cisim dengelenmiş
kuvvetlerin
etkisindedir.
C)
5N
\
Başlangıçta duran cisim
hareket etmez.
80 N [f
Cisim üzerindeki
net kuvvet 1 N dur.
3,5 N
5N
5,5 N
— ► 3 A/
-► 2 W
D)
B)
0,5 N
D) 45
Aşağıda sürtünmesi önemsiz zemin üzerinde duran
cisimler ve bu cisimlere etki eden kuvvetler gösteril
miştir.
16 N I
A)
C) 36
120 N
Cisim dengelenmemiş
kuvvetlerin
etkisindedir.
7.
Batı
9.
Doğu
L
t
Kuvvet
Büyüklüğü
Yönü
1
25 N
batı
-
- 20 m -
ŞeW/ - 1
L
II
III
45 N
doğu
Net
7N
batı
İr
--------- 10 m ---------
Yukarıdaki tabloya göre cisim üzerine etki eden
II. kuvvet ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi
doğrudur?
A) 27 N batı yönünde
ŞeW/ - II
Aynı yönde koşan K ve L koşucularının arasında Şe
kil - 1deki gibi 20 m varken 3 dakika sonra K ve L nin
konumları Şekil - II deki gibi oluyor.
Buna göre, K nin yol - zaman, L nin de sürat - za
man grafiği aşağıdakilerden hangisi gibi olabilir?
B) 20 N doğu yönünde
C) 27 N doğu yönünde
D) 32 N batı yönünde
K nin
A)
L nin
. Yol (m)
Sürat (m/dak)
150
B-
Bir cismin, Ay ve Dünya’daki kütlelerine ait sütun
grafikleri ile Ay ve Dünya’daki ağırlıklarına ait sü
tun grafikleri, aşağıdakilerden hangisindeki gibi
olabilir?
Zaman
(dak)
0
B)
A)
Ağırlık
Kütle
Zaman
(dak)
Yol (m)
3
Sürat (m/dak)
50
Zaman
(dak)
20
1 -1
Zaman
(dak)
0
3
&
*
B)
/
Kütle
Yol (m)
*
Sürat (m/dak)
Ağırlık
40
Zaman
(dak)
Zaman
(dak)
0
OL
3
Sürat (m/dak)
*
C)
/
Kütle
*
/
40
Ağırlık
Zaman
(dak)
Zaman
(dak)
OL
* f
D)
Kütle
Ağırlık
1 0. Sürati 80 km/h olan bir aracın 5 saatte aldığı yolu bir
başka araç 4 saatte alıyor.
Buna göre, ikinci aracın sürati kaç km/h dir?
* /
* f
A) 120
B) 100
C) 90
D) 80
1 1 . Arzu, Ebru ve Kutlu uygulayacakları kuvvetlerle ilgili
aşağıdaki bilgileri veriyorlar.
Benim tartacağım
cisim yaklaşık 33 N
luk bir ağırlığa sahip
olabilir.
O
13.
Ben yaklaşık 5 N
civarında bir cismin
ağırlığını hasas bir
şekilde ölçmek
istiyorum.
İstanbul - Samsun arası
kuş uçuşu uzaklık yakla
şık 700 km dir.
T
Arzu
Ebru
Kutlu
C) 3
D) 4
r\
14.
t-
10
A>
Ebru
50
200
z J
Arzu
B) 2
A) 1
N
Zaman (h)
Sürat - zaman grafiği şe
kildeki gibi olan bir uçak
la İstanbul - Samsun ara
sı kaç saat sürer?
Ben bir kasayı çekerek hareket ettireceğim. Uygu
layacağım kuvvetin 170 N civarında olacağını tah
min ediyorum.
Buna göre, öğren
ciler yanda veri
len dinamometre
lerden hangilerini
kullanmalıdır?
Sürat (km/h)
350
Y
K
M
0
Yol (m)
0
10
15
25
10 20 20 30 40
Bir araca ait yol - zaman çizelgesi yukarıdaki gibidir.
Kutlu
A)
Zaman (s)
Buna göre, araç aşağıda verilen hangi saniyeler
arasında hareket enerjisine sahip değildir?
B)
L
M
C)
M
L
A) 2 - 5
B) 5 - 8
D)
M
K
C) 1 2 -1 5
D) 2 0 -2 5
15.
12 .
500 N
Engin ve Veli şekilde belirtilen kuvvetleri uyguladıkları
hâlde kasayı hareket ettiremiyorlar.
III
Bununla ilgili olarak;
I. Kasa üzerindeki net kuvvet 800 N dur.
II. Yer, kasaya “a” yönünde 800 N sürtünme kuvveti
uygulamaktadır.
III. Engin ve Veli, kasa altına tekerlek koysalar kasayı
küçük bir kuvvetle hareket ettirebilirler.
Yolda park etmiş
otomobil
ifadelerinden hangileri doğrudur?
Yukarıdaki şekillerden hangilerinde, cisimler den
gelenmiş kuvvetlerin etkisindedir?
A) Yalnız I
B) Yalnız I
A) İv e li
B) İve III
C) II ve III
D) I, II ve
C) II ve II
D) I, II ve
-7 6 -
Maddeyi Oluşturan Tanecikler
1.
Bir boş şırınganın içerisine oda sıcak
lığında aşağıdaki hangi madde doldu
rulduğunda sıkıştırılması mümkün de
ğildir?
4.
I
Öğrencilerine atom ile ilgili bilgi veren Fen ve Tek
noloji öğretmeni Ahmet Bey aşağıdaki ifadelerden
hangisini kullanmış olamaz?
A) Maddenin en küçük yapı birimidir.
A) Hava
B) Yunanca bölünemez anlamına gelmesine karşın
günümüzde bölünebildiği anlaşılmıştır.
B) Su
C) Oksijen
C) Atomun yapısı ile ilgili görüşlerde tarih boyunca
değişiklikler olmuştur.
D) Karbondioksit
D) Mikroskoplar yardımıyla görülebilir.
5.
2.
Selim bazı maddeleri akıcılıklarına, sıkıştırılabilirliklerine ve genleşebilme özelliklerine göre aşağıdaki gibi
sınıflandırıyor.
e
Akıcıdır
Sıkıştırılabilir
f i
Video
cosmo
Genleşebilir
Tahta parçası
✓
Su
/
Bakır
✓
Azot gazı
✓
1. çıkış
v
Democritus,
maddeleri oluşturan
taneciklerin
bölünemeyeceğini /
ifade etmiştir.
Bütün maddelerin
tanecikleri
arasında boşluklar fy
vardır.
2. çıkış
:V K
3. çıkış
Madam Curie’ye d
göre atomun yapısın
da aslında daha da
"kü çük parçacıklar ^
vardır.
4. çıkış
Yukarıdaki şemada verilen ifadelerin doğru ya da yan
lış olduğuna karar verilerek bir çıkış kapısına ulaşılma
sı isteniyor.
Buna göre, bu tabloda kaç tane hata vardır?
Bu şemadaki doğru çıkış kapısı hangisidir?
(✓: Doğru; — : Yanlış)
A) 5
B) 4
C) 3
D) 2
6.
I. Organizma
fl
Video
II. Hücre
&
Vdeo
cuimü
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
I. Democritus: Atomlar bölünemez.
II. Madam Curie: Atomun yapısında daha küçük ta
necikler de vardır.
III. Atom
III. Dalton: Farklı element atomları birbirinden fark
lıdır.
Yukarıda verilenlerin basitten karmaşığa doğru sı
ralanışı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak
verilmiştir?
Atomun yapısı ile ilgili olarak ifade edilen yukarı
daki bilgilerin tarihsel öncelik sırası için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) I - II- III
B) l l l - l l - l
A) I - I I I - I I
B)
C) l l l - l - l l
D) l l - l l l - l
C) l l l - l - l l
D)
cMtort)
Yunanca bölünemez anlamına gelen “Atom” söz
cüğü ilk defa aşağıda verilenlerden hangisi tarafın
dan kullanılmıştır?
Atom daha küçük
parçacıklardan
oluşmuştur.
Farklı elem ent
lerin atom ları da
fa rk lıd ır.
BEHEBT
Bütün maddeler
atomlardan oluşur.
C)
Democritus
Yukarıdaki insanlardan hangilerinin belirttikleri gö
rüşleri günümüzde geçerliliğini korumaktadır?
]
A) Yalniz Marie Curie
B) Yalniz Dalton
C) Marie Curie ve Democritus
D) Marie Curie, Dalton ve Democritus
Suya mürekkep
döküldüğünde
renginin her yere
yayılması
Parfüm kokusu
nun odanın her
yerine dağılması
Metin
Reşit
10 .
1. çıkış
Kaynatılan suyun
buharlaşması
Katiların
tanecikleri arasında
boşluk yoktur.
b
Dalton’a göre farklı
elementlerin atomları
birbirinden farklıdır.
3. çıkış
&
Orhan
Yukarıdaki öğrenciler birer tane olayı maddenin tane
cikli yapıda olduğunu örneklendirmek için defterlerine
yazmıştır.
2. çıkış
y
Marie Curie
atomların da
bölünebileceğini
© ■*
söylemiştir.
4. çıkış
Buna göre hangi öğrencilerin verdiği örnek olay
doğrudur?
Yukarıdaki şemada verilen ifadelerin doğru ya da yan
lış olduğuna karar verilerek bir çıkış kapısına ulaşılma
sı isteniyor.
A) Yalnız Metin
Buna göre, şemadaki doğru çıkış kaç numaralı ka
pıdır?
ıl I
B) Metin ve Reşit
C) Reşit ve Orhan
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
D) Metin, Reşit ve Orhan
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
ren ve Teknoloji
-79-
1.
3.
Video
cözümi)
Video
S
j
CÖZOmü
Democritus
Yukarıdaki resimde Democritus’un atom ile ilgili
söylediği ifade aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) Maddeye yakından bakıldığında taneciklerden
oluştuğu anlaşılır.
B) Atomun yapısında daha küçük başka tanecikler
vardır.
C) Maddenin bölünemeyen taneciklerine atom adı
verilir.
D) Maddeleri oluşturan bütün atomlar aynıdır.
Ömer, özdeş olan oyuncak balonlarından birisini 10
saniyede şişirirken diğerini 20 saniyede şişiriyor. Her
iki balonunu aynı terazide tartıyor. 10 saniyede şişirdi
ği balon 50 g gelirken, 20 saniyede şişirdiği balon 80
g geliyor.
Bu deneye göre,
I. Maddeler tanecikli yapıdadır.
II. Hava bir maddedir.
III. Maddeler şekil değiştirebilir,
2.
Atomlar
daha küçük tane
ciklere ayrılabilir.
Farklı ele
mentlerin atom
ları fa rklıd ır.
A) YalnızI
B) Yalnız
C) I, II ve II
D) II ve III
Tanecikleri tites reşim yapma
OO
Günümüz bilgilerine göre atomla ilgili yukarıdaki
öğrencilerden hangilerinin söylediği doğrudur?
Rüstem plastikten yapılmış tren lokomotifine plastiğin
özelliklerini taşıyan vagonları bağlamak istiyor.
A) Yalnız Hakan
Buna göre, Rüstem hangi numaralı vagonları loko
motife takmalıdır?
B) Yalnız Ezgi
C) Hakan ve Ezgi
A) 1 ve 2
B) 2 ve 3
D) Hakan, Ezgi ve Funda
C) 1,2 ve 3
D) 1,2, 3 ve 4
5.
Çocuklar, atom ile ilgili bir
tablo hazırlayınız, tabloyu
koridorumuza asacağız.
'fri re o
(A* IBÜ
Haşan Hoca
Fen ve Teknoloji dersi öğretmeni Haşan Hoca yukarı
daki ödevi sınıfa veriyor. Sınıftaki öğrencilerden
Osman aşağıdaki tabloyu hazırlıyor.
Atom Bilgilerimizi Yenileyelim
Yanlış Bilgiler
Doğru Bilgiler
1. Elementler birden fazla çeşit atoma sahiptir.
Bu oyuncak helikopter ikisi de sıkıştırılabilen madde
ler ile dolu bir ortamda hareket edebilir.
Buna göre, helikopter aşağıda verilenlerden hangi
sinde hareket edebilir?
A)
I. Atomlar mikroskop ile görülemez.
Oksijen gazı
Zeytin yağı
2. Atomları da oluşturan daha II. Atom kavramını ilk defa
küçük parçacıklar vardır.
Dalton ortaya atmıştır.
3. Marie Curie ve Becquerel III. Günümüzde atom hakkınatom ile ilgili çalışmalar
da herşeyin bilindiğini kayapmıştır.
bul ederiz.
D)
C),
Şeker
Azot gazı
Oksijen gazı
Helyum gazı
Osman’ın hazırladığı tablonun koridora asılması
için bölmelerdeki hangi bilgilerin yer değiştirilme
si gerekir?
A) 1 - I
B) 2
C) 1-11
D) 3
Bütün maddeler
tanecikli yapıdadır.
6.
□
■ /
Termometre
içindeki sıvılar sıcaklık
arttığında genleşir.
Maddeler
bütünsel
değildir.
□ /
Umut
□
'/
1.
çıkış
C anan
\
/
0
°
□
2.
3.
çıkış
\ V°
4.
çıkış
\
Katilar ve
sıvılar
genleşemez.
Gazlar
sıkıştırılabilir.
a
çıkış
a
Maddelerin
tanecikleri arasında
boşluklar bulunmaz.
\ B
Günümüzde
atomun bölünemeyeceği kabul
edilmektedir.
Kışın gerginleşen
elektrik te lle ri yazın
uzayarak daha gevşek
hâle gelir
\ "
B/ \°
f
5.
çıkış
6.
çıkış
Yukarıdaki öğrencilerden hangileri maddelerin sıkıştırılabilmesi ile ilgili bir örnek vermiştir?
Yukarıda verilen şemadaki tüm sorulara doğru ce
vap veren bir öğrenci hangi çıkışa ulaşır?
A) Yalnız Oya
B) Yalnız Canan
A) 2.çıkış
B) 3.çıkış
C) Yalnız Umut
D) Oya ve Canan
C) 5.çıkış
D) 6 .çıkış
TEST - 3
1.
3.
Atomlar göz ile ve
mikroskop ile
görülemezler.
Farklı elementlerin
atomları farklıdır.
§
Video
T ş m
COiOnti
k
s r
Aşağıdaki olaylardan hangisi bir maddenin boşluk
lu yapıda olduğunu kanıtlamak için örnek olarak
verilebilir?
Video
COtOnli
Atom bölünemez.
D)
Yukarıdaki öğrencilerden hangilerinin söylediği hem
Dalton’un atom teorisi hem de günümüz atom teori
si için ortaktır?
A) Yalnız Sezai
Şekerin çayda
çözünmesi
B) Sezai ve Dilek
C) Sezai ve Tuba
D) Sezai, Tuba ve Dilek
4.
Tenis topu
Hentbol
topu
Bütün maddeler
küçük, bölünemeyen taneciklerden
oluşmuştur.
Basketbol
topu
Atomlar,
içi dolu ve küre
şeklindeki
taneciklerdir.
Yukarıda verilen toplarla ilgili,
Dış yüzeyleri
katı içleri ise gâz
âlindeki bir maddeden,
oluşmuştur.
Atom daha küçük
parçacıklardan
oluşmuştur.
İçlerindeki hava
genleşebilir.
Musa
Hülya
Yukarıda verilen filozof ya da bilim insanlarından
hangilerinin görüşleri günümüzde de geçerliliğini
korumaktadır?
Zeki
öğrencilerinden hangilerinin söyledikleri doğrudur?
A) Yalnız Demokritos
B) Yalnız Dalton
A) Yalnız Musa
B) Yalnız Hülya
C) Yalnız Marie Curie
C) Yalnız Zeki
D) Musa ve Zeki
D) Dalton ve Marie Curie
5.
Ayşe ucu kapalı Şekil - I deki gibi boş bir şırıngaya bir
miktar madde koyuyor. Daha sonra şırınganın kolunu
aşağı iterek Şekil - II deki durumu elde ediyor.
O
O
O
O
Hakan oyuncak trenindeki vagonlar ile vagonun üze
rinde yazan maddeleri taşımaktadır.
Buna göre, Hakan hangi vagonlarda boşluklu yapı
da olan madde taşımaktadır?
Şekil - 1
A) Yalnız 1
B) Yalnız 2
C) 1 ,2 ve 3
D) 1, 2 ,3 ve 4
Buna göre, Ayşe aşağıdaki maddelerden hangisini
şırıngaya koymamıştır?
A) Hava
B) Su
C) Oksijen gazı
D) Doğal gaz
8.
Video
cOOmii
Üç farklı öğrenci bir varlık ile ilgili yukarıdaki özellikle
ri söylüyor.
Bu varlık aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Demir çubuk
B) Hava
C) Ses
D) Deniz suyu
Canan
* Bütün maddeler taneciklerden oluşur.
Hüseyin
6 . sınıf Fen ve Teknoloji dersinde öğretmenlerinin
madde ile ilgili sorusunu cevaplayan yukarıdaki
öğrencilerden hangilerinin söyledikleri doğrudur?
* Bütün maddelerin tanecikleri arasında
boşluk bulunur.
Katilar ve sıvılar, gazlar gibi
sıkıştırılabilirler.
* Maddeler gözle görülmeyecek kadar
küçük parçacıklardan oluşurlar.
i
\
A) Yalnız Canan
B) Yalnız Halil
C) Canan ve Hüseyin
D) Canan, Halil ve Hüseyin
:en ve Teknoloji
Yukarıda verilen cümlelerin kaç tanesinin yan tarafın
daki kutucuğa D (Doğru) yazılmalıdır?
A) 1
B) 2
C) 3
-83-
D) 4
1.
Hey Ahmet! Elimdeki
bu madde fa rklı tü r
atom içermektedir.
2?
Video
Biliyorum Ömer. O
madde aynı zamanda
deniz seviyesinde
100 °C sabit sıcaklık
ta kaynamaktadır.
CöttM)
X
Y
Z
Yukarıda bazı maddelerin tanecik yapısı verilmiştir.
Buna göre,
Ahm et
I. Y ve Z moleküllü yapıdaki arı maddelerdir.
Ömer
II. X karmaşık yapılı bir maddedir.
Yukarıdaki öğrencilerin konuşmaları dikkate alınır
sa bahsettikleri madde için aşağıdakilerden hangi
si yanlıştır?
A) Yalnızll
B) İve III
A) Tek cins moleküllerden oluşmaktadır.
C) II ve III
D) I, II ve
III. X ve Y elementtir,
B) Karışım olarak sınıflandırılabilir.
C) Oluşumu kimyasal yolla gerçekleşmiştir.
D) Belirli bir formül ile gösterilebilir.
2.
Bütün
bileşikler m oleküllü
yapıdadır.
Video
4.
çözümü
A)
Bütün m oleküller
bileşiktir.
1. ç ık tş
2. çıhış
Aşağıdaki öğrencilerden hangisinin örnek olarak
vermeyi düşündüğü tanecik modeli karmaşık yapı
lı bir bileşiğe aittir?
J . çth ış
4. çth tş
Yukarıda verilen tamlayıcı dallanmış ağaçta verilen ifa
delerin doğru ya da yanlış olduğuna karar verilerek çı
kışa ulaşılacaktır.
Buna göre, doğru çıkış numarası aşağıdakilerden
hangisidir? (D : Doğru, Y : Yanlış)
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
5.
7.
Demir: Atomik yapılı bir elementtir.
Karbonmonoksit: İki farklı element içeren moleküller
bir bileşiktir.
Metan: 5 tane atom içeren moleküler bir bileşiktir.
Yukarıda bilgileri verilen maddelerin tanecik model
leri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiş ola
bilir?
Demir
Bir molekülünde
kaç atom bulunur?
Kaç farklı
element içerir?
<Q>
3
2
<$>
5
X
88
y
1
Yukarıdaki tabloda verilenlere göre, aşağıdaki öğ
rencilerden hangisinin söyledikleri yanlıştır?
Metan
Karbonmonoksit
Molekül
modeli
A)
o ©
O G
O O
A) Ayşen
B) Kayhan : x sayısı y sayısından büyüktür.
o o
r
B)
^
-J
C) Zeynep : x ve y sayıları birbirine eşit değildir.
\
D) Suat
cO o
&
cO o
0 °
: x ve y sayılarının toplamı 7 dir.
^
: x ve y sayıları arasındaki fark 2 den kü
çüktür.
P °
---------s
C)
V
q
o
8.
(Ä
o
V
D)
; *'y ~ {~y~
J
K
Q -O
C*> $
V ------------J
Yukarıda verilen tanecik modellerinden hangileri saf
maddeleri gösterir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız II
D) İv e li
9.
6.
I. Su molekülü
II. Hidrojen molekülü
Video
III. Karbonhidrat molekülü
c o tim
IV. Yağ molekülü
Yukarıdaki moleküllerin basit ve karmaşık yapılı
olarak sınıflandırılması aşağıdakilerden hangisin
de doğru olarak verilmiştir?
Basit yapılı
Karmaşık yapılı
Yukarıda tanecik modeli verilen madde için,
I. Molekül yapılı bir bileşiktir.
II. Molekülleri üç farklı tür atom içermektedir.
III. Bir molekülünde 9 tane atom vardır.
A)
I
II, III ve IV
B)
I ve II
III ve IV
C)
I ve IV
II ve III
A) Yalnız II
B) Yalnızlll
D)
IV
I, II ve III
C) İv e li
D) I, II ve III
Elementler ve Bileşikler
3.
Aşağıda verilen öğrencilerden hangisinin verdiği
iki tanecik örneği sırasıyla,
I. Basit yapılı
Video
II. Karmaşık yapılı
çottm
bileşiklere aittir?
Öğretmen sınıftaki öğrencilerine su, azot gazı ve alü
minyumdan yapılmış cetvel getirmiştir ve öğrenciler
den bu maddelerin sınıflandırılmasını istemiştir.
Buna göre, bu maddelerin tanecik yapılarının sınıf
landırılması aşağıdakilerden hangisinde doğru
olarak yapılmıştır?
Su
Azot gazı
Alüminyum
<A>
<©©>
(•)
A) Atom
Atom
Atom
B) Molekül
Molekül
Atom
C) Molekül
Molekül
Molekül
D) Molekül
Atom
Atom
M adde
Taneciğindeki
atom çeşidi
Bakır
4.
Elem ent
Bileşik
Bir
Video
w o rn
Oksijen gazı
Bir
S *4 '
'V -V
Feride
Su
Birden fazla
✓
Süt
Birden fazla
✓
Selim
Nesrin
Yukarıdaki tabloda hangi maddelerde verilen bilgi
ya da işaretlemelerden en az bir tanesi yanlıştır?
Elementlerin yapısı ile ilgili olarak yukarıdaki öğ
rencilerden hangilerinin ifadesi doğrudur?
A) Yalnız bakır
A) Yalnız Selim
B) Yalnız süt
B) Yalnız Feride
C) Oksijen gazı ve su
C) Selim ve Feride
D) Oksijen gazı, su ve süt
D) Nesrin ve Feride
%
■;
' MÜ»?* ••
Test - 2
7.
5.
m
/ \
dfeo
Omü
Saf Maddeler
Bileşikler
Moleküler
yapılı
///
/ \
00
UQQ
1
Yukarıda verilen sınıflandırılmada X, Y ve Z ile gös
terilen yerlere aşağıdakilerden hangisinde verilen
ler gelmelidir?
Yukarıdaki goncanın yapraklarında yazan özellik
lerden hangileri bileşiklere ait deâlldlr?
B) II ve III
C) II ve IV
D) İve IV
6.
z
P.
0©
--J
A) İve III
Moleküler
yapılı olmayan
Moleküler
yapılı
A) Elementler
Atomik yapılı
B)
Gazlar
Molekül yapılı
888
C)
Sıvılar
Atomik yapılı
<x>
D)
Karışımlar
Molekül yapılı
Saf
Madde
/
&
%
COiümti
(3
o
8
O
S
O
00
(5
Demir anahtarlık
Saf su
Yukarıda günlük hayatta kullandığımız anahtar ve su
yun tanecik modelleri verilmiştir.
Bileşik
Element
Buna göre,
Yukarıda verilen sınıflandırmaya göre, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
I. Demir aynı cins atomlardan oluşur.
II. Su, moleküllerden oluşur.
A) Elementler aynı cins atomlar içerir.
B) © ,
gibi maddeler birer elementtir.
III. Elementler bütünsel, bileşikler tanecikli yapıdadır,
C) Bileşiklerde en az üç çeşit atom bulunur.
A) Yalnız I
B) YalnızI
D) 0 © bileşiği basit yapılı bir bileşiktir.
C) İv e li
D) I, II ve
Fen ve Teknoloji
87-
TEST - 3
...
1.
Tanecik
Atom
•
M olekül
♦
i
Video
çözüm
4.
Modeli
Aşağıdaki öğrencilerden hangisinin söylediği
özellik elementler ve bileşikler için ortaktır?
M olekül
Yukarıda atom ya da molekül yapılı maddelerin tane
ciklerine örnek modeller verilmiştir.
Buna göre,
D)
I. Bazı maddeler yalnızca atomlardan oluşur.
II. Molekül, birden fazla atom içerir.
Basit yapılı
ya da karmaşık
yapılı olabilir.
III. Molekül, farklı tür atom içermek zorundadır,
A) Yalnız
B) Yalnız II
C) İv e li
D) I, II ve III
2.
i
Madde
Özellik
I
Element
Farklı elementlerin atomları
farklıdır.
II
Bileşik
Yapısında en az iki tür
element atomu içerir.
Video
CÛZÜTOÜ
5.
a
M
Video
çözümü
III
Molekül
En fazla iki atom içeren
taneciklerdir.
Yukarıdaki maddelerden hangileri için verilen özel
lik yanlıştır?
A) Yalnız
B) Yalnız II
C) İv e li
D) II ve III
Yukarıda bazı maddelerin tanecik modelleri verilmiştir.
Buna göre,
3.
Yukarıda tanecik modeli verilen madde ile ilgili,
aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
yukarıdaki
doğrudur?
A) Karışımdır.
A) Yalnız Reyhan
B) Saf maddedir.
B) Nihat ve Hilâl
C) Tek cins atom içerir.
C) Yalnız Hilâl
D) Karmaşık yapılı moleküller içerir.
D) Reyhan, Nihat ve Hilâl
öğrencilerden
hangilerinin
ifadesi
p>.
8.
Fen ve Teknoloji dersinde öğretmen sınıftaki öğrenci
Faruk
lerine elindeki madde hakkında bilgi veriyor.
Elimdeki m addenin tanecikleri
her tarafa eşit dağılmıştır. Aynı
tü r atom ların oluşturduğu
aynı cins m oleküllerden
3i
oluşmuştur.
Ieo
M
a
Video
cozvmd
A
Demir
Toprak testi
Buna göre, bu madde hakkında aşağıdaki öğrenci
lerden hangisinin yorumu yanlıştır?
Derya
Yukarıda hangi öğrencilerin verdiği resimde demir
elementinin kullanıldığı bir madde yoktur?
B)
A)
Bir bileşiktir.
Bir elementtir.
A) Yalnız Derya
B) Murat ve Derya
C) Faruk ve Şeyma
D) Şeyma ve Murat
D)
C)
Model ile
şeklinde gösteri
lebilir.
Her tarafındaki
özellikleri
aynıdır.
m
Video
Çölümü
Zehra bileşiklerin özelliklerini defterine çizdiği kelebe
ğin kanatlarına yazmıştır.
Buna göre, Zehra hangi numaralı kanatlara yanlış
bilgi yazmıştır?
Yukarıda verilen madde modelinde taneciklerin sı
nıflandırılması ile ilgili olarak işaretli yerlere yazıl
ması gereken ifadeler için aşağıdakilerden hangi
si doğrudur?
I
A)
Atom
III
II
Molekül
Bileşik
B)
Atom
Bileşik
Element
A) Yalnız 4
B) 1 ve 3
C)
Element
Bileşik
Karışım
C) 2 ve 4
D) 3 ve 4
D)
Bileşik
Molekül
Bileşik
Fen ve Teknoloji
-89-
Fiziksel ve Kimyasal Değişim
1.
I. Hamurun pişirilmesi
3.
II. Karbondioksit gazının katı hâle getirilmesi
III. Etin kıyma hâline getirilmesi
Yukarıda verilen olaylardaki değişim türleri aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak sınıflandırıl
mıştır?
I
II
III
A) Fiziksel
Kimyasal
Kimyasal
B) Fiziksel
Fiziksel
Fiziksel
C) Kimyasal
Kimyasal
Kimyasal
D) Kimyasal
Fiziksel
Fiziksel
Yukarıda verilen tanecik modellerinden kaç tanesi bir
karışıma aittir?
A) 2
2.
B) 3
C) 4
D) 5
Aşağıdakilerin hangisinde verilen maddeden karşı
sındaki madde oluşturulduğunda bir kimyasal deği
şim gerçekleşmez?
Modde
Ürün
4.
Cevdet
Yukarıdaki öğrencilerin düşündüğü olayların fizik
sel ve kimyasal olarak sınıflandırılması aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Fiziksel
Elma
Elma sirkesi
Kimyasal
A) Cevdet
Selami ve Leyla
B) Selami ve Cevdet
Leyla
C) Selami ve Leyla
Cevdet
D) Selami
Leyla ve Cevdet
O
8.
5.
Arif
Haşan
'« L
Fen ve Teknoloji dersinde öğretmen sınıftaki öğrenci
lerden bazılarını tahtaya kaldırarak karışımların özel
liklerini yazmalarını istemiştir.
S
¡fiı'eo
f
l
/I
ı
Fiziksel 1
°!ay I
\
Tereyağı
erimesi
Saadet
Yukarıdaki şekilde hangi öğrencilerin verdiği olay
örneği hatalıdır?
A) Yalnız Arif
B) Yalnız Haşan
C) Arif ve Haşan
D) Haşan ve Saadet
Buna göre, aşağıdaki öğrencilerden hangisi karı
şımlar ile ilgili tahtaya yazmayı düşündüğü bilgi
yanlıştır?
B)
A)
6.
Değişim
Türü
1
Domatesin çürümesi
Fiziksel
II
Şekerin çayda çözünmesi
Kimyasal
III
Kömürün yanması
Kimyasal
/ffeo
tö& m t)
Karışan madde
ler kimliğini kay
betmez.
Farklı tür tane
cikler içerir.
Element veya
bileşiklerden
oluşur.
D)
Saf madde
lerdir.
Yukarıdaki tabloda verilen değişim ve türü karşı
laştırmalarından hangileri yanlıştır?
A) Yalnız II
B) Yalnız
C) İv e li
D) II ve III
9.
7.
■
p p fi
Sayın seyirciler!
Tarihi miras olan
Hidiv Kasrı çıkan
b ir yangın sonu
cu kül oldu.
Katı hâldeki bir metal parçalanarak küçük toz par
çaları hâline getirildiğinde,
I. Fiziksel özelliği
II. Kimyasal özelliği
III. Kütlesi
özellikleri için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Televizyon izlerken yukarıdaki haberi duyan bir öğ
renci aşağıdakilerden hangisini düşünürse yanlış
yapmış olur?
A) Değişmez
Değişmez
Değişmez
A) Kimyasal bir olay olmuştur.
B) Değişir
Değişmez
Değişmez
B) Maddelerin kimliği değişmiştir.
C) Değişir
Değişir
Değişmez
C) Yeni atomlar oluşmuştur.
D) Değişmez
Değişir
Değişmez
D) Yeni tür tanecikler meydana gelmiştir.
Fen ve Teknoloji
-9 1 -
00
«b
+
cP
<9
1. o la y
%
Saf madde
# ° < * b
9
Ê L
tfideo
İX
cc
+
&
• •
•
•
•
I
I
Tek atomlu
2. o la y
•
•
I
i
[,
•
V
I
ı(
\
Moleküllü
Moleküllü
V.:
•
<p
•
®
I
Tanecik
vıâını '
..
J
İlkay madde ile ilgili yukarıdaki gibi bir şema hazırlıyor.
Yukarıdaki olaylar için,
Buna göre, X ve Y ile belirtilen yerlere aşağıdakilerden hangisi gelm elidir?
I. 1 . olay kimyasal değişimdir.
II. 2. olay fiziksel değişimdir.
X
III. 1. olayda bileşik, 2. olayda karışım oluşmuştur,
Y
A)
Formül
B)
Element
Bileşik
Molekül
Element
A) YalnızI
B) İv e li
C)
Atom
C) İve III
D) I, II ve
D)
Bileşik
Karışım
Fen ve teknoloji dersi öğretmeni öğrencilerden çevre
mizdeki değişimlerden kimyasal olanlarına örnek ver
melerini istiyor.
?
Suyun
buharlaşması
Üzümden
sirke yapılması
4.
Aşağıdaki maddelerden hangisinin molekülü kar
maşık yapılıdır?
O sm a n
Etin pişirilmesi
Buna göre, yukarıdaki hangi öğrencilerin verdiği
örnekler doğrudur?
A) Yalnız Yusuf
B) Yusuf ve Ömer
C) Ömer ve Osman
D) Yusuf, Ömer ve Osman
Havadaki
oksijen gazı
5.
Bir yarışma programında üç öğrenciden kimyasal de
ğişmelere birer örnek vermeleri istenmiştir.
Parfüm kokusunun
tüm odaya yayılması
Camın kırılması
ee
©C
*8
Kimyasal
e©
Yukarıda modellerle gösterilen olaylardan hangile
rinin sınıflandırılması doğrudur?
Buna göre, hangi öğrencilerin verdikleri cevaplar
doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnızll
C) İv e li
D) I, II ve II
A) Yalnız Mehmet
B) Yalnız Fatih
C) Yalnız Semih
D) Fatih ve Semih
8.
Örnek
Değişim türü
Elmanın çürümesi
1
Suyun donması
Fiziksel
değişim
3
Köftenin pişmesi
4
Demirin paslanması
5
Tebeşirin kırılması
6.
Kurşun parçaları
Isıtıcı
Yukarıda verilen örneklerin fiziksel değişim ve kim
yasal değişim ile eşleştirilmesi aşağıdakilerden han
gisinde doğru verilmiştir?
Yukarıdaki şekilde gösterilen kurşun parçaları ısıtıldı
ğında belli bir süre sonra sıvıya dönüşüyor.
Buna göre,
I. Kimyasal bir değişme olmuştur.
II. Fiziksel bir değişme olmuştur.
III. Kurşun atomlarının sayısı artmıştır.
D)
C)
Fiziksel
değişim
-
Fiziksel
değişim
V >
A) Yalnız II
B) İve III
C) II ve III
D) I, II ve
Kimyasal
değişim
Kimyasal
değişim
TEST-
1.
* Saf su
ı
inşaat
demirine şekili
verilmesi
lDemirin
. T T dövü
uZi
lüp toz hâline
getirilmesi
I
JL
* Salata
* Deniz suyu
* Çorba
* Sirke
* Türlü
W
BW
Demirin
paslanması **
II
III
Yukarıdaki öğrencilerin demir elementi ile ilgili söy
lediği değişimlerin türleri aşağıdakilerin hangisin
de doğru olarak sınıflandırılmıştır?
A) Kimyasal
Kimyasal
Kimyasal
B) Kimyasal
Fiziksel
Fiziksel
C) Fiziksel
Fiziksel
Kimyasal
D) Fiziksel
Fiziksel
Fiziksel
* Muzlu süt
•* Helva
* Tuzlusu
+ Reçel
•* Portakal suyu
* Pekmez
Yukarıdaki öğrencilerin hazırladığı madde listele
rinde bulunan karışım sayıları aşağıdakilerin han
Ali
A)
Yaşar
Orhan
Feyza
1
B) 3
C) 2
D) 2
4.
Her bir • , • , ® , d
ifade etmektedir.
Video
çözümü
modeli birer farklı tür atomu
Buna göre, aşağıdaki hangi maddenin sınıflandırıl
masında hata yapılmıştır?
Madde
türü
A)
Aşağıda verilen maddelerden hangisi,
•
İki ya da daha fazla farklı maddeden oluşmuştur.
•
Saf değildir,
özelliklerine sahiptir?
Madde
modeli
E lem ent
Ekmek
B)
B ile şik
C)
Elem ent
D)
Karışım
Alüminyum
Uçan balondaki
helyum gazı
Su
8.
Örnek
Değişim türü
s
Video
Farklı cinste atom
içerme
içermez
İçerir
içermez
Çölümü
Tablodaki bilgilere göre, X, Y ve Z nin sınıflandırıl
ması aşağıdakilerden hangisindeki gibi olabilir?
X
A) Element
Karışım
Bileşik
B) Karışım
Element
Element
C) Element
Karışım
Element
D) Bileşik
Element
Karışım
Yumurtanın pişmesi
5
Yukarıda bazı değişim türleri ve örnekleri arasında eş
leştirmeler yapılmıştır.
Bu eşleştirmelerin tümünün doğru olabilmesi için
hatalı olan hangi iki olay birbiriyle yer değiştirme
lidir?
6.
m
Uğur
m
* *
Demet
A) 4 ve 5
B) 1 ve 4
C) 2 ve 3
D) 2 ve 5
Kerim
Yukarıdaki öğrencilerden hangilerinin verdiği de
ğişim örneği fiziksel olaydır?
A) Yalnız Uğur
B) Demet ve Kerim
C) Uğur ve Demet
D) Uğur ve Kerim
9.
k
Video
çölümü
7.
Kumlu
suyun
süzülmesi
Tereyağı tavada sadece eritildiğine,
Zeytin
yağının
donması
I. Kütlesi
II. Kimyasal özelliği
2
5
3
Limon
Tencere
kapağında ' sıkılan çayın
su buharının
renginin
değişmesi
yoğuşması
Sudan;
hidrojen
ve oksijen
eidesi
6
........... .... .....
Yemek
tuzunun
suda
çözünmesi
III. Fiziksel özelliği
özelliklerinin değişip değişmediği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Yukarıdaki sistemde yer alan lambanın yanması için
aynı tür değişimlerin olduğu kutucuklarda bulunan
numaralı butonların tümüne basılması gerekiyor.
Buna göre aşağıda verilenlerden hangisindeki bü
tanların tümüne basıldığında sistemdeki lamba ya
nar?
A) Değişir
Değişmez
Değişmez
B) Değişmez
Değişmez
Değişmez
C) Değişmez
Değişmez
Değişir
A) 3 ve 5
B) 3 ,4 ve 5
D) Değişir
Değişir
Değişmez
C) 1,2 ve 6
D) 1,2, 3, 4 ve 6
Fen ve Teknoloji
-95-
TEST - 4
,U
|
"tTTBKiınimmınııını n
1.
'Si
V id e o
cöitimv
Aşağıda resimleri verilen olaylardan hangisi bir
kimyasal değişimdir?
A)
Yukarıdaki sepete karışım olduğu bilinen maddelerin
yazılı olduğu elmalar konulacaktır.
Buna göre, sepete aşağıdaki elmalardan hangisi
konulamaz?
2.
e
Salata hazırlamak için soğan doğ
ranması
« » Kayahan
Buzun ısıtılarak eritilmesi
Yumurtanın beyazı ile sarısının
ayrılması
Yukarıdaki öğrencilerin söylediği değişimlerin tü
rü aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak veril
miştir?
Kayahan
4.
Madde Türü
Örnek madde
Karışım
Su, süt, limonata
Bileşik
Şeker, hava, karbondioksit
Yukarıda verilen tablodaki hangi iki örnek madde
nin yeri değiştirildiğinde tablo doğru düzenlenmiş
olur?
Hakan
Naz
A) Fiziksel
Kimyasal
Fiziksel
B) Fiziksel
Fiziksel
Fiziksel
B) Süt ile karbondioksit
C) Kimyasal
Kimyasal
Fiziksel
C) Su ile hava
D) Kimyasal
Fiziksel
Kimyasal
D) Süt ile hava
A) Su ile şeker
Test - 4
5.
Aşağıdaki olaylardan hangisinde verilen madde kim
liğini değiştirmez?
B)
A)
7.
Bir annenin günlük işleri resimlerle aşağıda anlatılmıştır.
Video
CÛiüroö
Kapağı açık sütün
zamanla ekşimsi
bir tat alması
Odunun
yanması
Saat 1 0.00 : Ayşe hanım manavdan patatesleri alır.
D) C
Açıkta bırakılan
peynirin bir süre
sonra küflenmesi
Portakal
suyunun bardağa
konulması
II. Saat 10.30 : Patatesleri güzelce yıkar.
Saat 10.45 : Patatesleri yağda kızartır.
6.
IV. Saat 12.00 : Ayşe hanım ve oğlu Berk patatesleri
afiyetle sindiriyor.
Buna göre, Ayşe hanımın yaptığı işlerin kimyasal
1■
£ - ! I u ı u ı u r\
o ı ı ı ı ı ı u ı ..........................
Maddelerin yapısındaki değişmelerle ilgili yukarı
daki örnek olayları düşünen öğrencilerden hangileri
bir fiziksel değişim örneği düşünmüştür?
hangisinde doğru olarak verilmiş
A) Yalnız İlker
Kimyasal
Fiziksel
A)
1, II ve III
IV
B) İlker ve Tuncay
B)
II ve IV
1 ve III
C) Tuncay ve Zeynep
C)
III ve IV
1 ve II
D)
1ve IV
II ve III
D) İlker, Tuncay ve Zeynep
-9 7
Fen ve Teknoloji
Maddenin Hâllerinin Tanecikli Yapısı
TEST - 1
1.
Molekül modeli / I
4.
şeklinde olan bir madde belir
li miktarı sıvı hâlden katı hâle dönüştürüldüğünde,
I. Molekülün şekli değişmez.
Belirli
şekli
Belirli
hacmi
Tanecik
hareketleri
X
Var
Var
Yalnızca
titreşim
Y
Yok
Yok
Titreşim ve
öteleme
Z
Yok
Var
Madde
&
Video
ÇÖZİM
II. Kütlesi değişmez.
III. Yeni bir madde oluşur,
sonuçlarından hangileri gerçekleşir?
A) Yalnız II
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Titreşim ve
ntûlorriû
Tabloda X, Y ve Z maddelerinin özellikleri verilmiştir.
Buna göre X, Y ve Z nin fiziksel hâlleri aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
X
2.
Sıkıştırılır.
Tanecikli
yapıdadır.
Akışkandır.
S
Y
Z
A) Katı
Gaz
Sıvı
B) Katı
Sıvı
Gaz
II
C) Sıvı
Sıvı
Gaz
Yukarıda verilen özelliklerin maddelerin hangi
hâlleri için geçerli olduğu aşağıdakilerden hangi
sinde doğru olarak verilmiştir?
D) Sıvı
Katı
Gaz
Video
cditwu
Katı
Sıvı
Gaz
A)
II
III
l- lll
B)
III
II
l- ll
C)
III
II - III
l - l l - III
D)
l- ll
II - I I I
l- ll
5.
6 . sınıf öğrencisi Elif akşam haberlerinde aşağıdaki
haberi dinlemiştir.
Video
CĞiOnii
Titreşim
Öteleme
i
Katı
+
-
Sıvı
-
+
cö itim i)
Gaz
-
+
Video
Maddenin farklı hâllerinin taneciklerindeki hareketle
rin türleri için varolanlar “ + ” işareti, olmayanlar ise
işareti ile yukarıdaki tabloda verilmiştir.
Buna göre, Elif aşağıdaki yorumlardan hangisini
düşünürse vanlış düşünmüş olur?
A) Bir kütleye sahiptir.
Buna göre tablodaki işaretlerden kaç tanesi yan
lıştır?
B) Belirli bir şekli olamaz.
C) Tanecikleri titreşim hareketi yapamaz.
A) 2
B) 3
C) 4
D) 5
D) Bütünsel bir yapıya sahip olamaz.
o
Ahmet’in annesi bazı maddelerin akıcılık, sıkıştırılabilirlik ve genleşebilme özelliklerini veriyor.
£
Video
CÖZünti)
Yukarıdaki oyuncak balık, tanecikleri öteleme hareke
ti yapan bir ortamda yüzdürülebilmektedir.
mm
mm
¡¡SİS
Madde
Akıcıdır
Genleşebilir
■n s
B
İMRb t
Buna göre, balık aşağıdaki akvaryumlardan hangi
sinde yüzebilir?
1
Annesi Ahmet’ten bu maddelerin neler olabilecekleri
ni istiyor.
Ahmet aşağıdaki hangi maddeleri örnek verdiğinde
hata yapmamış olur? (✓: Gösterir; - : Göstermez)
Y
A) Elma
Muz
Çilek
B) Elma
Su
Hava
C) Hava
Su
Madeni para
D) Madeni para
Hava
Su
9.
7.
Sıvılar
hem titreşim
hem de öteleme
hareketi yapar.
m
Maddenin bu hâlinde cisim oluşabilir.
4*
Selim
Belirli bir hacmi olan akışkandır.
Mehmet
Tanecikleri sıkıştırılabilir.
Zeynep
1. çthtş
2. çthtş
3. çtktş
4.
Çthtş
Yukarıdaki tamlayıcı dallanmış ağaçta verilen ifadele
rin doğru ya da yanlış olduğuna karar verilerek çıkışa
ulaşılacaktır.
Selim, Mehmet ve Zeynep maddenin hâlleri ile ilgili bi
rer özellik söylemiştir.
Bu özelliklere göre, maddelerin hâlleri aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A)
Selim
Mehmet
Zeynep
Katı
Sıvı
Gaz
B)
Sıvı
Katı
Gaz
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
C)
Sıvı
Gaz
Katı
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
D)
Katı
Sıvı
Katı
M
\.\V\\VA»\\VV\XN\\VV|V\
Fen ve Teknoloji
-99-
TEST - 2
1.
“Sıvı maddelerin özellikleri nelerdir?” sorusunu soran
öğretmene üç öğrencinin verdiği cevaplar aşağıdaki
gibidir.
Video
çözümü
Sıvılar bulundukları kabın
doldurdukları kadarının
şeklini alırlar.
3.
Bütün
maddeler tanecikli,
yapıdadır.
&
Video
çölümü
Sıvılar sıkıştırılmazlar
ama genleşirler.
V : - # Selahattin
Sıvı tanecikleri birbirinder
bağımsız hareket ederler.
Semra
Buna göre, hangi öğrenciler doğru cevap vermiştir?
1. ç ık ış
2. çık ış
3. ç ık ış
4- ç ık ış
Yukarıda verilen tamlayıcı dallanmış ağaçta verilen ifa
delerin doğru ya da yanlış olduğuna karar verilerek çı
kışa ulaşılacaktır.
A) Salih ve Selahattin
B) Yalnız Semra
C) Salih ve Semra
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
D) Salih, Semra ve Selahattin
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
r
Yukarıda verilen otoparkların her ikisine de park
edebilecek otomobil aşağıdakilerin hangisinde
doğru verilmiştir?
A)
£
Fen ve Teknoloji dersinde öğretmen deney yapmak için
sınıfa üç farklı kapta maddeler getirmiştir.
Bu maddelerin tanecik modellerine göre, hâlleri
aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
I
A) Katı
II
III
Gaz
Sıvı
B) Sıvı
Katı
Gaz
C) Sıvı
Sıvı
Gaz
D) Katı
Sıvı
Gaz
C)
D)
M
\
- 100
7.
5.
1
"
Tanecikli
Boşluklu
a
yapıdadır.
yapıdadır.
Video
Cölümo
••
Kütlesi ve
hacmi vardır.
Sıkıştırılabilir.
IV
III
Fatma, Elif ve Melih’in yaptığı işler sonucunda
maddelerde meydana gelen değişimler aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Elif
Melih
A) Kimyasal
Kimyasal
Fiziksel
B) Fiziksel
Fiziksel
Kimyasal
C) Fiziksel
Kimyasal
Fiziksel
D) Kimyasal
Fiziksel
Fiziksel
Fatma
Yukarıdaki tabloda verilen özelliklerden hangileri
bütün maddeler için geçerli özelliktir?
8.
A) İve IV
B) II ve IV
C) I, II ve IV
D) II, III ve IV
Yiğithan bazı maddelerin özelliklerini gösteren aşağı
daki gibi bir tablo hazırlamıştır.
Akıcıdır
Madde
Genleşebilir
Çatal
6.
Hava
Su
Yiğithan tabloyu oluştururken kaç tane hata yap
mıştır? ( / : Gösterir; - : Göstermez)
Yukarıdaki resimde gösterilen maddelerin tanecik
leri ile ilgili aşağıdaki öğrencilerden hangisinin
söylediği yanlıştır?
A)
C)
Hava gaz, ağaç
katı, su ise
sıvı hâldedir.
Su, hava ve
ağaç tanecikleri
titreşim hareketi
yapabilir.
B)
Hava ve su tane
cikleri yalnızca
titreşim hareketi
yapar.
D) r
Video
cm
\
Yalnızca hava
sıkıştırılabilir.
9.
D) 1
C) 2
B) 3
A) 4
Madde
Özelliği
Sebebi
I
Tahta kaşık
Yontularak talaş
hâline gelir.
Tanecikli yapı
II
Portakal
suyu
Bulunduğu
kabın şeklini
alır.
Akıcılık
III
Su buharı
Sıkıştırılabilir.
Taneciklerinin bir
birinden bağımsız
olması
m
Yukarıdaki tabloda bazı maddelerin özellikleri ve bu
özelliklerin sebebi verilmiştir.
Buna göre hangi maddeler için verilenler doğru
dur?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
TEST - 3
1.
3.
Katı, sıvı ve gaz maddeler için,
a-
ÜÜ
Ö telem e
yapmaz.
Video
Çözümü
üçünün de tane
cikleri öteleme
hareketi yapar
B e lirli
şekli
yoktur.
Katı ve sıvının
belirli bir hacmi
vardır, gazın belirli
bir hacmi yoktur.
Katı
Tunç
Tarık
Gaz
yukarıdaki öğrencilerden hangilerinin verdiği bilgiler
doğrudur?
Yukarıdaki katı ve gazı temsil eden öğrencilerin el
lerinde taşıdıkları balonlardan hatalı bilgi yazılmış
olanları aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak
verilmiştir?
Katı
A) Yalnız Tarık
B) Ozan ve Tunç
C) Ozan ve Tarık
Gaz
A) Kırmızı
D) Ozan, Tunç ve Tarık
Mor
B) Yeşil
Turuncu
C) Mavi
Turuncu
D) Yeşil
Sarı
4.
Kuru buz
(Katı karbondioksit)
Karbondioksit
içeren balon
Ü
Video
co m m
2.
Başlangıçta aynı koşullarda bulunan X, Y, Z maddele
ri ile ilgili aşağıdaki bilgiler veriliyor:
Soğutulduğun
da sabit bir sıTek cins atom
içeriyor, ısıtıldı- Tk%h ririıö n riÂ cakllkta donuy°r’
ğinda sabit bir
,sıtlldl9'nda sabit >
sıcaklıkta eriyor.
?y
bir sıcaklıkta
Bu maddelerle ilgili aşağıdaki sınıflandırmalardan
hangisi doğrudur?
X
Y
Z
Dondurma
Dondurmaları uzun süre soğuk olarak tutmak için
üzerine kuru buz konur. Kuru buz katı karbondioksit
tir. Oda koşullarında karbondioksit gaz hâldeki bir
maddedir.
Yukarıda verilenlere göre karbondioksit ile ilgili,
I. Moleküllü yapıya sahiptir.
II. Bir molekülü iki farklı tür atom içerir.
III. Farklı koşullarda farklı hâllerde olabilir.
A) Element
Sıvı
Deniz suyu
B) Element
Gaz
Su
C) Karışım
Sıvı
Ağaç
A) Yalnız
B) YalnızI
D) Karışım
Katı
Hava
C) İv e li
D) I, II ve
- 102-
hâldeki
Katı
tanecikleri
maddelerin
1. İşlem
..........! ..........yapıdadır.
•
Sıvı hâldeki maddelerin belirli b ir ...... !!......vardır,
ancak belirli b ir ...... !!!.....yoktur.
•
Gaz hâldeki maddeler; katı ve sıvılarda olmayan
..... I.Y...... özelliğine sahiptir.
tfiieo
C<5¡ Dmü
_
!t
II
III
IV
A) düzensiz
hacmi
şekli
öteleme
B) düzenli
şekli
hacmi
sıkışma
C) sıkışık
şekli
hacmi
öteleme
D) düzenli
hacmi
şekli
sıkışma
Suya toz şeker
atılarak çözülmesi
Bir basketbol topunun
pompa ile şişirilmesi
Yukarıdaki ifadelerde yer alan boşluklara yazılma
sı gereken ifadeler için aşağıdakilerden hangisi
doğrudur?
I
>
Yukarıdaki iki işlemle ilgili,
Su tanecikleri öteleme
hareketi yapabilir.
Maddeler tanecikli
yapıdan oluşmuştur.
Katiların ve gazların
hacmi yoktur.
(!%
¿â
K
hangi öğrencilerin çıkardığı sonuçlar doğrudur?
A) Yalnız Zeynep
B) Ebru ve Zeynep
6.
Şekerin çayda
çözünmesi
C) Zeynep ve Arif
Elmadan sirke
yapılması
D) Ebru, Zeynep ve Arif
Video
ç*füro(t
Kıymanın köfte
harcı ile karıştırı
larak kızartılması
8.
í
Maddenin hâlleriyle ilgili aşağıdaki öğrencilerden
hangisinin verdiği bilgi yanlıştır?
A r if
Anıl
A)
Sıvılar akışkandır.
B)
Katı ve gazlar
akışkan değildir.
D)
Gazlar öteleme
hareketi yapabilir
ve sıkıştırılabilir.
Akın
■ İÇ
Yukarıdaki öğrencilerin düşündüğü olayların fizik
sel ve kimyasal olarak sınıflandırılması aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Fiziksel
Kimyasal
Anıl ve Akın
A)
Arif
B)
Anıl ve Arif
Akın
C) Arif ve Akın
Anıl
D)
Anıl
Arif ve Akın
C)
Sıvılar ve katilar
sıkıştırılamaz.
S é
- 103Fen ve Teknoloji
9.
Maddelerin katı, sıvı ve gaz hâliyle ilgili,
11. Aşağıdaki tankerlerden hangisinde bulunan madde,
Sazlar konuldukları kabın her
tarafına dağılır.
•
Sıkıştırılamaz.
•
Tanecikleri öteleme hareketi yapabilir.
•
Akıcıdır.
özelliklerine sahiptir?
Sıvılar sıkıştırılamaz fakat
buharlaşabilirler.
Katilar dövülerek şekil
verildiğinde kütleleri azalır.
yukarıdaki öğrencilerden hangilerinin ifadeleri
doğrudur?
A) Yalnız Yusuf
B) Yalnız Metin
C) Metin ve Furkan
D) Yusuf ve Metin
12. Gaz hâlindeki bir madde sıvı hâle dönüştürülür
ken, aşağıdaki sonuçlardan hangisi gerçekleşmez?
A) Tanecikler arasındaki boşluklar azalır.
10. Maddelerin katı, sıvı ve gaz hâlleriyle ilgili,
Video
cö ü m
B) Tanecikler daha bağımsız hareket eder.
C) Tanecikler arasındaki uzaklıklar azalır.
Sıvılar akışkan olduklarından
bulundukları kabın
doldurdukları kısmının şeklini alırlar.
D) Yoğunluğu artar.
Sazlar sık ış tırıla b ilirle r ve
soğutulduklarında sıvılaşırlar.
13.
Yapılan işlem
Çıkarılan sonuç
Suya mürekkep
karıştırılması
Maddeler tanecikli
yapıya sahiptir.
Odaya parfüm sıkılınca
kokunun yayılması
Gaz maddelerin
tanecikleri hareketlidir.
Araba lastiğine hava pom
palanması
Sıkışan gazın
kimliği değişir.
Katilar bulundukları yerde titreşim
hareketi yaparlar ancak akıcı
değildirler.
f
öğrencilerden hangilerinin ifadeleri doğrudur?
A) Yalnız Kayra
B) Yalnız Ali
C) Ali, Zafer ve Kayra
D) Zafer ve Kayra
III
Yukarıdaki tabloda verilenlerden hangileri yanlıştır?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) İv e li
D) II ve III
Yaşamımızdaki
Elektrik
TEST - 1
Elektrik Enerjisi Nasıl Taşınır?
1.
<Xİ
Video
Kullandığımız birçok aletin yapısında elektrik iletimini
sağlayan iletkenler varken, bu iletkenlerin etrafı bizleri
elektriğin zararlı etkenlerinden koruyan yalıtkanlarla
kaplıdır.
çölOmV
3.
Elektrik güvenliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden
hangisi doğru bir davranıştır?
Sİ
Video
cöitmü
Yukarıdaki metinde anlatılanlar aşağıdakilerin han
gilerinde vardır?
Islak zeminde saç
kurutma makinesini
kullanmak
Kırık priz ve fiş
kullanmak
Elektrikli araçları kul
lanmadan önce kulla
nım kılavuzunu okumak
Kablo
Anahtar
Fiş
Elektrikli araçları
kablolarından
çekmek
A) Yalnız I
B) İv e li
C) Yalnızlll
D) I, II ve III
Gümüş
Reosta
Direnç ölçer
Filaman
Direnci
Bir
Ampulün
Büyüklüğü
oldukça
devredeki
yapısındaki
ayarlanabi
düşük bir
direnci
yüksek
len direnç
iletken
ölçen
dirençli
madde
alet
ince tel
Yukarıdaki tablonun üst kısmı kavramlardan alt kısmı
ise bu kavramlara ait tanımlardan oluşmaktadır.
4.
Video
CMönrt)
■¿ite
1. Ampulün
ışık vermesi
/
Birbiriyle eşleşen tanım ve kavramlar aynı renge
boyanırsa tablonun son görünümü aşağıdakilerden
hangisi gibi olur?
fß
III. Şimşek
çakması
D)
-106-
1n
■
II. Neon lambası
nın ışık vermesi
I
y
IV. Yıldırım
düşmesi
Yukarıdaki olayların hangileri “ Bazı durumlardc
gazların da iletken olabileceği” ni gösterir?
A) Yalnızll
B) Yalnızlll
C) II, III ve IV
D) I, II, III ve IV
6. Sınıf Soru Bankaî
5.
Şekildeki devreyi kuran Ceren,
ampulün ışık vermediğini gö
rüyor. Her birinin elinde aşağı
daki malzemeler olan arka
daşları, bu malzemeleri saf su
ya döküp karıştırırsa ampulün
ışık vereceğini söylüyor.
Buna göre, hangi öğrencinin
söylediği doğrudur?
Şekildeki devrelerin I, II, III test uçları, içinde farklı
maddeler bulunan kaplara daldırıldığında sadece Y
ampulü ışık veriyor.
Buna göre test uçlarının daldırıldığı kaplar, aşağıdakilerden hangileri olabilir?
/
A) c
III
II
5
8 . Aşağıdakilerden hangileri yalıtkanların kullanıldığı
yerlerden değildir?
s
Video A) Elektrik kablolarının üstünün kaplanması
Yukarıdaki evin hangi odasında elektrik güvenliği
ni tehlikeye düşürücü bir uygulamaya rastlanmaz?
A) I
Fen ve Teknoloji
B) II
C) III
D) IV
azam i
B) Elektrik fişlerinin ucu
C) Elektrikli aletlerin tutma yerleri
D) Pense ve tornavidanın sapları
-107-
TEST - 2
3.
Anahtar
Ampul
I I I
Şekildeki elektrik devresini kuran Metin I ve II boşluk
larına aşağıdaki cisimlerden koyarak devreyi tamam
lamayı düşünüyor.
Öğretmen öğrencilere yan
daki gibi elektrik kablosun
dan bir parça gösterip bu
nunla ilgili yorum yapma
larını istiyor.
Buna göre, aşağıdaki öğrencilerden hangisinin yo
rumu yanlıştır?
B)
A)
Kablonun iç kısmın
daki metal, elektrik
iletkenidir.
Demir
ataç
Plastik
tarak
I ve II boşluklarına hangi cisimler konulmuşken
devredeki anahtar kapatılırsa ampul ışık verir?
I
A)
B)
T
Tahsin
s tM T a rık
D)
C)
Kablo içindeki te lle
rin hepsi aynı yerden
koptuğunda, e le ktrik
enerjisi iletimi kesilir.
II
fflH H IM )
Kablonun dış kısmın
daki plastik elektrik
yalıtkanıdır.
Kablonun iletken kıs
mında daima çok
pahalı metaller
kullanılır.
Turgut
Tayfun
A
Aşağıda gösterilen araç ve gereçlerden hangisinin
yapısında sadece yalıtkan madde vardır?
B)
A)
Saf su dolu
cam bardak
Usb fişi
Günlük hayatta kullandığımız bazı aletler yukarıda ve ■
rilmiştir.
D)
C)
Bu aletlerden hangisinde kullanılan yalıtım malzc ■
mesi, diğerlerinde kullanılan yalıtım malzemesir ■
den farklı bir amaç taşır?
%
Pense
Kepçe
Kontrol kalemi
Çaydanlık
A)
B) II
C) III
D) IV
7.
5.
fideo
IfcUTOÜ
Prize metal cisimler
sokmak
Yukarıdaki resimde elektrik güvenliğinin ihlal edildiği
önemli hatalar yapılıyor.
Tamirci olmadığı halde
elektrik aletlerini tamir
etmeye çalışmak
Aşağıdakilerden hangisi bu hatalardan biri değildir?
A) Yüksek gerilim hatlarının, trafoların üstüne çıkmak
ve elektrik direklerine tırmanmak.
B) Islak ortamlarda elektrikli aletleri kullanmak.
C) Elektrik tellerinin yanında uçurtma uçurmak.
D) Elektrikli aletleri tamir etmeye kalkışmak.
6.
Bir evde anne, baba ve çocuğun elektrik güvenliği
açısından yapmış olduğu hatalardan bazıları yukarıda
verilmiştir.
Yaş grupları ve genel eğilimleri itibariyle hangi
hatayı kim yapmış olabilir?
Anne
Baba
Çocuk
A)
L
M
K
B)
L
K
M
C)
M
K
L
D)
K
L
M
Sude, şekildeki düzene
ği kurmuştur. Beher
içinde K maddesi var
ken devredeki ampul
yanmıyor. Ancak Sude
behere L maddesi ekle
yip karıştırdığında, am
pul ışık veriyor.
Video
CöltimO
Yukarıdaki metinde geçen K ve L maddeleri aşağıdakilerden hangisindekiler olabilir?
1Hi
4
Cisimlerin yapısında elektrik iletkeni ya da yalıtkanı
bulundurması değerlendirildiğinde, yukarıdaki etkin
likte kavramların eşleştirmesi aşağıdakilerden hangi
si gibi yapılmalıdır?
K
A) Saf su
Tuz
Islak zeminde saç kurutma makinesi kullanmak
A)
O ——€
0 -W-*“©
B)
B) Limonlu su
Şeker
C) Saf su
Şeker
C H --►€)
0 ^ -0
D) Sirke
Tuz
o ——o
o — ►©
İletkeni Değiştir, Ampulün Parlaklığı Değişsin
1.
Sınıfta yapılan bir etkinlikte kırmızı giysili öğrenciler
iletilen elektrik enerjisini, mavi giysili öğrenciler ise
iletken ortamları temsil ediyor. Kırmızı giysili öğrenci
ler, mavilerin arasından geçerek ilerlemeye çalışıyor.
Kırmızılıların karşılaştığı zorluk arttıkça, direncin büyü
düğü anlaşılıyor.
3.
Elektrik enerjisi
iletmez
katı —
örneğidir
İletken
— sıvı — ► Şekerli
örneğidir
su
Demir
çivi
♦“
î î î î î
Yukarıdaki kavram ağını hazırlayan Esra, bunu öğret
menine gösteriyor. Öğretmeni ise kavram ağında ha
talar olduğunu söylüyor ve Esra’dan bunu düzeltme
sini istiyor.
♦ * % * .£
Kavram ağının doğru olabilmesi için Esra'nın han
gi değişiklikleri yapması gerekir?
A) “Elektrik enerjisi” yerine “pil” , “şekerli su” yerine
“yağ" yazmak
III
B) “Şekerli su” yerine “tuzlu su” , “iletmez” yerine “ile
tir” yazmak
Öğrencilerin oluşturduğu modellemede ortamların
direnç büyüklükleri için aşağıdakilerden hangisi
söylenebilir?
C) “ İletmez” yerine “iletir” , “demir çivi” yerine “made*
ni para” yazmak
D) “ İletken” yerine “yalıtkan”, “şekerli su” yerine “a
kol” yazmak
II
A) Büyük
Küçük
Çok büyük
B) Küçük
Büyük
Çok büyük
C) Büyük
Çok büyük
Küçük
D) Çok büyük
Küçük
Büyük
£
Vkleo
cözam
2-
,
Direnç
te li
I"
su¿s
Direnç
@
te//
M
r—. 0000000,—
Direnç
te li
Şekildeki devre düzeneklerinin hangisinde ampul
lerin parlaklıkları artırılıp azaltılabilir?
Bahar, yukarıdaki gibi hazırladığı gece lambasın«
test ucunu aşağıda verilen hangi sıra ile direnç tel
lerinin ucuna değdirirse ampul parlaklığını her
defasında artırır? (Direnç telleri aynı maddeden yapıln
olup eşit kalınlıktadır.)
A) Yalnız
B) İv e li
A) I, II,
B)
C) II ve III
D) I, II ve
C) II, III
D)
6. Sınıf Soru Bankc sı
7.
Maddelerin elektrik N
enerjisi iletimi için neler
söyleyebilirsiniz?
>
© K
fideo
Dimo
Özdeş K, L, M lambaları ve özdeş pillerle kurulmuş
şekildeki devrelerde lambaların yaydığı ışık şiddetleri
daire dilimi grafiği ile gösterilmek isteniyor.
Öğretmenlerinin sorusuna cevap veren öğrenciler
den hangisinin verdiği bilgi yanlıştır?
B)
Katı maddelerin
tamamı elektrik
enerjisini iletir.
r
s
Bazı sıvı çözeltiler
elektrik enerjisini
iletir.
V_______ _ ________ ^
Buna göre, lambalara ait grafik aşağıdakilerden
hangisidir?
m
C)
D)
Gazlar bazı durum
larda elektrik enerji
sini iletebilir.
Metal tellerin
iletkenlik özelliği
birbirinden farklı
olabilir.
S
©
Cihan, özdeş ampuller
kullanarak oluşturdu
ğu devrede yukarıdaki
değişiklikleri yapıyor.
Her değişiklik sonrası
K ampulünün ışık şid
detinin azaldığını fark
ediyor.
8.
923
Bir grup öğrenci, özdeş pil ve ampullerle aşağıdaki
devreleri kurup ampul parlaklıklarını karşılaştırıyorlar.
-
Video
©
CöZümti
20 n
50 n
Buna göre, deneyle ilgili aşağıdakilerden hangisi
söylenebilir?
Bağımsız
değişken
Kontrol
değişkeni
A) Ampul
parlaklığı
Ampulün
büyüklüğü
Ampul
sayısı
B) Pil
sayısı
İletken
cinsi
Pil
sayısı
C) Elektrik
enerjisi
Ampul
parlaklığı
Ampul
sayısı
D) Ampul
parlaklığı
Ampul
sayısı
Pil
sayısı
Bağımlı
değişken
5Q
Buna göre, öğrencilerin yaptığı deneyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Pil sayısı bağımlı değişkendir.
B) Devredeki direnç büyüklüğü bağımsız değişkendir.
C) Ampul parlaklığı bağımlı değişkendir.
D) Direnç arttıkça ampul parlaklığı değişir.
-111 Fen ve Teknoloji
1.
3.
Nermin
Selim, özdeş pil ve ampullerle aşağıdaki devreleri ku
rup ampul parlaklığını gözlemliyor.
&
Video
r - m
Video
CWÜTOÜ
m
- n
H B B H B M H B tB -ı
cöttimt)
-----------------------------------Test ucu
Nermin bir elektrik sobası teli, piller, ampul ve kablo
lar kullanarak yukarıdaki devreyi kuruyor. Nermin test
ucunu elektrik sobası üzerinde sürterek ileri geri hare
ket ettirdiğinde ampul parlaklığının değiştiğini göz
lemliyor.
Nermin, kurduğu bu devrenin şemasını çizmek is
tediğinde, aşağıdakiierden hangisine benzer bir
şema çizmelidir?
A)
Bağımlı
değişken
&
) —
— WvWWvW -------
B) Pil sayısı
D)
-------
Pil sayısı
Ampul
sayısı
Ampul
parlaklığı
Ampul
sayısı
C)
Ampul
sayısı
Ampul
sayısı
Ampul
parlaklığı
D)
Ampul
parlaklığı
Ampul
sayısı
Pil sayısı
lı-
C)
Sabit
tutulan
değişken
Bağımsız
değişken
Ampul
parlaklığı
A)
B)
— VWvVWvW -------
—
Selim in kurduğu bu devrelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
— WMVMV
L—
H H g H
C ! PİL i S
&
S ı pil + 9
.
2L
Srm m m m m m m
/. devre
II. devre
-sahiptir-
2L
IV. devre
Elif kartonlara yazdığı kavramlarla yukarıdaki kavram
haritasını oluşturmuştur.
Elif’in, kartonları yerleştirirken yapmış olduğu hatayı
düzeltmek için hangi iki kartonun yerleri kendi arala
rında değiştirilmelidir?
Yukarıdaki devreler özdeş ampul ve pillerle oluşturul
muştur. Devrelerdeki direnç telleri aynı cins madde
den yapılmış olup uzunlukları L ile, dik kesit alanları S
ile gösterilmektedir.
A) 1 ile 2
B) 1 ile 5
Buna göre, bir telin dik kesit alanının telin direnci
ne etkisini araştırmak isteyen bir öğrencinin, han
gi iki devreyi kullanması yeterlidir?
C) 2 ile 4
D) 2 ile 5
A) I - II
B) II - III
C )l
D) III - IV
Emre kurmuş olduğu bir elektrik
7.
Ampul
parlaklığı
devresinde yapmış olduğu deği
a
şiklikler neticesinde ampul parlak
lığını gözlemliyor ve ampul parlak
lığına ait sütun grafiğini şekildeki
Video
çOiOmO
İ L
gibi çiziyor.
Buna göre Emre’nin yapmış ol
duğu deneyle ilgili aşağıdaki
ifadelerden hangisi kesinlikle
doğrudur?
<v
A) Deneydeki bağımlı değişken ampul parlaklığıdır.
Cansu özdeş K, N, R ampulleri, özdeş piller ve boyut
ları verilmiş direnç telleriyle şekildeki devrelerini oluş
turuyor.
B) Deneydeki sabit tutulan değişken ampul parlaklı
ğıdır.
C) Deneydeki bağımsız değişken devredeki pil sayı
sıdır.
Direnç telleri aynı maddeden yapıldığına göre, am
pul parlaklıklarını gösteren grafik aşağıdakilerden
hangisi olabilir? (S : Kesit alanı,
L : Uzunluk)
D) Deneydeki bağımlı değişken devredeki pil sayısıdır.
B) Ampul parlaklığı
A) Ampul parlaklığı
m
Ampul
K
6.
İletken — ile tir
maddeler
• W
vardır
Video
çözümü
_
N
C) Ampul parlaklığı
■
Ampul
K
bağlıdır
İletkenin
kesiti
Yukarıdaki kavram haritasının doğru olarak
tamamlanabilmesi için boşluklara hangi kavramlar
gelmelidir?
II
III
A) Elektrik
enerjisi
Yalıtkan
maddeler
İletkenin
cinsi
B) Elektrik
Dirençler
İletkenin
rengi
C) Teknoloji
Ohm
İletkenin
cinsi
D) Elektrik
enerjisi
Enerji
iletimi
İletkenin
şekli
Fen ve Teknoloji
Ampul
R
D) Ampul parlaklığı
L
İletken
uzunluğu
N
iletmez
Direnç
1
İ l i
K
R
8.
N
K
R
n
N
Ampul
R
>
Elektrik enerjisini ışık enerjisine dönüştürür.
>
Devreye elektrik enerjisi sağlar.
>
Devrede elektrik enerjisinin geçişini kontrol etme
mizi sağlar.
Yukarıda görevleri verilen devre elemanlarından han
gisinin sembolle gösterimi, aşağıda verilmemiştir?
B)
V
C)
S
X
D)
+ı -
V
-H
TEST - 5
3.
2S
Sİ
Video
Video
çözümü
©
çölümü
direnç
teli
Ampul
1
direnç
teli
Ampul
3S
Yukarıda ön yüzlerinde yarışma soruları bulunan renk
li kağıtların arka tarafından bu soruların cevapları vardır.
Buna göre, kağıtların arka taraflarındaki cevaplar
aşağıdakilerden hangisindeki gibi olmalıdır?
A)
Özdeş piller ve özdeş ampuller kullanan Atakan, ayn
maddeden yapılmış direnç telleriyle şekildeki devrele
ri kurup ampul parlaklıklarını gözlemliyor.
B).
Enerji
Direnç
Ampul
direnç
teli
Buna göre, yapılan deneyle ilgili aşağıdakilerden
hangisi doğrudur?
(S : Kesit alanı, L : Uzunluk)
Bağımlı
Bağımsız
değişken
Kontrol Edilen
değişken
A)
Ampul
parlaklığı
İletkenin
uzunluğu
iletkenin kesit alanı
B)
Pil sayısı
İletkenin
cinsi
İletkenin
uzunluğu
C)
Ampul
parlaklığı
İletkenin
kesiti
İletkenin uzunluğu
ve cinsi
D).
Direnç
D)
2 . Şekildeki devreyi kuran Ayt f
Video
çölüm ü
Direnç sayısı İletkenin rengi
Ampul sayısı
Ampul
sun, ampulün ışık vermesini
istiyor.
Bunun için devrede boş
bırakılan I ve II yerlerine
aşağıdakilerden hangileri
ni bağlaması uygun olur?
4.
IV
II
Şekildeki devreyi ku
ran Kenan, ampulün
zayıf ışık verdiğini fark
ediyor.
Kenan aşağıdaki iş
lemlerden hangisini
yaparsa ampulün ışık
şiddeti artar?
Ataş
Çivi
Bakır tel
Gümi ?
tel
Nikel tel
A) Daha kısa nikel tel kullanmak
B) Pilin kutuplarını ters çevirerek bağlamak
A) I ve II
B) II ve III
C) Daha uzun gümüş tel kullanmak
C) II ve IV
D) III ve IV
D) Daha ince bakır tel kullanmak
6. Sınıf Soru Bankc
7.
5.
Arkadaşlar tahtaya çizdiğim
bu devrede ampulün yanması
için neler yapabiliriz?
Seda’nın sorduğu soruyu aşağıdaki hangi arkadaşı
yanlış cevaplamıştır?
III. devre
A)
Yukarıdaki devrede piller ve ampuller özdeştir. En
fazla ışık veren I. devredeki ampul, en az ışık veren II.
devredeki ampuldür.
K - L arasına
kibrit çöpü
koyabiliriz.
B) K - L yi tuzlu suya
sokabiliriz.
Buna göre; K, L, M dirençlerinin değerleri aşağıdakilerden hangisi olabilir?
K(Q)
L(Q)
M(Q)
A)
10
20
30
B)
10
30
20
C)
30
20
10
D)
10
5
15
6.
K - L arasına
demir çivi
koyabiliriz.
D)
K - L arasına
metal para
koyabiliriz.
Benim kurduğum
devrede ampulün parlaklığını
istediğim gibi ayarlama im
kanım var.
Video
8.
C«ün/ü
Sevim
Yukarıdaki ifadesine göre Sevim’in kurduğu devre
aşağıdakilerden hangisidir?
I
Video
çûtdmü
Yukarıdaki kavram haritasında numaralı yerlere,
aşağıdakilerden hangileri gelmelidir?
D)
C)
surgu
-X
T
metal şerit
I s
Fen ve Teknoloji
Lv
sürgü
metal şerit
A)
yalıtkan
iletken
ohm metre
B)
iletken
yalıtkan
direnç
C)
direnç
yalıtkan
iletken
D)
iletken
yalıtkan
direnç ölçer
-115-
3.
1.
20 cm
bakır
trofeo
çözümü
_
y
Dirençolçer
Turgut, aynı maddeden yapılmış, uzunlukları ve kalın
lıkları şekildeki gibi verilen direnç tellerinin 1, 2, 3 uç
larına test ucunu sırasıyla dokundurarak lambanın
parlaklığını gözlemliyor.
15 cm
30 cm
M
L
bakır
bakır
20 cm
10 cm
N
-i
Turgut’un her durum için lambanın parlaklığına ait
çizdiği sütun grafiği, aşağıdakilerden hangisi ol
malıdır? (s : dik kesit alanı)
»7^)
R
(L
krom
bakır
A)
K telinin direnci bir dirençolçer ile şekildeki gibi ölçül
düğünde dirençolçer 0,1 Q değerini gösteriyor.
Buna göre, L, M, N, R tellerinden hangilerinin di
renci 0,1 £2 dan büyük olarak ölçülür? (Kromun di
B) M ve N
C) L ve R
D) M, N ve R
B)
Lamba
parlaklığı
D)
Lamba
parlaklığı
11
renci bakırdan büyüktür. Tellerin kalınlıkları eşittir.)
A) L ve M
Lamba
parlaklığı
O A Lamba
parlaklığı
R
4.
— VWr
K ve L çubuklarından biri iletken diğeri yalıtkandır. K
ve L çubukları ile aşağıdaki devreler kurulmuştur.
#
R
R
<Ü>
III
Ahmet yapacağı deneyde, bağımlı değişkenin ampul
parlaklığı, bağımsız değişkenin devrenin direncinin ol
masını istiyor.
Buna göre, Ahmet yukarıdaki hangi iki deney düze
neğini kurmalıdır?
A) I ve I
B) İv e li
C) II ve
D) III ve IV
Buna göre, anahtarlar kapatıldığında devre-lerden
kaç tanesinde ampul ışık verir?
A) Bir
B) İki
C) Üç
D) Dört
K
L
K
/ ■ '■
O
M
L
o
M
N
Şekildeki balonların üze
rinde yazan yazılarla an
lamlı ve doğru bir cümle
oluşturmak için, balonlar ilk
ten sona doğru aşağıdakilerden hangisindeki gibi sı
ralanabilir?
■■■»'¿..•vü-.Yu.-i
N
Zeki, ampul parlaklığının |5il sayısına bağlı değişimini;
Durmuş da, ampul parlaklığının direnç telinin kalınlığı
na bağlı değişimini incelemek istiyor.
B)
A)
M -N
1de
-|ı-
S
İlde
HH*-
s
B)
1de
II de
H
h
1de
H
h-
C)
D)
Durmuş
K- L
*
H 1H »-
s H ffl
H*-
2S ( B S
HH»-
C)
S
M
İlde
M-N
K -L
su flı
iletme
İr
A)
Buna göre; Zeki ve Durmuş, yukarıdaki i ve II devre
lerinde K - L, M - N uçları arasına aşağıdakilerden
hangilerini bağlarlarsa amaçlarına ulaşmış olur
lar? (S: Direncin kesiti; Direnç telleri eşit uzunluktadır.)
Zeki
Turlu
i
-
99Ş)
§
91
9
<94
2 s \m m
s
»
Bir iletkenin direnci
yapıldığı maddenin
cinsine bağlıdır.
k
Video
IS
c«ÖWÜ
Bir iletkenin
uzunluğu arttıkça
direnci azalır. ,
s ¡»¿¿¿a
Bir iletkenin
kalınlığı arttıkça
direnci artar.
S
—|ı—
-fr-
2Sı^SSS|
H *-
S3 3 3 i
Yukarıdaki kutularda verilen bilgiler doğru (D) ya
da yanlış (Y) olarak değerlendirilerek ilerlendiğinde hangi çıkışa ulaşılır?
D)
1de
H *-
İlde
H H ı- 2s i i a
A) K
S « B
9.
D)N
C) M
B) L
Yanda verilen bilgilere gö
re, görev kartında, fotoğraf
bölümüne aşağıdaki fotoğ
raflardan hangisi yapıştırılmalıdır?
GÖREV
KARTI
Görevi: Işıkv«rm*k
B)
v ....
Yukarıda verilen araçla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) I numaralı kısmın direnci çok büyüktür.
B) II numaralı kısmın üzeri yalıtkan maddeyle kaplıdır.
C) Araç elektrik enerjisini ısı enerjisine dönüştürür.
D) III numaralı kısım direnci büyük metalden yapılır.
e
D)
............'N
J
1 2 . Eşit uzunluk ve eşit dik kesit alana sahip tellerin di?
rençleri arasındaki ilişki şöyledir:
10.
&
alüm inyum te l < bakır te l < dem ir te l
Video
demir tel
çözüm
alüminyum tel
bakır tel
ĞmSBİ
K
Ali kuracağı devrede ampulün en parlak yanmasını
Zeki ise en az parlaklıkta yanmasını istiyor.
Bir ampul ve pille kurulmuş devrenin test uçları K ka
bındaki sıvıya daldırıldığında ampulün ışık verdiği, L
kabındaki sıvıya daldırıldığında ise ışık vermediği göz
lenmiştir.
Buna göre, K ve L kaplarındaki sıvılar aşağıdakilerden hanglsindekller olabilir?
Buna göre, Ali ve Zeki hangi telleri devrelerindi»
kullanmalıdır?
K
A) Tuzlu su
Limonlu su
B) Şekerli su
Tuzlu su
C) Tuzlu su
Saf su
D) Saf su
Şekerli su
Zeki
Ali
A)
K
B)
M
C)
L
D)
L
11 .
Elektrik enerjisine
karşı gösterilen
zorluk
Elektrik enerjisinin
ışığa dönüştüğü
devre elemanı
[^ k tr ik enerjisin!n içişini kontrol
13.
1.durum
2.durum
eden devre elemanı
Sj
Video
Ön yüzlerine bazı kavramlar yazılı olan yukarıdaki
renkli kartonların arka yüzlerinde bu kavramlara ait
semboller vardır.
Buna göre, kartonların arka tarafları çevrildiğinde
aşağıdakllerden hangisi görülmelidir?
A)
B)
—\Wv—
—
A) 1. durumda devredeki direnç, 2. durumdakinden
daha büyüktür.
B) 1. durumda ampul parlaklığı en fazladır.
C)
H
Yukarıdaki şekilde bir devredeki reosta sürgüsünün iki
farklı konumu gösterilmiştir.
Buna göre, verilen durumlar İçin aşağıdakllerden
hangisi iftylgnMMK?
—|ı—
—
çözümü
i-
! —
—
C) Sürgü 1. durumdan 2 . durumdaki konumuna ha
reket ettirilirken, devredeki ampul parlaklığı artar.İ
D) Reosta üzerindeki sürgü hareket ettirilerek reosta
direncinin devredeki değeri değiştirilebilir.
6, Sınıf Soru Bankas
TEST - 1
Destek ve Hareket Sistemi
1.
Bebeklerin, yaklaşık olarak iki yaşma kadar yürüyememesine:
İnsan vücudundaki bazı kemikler aşağıda verilmiştir.
▲
Kol kemikleri
Video
^
0 mur9a kemikleri
çoım a
g
Kaburga kemikleri
I. Kemiklerinin tam gelişmemiş olması
II. Kasların tam gelişmemiş olması
III. Sinir sistemlerinin tam gelişmemiş olması
Belirtilen kemiklerin çeşitleri, aşağıdakilerin han
gisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?
Uf ¡Ü3BH
■1
Uzun
A)
jj
C>
Yassı
Kısa
Kısa
Uzun
Kısa
Yassı
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
...
Yassı
B>
gibi olaylardan hangileri neden olabilir?
|
Uzun
|
5.
1
Kısa
I
Uzun
Bazı organlarda kemikler kadar sert olmayan, kıkırdak
adı verilen esnek yapılar bulunur.
Yassı
Aşağıdaki organlarında hangisinde kıkırdak vokm
.
Video tur?
cöamo
A) Kulak kepçesi
B) Burun ucu
İskeletimizi oluşturan kemiklerle ilgili olarak;
C) Uzun kemik
I. Kemiklere sertlik kazandıran madde minerallerdir.
D) Göz yuvarlağı
II. Yetişkin her insanda eşit sayıda kemik bulunur.
III. Kemikler canlı dokulardan meydana gelirler,
3.
>*
Video
CÖiOmO
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Kem iklerim izde
üretilen bazı vü
cut yapıları, yan
daki şekilde gös
terilmiştir.
Bu şekilde gös
terilen üretim
ilişkisi, hangi
s is te m le rim iz
arasında bulu
nur?
6.
Bir kemiğin sert
ve dirençli olma
sını yapısındaki
kıkırdak sağlar.
Kemik zarı kemiğin en
dış kısmında yer alır. Ke
miğin büyümesi, beslen
mesi ve kırılan kemiğin
onarılmasını sağlar.
Akyuvar
Alyuvar
Uzun kemiğin ya
pısında kırmızı
ve sarı kemik
iliği bulunur. Bu
yapı kan hücresi
üretimini sağlar.
Kan pulcukları
İlik
kanallan
A) Destek ve Hareket sistemi - Dolaşım sistemi
B) Destek ve Hareket sistemi - Solunum sistemi
Kemiklerle ilgili olan şemadaki etkinlikte kutudaki
bilgilerin doğru (D) ya da yanlış (Y) olduğuna ka
rar verilerek ok yönünde ilerlenildiğinde, kaç nu
maralı çıkışa ulaşır?
C) Dolaşım sistemi - Solunum sistemi
D) Dolaşım sistemi - Bağışıklık sistemi
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
6. Sınıf Soru Bankası]
Fen ve Teknoloji dersinde öğretmen kemiklerin kısım
ve özelliklerini anlattıktan sonra, sınıfdaki öğrencilerle
birlikte konunun tekrarını yaparak konuyu pekiştir
mektedir.
9.
İskeletimizdeki kemiklerin birbirine bağlanmasını sağ
layan hareket yapılarına eklem denir.
Vücudumuzun hangi kısmında yarı oynar eklem
bulunur?
Konuyla ilgili olarak, aşağıdaki öğrencilerden hangi
sinin yaptığı açıklama yanlıştır?
A) Omurgada
B) Diz kapağında
C) Kafatasında
D) Dirsekte
B)
A)
Sarı kemik iliği;
sadece yassı ve
kısa kemiklerde
yağ depolar.
Kırmızı kemik iliği;
kan hücrelerini
üretir.
.
Tûmer
10.
İstem dışı çalışır.
Yavaş ve düzenli olarak kasılır.
Alirıza
tı
Uzun süreli olarak çalışır.
Video
cm** Yukarıdaki özelliklere sahip kas dokusu, aşağıdaki
m m \
D)
C)
organlardan hangisinin yapısında bulunmaz?
Kıkırdak; uzun
kemiklerde kemi
ğin boyuna büyü
mesini sağlar.
Kemik zarı; kemi
ğin enine büyüme
sinde ve onarılma
sında görevlidir.
B)
A)
Besin
Filiz
l
i
f
I
D il
Yemek borusu
Mide
İdrar kesesi
» Omurgamızın sağa sola bükülmesini
eklemler sağlar.
►► Parmaklarımızın kalemi tutarak deftere
yazı
yazm asını
.........*?.......
eklem ler
sağlar.
►► Kafatası içindeki beynin korunmasını
...... ?...... eklemler sağlar.
11. Denizde yüzmeye başlayan bir insanın;
Fen ve Teknoloji dersinde bazı vücut özelliklerini
sağlayan eklemlerle ilgili yazılan cümlelerde boş
bırakılan yerlere hangisinde verilen kavramlar ya
zılmalıdır?
“a”
“b”
“c"
A)
Oynar
Oynamaz
Yarı oynar
B)
Yarı oynar
Oynar
Oynamaz
C)
Yarı oynar
Oynamaz
Oynar
D)
Oynamaz
Oynar
Yarı oynar
I. Dolaşım sistemi
II. Hareket sistemi
III. Solunum sistemi
IV. Sinir sistemi
organlarının metabolik etkinliği, hangi sıraya göre
artmaya başlar?
A) II —> IV —> I —> III
B) IV —> I —> II —> III
C) IV -> II -> I -» ııı
D) III
->
I -» IV -> II
TEST - 2
1.
Kas dokuya sahip organlar yardımıyla;
4.
I. Dolaşım
İnsanların doğumdan sonra kemik sayısı değişimleri
araştırılmış ve aşağıdaki grafikteki sonuca ulaşılmıştır.
1Kemik sayısı
II. Hareket
III. Sindirim
IV. Solunum
sistemlerinden hangileri görevlerini yaparlar?
-► Birey yaşı
O
A) I, II ve III
B) II, III ve IV
C) I, II ve IV
D) I, II, III ve IV
&
&
$
$
Bu araştırma sonucuyla İlgili olarak;
I. Belli bir yaştan sonra kemik sayısı herkeste aynı
olur.
2.
II. Doğduktan yaşam dönemleri boyunca kemik sa
yısı sürekli azalış gösterir.
İskeletimizde bulunan eklem çeşitleriyle ilgili olarak;
III. Bebeklerde bazı küçük kemikler kaynaşarak daha
büyük kemikleri oluşturur.
I. Kemiklerin kısıtlı hareket etmesini, yarı oynar ek
lemler sağlar ve bel bölgesinde bulunur.
II. Kemikleri birbirine sıkıca bağlanmasını, oynamaz
eklemler sağlar ve kafatasında bulunur.
III. Kemiklere çok çeşitli hareketler yaptırılmasını, oy
nar eklemler sağlar ve bacaklarda bulunur.
A) Yalnız
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
5.
Öğretmen: Çocuğun şekildeki eylemi
sırasında
“Eklem - Kemik - Kas - Sinir”
yapıları arasında nasıl bir ilişki vardır?
3.
Video
çOttmrtJ
Erdal ile Ahmet arasında, aşağıda belirtilen konuşma
meydana geliyor.
Kemiğin enine büyümesi, beslenmesi
ve kırılan kemiğin onarılmasında
görev yapar.
Öğretmenin sorusuna yanıt olarak, aşağıdaki öğ
rencilerden hangisinin yaptığı açıklama doğrudur?
A) 4 % ^ Sinirler yöneticidir ve kasların çalışmasını
sağlar. Kaslar eklemleri hareket e ttirir.
Kemikler, eklemlerin bükülmesine olanak
sağlar, ayak ve bacaklar bisikleti sürer,
B)
A
m
Sinirler yöneticidir ve kemiklerin çalınması
nı sağlar, Kemikler kasları hareket e ttirir.
Eklemler kemiklerin bükülmesine olanak
sağlar, ayak ve bacaklar bisikleti sürer
C)
Sinirler yöneticidir ve kasların çalışmasını
sağlar, Kaslar kemikleri hareket e ttirir, Ek
lemler kemiklerin bükülmesine olanak sağlar,
ayak ve bacaklar bisikleti sürer.
D)
Kaslar yöneticidir ve kemiklerin çalınmasını
sağlar, Kaslar kemikleri hareket e ttirir,
Eklemler sinirlerin iş görmesini sağlar, ayak
ve bacaklar bisikleti sürer,
Ahmet'in Erdal'a yönelttiği soru, aşağıda verilen
lerden hangisidir?
A) Kemik zarının görevi nedir?
B) Süngerimsi kemik dokunun görevi nedir?
C) Kemik kıkırdağının görevi nedir?
D) Kemik iliğinin görevi nedir?
6.
\1deo
( )ZDmv
Vücudumuzda bulunan kaslarımızın çalışma özel
likleriyle ilgili olarak;
İskelete bağlı olan
kaslarımız isteğimizle
çalışırlar.
8.
Kemiklerimizin sağlığını korumak için;
I. Yaşa ve sağlığa uygun olarak düzenli egzersiz
yapmak
İç organlarımızın
yapısında buluna kas
lar isteğimiz dışında
çalışır.
II. Kalsiyum ve D vitamini oranı yüksek olan besinler
den tüketmek
III. Planlı ve düzenli olarak ders çalışmak
şeklindeki işlemlerden hangileri yapılmalıdır?
Kalbimizin yapısında bulunan
kaslarımız isteğimiz dışında çalışır.
W
9.
isimli öğrencilerden hangilerinin verdiği bilgi doğ
rudur?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Vücudumuzda bulunan üç organımız, aşağıdaki şe
mada gösterilmiştir.
Video
çMfmil
A) Yalnız Selim
B) Yalnız Nusret
C) Selim ve Nusret
D) Selim, Derya ve Nusret
Bu organlarımızın yapısında bulunan kasların özel
likleriyle ilgili olarak, hangi eşleştirme doğru olur?
7.
Kemiklerdeki mineral
oranı yaşlanmaya bağ
lı olarak aşağıdaki gibi
değişim geçirmektedir.
Mineral oranı
Zaman
Bu durumda, insan
Bebeklik...— ► ...Yaşlılık
lardaki yaşlanmaya
bağlı olarak kemiklerin esneklik oranı, aşağıdakllerden hangisindeki gibi değişir?
B)
A ) ‘ Kemik esnekliği
Kemik esnekliğ
İstem dışı
çalışma
Hızlı kasılıp
gevşeme
Çalışırken
yorulma
A)
1 ve 2
1 ve 3
Yalnız 3
B)
Yalnız 1
2 ve 3
Yalnız 3
C)
1 ve 3
1 ve 2
D)
1 ve 2
1 ve 3
ir
2 ve 3
1 ve 3
1 0 . Bazı kemiklerin hem önünde hem de arkasında çizgi
li kaslar vardır. Bu kaslar kemiklerin zıt yönlü hareket
ler yapmasını sağlar.
Zaman
Bebeklik —►Yaşlılık
Buna göre, aşağıdaki kısımların hangisindeki ha
reketin gerçekleşmesinde, yukarıda belirtilen özel
lik kullanılmaz?
p ) i >Kemik esnekliği
ç ) ı Kemik esnekliği
A) Dudağın açılıp kapanması
B) Çenenin açılıp kapanması
Zaman
Fen ve Teknoloji
Zaman
C) Kolun dirsekten bükülmesi
D) Ayağın kaldırılıp indirilmesi
-123-
Kemiklerin birleşme yerinde, “kıkırdak" adı verilen
esnek yapıların bulunması;
4.
I. Uzun kemiklerin boyuna doğru büyümesini sağla
ma
İskeletimizde bulu
nan bir eklemin yapı
sı, yandaki şekilde
gösterilmiştir.
Uzun kemik
Eklem sıvıs
Kıkırdak
II. Hareket sırasında kemik başlarının aşınmasını ön
leme
III. Kasların kemiklere bağlanmasını sağlama
şeklindeki avantajlardan hangilerini kazandırır?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Uzun kemik
Belirtilen eklem çe
şidi kullanılarak;
I. Bedensel bir iş yapma
II. Bisiklet sürme
III. Koşma
şeklindeki işlemlerin hangileri yapılabilir?
Sınıftaki iki öğrenci arasındaki masa tenisi müsabaka
sı, şekilde gösterilmiştir.
5.
Belirtilen spor etkinliğinin gerçekleşmesi sırasın
da;
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
İsteğimiz dışında çalışır, çizgili kas görünümünde
olup düz kas gibi çalışan organımız hangisidir?
A) Mide
B) İdrar borusu
C) Kalp
D) Dil
I. Çizgili kaslar
II. Oynar eklemler
6.
III. Uzun kemikler
isimli hareket sistemi yapılarının hangileri görev
yapar?
§1
Vkleo
cottma
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Bir çocuğun, kolunu hareket ettirebilmesi için;
I. Kas
Açıklama
Kemiğin beslenme ve
büyümesinde rol oy- ©
nar.
Hareket sırasında ke
mik başlarının aşın- ©
masını önler.
Kemik içerisinde kan
hücrelerinin üretilme- ©
Sini sağlar.
Kemik zarı
©
Kemik iliği
III. Kemik
Yukarıda verilen açıklamalarla kemik kavramları
arasındaki eşleştirme, aşağıdakilerin hangisindeki
gibi olmalıdır?
isimli yapıların hangilerinin görev yapması zorun
ludur?
A)
II. Sinir
A) Yalnız
B) Yalnızlı
C) İve III
D) 1,11 ve III
B)
D)
q — ►©
cA *c)
C kV ©
Test - 3
7.
Kemiklerle ilgili olarak, şekilde gösterilen deney yapı
10. Nidanur, futbol maçı sırasında düşerek yaralanmıştır.
Öğretmeni onu hastaneye götürdüğünde; doktoru şu
önerilerde bulunmuştur.
lıyor.
Sebep
olur
Bir süre sonra
/
-----
Sirke yardımıyla
kalsiyum ve
fosfatiarı
uzaklaştırılır.
Doktor
0
İ
r
-İ L
• 1 1....... T
Bu şemada “ ?” yazılan yere, aşağıdaki ifadelerden
hangisi getirilmelidir?
A) Kemik uzar.
B) Kemik sertleşir.
C) Kemik yumuşar.
D) Kemik ağırlaşır.
t
%
2 hafta
^ > \ bunları yapma
Kitap oku
Çay iç
Merdivende
yürüme
B isiklete
binme
Buna göre, Nidanur’un rahatsızlığı, aşağıdaki sis
temlerden hangisiyle ilgilidir?
A) Destek ve Hareket Sistemi
B) Sindirim Sistemi
8.
Destek ve hareket sisteminin yapısında bulunan bazı
kısımlar, aşağıdaki posterde gösterilmiştir.
C) Sinir Sistemi
D) Dolaşım Sistemi
1 1 . Koşmaya başlayan birey, bir süre sonra yorularak ya
vaşlıyor. Bu bireyin kas çalışmasının zamanla değişimi, grafikte gösterilmiştir.
El parmakları
Posterde belirtilen yapılar, aşağıdaki konuların
hangisini anlatmak için kullanılır?
Video
Kas çalışması
cûünm
A) Oynar Eklemler Nerede Bulunur?
B) Yarı Oynar Eklemler Nerede Bulunur?
Zaman
C) Uzun Kemikler Nerede Bulunur?
D) Düz Kaslar ile Hareket Arasındaki İlişki
9.
Uzun kemiğin yapısı ve bazı kısımları aşağıdaki şekil
üzerinde işaretlenmiştir.
Bu grafikteki değişmelerle ilgili olarak, aşağıdaki
öğrencillerden hangisinin yaptığı açıklama doğru
olur?
A)
B)
Video
m im
C)
Kemik iliğinin bulunduğu kemik bölgeleri, işaretle
nen kısımların hangileridir?
A) Yalnız 1
B) 1 ve 2
C) 2 ve 3
D) 1 ve 4
III de, besin,
oksijen ve enerji
tüketimi en düşük
değerde olmuştur.
I de, bacak
kaslarına uyartı
gelmemiştir.
D)
II de, akciğer ve
kalp çalışması
hızlanmıştır.
IV de, kasılmadaki
azalmanın nedeni,
kandaki besin
yoğunluğunun
artmasıdır.
-125-
TEST - 4
1.
Aşağıdaki şekilde, iki kemiğin oluşturduğu bir eklem
3.
Bir bireyin kolunda, şekilde gösterilen etkinlik meyda
na geliyor.
deki ilgili bir yapı X harfiyle işaretlenmiştir.
Uzun kemik
Eklem
boşluğu
Uzun kemik
Bu etkinliğin meydana gelmesinde rol oynayan ha
reket sistemi yapıları, aşağıdakilerin hangisinde
birlikte verilmiştir?
İşaretlenen hareket sistemi yapısının hareketle il
gili olan görevi, aşağıdakilerden hangisinde veril
miştir?
Uzun kemik + Oynar eklem * Çizgili kas
A) Kemiklerin birbirine yapışmasını sağlar.
fm m m
m
B) Kemiklerin hareket etmesi için kasılma etkinliğini
meydana getirir.
Uzun kemik + Yarı oynar eklem + Çizgili kas
Uzun kemik ♦ Oynar eklem ♦ Düz kas
C) Hareket sırasında kemik başlarının aşınmasını ön
ler ve hareketi kolaylaştırır.
Kısa kemik + Oynar eklem + Çizgili kas
D) Kemiklerde oluşan kırılmaların ve çatlamaların
onarılmasını sağlar.
4.
2.
El
/
Bel
/
parmaklan / omurgası /
Kol
dirseği
Kafatası
kemikleri
A lt çene
kemiği
Omuz
eklemi
Diz kapağı
eklemi
Kuyruk
omurları
Kaburga
kemikleri
5.
Röntgen filmlerinde siyah zemin üzerinde görülen
parlak görüntüler, hangisini ifade etmektedir?
A) Kıkırdak
B) Kas
C) Eklem
D) Kemik
Bir öğrenci, bir cismi eliyle şekildeki gibi tutarak, ha
reket sisteminin bu etkinlikteki rollerini düşünüyor.
Yukarıdaki kutuların, içinde vücudumuzda bulunan ba
zı eklem bölgeleri verilmiştir.
Oynar eklemlerin yazılı olduğu kutular siyaha bo
yanacak olursa, kutuların görünümü hangisindeki
gibi olur?
Öğrenci yaptığı işlemle ilgili olarak;
I. Parmaklardaki oynar eklemler görev yapmıştır.
II. Cismin tutulmasını kemik çevresindeki çizgili kas
lar sağlamıştır.
III. Bu hareketin gerçekleşmesi istemsizdir,
şeklindeki açıklamalardan hangilerini yapabilir?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
9.
6.
Birbirine zıt olarak kasılıp gevşeyen kaslarımız
da vardır. Yanyana duran iki çizgili kastan birin
cisi kaşıtırken İkincisi gevşer. İkincisi kasılırken
de birincisi gevşer. Böylece ilgili bir organın
fonksiyonu meydana gelir. Genellikle bu çeşit
kas çalışması istemli olarak meydana gelir.
Aşağıdaki seçeneklerde çeşitli eğitim ve öğretim et
kinliklerine örnekler gösterilmiştir.
Belirtilen faaliyetlerden hangisi gerçekleşmesinde
Video kas - kemik etkinliği diğerlerinden daha çok rol oy
namıştır?
A)
Yukarıda anlatılan kasılma özelliğine sahip vücut
etkinliğine, aşağıdakilerin hangisi örnek verilebilir?
A) Yutulan lokmaların yemek borusunda ilerlemesi
B) Midenin kasılarak besinleri birbirine karıştırması
C)
C) Göz bebeğinin büyüyüp küçülmesi
D) Parmakların avuç içine doğru açılıp kapanması
7.
İnsanların boyunun uzamasında, kemik dokunun bü
yümesi çok fazla etkili olur.
Buna göre, bir insanın kemik büyümesiyle ilgili,
10. Kemiklerin beslenmesini sağlayan yapı hangisidir?
Video aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
çöitmrO
A) Kemiklerin
büyüme hızı
B) Kemik zarı
C) Süngerimsi kemik
D) Kıkırdak
Yaş (yıl)
Yaş (yıl)
1 1 . İnsanların çeşitli doğru yük kaldırma biçimleri, aşağı
0 10 20 30 40 50
0 10 20 30 40 50
A) Kırmızı ilik
daki posterde gösterilmiştir.
D) Kemiklerin
C) Kemiklerin
a
büyüme hızı
büyüme hızı
Video
cum ı
Yaş (yıl)
Yaş (yıl)
0 10 20 30 40 50
0 10 20 30 40 50
8.
Yukarıdaki şemada “?” ile gösterilen yere yazılma
sı gereken konu başlığı, aşağıdakilerin hangisidir?
Bu posterde gösterilen işlemlerin uygulanması,
aşağıda verilenlerden hangisini sağlamak içindir?
A) Destek ve hareket sisteminin yapısı
A) Yeterli ve dengeli olarak beslenmek
B) Kemiklerin büyümesi için yapılması gerekenler
B) Hareket sisteminin sağlığını korumak
C) Hareket sisteminin sağlığını koruma
C) Düzenli olarak büyümek
D) Hareket sistemini oluşturan yapılar
D) Kemiklerin yaşla orantılı büyümesini sağlamak
Fen ve Teknoloji
- 127 -
’
1 . X organı: Kanın damarların içinde akması için itici bir
4.
güç oluşturur. Yapısında güçlü kaslar bulunur. Çalış
ması insan yaşamı için gereklidir. Hem büyük hem de
küçük dolaşım da ortak olarak görev yapar.
TEST - 5
Öğrenci ödev konusuna uygun olarak, aşağıdaki şe
mayı hazırlıyor.
İşbirliği yapar.
Yukarıda özellikleri verilen X organı, aşağıda veri
lenlerden hangisidir?
Akciğer
Öğrencinin hazırladığı ödev konusuna, aşağıdakilerden hangisi örnek verilemez?
A) Kandaki Karbondioksitin Artırılması
B) Küçük Dolaşımın Gerçekleşmesi
Böbrek]
D)
C) Kandaki Oksijenin Artırılması
Karaciğer
D) Kanın Temizlenmesi
5.
Sinan, kalbin yapısı ve kısımlarını gösteren aşağıdaki
posteri hazırlamıştır.
2- Sağ
karıncık
İnsanın dolaşım sisteminin görevleri arasında,
aşağıdakilerden hangisi bulunmaz?
A) Sindirilmiş besinlerin, ince bağırsaktan alınarak
vücut hücrelerine dağıtılması
1 Sol
karıncık
B) Üretilen tüm salgıların, görev yapacakları doku ve
organlara iletilmesi
C) Metabolik artıkların boşaltım organlarına taşınması
D) Hormonların hedef organlara taşınması
3- Sağ
kulakçık
3.
Kılcal damarlarla ilgili olarak, aşağıdaki öğrenci
lerden hangisinin yaptığı açıklama yanlıştır?
A) f l P Murat
B)
m\\\
Bütün organların
yapısında
bulunabilir.
C)
Carı
&
Yapısındaki
kas tabakası
toplardamarlardan
daha kalındır.
Ferhat
.u t
f m
Vücudumuzda en
çok sayıda ve yay
gın olarak bulunan
damar çeşitidir.
D)
Sinem
£
Vücudumuzda en
çok sayıda ve yay
gın olarak bulunan
damar çeşitidir.
/
4- Sol
kulakçık
Posteri inceleyen öğretmeni, Sinan’ın kalbin kısımları
nı isimlendirirken yanlışlık yaptığını fark ederek, Si
nan’dan yanlışlarını bulup düzeltmesini istemiştir.
Posterdeki isimlendirmenin doğru olabilmesi için,
Sinan numaralı yerlere aşağıdakilerden hangisini
yazmalıdır?
1
2
3
4
A)
Sol
karıncık
Sağ
karıncık
Sol
kulakçık
Sağ
kulakçık
B)
Sağ
kulakçık
Sol
kulakçık
Sol
karıncık
Sağ
karıncık
C)
Sol
kulakçık
Sağ
kulakçık
Sol
karıncık
Sağ
karıncık
D)
Sağ
kulakçık
Sol
kulakçık
Sağ
karıncık
Sol
karıncık
■
6.
1 0 . Kalp ile bir orga
nımız arasındaki
dolaşım ilişkisi,
yandaki şekilde
gösterilmiştir.
Vücudumuza giren mikropları bularak, yiyen ve yok
eden kan hücresi akyuvarlardır.
a
Vücudumuzdaki akyuvarların özellikleri arasında;
I. Kandaki sayısı hastalanma sırasında değişebilir.
II. Şeklini değiştirerek aktif olarak hareket edebilir.
III. Çekirdek ve bazı organelleri taşır.
Belirtilen dola
şım örneğiyle il
gili olarak;
şeklindeki ifadelerden hangileri bulunur?
A) Yalnız II
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
I. Büyük dolaşıma örnek verilebilir.
II. Dolaşım sırasında kandaki oksijen miktarı artıp,
karbondioksit miktarı azalır.
III. Kan belirtilen organdan geçerken, içeriğindeki
hücre miktarı değişiklik göstermez.
7.
İnsan kalbiyle ilgili olarak;
I. Dört bölümlü yapıya sahiptir.
II. Karıncıklar atardamarlara, kulakçıklar toplarda
marlara bağlıdır.
A) YalnızI
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
III. Kalbin yapısında hızlı ve güçlü çalışabilen kaslar
vardır.
şeklindeki ifadelerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) I ve II
C) I ve III
D) I, II ve III
11. Alyuvarların özellikleri arasında, aşağıda verilen
lerden hangisi yoktur?
N
8.
A) Kana renk verme
B) Besin taşıma
C) Kan grubunu oluşturma
D) Gaz taşıma
Kan grupları ve kan alışverişiyle ilgili olarak, aşa
ğıdaki açıklamalardan hangisi söylenemez?
A) Kan gruplarının oluşmasında kandaki alyuvarlar
rol oynar.
B) Her insan kendi arasında rastgele kan alışverişi
yapamaz.
12. Kanın akması sırasında, damar duvarına yaptığı sıvı
basıncına tansiyon denir. Aşağıdaki olaylardan han
gisi, tansiyonunun normalin üzerine çıkmasına ne
den olmaz?
Video
cmm
C) Kan gruplarının oluşmasında cinsiyet etkili olur.
D) Kan gruplarının oluşması genetik olarak belirlenir.
Dolaşım sisteminin görevleri arasında, aşağıdakilerden hangisi yoktur?
D)
A) Vücut organlarını çalışmasını kontrol etmek
B) Hücrelerin madde ihtiyacını karşılamak
C) Vücut sıcaklığının organlara yayılmasını sağlamak
D) Vücut hücrelerinde oluşan karbondioksiti akciğe
re taşımak
Korkmak
TEST - 6
K
-A
U
.vvvvv,vs
1.
Dolaşım sistemindeki atardamarlarla ilgili olarak,
aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
4.
Dolaşım sisteminin yapı ve çalışmasında;
I. Kalpten organlara doğru kan taşıma
II. Organlardan kalbe doğru kan taşıma
A) Kalpten kılcal damarlara madde iletilmesini sağlar.
III. Kan ile hücreler arasında madde alış verişini sağ
lama
B) Vücuttaki her organa bağlı bir atardamar vardır.
C) Doku hücreleri ile kan arasındaki madde alış veri
şini sağlar.
görevlerini yapan damar çeşitleri, aşağıdakilerden
hangisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?
D) Büyük dolaşım ve küçük dolaşımda atardamarlar
ortak olarak görev yapar.
İli. damar
2.
Kalbimizde bulunan dört odacık, aşağıdaki şekilde ra
kamlarla gösterilmiştir.
Atardamar
Toplardamar
5.
A)
Kılcal damar
Toplardamar
Atardamar
B)
Atardamar
Toplardamar
Kılcal damar
C)
Toplardamar
Atardamar
Kılcal damar
D)
Atardamar
Kılcal damar
Toplardamar
Kalp çalışmasının üç aşaması, aşağıdaki şekilde gös
terilmiştir.
Kalple ilgili olarak yapılan, aşağıdaki açıklamalar
dan hangisi yanlıştır?
A)
1 - Vücutta kirlenmiş kanı kalbe alır.
B)
2 - Toplardamarla bağlantılıdır ve kanın kalbe
girmesini sağlar.
C)
3 - Küçük dolaşımın yapılmasında ve kanın temiz
lenmesinde görev yapar.
D)
4 - Kanın akciğerlere taşınmasını sağlar.
'
Kulakçıkların
kasılması
Karıncıkların
kasılması
3.
Alyuvar hücreleri, ilk oluştuklarında çekirdekli
olup, olgunlaştıktan sonra çekirdek ve organellerini kaybederler. Böylece, üzerlerinde
daha fazla gaz taşınmasını sağlarlar.
Alyuvarlar olgunlaştıktan sonra, hangi olay ger
çekleşmeye devam eder?
Belirtilen aşamalardan sonra gerçekleşen dolaşım
olaylarına;
I. Vücuda temiz kan yollanması
II. Büyük ve küçük dolaşımın başlaması
III. Karıncıklardaki kanın kulakçıklara girmesi
A) Hücrenin büyümesi
şeklindeki etkinliklerin hangileri örnek verilebilir?
B) Hücrenin bölünerek çoğalması
C) Protein ve salgı üretmesi
A) Yalnız
B) İv e li
D) Çevresiyle gaz alışverişi yapması
C) II ve III
D) I, II ve
6.
Vücudumuzdaki dola
şım biçimleri basitçe,
yanda şematize edil
miştir.
8.
o
Sınıftaki iki arkadaş dolaşım sisteminin iki organıyla il
gili fikirlerini, aşağıdaki gibi söylüyorlar.
Organlar
Kanı organlara taşır.
Her organa bağlı olan
bir yapıdır. Kan akışı hızlı
dır ve nabızı oluşturur.
İşaretlenen kısımlar
daki oksijen ve kar
bondioksit m iktarı
nın değişme duru
mu, nasıl değişiklik
gösterir?
Özel kaslara sahip olan
bir orgammızdır. iste m
siz olarak görev yapar.
Kana hareket yeteneği
kazandırır.
Organlar
A) 1 de oksijen miktarı artar, 2 de karbondioksit mik
tarı artar.
B) 1 de karbondioksit miktarı artar, 2 de oksijen mik
tarı artar.
C) Hem 1 hem de 2 de karbondioksit miktarı artar.
Murat ve Cüneyt’in açıklama yaptıkları vücut yapı
ları, hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
D) Hem 1 hem de 2 de oksijen miktarı artar.
A) Atardamar - Kalp
B) Toplardamar - Kalp
C) Kılcal damar - Atardamar
D) Atardamar - Toplardamar
7.
Küçük ve büyük dolaşımda, kanın geçtiği ana damar
lar ve bazı organlar şekilde gösterilmiştir.
9.
•V
¡Video
Cözümü
Akciğer
Akciğer
atardamarı
Akciğer
toplardamarı
Üç öğrenci, dört yaşam olayında nabız sayısı ile so
luk alma sayısının değişme durumuyla ilgili, aşağıda
ki posteri hazırlıyorlar.
Video
cöüm
Vücut
toplardamarı
'Vücut
organları
Şekle göre, büyük kan dolaşımının başladığı ve
bittiği kısımlar sırasıyla, aşağıdakilerin hangisinde
doğru olarak verilmiştir?
Öğrencilerin hazırlamış olduğu posterdeki deği
şimlerden hangileri doğrudur?
A) 1 - 2
B) 2 - 3
A) 1 ve 2
B) 3 ve 4
C) 4 - 1
D) 3 - 4
C) 1 ve 4
D) 1 ve 3
Fen ve Teknoloji
- 131 -
TEST - 7
1.
Mikroskop altında incelenen kanın yapısında bulunan
bazı hücre çeşitleri, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
Video
Kan pulcukları
cöiOmü
Kırmızı kan hücreleri
Deniz, sol elini, sağ
ön bileği üzerine
koyarak nabız sayı
sını ölçüyor. Evde
otururken saydığın
da nabız değerinin
dakikada 75 oldu
ğunu belirliyor.
Aşağıda verilen etkinliklerden hangisinin gerçek
leşmesi, bir insanda nabız sayısını belirtilen değe
rin üzerine çıkmasına sebep olur?
Aşağıdakilerden hangisi şekil üzerinde gösterilen
hücre çeşitlerinin ortak özelliğidir?
A) Kanın pıhtılaşmasını sağlamak
B) Hücrelere oksijen taşımak
C) Çekirdeksiz hücre yapısına sahip olmak
D) Vücudun savunmasında görev yapmak
2.
İnsan vücudu ile dolaşım sistemi arasındaki ilişki, aşa
4.
Şekilde belirtilen dolaşımla ilgili olarak;
I. Kalbin farklı karıncıkları ayrı dolaşımların başlama
sında görev yapar.
II. Akciğer ve karaciğer farklı dolaşım biçimlerinde
görev yapar.
III. Her insanın vücudunda, iki farklı dolaşım biçimi
kullanılır.
şeklindeki yorumların hangileri doğrudur?
Bir dolaşım sistemi yapısıyla ilgili olarak, aşağıdaki
parça yazılmıştır.
Büyük beyaz kan hücreleri olarak adlandı
rılır. Vücudumuzun savunmasında görev
yaparlar. Bu hücrelerin bir kısmı vücuda
giren mikropları yutarak parçalanmasını
sağlar. Bir kısmı da mikropların etkisiz hale
getirilmesini sağlayan özel bir madde
(antikor) salgılar. Bu hücrelerin içerisinde
çekirdek bulunur. Hareket eder ve vücuda
giren mikropları bulurlar. Hastalanma sıravücuttaki sayıları hızla artış gösterir.
Hazırlanan bu ödevin konusu, aşağıda verilenler
den hangisidir?
A) Kandaki akyuvarların özellikleri
B) Kandaki alyuvarların özellikleri
A) Yalnız I
B) I ve II
C) Kandaki kan pulcuklarının özellikleri
C) II ve III
D) I, II ve III
D) Kandaki proteinlerin özellikleri
5.
8.
İnsanda dolaşım siste
miyle bağlantılı olan bazı
organlar (akciğer, böbrek
ve ince bağırsak) şekil
üzerinde gösterilmiştir.
Hamur içine bir miktar mikroorganizma konulduğun
da, ekmek hamuru kabarır.
ıbarmış
Video
lamur
ç o itm
Su ve
bira mayası
eklenir '
Şekilde gösterilen dola
şım sırasında;
Hamur kabarır
I. 1 ’de kanın temizlen
mesi sağlanır.
Islak
hamur
Belirtilen bu olayla ilgili olarak, aşağıdaki değer
lendirmelerden hangisi yapılabilir?
II. 2’de kandaki besin ve oksijen oranı azalır.
III. 3’de kandaki besin oranı artırılır,
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
kabarır
A)
Yararlı mikroorga
nizmalar tarafından
gerçekleştirilir ve
ekmek hamurunun
mayalanmasını sağlar.
B)
Yararlı mikroorga
ekmek hamurunun
bozulmasını sağlar.
fi
İnsandaki dolaşım sistemiyle ilgili, aşağıdaki açık
lamaların hangisi yanlıştır?
C)
A) Atardamardaki kan, toplardamara doğrudan geç
mez.
B) Kalp, vücut sıcaklığının de sabit kalmasını ayarlar.
Zararlı mikroorga
ekmek hamurunun
küflenmesini sağlar.
D)
Zararlı mikroorga
ekmek hamurunun
bozulmasını sağlar.
C) Doku hücreleriyle madde alış verişi, damarlar üze
rinden yapılır.
D) Kalbin karıncığında, sağ ve sol bölümler tam per
de ile ayrılmıştır.
9.
7.
Vücuttaki kanın dolaşım biçimi, aşağıdaki şekilde
gösterilmiştir.
Kalbimizin bölümleri ve bağlı olan damarlar, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
Video
Vücut
toplardamarı
Akciğer atardamarı
Akciğer
toplardamarı
Çölümü
Aort
Sol kulakçık
Sağ kulakçık
( 1)
*
(3)
Sol karıncık
(4)
Sağ karıncık
(2 )
Belirtilen kalp bölümlerinin hangilerinde “oksijen
oranı yüksek karbondioksit oranı düşük olan kan” bu
lunur?
A) 1 ve 2
B) 3 ve 4
C) 1 ve 3
D) 2 ve 4
Buna göre kaç numaralı kısımlardaki kan daha az
oksijen taşır?
A) 1 - 3
B) 2 - 4
C) 2 - 3
D) 1 - 4
Kanda yeterli kan pulcuğunun olmaması durumunda, hangi olay gerçekleşebilir?
A)
4.
Kalbimize bağlı olan damarlar ve kanın akış yönü,
Kanamalar durmaz.
B
Cem
B)
Solunum yapılmaz.
A yşe
^<or^1 ontlôr solgônmaz.
^
I A hm et
D)
Hücrelerde açığa çıkan karbon dioksit
gazı dışarıya atılamaz.
Harflerle işaretlenen damarların isimleri, aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
N u ra y
I J D
Aşağıdakilerden hangisi, kalbin çalışma hızının
artma ya da azalmasına neden olmaz?
A) Heyecanlanma ve korkma durumu
A)
Atardamar
Toplardamar
Kılcal damar
B)
Toplardamar
Atardamar
Kılcal damar
C)
Atardamar
Kılcal damar
Toplardamar
D)
Kılcal damar
Toplardamar
Atardamar
B) Kandaki karbondioksit miktarının artması
C) Vücut sıcaklığının normalin altına düşmesi
D) Kandaki besinlerin çeşitliliği
Küçük dolaşım ve bü
yük dolaşım sırasında
kandaki oksijen ve kar
bondioksit oranlarında
ki değişme durumu,
Şekilde gösterilen do
laşım olayları sırasın
da;
I. Kandaki oksijenin
arttığı sırada, kar
bondioksit miktarı
azalış gösterir.
5.
Doktor hastasını ameliyat ederken hastamız çok kan
kaybetti bunun için “ ....................” ifadesini kullanıyor.
a
Video
<v»»
um u
°>«o»
Doku • • •
II. Akciğerde kandaki
hücreleri mo
o,co,
oksijen ve karbon
dioksit oranları değişim geçirir.
Doktorun yaptığı açıklama, aşağıda verilenlerden
hangisi olmalıdır?
III. Kalbimiz, kirli kan ve temiz kan pompalanmasında
ortak rol oynar.
A) Hastaya hemen serum takılmalı ve kanına su nak
li gerçekleştirilmeli
şeklindeki özellik veya durumların hangileri mey
dana gelir?
B) Uygun bir vericiden hemen bir miktar kan aktarımı
yapılmalı
C) Ailesindeki herhangi bir kişiden kan nakli yapılmalı
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
D) Hastaya sıvı ağırlığı fazla olan besinlerden hemen
bir miktar verilmeli
9.
İnsan kalbinin yapısında, aşağıdaki şekilde;
Yukarıda verilen açıklamalar ile karşısındaki kav
ramların birleştirildiğinde, aşağıdaki eşleştirme
düzeneklerinin hangisi oluşur?
A)
X
a
7.
C)
B)
x
~
D)
^
numaralandırılmış yapılardan hangileri bulunur?
+
«
*
«
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Öğretmen sınıfta konusunu anlatırken, öğrencilere
aşağıdaki posteri gösteriyor.
1 0 . Vücudumuzda kalp ile bir organımız arasındaki dola
Akyuvar
fideo
şım ilişkisi, şemada gösterilmiştir.
m m
Alyuvar
Vücut
toplardamarı
Kan pulcuğu
Aort
Kemik dokusu
Buna göre öğretmen aşağıdaki olaylardan hangisi
ni anlatmak için bu posteri kullanmıştır?
A) Kan hücrelerinin kemiklerden üretilmesini
B) Kanın pıhtılaşmasını
X organının
hücreleri
Bu şemada X organı yerine, aşağıdaki organ şekil
lerinden hangisi yapıştırılamaz?
C) Kanın besin taşımasına
D) Atık maddelerinin kan hücrelerine taşınmasını
A)
B)
r f l O
8 . Büyük dolaşım yapılırken;
%
K alın b a ğ ırsa k
I. Kalpten karaciğere kan yollanması
II. İnce bağırsaktan kalbe kan gelmesi
III. Kalpten beyine kan yollanması
C)
A k c iğ e r
D)
olaylarından hangileri gerçekleşebilir?
r
A) Yalnız
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
Fen ve Teknoloji
K a ra c iğ e r
M id e
-1 3 5 -
İ
TEST - 9
Mikroplarla Savaş
1.
Doğadaki mikroorganizmalarla ilgili olarak;
I. Hava, su, toprak ve besinlerde bulunabilirler.
II. Bazıları insan yaşamına faydalıdır ve bazıları da
zararlı olur.
5.
&
Video
C Ö İİM )
Fatma kusma, halsizlik, ateş ve öksürme şika
yetiyle hastaneye başvuruyor. Doktor Fat
ma’nın hemen tedaviye alınarak, antibiyotik
ve serum verilmesini istiyor.
III. Mikroorganizmlar ancak mikroskop yardımıyla gö
rülüp incelenebilir.
Doktor
2.
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
İnsanlarda hastalıkları oluşturan mikroorganizma
larla ilgili olarak, hangi açıklama yapılamaz?
Fatma’nın sağlık sorunuyla ilgili olarak
A) Bazıları bakteri ve bazıları virüs özelliğine sahiptir.
B) İnsan vücuduna hava, besin, temas ve su yoluyla
geçebilir.
3.
I. Fatma bakteri kökenli bir hastalığa yakalanmıştır, I
II. Serum verilmesi Fatma’nın hızlı ve etkili biçimde*
iyileşmesine yardımcı olur.
C) Mikroplar vücudunda çoğaldıkları insanları hasta
landırırlar.
III. Fatma’nın hastalığı vücut direncini zayıflatmıştır.
D) Her mikroorganizma insanda hastalık oluşturur.
şeklindeki açıklamalardan hangileri söylenebilir?
Küçük çocukların sık sık bahçedeki toprakta oyna
masının bağışıklığa katkısı, aşağıdakilerden han
gisi olabilir?
A) Çocukların mikroplara karşı yavaş yavaş bağışık
lık kazanmasını sağlar.
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
B) Çocuklar için gerekli bakterilerin topraktan alınma
sını sağlar.
Her gün yüzlerce mikroorganizma vücudumuzu ziya-!
ret eder. Zararlı mikroorganizmaların hastalık yapabil
mesi için, vücudumuzun doğal engellerini aşması ge
rekir.
C) Çocuğun toprağa alışmasını ve toprağı sevmesini
sağlar.
Aşağıda belirtilenlerden hangisi vücudumuzun do
ğal engelleri arasında yer almaz?
D) Çocuğun topraktan gerekli vitaminleri almasını
sağlar.
4.
\
Aşı ile serum arasındaki farklılıklardan birisi, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
B)
Göz yaşı
Tükürük
A) Serum vücudun mikropları tanımasını sağlar, aşı
kandaki mikropları yok eder.
B) Aşı vücudun mikropları tanımasını sağlar, serum
C) Serum mikropların vücuda girmesini önler, aşı
D) Aşı sağlıklı büyümeyi, serum dengeli beslenmeyi
sağlar.
-136-
Kulak kepçesi
Deri
6. Sınıf Soru Bankas
7.
Bir doktor sınıftaki öğrencilere, aşağıda belirtilen açık
9.
lamayı yapıyor.
Can ile Cem yazılıya hazırlanırken, aralarında aşağıda
ki konuşma geçiyor. Cem Çan’ın sorusunu yanıtlıyor.
Bir hücreli canlılar sebep
I olurlar. Hasta insanlardan
hava ve temasla bulaşırlar.;
; Antibiyotik kullanorak
tedavi edilebilir.
j
Mikropların sebep olduğu bazı
hastalıklardan korunmak için
Böylece daha sağlıklı ve mutlu
olarak yaşamımızı sürdürebiliriz.
Doktorun yaptığı açıklamada “........” yere, aşağı
daki ifadelerden hangisi yazılmalıdır?
A) Her ay düzenli olarak serum kullanmalıyız.
B) Yaşımıza göre gerekli aşıları yaptırmalıyız.
C) Her gün düzenli olarak antibiyotik kullanmalıyız.
Çan’ın sorusunu, aşağıdaki öğrencilerin hangisi
belirtmiştir?
D) Derslerimize günü gününe ve daha sıkı olarak ça
lışmalıyız.
8 . Salih, vücudumuzdaki mikrop miktarının değişme du
rumuyla ilgili olarak, aşağıda gösterilen posteri hazır
lıyor.
\Tideo
Örnek
Değişim türü
ço m ıi)
€
€>
5
Salih’in hazırladığı bu posterle ilgili olarak, aşağıda
verilen değerlendirmelerden hangisi doğru olur?
A)
Şema doğrudur, tüm
eşleştirmeler uygun
yapılmıştır.
B)
r
W*
Kübra
wm
Sinan
Şema yanlıştır, 2 ve 4
nolu eşleştirmeler yer
değiştirmelidir.
T
f
< v >
v*
tfafeo
CÖZümt»
değiştirmelidir.
r
C)
1 0 . Çıplak gözle görülemeyen, tek hücreli ve mikroskobik
özellikteki canlılara mikroorganizma adı verilir. Bazı
mikroorganizmaların şekilleri aşağıda gösterilmiştir.
D)
değiştirmelidir.
r ------
-----------------
Bakteri
Virüs
Bu canlılarla ilgili olarak, aşağıda belirtilen özellik
lerden hangisi ortaktır?
A) Ne canlı ne de cansızdırlar.
B) Bir hücreli canlılardır.
C) Kendine özgü bilgileri taşıyan kalıtım yapıları vardır.
Burak
%
Ayşe
D) Yararlı ve zararlı türleri vardır.
TEST -1 0
Mikroplarla Savaş
^*1 ti
1.
Aşı ve seruma ait olan bazı özellikler aşağıda veril
miştir:
3.
Ahmet, hazırlamış olduğu ödev konusunu, sınıfta ar
kadaşlarına şekildeki gibi okuyor.
I. İçinde hastalık yapma yeteneği olmayan, zayıflatıl
mış ya da ölü mikroorganizmalar bulunur.
.......................vücudumuzu mikroplara karşı
güçlendirir, içinde zayıflatılmış veya öldürülmüş
mikroplar bulunur. Bu madde hastalıklardan
korunmada görev yapar. Sağlıklı olduğumuz
zamanda uygulanır.
II. Hastalandığımızda mikroplarla mücadele etmemi
ze yardımcı olur.
III. Bağışıklığımızı destekleyen bir sıvıdır.
Belirtilen bu özellikler aşağıdakilerin hangisinde
doğru olarak eşleştirilmiştir?
Aşı
Serum
II ve III
A)
I ve II
B)
Yalnız I
II ve III
C)
II ve III
Yalnız I
D)
I ve III
Yalnız II
Ahmet
Ahmet’in ödev konusu, aşağıdakilerin hangisinde
verilmiştir?
2.
A) Serumun özellikleri
Yatakta uzanan Derya’nın ateşi yükselerek 39°C ye
ulaşıyor.
B) Aşının özellikleri
C) Antibiyotiklerin özellikleri
Derya
D) Anne sütünün özellikleri
4.
İlaçlar
Oerya'nın durumuyla ilgili olarak, aşağıdaki birey
lerden hangisinin yaptığı değerlendirme doğru
olur?
Derya mikroplu bir hastalığa yakalanmıştır.
Hemen doktora giderek tedavisine
başlamalıdır.
&
Video
çötOmv
5.
Aşağıda verilenlerden hangisi insanlarda doğal
bağışıklığın meydana gelmesinde görev yapar?
A) Antibiyotik
B) Aşı
C) Anne sütü
D) Serum
Dört farlı canlı yapısı ve birer fonksiyonu, aşağıdaki
şemada verilmiştir.
a
Video
Kemal
çom m
^
Derya aşırı yemek tükettiği için hastalanmıştır.
Sabaha kadar istirahat etmesi yeterlidir.
Ramazan
c> fŞjP)
S
Derya bedensel olarak çok yorulduğu için
ateşi artmıştır. Sabaha kadar dinlenmesi
iyileşmesini sağlar.
Kuduza
neden olur
Zatürreye
neden olur
Vücudu
savunur
Kanın kırmızı
olmasını sağlar
Şemadaki bu yapılar kullanılarak, aşağıda belirti
len açıklamalardan hangisi söylenemez?
A) 1 -> Virüs özelliğine sahip bir mikroptur.
Fahriye
Derya arkadaşından mikrop kapmış olmalıdır.
T r f Ertesi günü sağlık ocağında hemen aşı
’
olmalıdır.
Hayriye
-1 3 8 -
B) 2
Antibiyotiklerden olumsuz etkilenen bir mik
roorganizmadır.
C) 3
Mikroplarla savaşan kan hücresidir.
D) 4
Yaralanan damarda kanın pıhtılaşmasını sağlar.
8.
Kan hücresi olan akyuvarların görevi, mikrop
lu hastalıklara karşı vücudu korumaktır. Mik
roplu bir hastalığa yakalandığında kandaki ak
yuvar sayısı hızla artar.
Buna göre, aşağıda belirtilen kişilerden hangisinin
kanında akyuvar sayısı yüksektir?
Deri
Öğretmen dersini anlatırken, şekilde posteri öğrencile
re gösteriyor. Öğretmenin sınıfta anlattığı konu han
gisidir?
A) Bağışıklık maddesi üreten yapılarımız
B) Besin ve hava depolayan yapılarımız
C) Akyuvar üretilmesini sağlayan yapılarımız
D) Vücuda mikrop girmesini önleyen, girenleri de yok
eden yapılarımız
Annesi Fatma’nın alnına dokunduğunda, yüksek ate
şinin ve halsiz olduğunu belirliyor.
Uğur okula gider
ken halsiz olduğu
nu ve karnının ağ
rıdığını annesine
söyledi.
Annesi
Uğur’un
ateşini
ölçtüğünde nor
malden yüksek ol
duğunu gördü...
aı
Bu durumda annesi, Uğur’la ilgili, aşağıdaki birey
lerden hangisinin belirttiği işlemi yapmalıdır?
Belirtilen durumun oluşmasıyla ilgili olarak, aşağı
da verilen değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
1
Mikroplar vücuduna sızarak çoğalmış ve hastalık
belirtileri oluşmuştur. Ateş ve halsizlik hastalık
belirtilerinden bazılarıdır.
Aşırı ve dengesiz beslenmiş ve hastalanmıştır.
Hastalanan bazı insanlarda ateş ve halsizlik oluşabilir.
A)
Annesi Uğur’u doktora götürmeli ve gerekli ilaçları
^ kullanmalıdır.
Selcan
B)
Uğur’a ağrı kesici şurup içirerek, okula gönder
melidir.
Fatih
Çok ders çalıştığı için hastalanmış. Aşırı yorgunluk
durumu ateşin yükselmesi ile halsizlik oluşumuna
neden olabilir.
Aşırı şekerli besinler tüketmiş, ihtiyaçtan fazla şeker
tüketilmesi hastalanmaya sebep olur. Tüm hasta
f l insanların ateşi çıkar.
Seray
TEST-11
Mikroplarla Savaş
Murat gece rahatsızlanarak, sabah doktora gidiyor ve
sıkıntılarını doktoruna söylüyor.
3.
Aynı sınıftaki üç arkadaşın hastalanma durumuyla ilgi
li olarak, aşağıdaki bilgiler veriliyor.
Ömercan
Çok soğuk su içmiştim. Boğazım ağrı
yor, ateşim var, öksürüyorum, halsizlik
ve kusmam da var!
A
i
H
f
ä
/ V
-
f
JL
t
Kızamık
hastalığını
geçirmiş
Sık sık
hasta oluyor
(
Bu öğrencilerin mikroplarla savaşması ve sağlıklı
yaşaması için, yapılması gereken etkinlikler, han
t
\
i
Zatürreye
yakalanmış
1
3
Metehan
fa
•
Doktor
Ayşenur
\
\
Doktor Murat’a sorunuyla ilgili olarak;
□
I. Hastalanmışsınız.
II. Boğazınızda mikroplar çoğalmış.
Yeterli ve
dengeli
beslenmeli
Çiçek aşısı
olmalı
Antibiyotik
ve serum
kullanmalı
III. Hemen grip aşısı yaptırmalıyız,
A)
Metehan
Ömercan
Ayşenur
şeklindeki açıklamaların hangilerini yapar?
B)
Ömercan
Metehan
Ayşenur
A) Yalnız
B) İv e li
C)
Metehan
Ayşenur
Ömercan
C) II ve III
D) I, II ve
D)
Ayşenur
Metehan
Ömercan
Sıtma, insanda birdenbire ortaya çıkan önemli bir
hastalıktır. Aşağıda sıtma hastalığındaki vücut sıcaklı
ğının zamana göre değişim grafiği verilmiştir.
4.
Vücudumuza sızan mikropların etkisiz hale getiril
mesinde, aşağıdakilerden hangisi görev yapmaz?
A)
cöitMutı
5.
Şekilde belirtilen durumun oluşmasıyla ilgili ola
rak;
I. Hastalık belirtileri periyodik olarak tekrarlanmakta
dır.
II. Hastada, vücut sıcaklığı aralıklı olarak yükselmek
te ve bireyde ateş sorunu oluşturmaktadır.
III. Hasta birey, hastalık başladıktan 24 saat sonra ta
mamen iyileşmektedir.
Akyuvar hücreleri
Gözyaşı sıvısı
B) Lenf düğümleri
D) Serum maddesi
İnsanların gelişim sürecinde etkili olan bir besinle ilgi
li olarak, aşağıdaki açıklama yapılıyor.
Bebeğin beslenmesinde en önemli gıda maddesidir.
Bebeğe ilk altı ay sadece bu besin verilmelidir. Bu besindeki
maddeler bebeği mikroplardan korur. Bu besini düzenli
olarak tüketen bebekler, daha sağlıklı olur ve daha dengeli
olarak büyür ve gelişir.
Bazı özellikleri yukarıdaki parçada verilen besin
maddesi, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Anne sütü
B) Besleyici serum
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
-140-
C) Kavanozda meyve ve sebze püresi
D) Mama bisküvisi
Diş çürümesi, zannedildiği gibi şekerli yiye
ceklerden kaynaklanmaz. Bu yiyecekler, mik
ropla temaslarından kısa süreli bir asitlenmeye sebep olur, onun dışında, şekerli yiyecek
lerin dişlere bir zararı yoktur. Çürüme, diş
üzerinde biriken bakterilerden kaynaklanır. Diş
lerini korumanın tek yolu, diş ipi kullanarak ve
fırçalayarak bu bakterileri temizlemektir.
Çok şeker yeme
dim, ama dişlerim
Video
cözimti
Diş
H ekim i
Öğretmen, tahtaya yazdığı hangi cümlelerde “aşı
nın özellikleri” hakkında bilgi vermiştir?
A) 1 ve 4
B) 1, 2 ve 3
C) 2 , 3 ve 4
D) 1, 2, 3 ve 4
Doktor ile Ali arasındaki konuşmaya göre, dişlerin
çürümesine neden olan faktör hangisidir?
A) Şekerli besinler
B) Aşırı ve dengesiz beslenme
C) Yaşın küçük olması
D) Mikroorganizmalar
Hakan
Aşağıdaki şartların hangisine sahip olan bir insana
“çiçek aşısı” uygulanmaz?
B)
Hakan: "Hastaneye yattığında sana ne gibi bir tedavi
uyguladılar” diyor.
Çocukluk döneminde
olan birey
C)
m
D)
i
\
t
Kızamık hastalığını
geçirmiş olan birey
/
•
Yeterli ve dengeli olarak
beslenen birey
Mesut arkadaşı olan Hakan’a aşağıdaki açıklama
lardan hangisini yapamaz?
A) “Çok hasta olduğum için bir süre serumla kanıma
madde verdiler.”
B) “Evde iyileşemediğim için burada antibiyotik teda
visi uyguladılar.”
C) “ İlaçla ateşimi düşürdüler ve sürekli kontrol altında
tuttular.”
D) “Aynı hastalığa bir daha yakalanmamam için bana
aşı yaptılar.”
TEST -1 2
Solunum Sistemi
*VWhXWVk\XX\>V\\XX\VUW«dwXV
1.
4.
İnsanların yaşam süreci boyunca;
I. Soluk alıp verme
Solunum sistemimizin bir organı, aşağıdaki şekilde
işaretlenmiştir.
II. Kalbin çalışması
III. Yemek yeme
Burun boşluğu
olaylarından hangileri hayat boyu devam eder?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
2.
Belirtilen organımızın özellikleri ve işlevleri arasın
da;
Boynun ön üst kısmında yer alan bir solunum
ve ses organıdır. Kıkırdak, zar ve bağlardan
yapılmış önemli bir organımızdır ve ses oluşu
munu sağlar. Nefes verirken uygun bir şekilde
kapanması ve açılması ile konuşma sağlanır.
I. Kuru havayı nemlendirme
II. Serin havayı ısıtma
III. Tozlu havayı süzme
şeklindeki etkinliklerin hangileri bulunur?
Yukarıda verilen açıklama, aşağıdaki sorulardan
hangisine karşılık yapılmıştır?
3.
A) Burun nedir?
B) Yutak nedir?
C) Gırtlak nedir?
D) Soluk borusu nedir?
Solunum sistemimizi oluşturan yapı ve organlardan
5.
bazıları aşağıda gösterilmiştir.
&
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Şemadaki tamlayıcı dallanmış ağaçta verilen ifadele
rin doğru ya da yanlış olduğuna karar verilerek çıkışa
ulaşılacaktır. (D : Doğru, Y : Yanlış)
Video
cûztmv
Yutak burun
ile gırtlak
arasında yer alır.
Burun
Yutak
Gırtlak
Soluk borusu
Bronşlar
Diyafram
Şekilde belirtilenlerden hangilerinin yapısında kıkırdak dokusuna ait hücreler vardır?
A) Burun, gırtlak ve soluk borusu
1. çıkış
2. çıkış
3. çıkış
hangisidir?
B) Yutak ve soluk borusu
C) Gırtlak ve diyafram
D) Yutak ve diyafram
4. çıkış
A) 1. çıkış
B) 2. çıkış
C) 3. çıkış
D) 4. çıkış
9.
Akciğerlerde gerçekleşen bir etkinlik, aşağıdaki şekil
de gösterilmiştir.
Solunum sistemindeki bazı organlar ve bunların birer
özelliği şemada verilmiştir. Eşleştirilen organ ve özel
liklerin olduğu kutular aynı renge boyanacaktır.
Dışarıya
Organlar
Organların yaptığı görevler
Yutak
Sağ ve sol akciğere hava
iletilmesinde görev yapar.
Bronş
Solunan havanın soluk borusuna
geçmesini sağlar.
Gırtlak
Soluk verme sırasında konuşma
sesini meydana g e tirir
Diyafram aşağıya iner
Belirtilen etkinliğin gerçekleşmesi sırasında;
I. Kandaki oksijen oranının artması
Buna göre, kutuların renk durumları, aşağıdakilerden hangisindeki gibi olmalıdır?
II. Göğüs boşluğunun büyümesi
III. Akciğerin şişmesi
A) Yalnız I
B) I ve II
C) II ve III
D) I, II ve III
Atmosfer havasının yapısında, aşağıdaki madde
lerden hangisi bulunmaz?
A) Toz
B) Hemoglobin
C) Oksijen
D) Karbondioksit
Hava ile kan arasındaki gaz alış verişi soluk bo
rusunda meydana gelir.
Sigara kullanma ve hava kirliliği, solunum siste
mini olumsuz etkiler.
Soluk alış verişi, doğumdan ölüme kadar devam
eden bir yaşam olayıdır.
N
10.
&
Video
COiümi)
Solunum sisteminin bir parçası, aşağıdaki şekilde
gösterilmiştir.
Bronşçuk
Soluk alış verişi duran bir insana kalp masajı ya
pılır.
Yukarıdaki cümlelerdeki bilgilerin doğru (D) ya da
yanlış (Y) olduğuna karar verilerek kutucukların içine
D ya da Y yazılacaktır.
Buna göre, kutucuklardaki harflerin dizilişi aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
A) [ 1
S
B)
D
w
Şekilde işaretlenmiş olan kısmın görevi, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
C) 0
D) 0
m
m
B) Hava ile kan arasında gaz alışverişini sağlamak
m
C) Havanın bir süre depolanmasını sağlamak
11
m
m
s
s
s
m
A) Havanın temizlenmesini sağlamak
D) Konuşma sesinin oluşmasını sağlamak
TEST-1 3
1.
İnsanlardaki solunum sistemiyle ilgili olarak, aşa
ğıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
5.
Akciğerin bazı kısımları şekilde gösterilmiştir.
X
A) Alveoller, akciğerlerin solunum yapma kapasitesi
ni artırır.
B) Alveollerdeki oksijen gazı, yoğunluk farkına göre
kılcal kan damarlarına geçer.
C) Oksijen molekülleri, akyuvarlar tarafından doku
hücrelerine taşınır.
D) Hücrelere oksijen gazının geçmesi sırasında ener
ji harcanmaz.
2 . Solunum yolundaki bronşçukların görevi, aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
A) Alveollere hava iletimini sağlamak
Şekilde harflerle belirtilmiş olan kısımlar, aşağıda .
kilerden hangisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?
B) Sesin oluşmasını sağlamak
C) Diyaframın kasılmasını sağlamak
D) Kan ile hava arasında gaz değişimini sağlamak
X
Y
Bronş
Bronşçuk
j
Alveol
Soluk borusu
Bronşçuk
j
Diyafram
Soluk borusu
Bronş
|
Alveol
Bronş
j
Diyafram
Z
A) i
B)
Akciğerden kana geçen oksijen molekülleri, vücu
dun hangi kısmında kimyasal olaylara (biyolojik re
aksiyonlara) katılır?
n
C)
D) |
Bronşçuk
j
Video
çöüjmt)
6.
Akciğerlerimizde gerçekleşen iki ayrı olay, aşağıdaki
1. OLAY
2. OLAY
Belirtilen olaylarla ilgili olarak, aşağıda verilenler
4.
Soluk alma sırasında, aşağıda verilen vücut olay
larından hanaisi meydana qelmez?
A) Diyaframın düzleşmesi
B) Kaburga kaslarının gevşemesi
C) Akciğerlerin şişmesi
D) Göğüs kafesinin genişlemesi
A) 1. olay soluk alma, 2. olay soluk vermedir. Her iki
olayda da diyafram kası kasılır.
B) 1. olay soluk alma, 2. olay soluk vermedir. Her iki
olayda da soluk borusu kullanılır.
C) 1. olay soluk verme, 2. olay soluk almadır. Her iki
olayda da diyafram kası kasılır.
D) 1. olay soluk verme, 2. olay soluk almadır. Her iki
olayda da soluk borusu kullanılır.
7.
Bir bardak içerisindeki kireç suyuna bir pipetle üf
lediğimizde, bir süre sonra şeffaf olan kireç suyu
nun bulanıklaştığı belirleniyor.
9.
Belirtilen bu sonucun oluşmasıyla ilgili olarak, aşa
ğıda verilen değerlendirmelerden hangisi doğru
olur?
A)
Soluk aldığımız
havada bulunan
oksijen kireç suyunun
bulanmasını
sağlar.
Bu şemada boş bırakılan yere aşağıdakilerden
hangisi yazılamaz?
Soluk verdiğimiz
havada bulunan
karbondioksit kireç
suyunun bulanmasını
sağlar.
A) Kaburga kasları kasılır.
B) Akciğerler şişer.
C) Kandaki oksijen oranı artar.
Selim
C)
Soluk verdiğimiz
havadaki tozlar kireç
suyunun bulanmasını
sağlar.
D) Hava gırtlaktan yutağa geçer.
Nurcan
Soluk verdi
ğimiz havada
bulunan su buharı
kireç suyunun
bulanmasını
sağlar.
10. Soluk borusunun sürekli açık kalmasını sağlayan
yapısı, aşağıda verilenlerden hangisidir?
Fatih
8.
fideo
özümü
A) Kıkırdak halka
B) Düz kaslar
C) Balgam
D) Nemli zar
1 1 . Akciğerlerin büyüme ve küçülmesini göstermek için,
aşağıdaki model deney yapılıyor.
Solunan havadaki toz, polen, mikrop gibi yabancı ve
zararlı maddeler solunum sistemindeki bazı organlar
tarafından tutularak hava süzülür.
a
Video
Çözümü
Havanın süzülerek temizlenmesinde görev yapan
organlar, aşağıdakilerin hangisinde birlikte işaret
lenmiştir?
Bu deney düzeneğinde numaralandırılan yapıların
görevleriyle ilgili, hangi eşleştirme doğrudur?
Göğüs boşluğu
genişleten
yapı
TEST-1 4
Solunum Sistemi
Burnumuz, solunan havaya;
4.
I. Temizlenme
I. Kalp atışının hızlanması
II. Isıtılma
Vídeo
CÖZtWÜ
Bir insanın kanındaki karbondioksit miktarının art
ması;
II. Akciğer çalışmasının hızlanması
III. Nemlendirme
III. Kandaki atık oranının artması
şeklindeki işlemlerden hangilerini uygular?
A) Yalnız
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
şeklindeki değişmelerden hangilerinin gerçekleş
mesine neden olabilir?
A) İv e li
B) İve III
C) II ve II
D) I, II ve
2 . Soluk alış verişi sırasında gerçekleşen bazı sıralı olay
lar, aşağıdaki şemada verilmiştir. Şemadaki bir buton
boş bırakılmıştır.
Akciğerin alt kısmındaki diyafram kası
ve kaburgaların çevresindeki kaslar kasılırlar.
I
5.
Video
Çölünü)
İnsanda, vücut sıcaklığı yükseldiği zaman ısı düşürü
cü, vücut sıcaklığı düştüğü zamanda ısı yükseltisi fa
aliyetler gerçekleşir. Bu faaliyetler sonucu vücut sıcak
lığı 36,5°C’de dengelenir.
Buna göre, sağlıklı bir insanın vücut ısısı azaldı
ğında;
I. Kas hareketlerinin artması
II. Solunum ve dolaşımının hızlanması
III. Terlemenin artması
şeklindeki olaylardan hangileri gerçekleşebilir?
6.
A) Yalnız
B) İve
C) II ve III
D) I ve
Solunum sistemimizi oluşturan yapı ve organlar aşa
ğıda gösterilmiştir.
Bu şemanın tamamlanması için, boş bırakılan yere
en uygun hangi açıklama yazılmalıdır?
A) Havadaki oksijenler kana, kandaki karbondioksit
ler havaya geçiş yapar.
B) Vücuda giren hava yutaktan geçerek gırtlağa ulaşır.
C) Hava gırtlaktan geçerken konuşma sesinin oluş
masını sağlar.
D) Havadaki karbondioksitler kana, kandaki oksijen
ler havaya geçiş yapar.
Solunum sisteminin sağlığını olumsuz etkileyen
faktörler arasında, aşağıdakilerin hangisi yoktur?
Şekilde belirtilen kısımlardan hangileri, havadaki
toz parçacıklarını tutma özelliğine sahiptir?
A) Hava kirliliği
B) Su buharı
A) Yalnız 1
B) 1 ve 4
C) Mikroplar
D) Sigara kullanma
C) 2 ve 3
D) 3 ve 4
7.
8.
Temiz havadaki oksijenlerin kana geçmesini sağla
yan solunum organı hangisidir?
A) Burun
B) Yutak
C) Akciğer
D) Soluk borusu
10.
Erva
Soluk borusu ve bronşların yapısında bulunan esnek
halkalar, şekilde gösterilmiştir.
Büşra
Vedat
Mert
J \ __
Nüfus
ve bina artışı
Nü
çevreisorunlanna yol açar.
Hava kirliliği insanda çeşit
li hastalıklara yol açar.
Dört öğrenci çevre sorunları ve yaşamımızla ilişkili
olarak, yukarıdaki açıklamaları yapıyorlar.
-S oluk borusu
Kıkırdak halka
Öğrencilerin açıkladığı konu, aşağıdakilerin hangi
sinde verilmiştir?
A) Çevredeki canlılar ile insanlar arasındaki ilişki
B) İnsanlarla soluk alış verişi arasındaki ilişki
C) Çevre ile solunum sistemi arasındaki ilişki
D) Çevre ile dolaşım sistemi arasındaki ilişki
Belirtilen halkaların soluk borusuna sağladığı fay
da, aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) Soluk borusunun açık kalmasını sağlamak
11. Akciğerin sahip olduğu özelliklerle ilgili olarak,
aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
B) Havadaki mikrop ve yabancı maddeleri tutmak
C) Solunan serin havanın ısınmasını sağlamak
A) Yumuşaktır
B) İki tanedir
D) Havadaki yabancı maddeleri tutucu olan kaygan
ve yapışkan bir sıvı üretmek
C) istemsiz çalışır
D) Kıkırdaktan oluşur
1 2 . Öğretmen dersini anlatırken, şekildeki posteri kullanı
6. sınıf Fen ve Teknoloji dersi proje ödevi olarak üç öğ
yor ve konusunu şekil üzerinde açıklıyor.
renci farklı cümleleri içeren birer pankart hazırlamış
lardır.
Burnumuzu
karıştırmamalı ve:
kıllarını koparmamalıyız.
1. Öğrenci
2. Öğrenci
3. Öğrenci
Diyafram
kasılır
Diyafram
gevşer
Bu öğrencilerin hazırlamış olduğu pankartlar, aşa
ğıdaki konuların hangisiyle ilgilidir?
Öğretmenin öğrencilere açıklamasını yaptığı konu,
aşağıda verilenlerden hangisidir?
A) Solunum organları ve özellikleri
A) Soluk Alışverişi Nasıl Gerçekleşir?
B) Soluk alış verişinin yapılması
B) Omurgada Bulunan Eklemler
C) Solunum sisteminin sağlığı
C) Havanın Solunum Sisteminde Temizlenmesi
D) Büyüme ve çevre arasındaki etkileşim
D) Omurga ile Solunum Sistemi Arasındaki İlişki
TEST-1 5
1.
Video
C û iü m il
3.
Solunum sistemi ve dolaşım sistemi arasındaki
ilişkiyle ilgili olarak;
I. Akciğer ile kalp arasındaki etkileşim sonucu kü
çük dolaşım meydana gelir.
Kemikleri birbirine bağlayan yapılar eklemlerdir. Vücu
dumuzdaki bir eklem bölgesi şekilde gösterilmiştir.
â
Uzun kemik
Video
M im i)
II. Kılcal damarlar ile alveoller arasında madde alış
verişi yapılır.
Eklem
boşluğu
III. Kandaki oksijenin artması, alveollerdeki karbondi
oksitin artması sağlanır.
Kıkırdak
şeklindeki bilgi veya açıklamalardan hangileri
doğrudur?
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
Uzun kemik
Şekilde gösterilen eklem yardımıyla, aşağıda veri
len olay veya etkinliklerin hangisi gerçekleştiril
mez?
A) Bisiklet sürme
B) Bel bölgesinde öne doğru eğilme
C) Ağza alınan lokmaları çiğneme
2.
Öğretmen, aşağıdaki posteri öğrencilere göstererek,
belirtilen olaydaki eklem, kas ve kemik etkileşimini
açıklamalarını istiyor.
D) Kalemle deftere yazı yazma
Video
cözm ti
Bir sanatçı sazının tellerini parmakları yardımıyla tit
reştirerek, müzik seslerinin çıkmasını sağlar.
İl
Video
cözimti
Aşağıdaki öğrencilerden hangisinin verdiği bilgi,
konuyla ilgili doğru bir değerlendirme olur?
A)
Çizgili kaslar
kullanılmıştır. Oynar
eklem yardımıyla
uzun kemikler
hareket ettirilmiştir.
Düz kaslar
eklem yardımıyla
uzun kemikler
%*£ Hu,ya
C)
Çizgili kaslar
kullanılmıştır. Yarı
oynar eklem
yardımıyla uzun
kemikler hareket
ettirilmiştir.
Emine
Soner
Çizgili kaslar
eklem yardımıyla
yassı kemikler
İr
Sanatçının şekilde gösterilen etkinliğiyle ilgili ola-1
rak;
I. Parmak ve bilekte bulunan oynar eklemler görevi
yapmıştır.
II. Parmaklarda bulunan kemikler ve kemiklerin çev-j
resinde çizgili kaslar görev yapar.
III. Belirtilen saz çalma hareketi, istemli olarak kontrol
edilmektedir.
açıklamalarından hangileri söylenebilir?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
6. Sınıf Soru Bankası!
5.
Bir bireyin yaptığ üç ayrı etkinliğe bağlı olarak, soluk
alışveriş hızı, aşağıdaki gibi değişiyor.
i
7.
Bazı insanlar düzenli olarak, şekilde belirtilen etkinliği
yapıyorlar.
Soluk alış veriş hızı
\Video
M
Zaman
Yukarıda gösterilen etkinliği yapan insanlarda, so
luk alıp verme hızında oluşan artmanın temel se
bebi. aşağıdakilerden hangisidir?
Belirtilen değişmelerin meydana gelmesine sebep
olan yaşam olayları, aşağıdakilerin hangisinde
doğru eşleştirilmiştir?
A) Kandaki artık miktarının artması
B) Terleme hızının artması
Z
A)
Koşma
Dinlenme
Uyuma
B)
Koşma
Uyuma
Dinlenme
C)
Dinlenme
Uyuma
Koşma
Koşma
Dinlenme
j
Uyuma
j
C) Mitokondrilerde daha fazla oksijenin kullanılması
D) Kalp atış hızının artması
8.
6.
Yutulan besinlerin yemek borusuna, havanın soluk
borusuna geçmesini hangi solunum yapısı sağlar?
A) Burun
B) Ağız
C) Gırtlak
D) Yutak
Meral yorgun bir günün ardından şekilde gösterilen
işlemi yapıyor.
9.
Murat, haftada dört gün düzenli olarak şekilde göste
rilen bedensel etkinliği yapıyor.
Video
ç o ttm
Murat’ın belirtilen etkinliği;
Meral’in belirtilen etkinliği yapması sırasında, aşa
ğıda verilen sistemlerden hangisi diğerlerinden
daha az çalışır?
A) Dolaşım sistemi
I. Destek ve hareket sistemi
II. Dolaşım sistemi
III. Solunum sistemi
isimli vücut yapılarının hangilerinin sağlığını olum
lu yönde etkiler?
B) Destek ve hareket sistemi
C) Solunum sistemi
A) Yalnız I
B) İv e li
D) Sinir sistemi
C) II ve III
D) I, II ve
Fen ve Teknoloji
- 149-
1 0 . Öğretmen dersini anlatırken, aşağıdaki posteri öğren
1 2 . Kalple vücut arasındaki dolaşımla ilgili bir bilgilendir
me tablosu, aşağıdaki şemada gösterilmiştir.
cilerine gösteriyor ve “ ............................ ” şeklinde bir
açıklama yapıyor.
Kalkış yeri
=
Sol karıncık
Gidiş yeri
=
Aort atardamarı
Dönüş yeri
-
Vücut toplardamarı
Son durak
=
Sağ kulakçık
Bu şemadaki verilerle ilgili olarak, aşağıdaki öğ
rencilerden hangisinin yaptığı değerlendirme doğ
ru olur?
a)
Öğretmenin bu posteri öğrencilere gösterirken
yaptığı açıklama, aşağıda verilenlerden hangisi ol
malıdır?
A) “ Büyüme ve gelişme sırasında yapılan etkinlikler
şunlardır ”
B) “ Eklemlerimizin görevini yapması için bu işlemle
ri gerçekleştirmeliyiz ”
/ ^ r r r r - ^
bj
Büyük dolaşımı
gösteriyor ve bu
dolaşım sırasında kandaki
karbondioksit oranı
artar -
ı Hüseyin
C)
C) “ Dolaşım sisteminin sağlığını korumak için belirti
len etkinliklere dikkat etmeliyiz ”
I Halit
D)
Büyük dolaşımı
gösteriyor ve bu
dolaşım sırasında
kandaki oksijen oranı
artar.
D) “ Günlük yaşamda gerçekleştirdiğimiz bazı olum
lu davranışlarımız şunlardır ”
Küçük dolaşımı
gösteriyor ve bu
kandaki karbondioksit
oranı artar.
Küçük dolaşımı
gösteriyor ve bu
kandaki oksijen oranı
artar.
Gülsüm
1 1 . Baş iskeletinde bulunan kemiklerimiz, aşağıdaki şekil-
13.
&
Video
çotünti
Belirtilen iskelet bölümünde bulunan eklem çeşit
leri, aşağıdakllerin hangisinde verilmiştir?
Yukarıdaki şekilde gösterilen kan hücrelerinin do
laşımla ilgili fonksiyonu, aşağıdakllerin hangisin
de verilmiştir?
A) Vücuda sızan mikropları bularak yok etmek
A) Yalnız oynamaz eklem
B) Oynamaz eklem ve yarı oynar eklem
B) Oksijen ve karbondioksit gazlarını taşımak
C) Oynamaz eklem ve oynar eklem
C) Yaralanma sırasında kesilen damarların pıhtılaş
masını sağlamak
D) Oynamaz eklem, oynar eklem ve yarı oynar eklem
D) Kandaki besinlerin hücrelere iletilmesini sağlamak
TEST-1 6
1.
Sağlık ocağına götürülen Ceyda’ya hemşireler, şekil
de gösterilen aşı işlemini yapıyorlar.
3.
Öğretmen “ .....................” konusunu anlatırken, aşa
ğıdaki posteri öğrencilerine gösteriyor.
Kürek
kemiği
Omurga kemiği
Belirtilen etkinliğin yapılması Ceyda'ya;
I. Hastalıklardan korunma
II. Mikropların vücuda girmesini önleme
III. Daha sağlıklı yaşama
Öğretmenin ders konusu, aşağıda verilenlerden
hangisidir?
fayda veya avantajlardan hangilerini sağlar?
A) Yalnız I
B) İv e li
C) İve III
D) I, II ve
A) Kemiklerin yapısı
B) İskeletimizdeki kemik çeşitleri
C) İskeletimizdeki eklem çeşitleri
D) İskeletimizdeki uzun kemikler
2.
Kanımızda bulunan üç hücre çeşidi ve görevleri, aşa
ğıdaki şekilde verilmiştir.
4.
\Ttdeo
Alyuvar
Kan pulcuğu
Akyuvar
t
t
*
Mikropları yutar
Hemoglobin
bulundurur
Protein
bulundurur
5.
Protez ürünler, aşağıdaki vücut yapılarından han
gisi fonksiyonunu kaybettiğinde kullanılır?
A) Kemikler
B) Kaslar
C) Sinirler
D) Deri
Vücudumuzda gerçekleşen bir olay, şematik olarak
aşağıda gösterilmiştir.
*"*ava
Kanımızdaki bu hücrelerin sayısının artmasını sağ
layan olaylarla ilgili olarak, aşağıdaki eşleştirme
lerden hangisi doğrudur?
X sayısını artırır Y sayısını artırır Z sayısını artırır
A)
Zatürre hastalığı
na yakalanma
Havadaki oksi
jenin azalması
Damarlarda
yaralanma
B)
na yakalanma
Damarlarda
yaralanma
Havadaki oksi
jenin azalması
C)
Havadaki oksi
jenin azalması
na yakalanma
Damarlarda
yaralanma
D)
Damarlarda
yaralanma
Zatürre hastalığı Havadaki oksi
jenin azalması
na yakalanma
- ık"
Bronşçuk
Alveol
Kılcal damar
Alyuvar
COğ Karbondioksit
O g :Oksijen
Belirtilen olayın gerçekleşmesinde İşbirliği yapan
sistemlerimiz, aşağıdakilerin hangisinde doğru eş
leştirilmiştir?
A) Dolaşım sistemi - Boşaltım sistemi
B) Dolaşım sistemi - Solunum sistemi
C) Sinir sistemi - Solunum sistemi
D) Sindirim sistemi - Solunum sistemi
- 151 -
İnsan vücudunda kalple bağlantılı olan iki ayrı dola
şım durumu, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
8.
Mert, kendisiyle ilgili olarak, şemada gösterilen açık
lamaları yapıyor.
İştahım
yok ve yemek
yemeyeceğim.
1 . dolaşım
h -
Boğazım
ağrıyor ve
burnum akıyor.
dolaşım
Ateşim var ve
çok halsizim.
Bu özelliklere sahip olan Mert’le ilgili olarak
I. Mikrobik bir hastalığa yakalanmış.
II. Hemen aşı yaptırmalıdır.
Belirtilen dolaşımlarla ilgili olarak, aşağıda verilen
açıklamalardan hangisi doğrudur?
III. Doktora giderek ilaç alıp kullanırsa sağlığı için iyi
olur.
A) 2. dolaşım küçük dolaşımı, 1. dolaşım büyük dola
şımı gösterir.
B) 1. dolaşım küçük dolaşımı, 2. dolaşım büyük dola
şımı gösterir.
A) Yalnız I
B) I ve II
C) İve
D) II ve
C) Her iki dolaşım da küçük dolaşımı gösterir.
D) Her iki dolaşım da büyük dolaşımı gösterir.
Oksijen molekülleri ile solunum, dolaşım ve hare
ket sistemleri arasındaki etkileşim durumunu, aşa
ğıdaki öğrencilerden hangisi açıklamıştır?
Bisikletten düşerek yaralanan bir birey, kolunda yo
ğun acı hissederek hastaneye gidiyor. Doktoru he
men röntgen filmi çekerek sorunu araştırıyor.
tfitfeo
cötvm
Kemal
Dolaşım sistemi, oksijen molekülünü dış or
tamdan vücut içine taşır. Solunum sistemi,
oksijenleri organlara iletir. Hareket sistemi,
görevini yaparken oksijenleri tüketir.
Ramazan
Solunum sistemi, oksijen molekülünü dış or
tamdan vücut içine taşır. Dolaşım sistemi, ok
sijenleri organlara iletir. Hareket sistemi, göre
vini yaparken oksijenleri tüketir.
A) | f ! l
B>
Röntgen makinesi
Kazaya uğramış
bireyin kolu
Kolun röntgen
görüntüsü
Yaralanan bu bireyle ilgili olarak;
I. Uzun kemiklerinde kırılma olmuştur.
Hareket sistemi, oksijen molekülünü dış or
tamdan vücut içine taşır. Dolaşım sistemi, ok
sijenleri organlara iletir. Solunum sistemi, gö
revini yaparken oksijenleri tüketir.
C)
II. Kolunu bedensel iş yapmada kullanamaz.
III. Kemik zarı yardımıyla kolundaki yaralanmış kısım
da onarım gerçekleşebilir.
Fahriye
D)
Havrive
Solunum sistemi oksijen molekülünü dış
ortamdan vücut içine taşır. Hareket sistemi
oksijenleri organlara iletir. Dolaşım sistemi
görevini yaparken oksijenleri tüketir.
A) Yalnız I
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
10.
Vücudumuzdaki atıkların uzaklaştırılmasında etkili
olan olaylardan bir tanesi, şekilde gösterilmiştir.
12. insan vücudunda akciğerdeki damarlarda CO 2 mikta
rının değişimi aşağıdaki grafikte gösterilmiştir.
Kandaki
Alveoller
Video
çoıim
Bronşçuk
Damarlar
Grafiğe göre; grafikteki özelliklere sahip olan I,
ve III nolu damarlar hangileri olabilir?
Alyuvarlar
Kılcal damar
Bu olayla ilgili olarak, aşağıda eşleştirilen bilgiler
Bu olayın
amacı
Gerçekleştiği Gerçekleştiği
organ
sistem
Kanı
temizleme
Akciğer
Solunum
A)
Dolaşım
Damarlar
Mikroplarla
savaşma
Solunum
Soluk
borusu
Kanı
temizleme
Dolaşım
Kalp
B)
|
C)
D)
|
I
i
I
II
III
A)
Akciğer
atardamarı
Akciğer
toplar damarı
Akciğer
kılcal damarı
B)
Akciğer
toplardamarı
Akciğer
kılcal damarı
Akciğer
atardamarı
C)
Aort
atardamarı
Böbrek
kılcal damarı
Vücut
toplardamarı
D)
Akciğer
kılcal damarı
Akciğer
toplardamarı
Akciğer
atardamarı
Enerji
üretme
13. Burnumuza bulaşan nezle mikroplarının yaşam etkin
liği, aşağıda şematize edilmiştir.
• Virüs
1 1 . Bir insanın vücudundaki diyaframın iki farklı durumu,
Video
sı
Ç ölüm ü
S
f
i l _____
0 % £ q \
Şekilde belirtilen etkinliğin gerçekleşmesi;
Kasılır
*
M
Diyafram
Gevşer
Belirtilen durumun meydana gelmesi, aşağıdakilerden hangisini sağlar?
A) Büyüme ve gelişme
I. Mikrobun vücudumuzda çoğalması
II. Vücudumuzda çeşitli hastalık belirtilerinin meyda
na gelmesi
III. Bazı burun hücrelerinin fonksiyonunu kaybetmesi
şeklindeki olaylardan hangilerine sebep olur?
B) Kalbin kan pompalaması
C) Vücudun mikroplarla savaşması
A) Yalnız I
B) İv e li
D) Kanın temizlenmesi
C) II ve III
D) I, II ve II
-153Fen ve Teknoloji
TEST-1 7
1.
Koldaki bir damardan alınan bir miktar kan, deney tü
püne konularak analiz yapılıyor.
&
3.
I. Kalp masajı
Damardan kan
alınır
Video
Dolaşım sistemiyle ilgili organ ve hastalıkların te
davisinde;
II. Anjiyo
çöîtmrt)
III. Kalp nakli
isim li tedavi yöntemlerinden hangileri kullanıla
bilir?
Kolda yüzeye yakın
damar bulunur
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve III
İncelenen kanın yapısında;
I. Besin çeşitleri
4.
II. Kan hücreleri
III. Atık maddeler
Nüfusun kalabalık olduğu şehirlerdeki sorunlardan bir
tanesi, aşağıdaki şekilde gösterilmiştir.
IV. Hormonlar
isimli maddelerden hangileri bulunur?
2.
A) İv e li
B) I, II ve III
C) I, II ve IV
D) I, II, III ve IV
Bisikletten düşen Ahmet’in dizinde kanayan bir yara
oluşuyor. Arkadaşı Ali, kanamasının durması için mü
dahale ediyor.
Ahmet
Yukarıdaki şekilde gösterilen kirletici faktör, aşağı
daki sistemlerden hangisinin sağlığına daha çok
zarar verir?
A)
B)
İ p
Belirtilen olaylarla ilgili olarak, aşağıda verilen
açıklamalardan hangisi vanlış olur?
Dolaşım sistemi
Hareket sistemi
Sindirim sistemi
Solunum sistemi
A) Ali’nin yara üzerine pamukla kapatması kanama
nın durmasına yardımcı olur.
B) Ahmet’in hastalanmasını önlemek için hemen aşı
yapılmalıdır.
C) Yaranın kapatılması mikropların vücuda sızmasını
önlemek için yapılır.
D) Kanamanın durmasında kan hücrelerinin rolü bu
lunur.
'fideo
iö tb m
Hasta olan bazı in
sanların iyileşme
sinde, şekilde gös
terilen antibiyotik
çeşitleri kullanılı
yor.
Bulaşıcı olan Domuz Gribine karşı önlem almak iste
yen Sağlık Bakanlığı, okullarda aşılama yapmak isti
yor. Aşılama öncesinde bakanlığın isteği üzerine
Cumhuriyet İlköğretim okulunda okul idaresi tarafın
dan öğrencilere bir anket doldurtturulmuştur.
Sorular
Domuz
Domuz gribi
gribi aşısı
geçirdiniz
mi?
oldunuz mu?
Cevaplar
Evet
Hayır
Evet
Hayır
Öğrenci sayısı
50
250
70
230
Aşağıdaki hastalıklardan hangisine sahip olan bi
reyler bu ilaçlardan kullanamaz?
Tabloya göre bu okulda kaç öğrenci bu hastalığa
karşı bağışıklık kazanmadığından dolayı aşı yaptır
malıdır?
A) 250
B) 230
C) 180
A) Verem
B) Kuş gribi
C) Cüzzam
D) Kolera
D) 120
9.
6 . 0 grubuna sahip olan bir birey, aşağıdaki kan
Bir öğrencinin iki farklı duruş biçimi, aşağıdaki şekilde
gösterilmiştir.
gruplarından hangisine sahip bireye kan verebilir?
7.
A) B grubu
B) A grubu
C) 0 grubu
D) AB grubu
1. duruş
şekli
Aylin öğretmenin sorduğu soruya, aşağıda belirti
len cevapları veriyor:
2. duruş
şekli
.
Belirtilen duruşların öğrenciye sağladığı durumlar
la ilgili olarak, aşağıdaki değerlendirmelerden
hangisi doğrudur?
A)
1. duruş hareket
sisteminin sağlıklı
gelişmesini, 2. duruş
ise sağlıksız
gelişmesini sağlar.
B)
Meryem
Öğretmenin sorusu, aşağıdakilerin hangisinde ve
rilmiştir?
A) Soluk verişi nedir?
B) Solunum sisteminin görevi nedir?
2. duruş hareket
gelişmesini, 1. duruş
ise sağlıksız
Davut
D)
C)
/
Hem 1. hem de 2.
duruşlar hareket
Hem 1. hem de 2.
duruşlar hareket
sisteminin sağlıksız
C) Soluk alış verişinde hangi etkinlikler gerçekleşir?
D) Soluk alış verişinin hızı kişiden kişiye değişiklik
gösterir mi?
Fen ve Teknoloji
Musa
Aysun
- 155 -
1 0 . Soluk alıp verme olayı aşağıdaki modelde gösterilmiştir.
1 2 . Ahmet Bey, üşütmeye bağlı olarak şekildeki gibi has
talanmıştır. Sürekli hapşırma, öksürme ve burun akın
tısı şikayetleri bulunmaktadır.
Video
com m
Soluk verme
Modelde harflerle belirtilmiş olan kısımlar, aşağıdakilerden hangisinde vücudumuzda bu görevi ger
çekleştiren yapılarla doğru olarak eşleştirilmiştir?
Ahmet Bey’in belirtilen durumuyla ilgili olarak;
I. Ahmet Bey, mikrop kapmış ve hastalanmıştır.
II. Ahmet Bey’de ateş ve halsizlikte bulunabilir.
K
Diyafram
j
L
M
Göğüs kafesi
Soluk borusu
A) I
]
Göğüs kafesi
Soluk borusu
Göğüs kafesi
Diyafram
I
Soluk borusu
C)
D) l | Soluk borusu
Diyafram
|
Göğüs kafesi
III. Ahmet Bey, doktora gitmeli ve istirahat etmelidir.
Diyafram
B)
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
1 3 . Günlük yaşamımızda gerçekleşen üç etkinlik, aşağı
daki şekilde gösterilmiştir.
1. etkinlik
2. e tkinlik
Sandalyede
dik oturmak
Kan bağışı
yapmak
3. e tkinlik
1 1 . Bir sporcu, şekilde gösterilen etkinliği yaparak kayığın
denizde hareket etmesini sağlıyor.
S
Video
cö iu m
Bu etkinliğin yapılmasının fayda sağladığı sistem
le ilgili olarak, hangi eşleştirme doğrudur?
Sporcunun belirtilen etkinliği yapmasıyla ilgili ola
rak, aşağıdaki açıklamaların hangisi yanlıştır?
2. etkinlik
3. etkinlik
,
Solunum
sistemi
Dolaşım
sistemi
Hareket
sistemi
B) Kürek çekmede kısa ve yassı kemikler rol oynar.
«
Hareket
sistemi
Solunum
sistemi
Dolaşım
sistemi
C) Belirtilen kürek çekme hareketi istemli olarak mey
dana gelir.
o
Dolaşım
sistemi
Hareket
sistemi
Solunum
sistemi
Hareket
sistemi
Dolaşım
sistemi
Solunum
sistemi
A) Kürek çekilmesinde oynar eklemler kullanılır.
D) Kolun bükülmesi ve açılması için çizgili kaslar gö
rev yapmıştır.
1
- 1566. Sınıf Soru Bankası
TEST - 1
Maddenin Tanecikli Yapısı ve Isı
1.
3.
&
ft
ıfîdeo
\Ttdeo
co#m
Şekildeki düzenekte mum yan
dıktan sonra spiral kağıt dönme
ye başlamaktadır.
Bu olayın meydana gelmesi ile
ilg ili olarak aşağıdakilerden
hangisi söylenemez?
K, L, M maddelerinin tanecik modelleri yukarıdaki gi
bi verilmiştir.
Bu maddelerin ısı yalıtımı en iyi olandan en kötü
olana doğru sıralaması, aşağıdakilerden hangisin
deki gibi olur?
&
Video
cM im i)
A) L, K, M
B) K, L, M
C) L, M, K
D) M, K, L
A) Isınan kağıttaki taneciklerin
hareketlenmesi kağıdın dönmesine sebep olur.
B) Isınan hava taneciklerinin hareketliliği artar.
C) Isınan hava yükselir.
D) Yanan mum havaya ısı aktarır.
-20 °C taki P cismi içine bırakıldığı ortamdan ısı alma
ktadır. 40 °C taki R cismi içine bırakıldığı ortama ısı
vermektedir. 100 °C taki T cismi içine bırakıldığı or
tamda ısı alışverişi yapmamaktadır. Cisimlerin içine bı
rakıldıkları ortamlardaki sıcaklık değişimleri aşağıdaki
gibi gösteriliyor.
°C
&
Sıcaklık
Sıcaklık
120
Video
cittm
■
Zaman
Zaman
S I : P cisminin içine
bırakıldığı ortam
R cisminin içine
Sıcaklık
Kaynamakta olan su içindeki K, L, M metal bilyeleri
kaptan çıkarılıp şekildeki gibi farklı sıcaklıklarda bulu
nan ortamlara bırakılıyor.
Zaman
Bu durumun sonucunda aşağıdakilerden hangileri
söylenebilir?
T cisminin içine
II. L cisminin taneciklerinin hareketliliği daha da artar.
I. K cismi ısı kaybeder.
Buna göre, çizilen grafiklerden hangileri doğrudur?
III. M cisminin tanecik hareketliliği durur.
A) Yalnız I
B) İv e li
A) İv e li
B) II ve III
C) I, II ve II
D) II ve II
C) İve III
D) I, II ve
5.
Bir cismin t-| ve t2 anları
iftcleo
arasında sıcaklığındaki de
ğişim, yandaki grafikteki gi
bidir.
Çözümü
7.
Sıcaklık
*
\
tftfeo
CÖ2ÜTO0
Buna göre, cismin t-j ve t2
Zaman
anındaki tanecik modeli
aşağıdakilerden hangisi
olabilir?
B)
C)
D)
/o
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde, içinde soba
yanmakta olan yukarıdaki odada gerçekleşen kon
veksiyon akımları doğru gösterilmiştir?
*2
J l_
A)
fi
m
(•)
m
(•)
m
(m
)
m
(m
)
(•)
(•)
«•)
«•)
(m
)
(m
)
(m
)
(m
)
6.
*L»J
Video
çölümü
8.
dış
cephe
Tavan
II
pencere
III
Yukarıdaki gibi numaralandırılmış şekillerde aynı mad
deye ait tanecik modelleri çizilmiştir.
Buna göre, ısı iletiminin en iyi olduğu modelden en
kötü olduğu modele doğru sıralama, aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
A) IV, III
B) I, III, II, IV
C) I, IV,
D) II, III, IV, I
IV
Taban
Bir odanın yandan görünüşü şekildeki gibidir.
Kalorifer peteğinden çıkan ısının yayılma yolu dü
şünüldüğünde odanın en iyi biçimde ısınması için
petek numaralı kısımlardan hangisine yerleştiril
melidir?
A) I
B) II
C) III
-1 5 9 -
D) IV
i
I
[i
tahta
destek
Video
cmnii
Eşit bölmeli K ve L metal çubukları uçlarında birbirine
eklenerek şekildeki gibi tahta destekler üzerine konu
luyor. Çubukların uçlarına birer damla mum damlatılı
yor. Çubuklar ek yerinden bir ocakla ısıtılmaya baş
landığında ilk olarak K nin ucundaki sonra L nin ucun
daki mum eriyor. Bu olayla ilgili öğrencilerin yorumla
rı şöyle oluyor:
Şekildeki gibi özdeş kaplar farklı renklere boyalıdır.
Kapların içinde eşit miktar eşit sıcaklıkta su vardır.
A) L > K > M
B) M > K > L
C) K > M > L
D) K > L > M
Bence mumlar ışıma
değil iletim yoluyla
eridi, çünkü tahta
destekler ışımayı
büyük ölçüde önler.
Mumların erimesi is
pirto ocağındaki alev
den gelen ışıma yo
luyla gerçekleşmiştir.
Kaplar güneş ışığı altında eşit süre bırakıldığında
kapların içindeki sıcaklık artışları arasındaki ilişki,
aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
Asım
Yusuf
K çubuğu L den daha
uzun olduğu halde
K nin ucundaki mum,
L dekinden daha önce
damlıyor. Bu da bize
K nin L den daha iyi
bir ısı iletkeni olduğu
nu gösterir.
Mum damlalarının
erimesi, ocaktan çı
kan ısının konveksi
yonla yayılması sonu
cu gerçekleşmiştir.
Necla
t»
Buna göre, hangi öğrencilerin görüşleri olayla ilgi
li olarak doğru bilgi içerir?
K ve L çubukları özdeş kaynaklarla şekildeki gibi ısıtıl
maya başlanıyor. K çubuğunun 20 dakika sonra, L çu
buğunun ise 40 saniye sonra diğer uçlarının tanecik
hareketliliği ile ilgili modeller şekildeki gibidir.
Çubukların ilk sıcaklıkları ve boyutları eşit olduğu
na göre,
I. K çubuğunun yapıldığı madde elektrikli fırınlarda
ısı yalıtım malzemesi olarak kullanılabilir.
II. L çubuğunun yapıldığı madde ısı iletkenidir.
4.
A) Yalnız Aylâ
B) Asım ve Yusuf
C) Yusuf ve Aylâ
D) Yusuf, Aylâ ve Neclâ
Soğuk bir kış günü bir parkta, Ali K bankına; Kerim ise
L bankına oturuyor. Ali bankın soğuk olmadığını, Ke
rim ise bankın çok soğuk olduğunu söylüyor.
Buna göre,
I. K bankı ısı yalıtım malzemesinden yapılmıştı!
II. L bankı iyi bir ısı iletkenidir.
III. L çubuğunda ısı iletim yoluyla yayılmıştır.
III. K bankı tahtadan, L bankı betondan yapılmıştır,
ifadelerinden hangileri doğru olabilir?
A) YalnızI
B) İv e li
A) Yalnız I
C) İve III
D) I, II ve
ı v/û ııı
B) İv e li
n\ ı ıı
Bir dikdörtgen metal levha şekildeki gibi bir köşesin
den ısıtılmaya başlanmıştır. Mert, K, L, M noktaları
ndaki hareketliliği tanecik modeli ile göstermek istiyor.
Mert aşağıdaki modellemelerden hangisini yapar
sa amacına ulaşır?
K
M
A)
((<#)) ((*))
m ((*»
(*) (•)
(*) (*)
m) m
B)
((*» «*))
«*)) ((*))
(*) (4)
(*) (*)
(*) (4)
(<#) («)
C)
(<*) (*)
(*) (+)
«*)) ((*»
((#)) ((*»
(((*))) (((*»)
im ) (((#)))
D)
M )) (((#»)
(«*))) (((•)))
«#)) ((*))
(«) («)
(•) («)
m
m
««)) «*))
ispirto
ocağı
Yukarıdaki düzenekte tahta destekler üzerine konmuş
bir metal şerit vardır. Metal şeritin üzerindeki cam kap
ların birinde katı tereyağı diğerinde buzlu su vardır.
Metal şerit bir ucundan ısıtılmaya başlandıktan sonra
katı tereyağı kısa süre erirken buz biraz daha geç eri
mektedir.
Bu deneyle ilgili görüşlerini aşağıdaki gibi ifade
eden öğrencilerden hangisinin yorumu yanlıştır?
A) Aysun
: Metal şeritte ısı, iletim yoluyla aktarıl
maktadır.
B) Canan
: Tereyağı taneciklerinin hareketliliği art
mıştır.
C) Erkan
: Su içinde ısı aktarımı konveksiyon yo
luyla olmaktadır.
D) Beyhan : İspirto ocağından yayılan ısı, daha çok
ışıma yoluyla tereyağına ulaşmaktadır.
Bir mağazaya giren Neriman Hanım oğlu için biri yaz
lık, diğeri kışlık iki tişört satın almak istiyor.
Bir maddenin t-| ve t 2 anların
daki sıcaklığına ait sütun grafiği
şekildeki gibidir.
Bu maddenin bu anlardaki ta
necik hareketliliğine ait mo
deller aşağıdakilerden hangi
si olabilir?
\ 2/
\i/
Sıcaklık
Zaman
\1/
« ı
kalın yünlü
ince pamuklu
Tişörtlerin ısıyı tutma özelliği ve yapıldığı malze
menin cinsi düşünüldüğünde, Neriman Hanım’ın
hangi tişörtleri alması daha uygun olur?
A) 1 ve 2
B) 3 ve 4
C) 2 ve 5
D) 4 ve 5
TEST - 3
Isının Yayılma Yolları
1.
3.
Bir maddeyi oluşturan moleküllere önce soğutma,
sonra ısıtma işlemleri uygulanıyor.
Buna göre, I, II ve III konumlarında maddeyi oluş
turan molekül modelleri, aşağıdakilerden hangisin
deki gibi olur?
(•)
%
Koyu renkli yüzeye sahip g ü n e ş..................gü
neş ışığını..................... Güneş enerjisi, panel
lerin altındaki borulardan geçen suya ısı enerji
si olarak aktarılır. Su sıcaklığı yükselir. Sıcak su
tesisatındaki
pompa
yardımıyla
suyun
..................dolanması sağlanır.
(• )
<9
i'
%
< kj ^
C)
%
• ^
{* ]
Ş
dit,
*4
Güneş enerjisinin evlerimizde kullanımı ile ilgili
yukarıdaki metinde boş bırakılan yerlere uygun
ifadeler yazılırsa, aşağıdakilerden hangisi boşta
kalır?
i ' <*) V
%
D) ^
• ^
i
»
r* J
'• j
%
2.
çözümü
B) sistemde
C) panelleri
D) soğurur
(*)
4.
Video
A) enerjisi
Üç öğrenci, sıcaklıkları yukarıda verilen renkli legoları
farkİ1 biçimlerde birleştirip bu parçalar arasındaki ısı
aparılma yönlerini aşağıdaki gibi gösteriyor.
Nihan
Zeliha
Buna göre, hangi öğrencilerin gösterimleri doğru
dur?
A) Yalnız Zeliha
B) Sinan ve Nihan
C) Yalnız Sinan
D) Zeliha ve Nihan
Isı yalıtımının sağlandığı ortam
da bir araya getirilen K ve L
maddeleri arasında ısı akış yö
nü yandaki gibi oluyor.
Daha sonra K cismi M cismiyle
bir araya getirildiğinde, cisim
ler arasında ısı akışı gerçekleş
miyor.
•
K
M
Buna göre, cisimlerin ilk sıcaklıklarını ölçen özdeş
termometrelerdeki sıvı yükseklikleri aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
A)
A _
_L
M .
B) 1
i
C)
_K _
_L_
M .
D)
_L_
_K _
l
M_
7.
5.
Kalorifer peteği
üzerindeki perdenin
hareket etmesi
Mert Bey yeni aldığı evin şekildeki odasına ısıtıcı rad
yatör ve soğutucu klima taktırmayı amaçlıyor.
Sıcaklıkları farklı
bölgeler arasında
rüzgâr oluşumu
ı\/
Buna göre, Mert Bey’in bu cihazları oda içindeki
hangi konumlara monte ettirmesi uygun olur?
Isıtıcı
Soğutucu
A)
1
4
B)
3
1
C)
2
3
D)
4
2
Ocaktaki suya bıra
kılan pamuk parçala
rının hareket etmesi
Isıtılan demir
parçasının kızarıp
akkor hale gelmesi
Yukarıdaki olayların hangileri ısının konveksiyon
yolu ile yayılmasından kaynaklanmaz?
A) İve III
B) II ve IV
C) İv e li
D) Yalnız IV
8.
Şekildeki özdeş kaplara aynı sıcaklıkta eşit kütleli buz
lar konuluyor. K kabı siyah kağıt ile, L kabı yeşil kağıt
ile, M kabı ise alüminyum folyo ile kaplanıyor. Kaplar
sıcak bir yaz günü aynı anda güneş görecek şekilde
açık alana bırakılıyor.
Buna göre, kaplardaki buzların tamamen erime sü
releri aşağıdaki grafiklerden hangisindeki gibi ola
bilir?
A) ■Süre
B)
m
- İ
-
J L ja p
M
£
k
Kap
K
L
M
Oya
Kış günü çıktım dışarı, verdim
- sırtımı Güneş'e
Isındım, sıcacık oldum, ama saat
Serap geldi beşe
£
Buna göre, hangi öğrenci ısının hangi iletim yolu
nu örneklemeye çalışmıştır?
Ayşe
D) ‘ ■Süre
C) \ Süre
K
A) Işıma
—
I I P
L
Kap
M
Fen ve Teknoloji
Sıcak tavada unuttum metal kaşık,
Dokununca yandı parmağım yazık.
Yukarıdaki üç öğrencinin dizelerinde gerçekleşen
olaylarda ısı farklı iletim yolları ile yayılmıştır.
n
L
f
Süre
B
K
Ocağa koydum çay suyunu.
Öğrendim su içindeki yukarı doğru
çıkan baloncukların huyunu
Ayşe
Kap
Fİ f l
K
L
M
Oya
Serap
Konveksiyon
İletim
B) Konveksiyon Işıma
İletim
C) Konveksiyon İletim
Işıma
D) İletim
Konveksiyon
Işıma
- 163-
TEST - 4
***Wok^v\-.NVvv
_
r
_
>|
r
J
>
/
v
•
((((#)))) ((((#))))
............... .....
•
1.
K
Beril, beherglas içindeki su kay
narken serbest bıraktığı pamuk
parçalanmn yukarıya doğru hareketlendiğini gözlemliyor.
pamu
---
ç<wm Bu gözlem sonucu Beril’in;
Mehmet, bir maddenin farklı sıcaklıktaki tanecik mo
dellerini K ve L olarak şekildeki gibi çizmiştir. Dört öğ
renci ise K ve L nin tanecik hareketliliğine ait sütun
grafiklerini aşağıdaki gibi çizmiştir.
Buna göre, hangi öğrencinin sütun grafiği Meh
met’in gösterdiği çizime uygundur?
f jk
A)
3.
4
Ali
Betül
B)
Tanecik
hareketliliği
I. Isı suda hareketlenme mey
dana getirmiştir.
II. Hareketlenen su molekülleri pamuk moleküllerin
çarparak onların da hareketlenmesini sağlamıştır
III. Beherglasın camı, su ve pamuk molekülleri ara
sında ısı alışverişi gerçekleşmiştir.
ifadelerinden hangilerini kullanması uygun olur?
fi
Tanecik
hareketliliği
A) Yalnız
B) İv e li
C) II ve III
D) I, II ve
_ n
Deniz
Cuma
C)
D)
Tanecik ^
hareketliliği
Tanecik
hareketliliği
K
kabındaki su
t 1anı
K
M
L
T
r
l
t2 anı
kabındaki su
t 1anı
t2 anı
Özdeş K ve L kaplarına konulan eşit kütleli sular sıca
bir havada bir süre bekletiliyor. Kaplardaki suların ta
necik hareketliğine ait modeller t-| ve t 2 anları için şe
kildeki gibi çizilmiştir.
Buna göre aşağıdaki öğrencilerden hangisinin yo
rumu yanlıştır?
metal levha
Laboratuvarda yapılan bir deneyde, içlerine aynı sı
caklıkta eşit kütlede musluk suları bulunan özdeş tüp
ler, metal levha üzerine şekildeki gibi konuluyor.
A)
K kabı siyaha, L
kabı beyaza boyan
mış olabilir.
K kabındaki su
daha çok ısı
almıştır.
Eşit bölmeli metal levha saat 09.00 da T noktasından
ısıtılmaya başlanıyor.
A kif
Tüp içindeki suların kaynamaya başlama anları
aşağıdakilerden hangisindeki gibi olabilir?
K
L
M
A) 10.00
09.30
09.50
B) 09.45
09.50
09.45
C) 10.00
09.30
10.10
D) 09.45
09.15
09.10
D)
C).
Kaplara, termomet
re daldırılırsa ay
nı değeri gösterir.
Ayşe
K kabındaki suyun
tanecik hareketliliği
daha çok artmıştır.
Fatma
5.
€
$
C
€
€
€
7.
sıcak
havlu
w
€
L
K ve L maddelerine ait tanecik modelleri şekildeki gi
bidir.
Bu modellerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi keı
sinlikle yanlıştır?
17 °C
hava
akımı
A) K maddesinin tanecikleri bağımsız hareket edemez.
16 °C
B) K ve L maddelerinin tanecik hareketlilikleri farklıdır.
C) K maddesi porselen tabağa ait olabilir.
D) L maddesi bir cam bardağa ait olabilir.
Yukarıdaki posterleri oluşturan Soner, hangi pos
terde ısının hangi yolla yayıldığını göstermeyi
amaçlamıştır?
1
6 . Aşağıdaki durumların hangilerinde ısının ışıma yo
A) Işıma
İletim
Konveksiyon
B) İletim
Işıma
Konveksiyon
C) iletim
Konveksiyon
Işıma
D) Işıma
Konveksiyon
İletim
luyla yayılması örneklenmiştir?
fideo
MMi
8.
Güneş
Buz
Buz
Dünya
Dünyanın Güneş'i
gören yüzünün
gündüz olması ve
gündüzlerin gece
ye göre daha sıcak
olması.
6ün boyu güneş
altında kalan
Eserin arabasının
gövdesinin oldukça
sıcak olması.
Beyaza
boyanmış
cam
Siyaha
boyanmış
cam
Muammer özdeş iki cam levhadan birini siyaha diğe
rini beyaza boyuyor. Daha sonra bu camları güneş ışı
ğını doğrudan alan bir yere bırakıp üzerlerine özdeş
buz parçaları koyarak bir süre bekliyor.
Muammer, siyaha boyanmış cam üzerindeki buzun
daha önce eridiğini gözlemlediğine göre, bununla il
gili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
T
A) Beyaz renkli maddeler ısı yalıtımı bakımından si
yah renklilerden daha iyidir.
Işık veren ampulün
yanında duran civci
vin ampul yardımıyla
ısınması.
Elektrik sobasının
karşısındaki cisim
leri ısıtması
B) Siyah renkli maddeler ısıyı, beyaz renkli maddeler
den daha iyi soğurur.
C) Koyu renkli maddeler ısıyı iletim yoluyla, açık renkli
maddelerde konveksiyon yoluyla taşır.
A) Yalnız I
B) II ve III
C) İve IV
D) I, II, III ve IV
D) Siyah renkli maddelerin tanecik hareketliliği, be
yaz renklilerinkinden daima büyüktür.
TEST - 5
^»8»
1.
Dört öğrenci, sıcaklıkları farklı sıvıların içine konulmuş
özdeş termometrelerdeki sıcaklıklar ile bu sıvıların ta
necik hareketliliğini karşılaştıran modeller çizmiştir.
3.
Buna göre, aşağıdaki hangi öğrencinin modelle
rinde bir hata voktur?
Özdeş üç termometre ayrı ayrı bi
rer cisme dokundurulduğunda,
termometrelerdeki sıvı seviyeleri
yandaki gibi oluyor.
Buna göre, termometrelerin dokundurulduğu cisimlerin tane
cik hareketliliklerine ait model
ler, aşağıdakilerden hangisin
deki gibi olabilir?
II
II
III
III
A)
B)
C)
D)
4.
Güneş
2.
Aşağıdakilerden hangisi ısının aktarım yolarından
biri değildir?
Ay
Ahmet’in sahilde
güneşlenmesi
Güneş’in Ay’ı
ısıtması
Selim’in ateşin
yanında ısınması
Ocağa konan tavada
ki tereyağının erimesi
A) Yansıma
B) İletim
Yukarıdaki durumların hangisinde ısının aktarım
yolu, diğerlerininkinden farklıdır?
C) Işıma
D) Konveksiyon
A) IV
B) III
C) II
D)
- 166 6. Sınıf Soru Bankası
7.
5.
^^M e tal
kaşık
120°C
60 °C taki suda bulunan K ve L cisimleri 0 °C taki P ve
120 °C taki R cisimlerinin üzerine konularak yeterli sü
re bekletiliyor.
IV
M.
Bu durumla ilgili,
I. K cismi ısı kaybeder.
Ampul
II. L cisminin tanecik hareketliliği artar.
III. P ve R cisimlerinin tanecik hareketliliği eşitlenir.
Metal kaşık
ifadelerinden hangileri söylenebilir?
Bir konunun anlatımında kullanılan üç poster arasına
farklı bir poster karışmıştır.
A) I ve II
B) YalnızI
C) İve III
D) I, II ve II
Buna göre bu poster hangisidir?
A) I
B) IV
D) II
C) III
8.
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Katı bir madde ışıma ile ısınabilir.
6.
K, L, M maddelerinin ısı yalıtım
özelliklerine ait sütun grafikleri
şekildeki gibidir.
Bu maddelerin tanecik modelle
ri aşağıdakilerden hangisi gibi
olabilir?
Video B) Gazlarda ısının yayılması konveksiyon yoluyla ola
Isı yalıtım
özelliği
ctotmıiı
bilir.
C) Bir ortamda aynı anda ısı aktarımı hem konveksi
yon hem de iletim yolu ile olabilir.
K
1
II n
L
D) Yüksek sıcaklıktaki bir madde, temas etmediği
çok uzaktaki bir cismi iletim yoluyla ısıtır.
M
9.
Giriş £
r
Tahta — *— Bakır
Cam yünü — «— S tra fo r köpük
Bakalit ^
1
Çıkış
Yavuz, şekildeki etkinlikte girişten başlayarak, kavram
lar üzerinden geçerek çıkışa ulaşıyor.
Isı yalıtkanı olan kavramlar 10 puan, ısı iletkeni
olan kavramlar 5 puan kazandırdığına göre, Yavuz
çıkışa ulaştığında kaç puan toplamış olur?
A) 30
B) 35
C) 40
-1 6 7 -
Fen ve Teknoloji
D) 45
_,:í ;S'W
.
TEST - 6
1.
3.
Cisim
I
II
Isı iletkeni
/
Isı yalıtkanı
/
III
/
Erol üç farklı cismi inceleyerek yapılarında ısı iletken
ve ısı yalıtkanı olan maddeleri tespit ediyor. Bu mad
delerden ısı iletkeni olanlar için ( /) işareti, olmayanla
rı için (X) işareti koyarak yukarıdaki tabloyu oluşturu
yor.
Buna göre, tablodaki I, II, III yerlerinde hangi ci
simler olabilir?
Yukarıdaki etkinlikte kutu içindeki bilgiler doğru ise D,
yanlış ise Y yolu takip ediliyor.
A)
Buna göre, etkinlik hatasız olarak tamamlandığında,
hangi malzemenin yazılı olduğu çıkışa ulaşılır?
A) Beton
B) Strafor köpük
C) Cam yünü
D) Demir
no:|
" ....
Fırın
Gözlük
■>£v, 3 Nw';"
<-*
İpek kumaş
Sünger
Pense
Plastik top
B)
•2%
C)
ê
2.
Ben itfaiyeciyim,
elbisem görüldüğü
gibi parlak kumaştır.
İl
Video
çözümü
s'
Yün kazak
Termometre
Demir çivi
Demir kaşık
Tencere
Cam vazo
D)
ır ~
Ben termos, dış
yüzeyim bazen parlak
olsa da içim hep
parlaktır.
4.
J'
© '
İletken
Ben bu binayı
tasarlayan mühen
disim. Binanın dış
yüzeyini görüldüğü
gibi aynalı cam ile
kapladık.____
ö rn e k tir
ile tir
ile tm e z
Isı
ça rp ış m a y la
a k ta rılır
ö rn e k tir
I
Ahşap
Yukarıdaki posterde farklı varlıklar konuşturulmuştur.
Anlatılan olaylardaki ortak özellik aşağıdakilerden
hangisidir?
Şekildeki kavram haritasında boş bırakılan kutu
lara gelmesi gereken kavramlar aşağıdakilerden
hangisinde doğru verilmiştir?
A) Isının ışıma yoluyla yayılmasının engellenmeye
çalışılması
B) Isının konveksiyon yoluyla yayılmasının sağlanması
A)
Yalıtkan
C) Maddeler arasındaki ısı alışverişinin artırılmasının
sağlanması
B)
Yalıtkan
Molekül
Metal
C)
Yalıtım
Tanecik
Cam
D) Parlak yüzeylerin daha kolay görünmesi
D)
Yalıtkan
Molekül
Katran
Cisim
Saman
-1 6 8 -
■■■■■■
5.
a
Video
Sinem soğuk karpuz, Vildan ise sıcak börek taşıyacak
kap tasarlayacaktı. Arkadaşları Sinem ve Vildan'a
farklı önerilerde bulunuyorlar.
7.
Mutfaklarımızda kullandığımız fırına ait bazı kısımlar
aşağıdaki gibi gösterilmiştir.
Fırının
iç yüzeyi
U j İç-dış
Aşağıdaki bu önerilerden hangisi kesinlikle uygun
değildir?
Sinem, karpuzu kapaklı cam kabın
içine koymalı, kabın etrafını açık
renk bezle sarmalı.
A)
Erkan
.
B)
Â
Vildan, böreği kapalı plastik kaba
koymalı, kabın etrafını siyah bezle
sarmalı.
Buna göre, fırının 1 ve 2 numaraları ile gösterilen kı
sımlarında kullanılan malzemeler, aşağıdakilerden
hangisi olabilir?
Unal
Sinem karpuzu metal kaba koy
malı, kabın üstünü açık bırakmalı.
C)
1
Perihan
D)
W
Vildan, böreği s tra fo r köpükten
yapılmış kaba koymalı, kabın
etrafını yün bezle sarmalı.
A) Cam yünü
Metal levha
B) Cam yünü
Tahta levha
C) Strafor köpük
Metal levha
D) Kum
Tahta levha
Özlem
6.
Çift cam
Bir inşaat mühendisi K,
L, M ve N malzemeleri
nin ısı yalıtım özellikleri
ni tespit etmek için bir
deney yapıyor.
Çelik tencere
sıcak
su
' ısı yalıtım
malzemesi
Yandaki düzeneği ku
ran mühendis, ısı yalıtım malzemesi olarak K, L, M ve
N yi birer birer kullanıyor. Aynı sıcaklıktaki sularla öz
deş kapları doldurarak, bunları K, L, M, N malzemele
rinin içinde eşit süre bekletiyor. Suların ilk ve son sı
caklıklarını ölçerek her bir malzeme için aşağıdaki
grafiği oluşturuyor.
-iSıcaklık (°CJ
.........I I
M
M■
M m ....
...
.
Mehmetlerin mutfağının bir kesiti şekildeki gibi veril
miştir. Bu mutfakta şekildeki gibi beş cisim gösteril
miştir.
Bu cisimlerden kaç tanesinin yapımında ısı yalıtımı
da amaçlanmıştır?
A) İki
B) Üç
in *
C) Dört
D) Beş
M
£
ilk Son
İlk Son
M
İlk Son
N
Mühendisin elde ettiği sonuçlara göre, ısı yalıtım
özelliği en kötü olan malzeme hangisidir?
A) K
B) L
C) M
- 169 Fen ve Teknoloji
N
İlk Son
D) N
Isı Yalıtımı
( --------------------------------
3.
Ş E N Y A L IT IM
|
| Isı yalıtımı enerji tasarrufu sağlar.
Yalıtım önemlidir!
Hem
paranız.
hem
binanızı
yalıtalım
&
Afaym
Cöiürot)
b iz i!
Bir yalıtım firması şekildeki gibi uygulamaları ile ilgili
bir broşür hazırlıyor.
Pencerelerde çift cam kullanımı ısı yalıtımını art
tırır.
□
□
□
A) Çatılarınızı cam yünüyle kaplayın, kışın sıcak, ya
zın serin kalın.
A )S
B) Ev zeminlerini ağaç parke döşeyelim, ayağınız da
cebiniz de sıcak kalsın.
B)
O
D) Ağaç pencere çerçevelerinizi metal çerçevelerle
değiştirelim. Hep sıcak kalın.
D
D ,0
D
0
C) Bina duvarlarımızı köpükle kaplayalım, enerji kay
bınız azalsın.
« >
Cam yünü, strafor köpük ısı iletimini kolay
laştıran maddelerdir.
Yukarıda verilen cümlelerin doğru (D) ya da yanlış
(Y) olduğuna karar verilerek kutuların içine D ya
da Y harfleri yazıldığında, kutuların görünümü aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
Broşürün alt kısmındaki K bölgesine aşağıdaki ifa
delerden hangisinin yazılması ısı yalıtımı bakımın
dan uygun olmaz?
Bir yapı marketinde çalışan Timuçin Bey, bir müşteri
nin aşağıdaki talebiyle karşılaşıyor.
Evlerde zeminlerin ahşap yerine mermerle kap
lanması ısı yalıtımını azaltır.
0
0
0
0
0
D
0
D
0
4.
Arkadaşım, bana iyi bir yalıtım
malzemesi lazım. Uzun ömürlü
olsun. Sakın ha yanmasın, bir
de h a fif olsun lütfen.
Timuçin Bey aşağıdaki tabloya bakarak hangi mal
zemeden yapılmış yalıtım ürününü verirse, müşte
rinin talebini karşılamış olur?
Malzeme
Kullanım
ömrü
Yanma
özelliği
Yoğunluğu
Plastik köpük
5-10 yıl
Çok yanıcı
Çok düşük
Pamuk
5-10 yıl
Yanıcı
Çok düşük
Cam yünü
30 yıl
Yanmaz
Çok düşük
Volkan tüfü
30 yıl
Yanmaz
Orta
A) Cam yünü
B) Pamuk
C) Plastik köpük
D) Volkan Tüfü
Nilgün, şekildeki ağaçtan sadece üzerinde ısı yalıt
kanlarının isimleri olan elmaları topluyor.
Her bir elmanın puanı üzerinde yazdığına göre, so
nuçta Nilgün’ün sepetinde toplam kaç puanlık el
ma olur?
A) 12
B) 14
C) 16
D) 24
7.
5.
V*J
Video
cûZümt)
metal bardak
Özdeş K, L, M kaplarının çevresi yukarıda gösterildiği
gibi aynı kalınlıktaki X, Y, Z ısı yalıtım malzemeleri ile
sarılıdır. Kapların içine aynı sıcaklıkta eşit miktar su
doldurulup su sıcaklıklarındaki değişim gözlendiğin
de, ilk önce K deki suyun, en son L deki suyun
soğuduğu gözleniyor.
Buna göre, kapların etrafına sarılı ısı yalıtım malze
melerinin iyiden kötüye doğru sıralaması, hangi
seçenekteki gibi olur?
porselen bardak
cam bardak
Yukarıda verilen bardaklara aynı sıcaklıkta eşit miktar
çay konacaktır.
Buna göre, “çayı en çabuk soğutan” ve “çayı en
uzun süre sıcak tutan bardak” çifti aşağıdakilerden
hangisidir?
A) 4 - 1
B) 2 - 4
C) 1 - 2
A) X, Y, Z
B) Z, X, Y
C) Y, X, Z
D) Y, Z, X
D) 3 - 4
8.
Video
6.
C öiüm iı
Video
I. itfa iye cile rin
üzerlerine parlak
malzemeden yapılmış
elbise giymeleri
çarpışmasıyla
aktarılır
Isı
■ile tir
L
iletmez
Yukarıdaki kavram haritasının doğru bir şekilde ta
mamlanabilmesi için, numaralı yerlere aşağıdakilerden hangileri yazılmalıdır?
I I I . Yün elbise
giyilmesi
I I . Güneş enerjisi ile su
ısıtan sistemlerin içinin
siyaha boyanması
IV. Binaların yansıtıcı
özlediği olan camla
kaplanması
Yukarıda resimleri verilen uygulamalardan hangi
lerinde, ışıma ile ısı aktarımını önleyecek şekilde
bir ısı yalıtımı yapmak amaçlanmıştır?
A)
ısı iletimi
ısı yalıtkanı
tanecikler
B)
tanecikler
ısı yalıtkanı
ısı iletkeni
C)
ısı yalıtkanı
tanecikler
ısı iletkeni
A) I ve II
B) I ve IV
D)
tanecikler
ısı iletkeni
ısı yalıtkanı
C) II ve II
D) II ve IV
- 171 -
Fen ve Teknoloji
TEST - 8
3.
Bütün maddelerin
ısıyı iletme özelliği
aynı değildir.
Video
M im i
Havanın ısı yalıtım
özelliği çok düşüktür.
Termos bir çeşit
ısı yalıtım kabıdır.
Yukarıdaki etkinlikte cümlelerin doğru (D) ya da yan
lış (Y) olduğuna karar verilerek ok yönünde ilerlenecektir.
Buna göre, etkinliği hatasız tamamlayan bir öğren
ci kaç numaralı çıkışa ulaşır?
A) 1
2.
B) 2
C) 3
boya
tuğla
Üç izolasyon ustasının yaptığı duvarlar şekilde veril
miştir.
D) 4
Buna göre, üç ustanın yaptığı duvarlar ısı yalıtım
özelliklerine göre, iyiden kötüye doğru aşağıdakilerden hangisindeki gibi sıralanır?
Bir sınıftaki öğrenciler proje ödevi olarak aşağıdaki gi
bi termos modelleri tasarlıyor.
A) Mehmet usta, Sami usta, Yakup usta
B) Mehmet usta, Yakup usta, Sami usta
C) Yakup usta, Sami usta, Mehmet usta,
tahta kapak
D) Sami usta, Yakup usta, Mehmet usta
cam
yünü
S 21
p a rla k p la stik kö p ü k dış
iç yüzey
yüzey
4.
-
cam kapak
h
Video
kum
m etal iç ve
dış yüzey
m etal
iç yüzey
B) Sibel
C) Remzi
D) Pelin
A)
B)
gazete
kağıdı
topakları C
—i.: i -
cam dış
yüzey
Buna göre hangi öğrenci en uygun modeli tasar
lamıştır?
A) Tahir
(M m
İşyerindeki arkadaşlarına sıcak yumurta getirmeyi
amaçlayan Tuncay Bey, yumurtaların soğumaması
için aşağıdaki kaplardan hangisini tercih etmelidir?
metal tas
C)
strafor köpük
D)
ince cam tas
mermer kâse
Yazın kullanılmak üzere Sema soğuk su, Selim de sı
cak çay taşımak için termos tasarlayacaklardır.
7.
Sema ve Selim’in tasarlayacağı termos modelleri
aşağıdakilerden hangisi gibi olmalıdır?
Çubukları aynı anda kaynar su
dolu kaba şekildeki gibi bırakan
Arda, raptiyelerin yere düşme
sürelerini karşılaştırıyor.
Selim
Koyu dış
yüzey
Parlak iç
yüzey
► Koyu iç
yüzey
► Boşluk
Parlak dış
yüzey
„ Koyu dış
yüzey
Koyu iç
yüzey
Buna göre, öğretmenin hangi sorusu Arda’nın bu
deneyi yapmasına sebep olmuştur?
Parlak dış
yüzey
Boşluk
A)
yüzey
Maddelerin ısı
iletkenlikleri
cinslerine göre
değişir mi?
^
Koyu dış
yüzey
Boşluk
Parlak dış
yüzey
Parlak dış
yüzey
Parlak iç
yüzey
Parlak iç
W
B)
Bir maddenin, uzun
luğunun ısıyı aktar
ma süresine etkisi
var mıdır?
Maddeler arasında
her sıcaklıkta ısı
alışverişi olur mu?
Parlak iç
yüzey
Boşluk
^
Katı maddelerde
ısı hangi yolla
aktarılır?
Parlak iç
yüzey
Boşluk
------ > Parlak iç
yüzey
Arda, aynı boyutlardaki tahta,
plastik ve metal çubukların uç
larına margarin yağı kullanarak
raptiyeleri yapıştırıyor.
.^►Boşluk
8.
fi
Video
C O iü n ii
Yukarıdaki gibi bir metal şeridin bir tarafına mum diğer
tarafına içi su dolu bir kap konmuştur. Su dolu kabın
içine de diğer muma özdeş bir mum parçası konul
muştur.
Üç eşit bölmeden oluşan metal çubuk, bir noktasın
dan ısıtılmaya başlanıyor. Bir süre sonra çubuğun K
ve M noktalarının tanecik hareketliliğine ait modeller
şekildeki gibi çiziliyor.
Buna göre, çubuk K, L, M, N noktalarının hangisin
den ısıtılıyor olabilir?
Metal şerit tam ortadan ısıtılmaya başlandıktan kısa bir
süre sonra L mumu tabanından erimeye başlarken K
mumu çok daha uzun bir süre sonra erimeye başlıyor.
Bu olayla ilgili olarak, aşağıdakilerden hangisi
söylenemez?
A) K mumuna ısı, yalnızca ışıma yoluyla ulaşır.
B) L mumu, iletim yoluyla ısı almıştır.
A) K ya da L
B) L ya da M
C) Su dolu kabın içinde konveksiyon akımları meyda
na gelmiştir.
C) L ya daN
D) M ya da N
D) L mumunun taneciklerinin hareketliliği artmıştır.
Aşağıdaki modellerde bir maddeyi oluşturan tanecik
hareketleri çevrelerindeki çizgi sayısıyla gösterilmiştir.
(+)(+)(+)(<*)
(<•)(<•)(«)(<•)
W
3.
thl
C«önK i
Isınan
maddelerin
tanecik hareket
liliği artar.
Aynı sıcaklıktaki
maddeler arasında
ısı alışverişi
gerçekleşir.
J
t
Isı aktarımı
sıcaktan soğuğa
doğru gerçekleşir.
B)
r Sıcaklık
B İT İŞ
*
£
Video
Buna göre, başlangıçtan sona kadar maddenin sı
caklığını gösteren grafik aşağıdakilerden hangisi
dir?
A)
BAŞLANGIÇ
Sıcak ortama
giren balonun
hacmi artar.
Sıcaklık
il lı
_
lio û ll
Zaman
C)
Soğu
Soğuyan
maddele
I rin tc
tanecikleri b ir
birleriı
birlerinden
uzaklaşır. 5
ilil
Yukarıdaki etkinlikte ok yönünde ilerlenerek kutular
daki bilgiler sırasıyla değerlendiriliyor. Her doğru bilgi
10 puan kazandırırken, her yanlış bilgi 5 puan kaybet
tiriyor.
Zaman
D)
Sıcaklık
Sıcaklık
Etkinliği hatasız bir şekilde tamamlayan bir öğren
ci kaç puan kazanmış olur?
A) 5
Zaman
B) 20
C) 35
D) 50
Zaman
4.
Dört öğrenci farklı ısı yalıtım firmaları için aşağıdaki
afişleri hazırlıyor.
&
Video
KAPLAR YAPI
CûiünHı
ÇATINIZI
CAM YÜNÜ İLE
KAPLAYALIM,
I S I BİNANIZ
DA KALSIN I
Şekildeki metal tavanın sapı bakalitten yapılmıştır.
Bu tavayla ilgili aşağıdaki öğrencilerden hangisinin
yorumu yanlıştır?
A)
B)
m
0 ^ } Bakalit 'Siya
Cengiz
dayanıklı, ısı
yalıtkanı bir
maddedir.
C)
CÜD
YALTIR YAPI
Metaller
ısıyı iyi
iletir.
PLASTİKLERİ
SÖKELİM, PEN
CERENİZİ ALÜ
MİNYUM ÇERÇE
VE İLE KAPLAYA
LIM, ISININ !
İskender
D)
0
j Tavanın sapı,
iletim yoluyla
yayılan ısının
eli yakmasının
Osman
engellenmesi
düşünülerek
tasarlan
mıştır.
ZEMİNLERİ
AHŞAP
KAPLATALIM,
EVİNİZDE
SICAKLIĞI
H İSSEDİN !
l Tavanın sapı,
' . y^-T ısının konvek
siyon yoluyla
yayılmasını
Timur
engellemek
için yapıl
mıştır.
Ciiiiiiu £ n ı
DUVARLARINIZI
STRAFOR KÖPÜK
LE KAPLAYALIM,
ENERJİ
TASARRUFU
SAĞLAYIN !
Buna göre, hangi afişte yalıtımla ilgili bilgi tutarsız
lığı vardır?
A) I
B) II
C) III
D) IV
Birbirine dokunan K, L, M maddeleri arasında başlan
gıçta oklarla belirtilen yönde ısı aktarımları başlıyor.
Öğretmen öğrencilerden bu maddelerin başlangıç
anındaki tanecik hareketliliğini modellemelerini istiyor.
Buna göre, öğrencilerin aşağıdaki modellerden
hangisini çizmesi uygun olmaz?
K
M
Bir fırın etrafındaki dairesel bir
duvar şekildeki gibi K, L, M, N
yalıtım maddeleri ile eşit kalın
lıkta kaplanıyor. Fırın çalıştırıl
maya başlandığı andan itiba
ren termometrelerdeki sıcaklık
değişimleri grafikteki gibi ol
maktadır.
f»
TCC)
t(dk)
Buna göre, maddelerin ısı yalıtkanlıklarına göre
karşılaştırması, aşağıdakilerden hangisindeki gibi
olur?
A) K > L > M > N
B) N > M > L > K
C) K > M > L > N
D) N > L > M > K
8.
6.
ahşap
kapak
II
strafor
köpük
v*
/
s ı
Video
cûtümO
Çok soğuk bir gündü. O kadar üşümüştüm ki sobanın yanında geçen
yarım saatin sonunda ancak ısınabil
dim. Oysa sobanın üzeri sıcaktan
adeta korlaşmıştı. Soba üzerindeki
çaydanlıkta su kaynıyordu.
Video
cönm
- tahta
cam
Betül
Betül’ün ifadelerinde ısının hangi yoluyla yayılma
sının örnekleri vardır?
yun
bez
III
IV
teneke
70O°C
İle tim
Konveksiyon
Işıma
Yukarıdakilerden hangisinde ısı yalıtımı en zayıftır?
A) YalnızI
B) İv e li
C) I, II ve III
D) II ve II
A) IV
B) III
C) II
D) I
1.
Video
cözümt)
TEST - 10
3.
K, L, M maddelerinden yapılmış
eşit boy ve kalınlıktaki kaşıkların
saplarına margarin yağ yardımıyla
raptiyeler yapıştırılıyor. Kaba kay
nar su döküldükten sonra marga
rinlerin eriyip raptiyelerin yere düş
me süreleri aşağıdaki grafikteki gi
bi oluyor.
Video
çarpışmadan sonra
Bir posterde ısı alışverişi ile ilgili yukarıdaki modeli
oluşturan Arzu, bunu arkadaşlarına göstererek açıkla
malarda bulunuyor.
90
K
çarpışmadan önce
CMMl
Süre (s)
a
v= 0
&
150
40
2v
Yeşil küre
sıcak cismi,
mavi küre
soğuk cismi
temsil eder.
Madde
LA
M
Deneyi yapan öğrenci ile ilgili aşağıdaki yorumlar
dan hangileri doğrudur?
Kürelerin
çarpışmaları
/ . ısı alışverişine
karşılık gelir.
I. Bu deneyi katı maddelerin ısıyı aynı yolla aktarıp
aktarmadığını göstermek için yapıyor.
II. Deneye başladıktan 40 saniye sonra K, L, M mad
delerinin ısı iletim özelliklerini kıyaslar.
Isı alışverişi
sonrası madde
lerin sıcaklıkları
eşittir.
III. Deneye başladıktan 100 saniye sonra ısı iletimi en
zayıf maddeyi tespit etmiş olur.
Sıcak madde
ısı alır, soğuk
madde ısı
verir.
o
A) Yalnız
B) İve
C) II ve III
D) I ve
a
Arzu’nun hangi açıklaması yanlış bilgi içerir?
A) 4
4.
B) 3
C) 2
Aşağıdaki araç-gereçlerden hangilerinin yapısında
hem iyi ısı iletkeni hem de yalıtkanı bulunur?
la
II
Video
çelik tencere
cûümii
Tava
Kepçe
III
s tra fo r köpükten
yapılmış bardak
Mutfak araç gereçlerinden dördü şekilde verilmiştir.
Bunlardan kaç tanesinin yapılmasında kullanılan
malzemenin ısı yalıtım özelliği düşünülmüş olabilir?
A) Bir
B) İki
D) 1
C) Üç
D) Dört
Porselen fincan
A) Yalnız II
B) I ve II
C) II ve III
D) I, II ve
/
5.
fideo
OíüniO
Nurgül, evden babasının
işyerine sıcak çay götürür
ken, çayın sıcak kalmasını
sağlayacak bir kap tasar
lamak istiyor.
Nurgül tasarladığı kapta
iç yüzeyde, dış yüzeyde ve kabın ortasında aşağı
daki malzemelerden hangilerini kullanırsa amacı
na ulaşmak için uygun hareket etmiş olur?
İç yüzeyde
Dış yüzeyde
Ortada
A) Balmumu
Teneke
Islak bez
B) Parlak
plastik
Siyah
karton
Strafor
köpük
C) Islak bez
Cam
Teneke
D) Demir
levha
Bakır
levha
Islak kumaş
K, L, M, N maddelerinden aynı kalınlıklarda alınarak
yapılan kapların içine 100 °C sıcaklıklarda özdeş mad
deler konuluyor. Eşit süre bekledikten sonra kaplar
daki cisimlerin sıcaklıkları ölçülüyor.
Bu sıcaklıklar sırasıyla 98°C, 95°C, 90°C ve 93 °C
olduğuna göre, ısı yalıtımı en iyi olan madde han
gisidir?
A) K
B) L
C) M
D) N
fideo
lözünıt)
Video
cOiümti
Isıtılmakta olan eşit bölmeli bir metal çubuğun K, R, Z
noktalarındaki tanecik hareketlilikleri şekilde gösteril
miştir.
Buna göre, çubuk hangi noktadan ısıtılmıştır?
Karlı geçen bir gecenin ardından kar kaplı 1 ve 2 ara
baları bir gün boyu güneş altında kaldıklarında son
durumları şekildeki gibi oluyor.
Aynı ortamda bulunan arabaların üzerindeki kar
yığınlarının farklı miktarlarda erime sebebi, aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak açıklanmıştır?
A) Katı cisimlerde ısı aktarımı iletim yoluyla gerçekle
şir.
C)
D)
B) Yüzeyi koyu renkli cisimler, açık renklilere göre ısı
yı daha iyi soğurur.
C) Sıcaklığı farklı olan maddeler arasında ısı alış veri
şi gerçekleşir.
D) Arabalar ışıma yoluyla aktarılan ısı enerjisi saye
sinde ısınmıştır.
Fen ve Teknoloji
- 177-
TEST -11
1.
3.
el feneri
duvar
Şekildeki gibi yanmakta olan elektrikli ısıtıcının üzeri
ne ışık veren bir el feneri tutulduğunda, duvardaki gö
rüntüde dalgalanma hareketinin olduğu gözlenir.
Bu olay bize, aşağıdakilerden hangisini ispatlamış
olur?
A) Işığın dalgalar hâlinde yayıldığını
Yukarıdaki numaralı kartonlar üzerinde belirli bir amaç ,
için yapılan işler anlatılmıştır. Bu kartonlardan üçünde
aynı amaç güdülürken birindeki amaç bunlardan fark- I
lıdır.
B) Isınma olayının bir hareketlenme meydana getirdi
ğini
Buna göre, farklı amaç güdülen işin yazıldığı karton
hangisidir?
C) Havanın saydam olmadığını
A) 4
D) Isının ışıma ile de yayılabildiğini
2.
B) 3
C) 2
D)1
t lamba
4.
Bekir bir maddeyi ısıtarak elde ettiği I, II, III du- I
rumlarına ait tanecik modellerini şekildeki gibi çiziyor. ;
Bu maddenin şekilde verilen I, II ve III durumlarına
ait tanecik hareketliliğinin modeli, aşağıdakilerden
hangisi olabilir?
Konveksiyon
Suyun kaynamas
Yukarıdaki etkinlikte ısının yayılma yollarıyla, resim
lerin doğru eşleştirilmesi aşağıdakilerin hangisin
deki gibidir?
İP
iti İÜ___ _A»*»*«**“* 1
7.
Isı yalıtımı; ısı kayıplarını önlemek,
enerji ve maddi kaynak tasarrufu
yapmak amacıyla ısı yalıtkanlarının
kullanıldığı uygulamalardır. Yalıtım
sonucunda ısı kaybı malzemeye göre
%30 - %90 oranında azalabilir.
Demir, bakır ve çinko levha farklı ısı
yalıtım malzemeleridir.
o
Aynur
Arkadaşları Aynur'un “ ısı yalıtımı” ile ilgili verdiği bilgi
leri aşağıdaki değerlendirme ölçütlerine göre puan
landırıyor.
Termos
Metal
kaşık
İtfa iye ci
elbisesi
Yukarıda verilen araçlardan hangilerinin yapımın
da kullanılan malzemelerin, ısı yalıtım özelliğini
kullanmak amaçlanmamıştır?
Değerlendirme Ölçütleri
Puan
Kavramı anlamış, örneklendirmeleri doğru
10
Kavramı anlamış ama örneklendirmeleri
yanlış
7
A) YalnızI
B) Yalnız
Kavramı anlamamış ancak verdiği örnekler
tutarlı
4
C) Yalnızll
D) İv e li
Ne verdiği örnekler doğru ne de kavram
ile ilgili bilgileri yerinde, hiç anlamamış.
j
8.
Buna göre, arkadaşları Aynur’a kaç puan vermeli
dir?
A) 10
6.
B) 7
C) 4
D) 1
Aşağıdaki olayların hangilerinde bir ısı aktarımı
gerçekleşmez?
m â
Video
CöfOmiı
K ve L nin bu ortamlarda bir süre sonraki tanecik
hareketliliğine ait modeller şekildeki gibi çizildiği
ne göre, bu ortamların sıcaklıklarına ait sütun gra
fikleri aşağıdakilerden hangisidir?
I
Soba yanan çok sıcak
odanın, kapısının
açılması
II ortamında bulunan K ve L cisimlerinden K; I ortamı
na, L de III ortamına alınıyor.
Kızgın demir parçası
nın suya batırılması
A)
Sıcaklık
I
Sıcak tavaya konulan
tereyağının erimesi
Kaynar suya
100 °C taki yumur
tanın bırakılması
A) Yalnız II
B) İve IV
C) İve III
D) Yalnız IV
Fen ve Teknoloji
O
B)
Sıcaklık
D)
Sıcaklık
II
Sıcaklık
-1 7 9 -
11
9.
Yeryüzünden yansıyarak
dönen güneş ışınları, atmos
ferdeki bazı zararlı gazlarca
soğurulup ısıya dönüşebilir.
i
Vídeo
Çölümü
Yanlış
[kağıt
kağıt
kağıt
Doğru
Sera etkisi atmos
ferin ısınmasına
sebep olur
sıcak
su
Ay'da da sera
olayı vardır.
Yanlış Doğru
A
Betül
Buna göre, hangi düzenekte konveksiyon akımı
gerçekleşir?
B) II
A)
C) III
Yanlış Doğru
Í
Ağzına kadar su dolu şişelerin dördü, içindeki su dö
külmeyecek şekilde yukarıdaki gibi ters çevrilip diğer
dördünün üzerine yukarıdaki gibi konuluyor. Şişeler
arasındaki kağıtlar çekilerek suların temas etmesi
sağlanıyor.
Fahri
Reyhan
Öğrenciler yukarıdaki etkinlikte kutulardaki bilgileri
doğru ya da yanlış olarak değerlendirerek şekildeki
çıkışlara ulaşıyor.
D) IV
Buna göre öğrencilerle ilgili aşağıdakilerden han
gisi söylenemez?
A) Sadık sera etkisini hiç anlamamıştır.
10 .
«I
v
K
••
•
B) Betül ve Reyhan’ın konuyla ilgili bilgileri tamamen
pekişmemiştir.
L
su
C) Fahri’nin bütün değerlendirmeleri doğrudur.
D) Sadık ve Betül sera etkisine neyin sebep olduğu
nu iyi anlamıştır.
Özdeş kaplardan birine K buzu ile su, diğerine de L
buzu konularak kapların altındaki metal destek şek
ildeki gibi ısıtılmaya başlanıyor. L buzunun, K buzun
dan daha önce eridiği gözleniyor.
12.
2a
Ce
Metal destek, kaplara ısıyı
iletim yoluyla aktarmıştır.
Ertan
O
mum
Bununla ilgili aşağıdaki öğrencilerden hangisinin
yorumu yanlıştır?
mum
Eşit kalınlıktaki K ve L çubukları eklenerek uçlarına
eşit büyüklükteki mumlar yapıştırılmıştır. Çubuklar ek
yerinden ısıtılmaya başlandığında önce K nin ucunda
ki, sonra L nin ucundaki mumun eridiği gözlenmiştir.
B)
K buzuna ısı konveksiyon
yolu ile de aktarılmıştır.
Buna göre,
I. K nin ısı iletkenliği, L ninkinden daha iyidir.
Emine
II. Isının mumlara ulaşması, ışıma yolundan daha çok
iletim yoluyla gerçekleşmiştir.
C)
K ve L buzlan ısı almıştır.
İli. Isının iletim yoluyla yayılmasında metal uzunluğu
önemli değildir.
Her iki buz da ısının sadece ışıma
i ,
yoluyla aktarımı neticesinde
erimiştir.
A) Yalnız I
B) Yalnız II
^ Erkan
C) İv e li
D) İve III
3.
a
/
\ / /
M
Video
çotım
Şekil - /
K, L, M aynalarına gönderilen ışınların izlediği yollar
yukarıdaki gibidir.
Bir öğrenci, bir mumu yaktıktan sonra küçük bir plas
tik hortumu ortadan biraz büküp Şekil - 1deki gibi yan
makta olan muma bakıyor. Daha sonra öğrenci hortu
mu düzgün hâle getirip Şekil - II deki gibi muma tek
rar bakıyor.
Buna göre, K, L, M aynaları aşağıdakilerden han
gileri olmalıdır?
K
Bu deneyleri yapan bir öğrenci, aşağıdaki sonuç
lardan hangisine ulaşamaz?
A) Mum yapay ışık kaynağıdır.
M
A) çukur ayna
tümsek ayna düz ayna
B) düz ayna
çukur ayna
tümsek ayna
C) çukur ayna
düz ayna
tümsek ayna
D) tümsek ayna düz ayna
B) Işık doğrusal yolla yayılır.
çukur ayna
C) Bir cismin ya da ışık kaynağının görülebilmesi için
cisimden ya da kaynaktan göze ışık gelmelidir.
D) Işık sadece bir yönde yayılır.
4.
K ışık ışını düz aynadan şekilde
ki gibi yansıyor.
Buna göre, K ışık ışını aşağıdakilerden hangisinde olduğu
gibi aynaya gelmiştir?
Video
ÇM*nü
Tahtaya çizdiğim şekillerde K ve L
yüzeylerine gönderdiğim ışınlar şekil
deki gibi yansıyor. Buna göre K ve L
aşağıda verilen hangi seçenekteki
yüzeyler olabilir?
B)
C)
D)
K
A) Pamuk yüzeyi
Ayna yüzeyi
B) Düz ayna yüzeyi
Düz fayans yüzeyi
C) Düz cam yüzeyi
Pürüzlü metal yüzeyi
D) Düz tahta yüzeyi
Düz cam yüzeyi
7.
5.
Bir yüzeye gelen ışık, yüzeyden........
uğrayarak geldiği ortama geri dönebilir.
Bazen ışık ışını bir ortama girdiği gibi
o ortamdan çıkabilir. Böyle ortamlara
........ ortam adı verilir. Bazen ise ışık
ışınlarının sadece bir kısmı girdiği
ortamdan çıkabilir. Bu tü r ortamlara
........ ortam adı verilir.
fideo
ıflZÜTOÜ
Video Buna göre Metin’in baktığı yansıtıcı yüzeylerle ilgi
ca z ım
B) soğurulma
C) yansımaya
D) yarı saydam
B) İlkinde çukur aynaya sonra tümsek aynaya bak
mış olabilir.
C) İlkinde arabanın dikiz aynasına sonra el feneri için
deki aynaya bakmış olabilir.
D) İlkinde tümsek aynaya sonra çukur aynaya bak
mış olabilir.
8.
6.
li, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) İlkinde bir kaşığın dış yüzeyine sonra iç yüzeyine
bakmış olabilir.
Yukarıdaki paragrafta boş bırakılan yerler aşağıda
ki kavramlardan uygun olanlarla tamamlandığın
da, hangi kavram açıkta kalır?
A) saydam
Metin iki farklı yansıtıcı yüzeyden ilkine baktığında
kendini olduğundan küçük, İkincisine baktığında ise
olduğundan büyük görüyor.
Bir ışık ışını bir yüzeyden şekildeki
gibi yansıyor. Bu olayla ilgili neler
söylenebilir?
Selin, bir alışveriş merkezinde yürürken parlak zemin
de yukarıdaki bir saatin yansımasını aşağıdaki gibi
görüyor.
Video
Video
c u ım
Öğretmenlerinin isteğine göre yorum yapan öğ
rencilerden hangisinin ifadesi, yanlış bilgi içer
mektedir?
A)
Gelen ve yansıyan
ışın arasındaki
açı 60° dir.
Aynaya gelen
ışının gelme
açısı 30° dir.
D)
C)
Işının yansıma
açısı 60° dir.
Öğlen vakti olduğu hâlde bu saati gören Selin, bir an
şaşırıyor. Fakat bu durum uzun sürmüyor. Çünkü
Selin zeminde gördüğü saatin, yukarıda asılı olan saa
tin bir yansıması olduğunu fark ediyor.
Buna göre Selin, saat kaçta yerdeki rakamları oku
muştur?
Gelen ışın ayna
ile 60° açı
yapar.
A) 3’ü 53 geçe
B) 12 yi 53 geçe
C) 12 yi 23 geçe
D) 16’ya 7 kala
-1 8 3 -
TEST - 2
1.
Video
ce*»«
Şekildeki gibi düz ayna
önünde yere serilen örtü-
Düz ayna
nün’ aVnadaki görüntüsü
aŞağ'dakilerden hangi
sindekiler gibi olur?
Video
C öltin rti
A)
K, L, M yüzeylerine gönderilen ışık ışınlarının bu yü
zeylerden yansımaları gösterilmiştir.
C)
Buna göre, hangi yüzeylerde düzgün yansıma ger
çekleşmiştir?
2.
Gönderilen ışık
A) Yalnız L
B) L ve M
C) K ve L
D) K, L ve M
Yansıyan ışık
Si
Video
C öitim ti
Gömlek
O
O
K ve L bölgelerinde bulunan aynalara gönderilen ve
bu aynalardan yansıyan ışınlar şekildeki gibi çizilmiş
tir.
Buna göre, K, L bölgelerinde hangi aynalar vardır?
K
L
A) Düz
Çukur
B) Çukur
Tümsek
C) Tümsek
Çukur
D) Düz
Tümsek
Oğlu Ömer, annesi Aysel
hanımdan bir mağaza vitrinin
de gördüğü gömlek ve tişörtü
kendisi için almasını istiyor.
Aysel hanım önü dolu olduğu
için vitrindeki ürünlerin fiyatla- ^
rını göremiyor. Ancak hemen
yan taraftaki aynadan fiyatları şe
kildeki gibi okuyor.
Aysel hanım
Mağazaya girerek iki ürünü alacak olan Aysel ha
nım toplam kaç TL öder?
A) 137
B) 80
C) 53
D) 38
8.
Aybars sınıfta tahtaya birbi
rine dik iki aynadan yansı
yan ışık ışınının izlediği yolu
çizmiştir. Arkadaşları tahta
daki şekle bakarak farklı yo
rumlar yapıyor.
Buna göre, hangi öğren
cinin yaptığı yorum doğ
rudur?
A)
#
Işının 1. oynaya gelme açısı
40° dir.
Fatma
B) Işının 2 . aynadan yansıma yö
Saydam olmayan boruların ortasındaki K konu
munda bulunan ışık kaynağını, boruların farklı yer
lerinden bakan öğrencilerden hangileri görebilir?
A) Yalnız Erol
B) Mesut ve Sinan
C) Erol ve İhsan
D) Erol ve Mesut
nü doğru gösterilmiştir.
C)
D)
Işının 2 . aynaya gelme açısı,
yansıma açısından büyüktür.
Işının 2 . aynada yansıma
açısı 40°dir.
M
Temel
|ü
Emine
.
A
4 *
Cemal
6.
Bir düzlem aynaya gönderilen K, L, M ışınlarının bu
aynadan yansımaları şekildeki gibidir.
Buna göre; K, L, M ışınlarının gelme açıları aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
9.
1
II
III
K
L
M
Cam
Metal kaşık
Kalın karton
A)
30°
45°
30°
Jelatin
Alüminyum folyo
Beton duvar
B)
60°
45°
30°
Su
Ayna
Tahta blok
C)
30°
45°
60°
D)
90°
90°
90°
Bazı maddeler yukarıdaki tabloda görüldüğü gibi
sınıflandırılmıştır.
Buna göre tablodaki I, II, III boşluklarına aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
7.
jföfeo
I ışık ışını bir ayna yüzeyine
şekildeki gibi geliyor.
Normal
Buna göre, aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
A) Işık ışınının gelme açısı 30° dir.
B) Gelen ve yansıyan ışın arasında 120° açı vardır.
C) Işık ışını aynayla 90° lik açı yaparak yansır.
D) Işının yansıma açısı 30° dir.
1
II
III
A) Işığı
geçirmeyenler
Işığı
yansıtanlar
Işığı
geçirenler
B) Işığı
geçirenler
Işığı
yansıtanlar
Işığı
geçirmeyenler
C) Işığı
yansıtanlar
Işığı
geçirenler
Işığı
geçirmeyenler
D) Işığı
yansıtmayanlar
Işığı
yansıtanlar
Işığı
geçirenler
Işık
TEST - 3
—
1.
3.
yansıyan
ışık
tfl
Video
COZOnV
I, II ve III aynalarının önlerine ko
nulan çiçeklerin aynalarda oluşan
görüntüleri şekildeki gibidir.
J
A
Bir aynaya gelen ışık ışını, şekildeki gibi aynadan
yansıdığına göre, ışık ışını kaç numaralı yol üzerin
den aynaya gelmiştir?
I aynasının
yüzeyi düz
değildir.
Asım
I I aynası
düz aynadır.
Neşe
(Bölmeler eşit aralıklıdır.)
I I I aynası
tümsek
aynadır.
A) 2
B) 3
C) 4
D) 5
Oktay
Ayna yüzeyle
rinin şekilleri
arasında fark
yoktur.
Feride
Görüntülere göre aynaları değerlendiren öğrenci
lerden hangilerinin ifadeleri doğrudur?
A) Yalnız Asım
B) Oktay ve Neşe
C) Asım ve Neşe
D) Yalnız Feride
4.
Merhaba, ben çukur
ayna... Şimdi size bazı ,
özelliklerimden
)
bahsedeceğim. ^
2.
Işık ışınlarının K, L, M, N yüzeylerinden yansımaları
aşağıdaki gibidir.
Buna göre, hangi yüzey düz pürüzsüz bir yüzeydir?
A)
gelen
ışınlar
B)
//yansıyan
Y
»$»nlar
C)
yansıyan
ışınlar
M
i! Me
yansıyan
ışınlar
Î
£■r/~'
D)
gelen
ışınlar
gelen
ışınlar
Öncelikle )
yüzeyim j
egriseldir. / _
Kavşaklarda 1
marketlerde I
geniş görüş ala- <
nı sağladığım /
için kullanılırım.J
/ Üzerime dü-s f Bana bakan |
>şen ışık düz- \ > kendisini kü- \
/ gün yansı- ) / çük ve ters )
( ma yapar. J ^ görebilir.^»
gelen
ışınlar
yansıyan
ışınlar
Çukur ayna, hangi ifadelerinde kendine ait özellik
leri doğru olarak belirtmiştir?
A) 1 ve 2
B) 1 ve 3
C) 2 ,3 ve 4
D) 1, 3 ve 4
-1 8 6 -
Karanlık bir odada ka
ranlık duvara lazer ışığı
tutulduğunda, ışığın
havada ilerlemesi gö
rünmezken, ortama bir
miktar tebeşir tozu da
ğıtılıp havanın tozlu ol
ması sağlandığında la
zer cihazından gelen
ışığın havada izlediği
yol görülüyor.
7.
Boş (hava)
a
A
Video
CÖOM
III
\
\
/
-H
Tozlu ortam
/
Bu olayın sebebini aşağıdaki öğrencilerden
hangisi doğru olarak açıklamıştır?
Işık, toz taneciklerinden yansıyarak
onları görünür hâle getirirken, izlediği
yol boyunca görünür olunması sağlanır.
f
Aşağıdaki çukur aynanın odak noktasının buluna
bilmesi için, aynaya hangi ışınların gönderilmesi
gerekli ve yeterlidir?
A) İve IV
B) II ve III
C) I, II ve IV
D) I, II ve
8.
Işık ancak tozlar üzerinden hareket
edebilir, tozsuz ortamda ilerleyemez.
Görüntü
yü ters
oluştu
rabilir.
Işığın saydam ortamda hareketi
gözlenemez.
Işık, farklı maddelerin olduğu ortam
larda farklı hızlarla hareket eder.
Dış yü
zeyi yan
sıtıcıdır.
Odak
noktası
vardır.
Üzerinde
düzgün
yansıma
gerçek
leşir.
Çukur aynayla ilgili yukarıda verilen bilgilerden
hangileri doğrudur?
A) Yalnız 4
B) 1 ve 3
C) 1 ,3 ve 4
D) 1, 2, 3 ve 4
9.
II
US: IS
/fyyfjrrrr) »/rr* fvm vrm
K
05:15 i gösteren dijital saatin düz aynalarda görüntü
leri oluşuyor.
K ve L deki görüntüleri ölçü alan bir öğrenci, iki
saatin farkının ne kadar olduğunu bulur? (Aynalar
birbirlerine diktir.)
A) 12 saat 20 dakika
I, II ve III bölgelerindeki optik araçlara gönderilen pa
ralel ışın demetinin araçlardan yansımaları şekildeki
gibidir.
Buna göre, I, II, III bölgelerinden hangilerinde çu
kur ayna vardır?
B) 13 saat 21 dakika
C) 15 saat 15 dakika
A) Yalnız I
B) Yalnızlı
D) 19 saat 8 dakika
C) Yalnızlı
D) II ve III
1.
3.
u yııır.
Iş ık doğrusal yolla yayılır
a
\Ttdeo
cöam
T
Semra, öğretmeninin tahtaya yazdığı yukarıdaki
hipotezin doğruluğunu aşağıdaki düzeneklerden
hangisini kullanarak arkadaşlarına kanıtlayabilir?
I ve II bölgelerindeki optik araçlara gönderilen paralel
ışın demetinin araçlarda yansıması şekildeki gibi çizi
liyor.
A)
Buna göre, I ve II bölgelerindeki optik araçlar aşağıdakilerden hangileri olabilir?
o
B)
0
A) Düz ayna
Çukur ayna
B) Tümsek ayna
Çukur ayna
C) Düz ayna
Tümsek ayna
D) Çukur ayna
Düz ayna
C)
D)
Tahtaya çizdiğim şekillerde K ve L optik kutu
larına gönderdiğim ışınlar şekillerdeki gibi ge
ri dönüyor. Buna göre, K ve L kutuları içinde
aşağıda verilen hangi seçenektekiler olabilir?
2.
K
Yukarıda verilen durumda Şevde ve Sevgi’nin bir
birlerini boru içinden görebilmeleri için, boru için
de en az kaç ayna kullanmaları gerekir?
A) İki
B) Üç
C) Dört
D) Beş
A) Çukur ayna
Tümsek ayna
B) Düz ayna
Tümsek ayna
C) Düz ayna
Çukur ayna
D) Çukur ayna
Düz ayna
5.
Sezer gittiği alışveriş merkezin
de granit zeminlerin oldukça
parlak olduğunu fark ediyor.
İlerideki duvarda asılı büyük
duvar saatinin parlak zemin
de yansıması şekildeki gibi
olduğuna göre, duvar saati o
an kaçı göstermektedir?
Gürültülü bir sokakta oturan
Orkun, sabah uyandığında
gece kar yağmış olduğunu
fark etti. Yine arabalar geç
mesine rağmen Sokak da
epey sessizleşmişti.
Yeni taşındıktan evi yerleş
tiren Tank, boş odada yan
kı oluştuğunu, ancak eşyalan
yerleştirdikten sonra oluş
madığını fark ediyor.
Tarık ve Orkun’un gözlemleri yukarıda verilmiştir.
A) 2 : 45
B) 9 : 10
C) 3 : 10
D) 4 : 40
Tarık ve Orkun’un gözlemlediği değişimlerin sebe
bi aşağıdakilerden hangisine dayanır?
A) Sesin soğurulması
B) Sesin yansıması
C) Sesin titreşimlerden oluşması
D) Sesin dalgalar halinde yayılması
Aşağıdaki olaylardan hangilerinin sebebi ışığın
yansımasına dayanır?
8 . Nevin Hanım, bürosun
ıficfeo
COHmb
Denizde yakamoz
oluşması
Mağaza vitrinine bakanların
kendisini görmesi
da otururken ayna kul
lanarak mağazaya gi
ren insanları görmek is
tiyor.
Nevin
hanım
Bunun için aynayı
aşağıdakilerden han
gisindeki gibi yerleştirmelidir?
A)
B)
Baotarhkkr(evrrlennerpi yoûr htkyoycn
varbkiara tştk kxr ^
yayanvarti&t
KtmJau qak
^
toyr•Mm^ıneş, yt/cta, »m»».»™*
otora*crrtlA p. . V«"*« W*
iaynaUrnm / Jtî ^
ALı
A'y-rtcaqikyoymaitkları hâtdc
farındanyapte
deoûnkr.
y<rm6urafc
C)
Büyüteçle bakıldığında yazı
ların büyük görünmesi
Dağ görüntüsünün gölde
oluşması
A) İv e li
B) II ve III
C) I, II ve IV
D) III ve IV
M
J WL
- 189-
Fen ve Teknoloji
kapı
\Duvar
3.
vakum
hava
III
Tolga aynı çalar saati üç farklı ortamda çalıştırarak ay
nı mesafeden dinliyor.
Şekildeki posteri oluşturan Betül, bu poster yardı
mıyla arkadaşlarına aşağıdaki ifadelerden hangile
rinin doğruluğunu anlatmak istemiştir?
I
Ortamların sesi iletme ve yalıtma özelliklerine gö
re çalar saatten çıkan sesle ilgili aşağıdaki değer
lendirmelerde bulunan Tolga’nın hangi yorumu yan
lıştır?
II
Sert yüzeyler belli
mesafelerde yankı
ya sebep olur.
Ses, bir yüzeye çarp
tığında yüzey tara
fından soğrulabilir.
III
A)
I I I . durumda ses
I I ye göre daha zayıf
ulaştı. Demek ki strafor
ses yalıtım malzemesi
olarak kullanılabilir.
IV
Ses, dalgalar
halinde etrafa
yayılır.
Ses dalgaları sert
yüzeylere çarparak
yansıyabilir.
Tolga
C)
A) İv e li
B) II, III ve IV
C) I ve III
D) III ve IV
K
B)
I. durumda
bana hiç ses
gelmedi.
L M N P
4-
R
Şekildeki etkinlikte K bilyesi L ye çarpınca, en baştaki
Bu etkinlik sesin aktarımı için bir model olarak ka
bul edilirse;
Ses bir enerji türüdür.
•
Ses; taneciklerin çarpışmasıyla aktarılır.
D)
I , I I , I I I durumlar
da bana ulaşan ses
şiddetlerinin farklı ol
madığını hissettim.
Ant
Doğan
------------- i ------------ c F
kap
P bilyesinin hareket ettiği görülüyor.
•
/
I I . durumda
sesi en şid
detli duydum.
“ ,
kap
Şekildeki düzeneği kuran öğrencilerden Doğan, uzak
taki Arifin konuşmalarını düzenek yardımıyla kolayca
duyabilmektedir.
Buna göre bu deney sonucunda öğrenciler, aşağıdakilerden hangisinin doğruluğuna ulaşır?
•
Ses yalnız katı madde üzerinden aktarılır.
•
Ses boşlukta yayılmaz.
A) Ses dalgalar halinde yayılır.
•
Ses küresel olarak her tarafa yayılır,
B) Sesin yankısının ayırt edilebilmesi için kaynakla
engel arasında 17 m mesafe olmalıdır.
hipotezlerinden kaç tanesi açıklanmış olabilir?
C) Ses boşlukta yayılmaz.
A) Bir
B) İki
C) Üç
D) Dört
D) Ses gaz ve katı ortamlarda yayılır.
Test - 5
7.
5.
... ..
Şekildeki havası alınmış fanus içindeki çalar saatin se
si dışarıdan işitilmezken, hareket ettiği gözlenmektedir.
Bu deneyle aşağıdaki sonuçlardan hangisine ula^
şılamaz?
Bir konferans salonunda dinleyicilerin konuşmacının
sesini daha iyi duyabilmeleri için akustik bir uygulama
yapılıyor. Konuşmacının bulunduğu bölgenin üst kıs
mına bir yansıtıcı takılıyor.
A) Ses dalgaları boşlukta yayılmaz.
B) Işık boşlukta yayılabilir.
C) Işık, sesten daha hızlı yayılır.
D) Işık, saydam cisimlerden geçer.
Bu yansıtıcının aşağıdakilerden hangisindeki gibi
yerleştirilmesi doğru olur?
6.
Banu hazırladığı posterde sesin havada yayılmasını
şekildeki gibi modellemiştir.
Banu’nun poster üzerindeki I, II ve III boşluklarına
aşağıdakilerden hangilerini yazması gerekir?
I
A)
Sıkışan
hava
molekülleri
II
III
Ayrılan
hava
molekülleri
Ses dalgası
nın hareket
yönü
Titreşim
yönü
Sıkışık
madde
tanecikleri
Ağızdan çı
C) kan sıkışık
su damlaları
Seyrek
madde
tanecikleri
Ağızdan çı Suyun
kan seyrek hareket
su damlaları yönü
Seyrek
D) alan
Sıkışık
alan
B)
Fen ve Teknoloji
Çocuğun
hareket
yönü
8.
Denizlerde araştırma yapan bilim insanları, gemide
kullandıkları bir cihazla, denizlerin derinliklerini tespit
edip deniz altının haritasını çıkarabilmektedir.
Bu cihaz, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Röntgen
B) Ultrason
C) Periskop
D) Sonar
-191 -
1.
3.
Fen ve Teknoloji öğretmeni, öğrencilerinin ışıkla ilgili
yorumlarını dinliyor.
Soğurulan ışık,
yüzeyden geri dö
nen ışıktır.
Işık, bir yüzeyde soğurulabilir, yansıyabilir ya
da yüzeyden geçebilir.
I
\fideo
it
pamuk
hava
Yusuf, yukarıdaki düzenekleri kurup çalmakta olan
saatin sesini dışarıdan dinlemeye çalışıyor.
Bu deneyleri yapan Yusuf, aşağıdaki sonuçlardan
hangisine ulaşamaz?
Işık ışınları,
geldiği her
yüzeyden yansır.
Işık çukur ayna yü
zeyinde düzgün yansıma yapar.
Buna göre öğretmenleri, hangi öğrencinin yaptığı
yorumu doğru kabul eder?
2.
A) Elif
B) Ferhat
C) Galip
D) Hande
A) Ses yankılanabilir.
B) Ses soğurulabilir.
C) Hava sesi iletir.
D) Ses boşlukta yayılmaz.
Evinin bir odasını müzik stüdyosu hâline getirmek
isteyen şarkıcı, odanın tavan ve duvarlarını hangi
malzeme ile kaplaması en uygun olur?
A)
W ■
w
7 m " :k x /
Kontraplak tahta levha
C)
.■
Kalın mermer levha
Metal alüminyum levha
Yukarıda verilen eylemlerden hangileri ses ve ısı
yalıtımı düşünüldüğünde bunların her ikisi için ya
pılmış olabilir?
-*
Cam yünü
A) 1 ve 2
B) 1 ve 3
C) 3 ve 4
D) 2 ve 3
7.
Ses her yönde dalgalar
hâlinde yayılır.
1fideo
(Mlmrt)
Ergün
O
Ceyda
Ses, her maddeden farklı
oranlarda geçebilir.
Ses, yansımaya
uğramaz.
Bir proje ödevi olarak öğrenciler sesin yayılmasını pos
ter olarak hazırlayıp gösterecektir.
Talha
Emre
©
V /
;7 /7
6
\\\\ «
Ebru
y ,\)
///:
x
/
f
4 /
Ses, maddeler
tarafından yansıtılabilir. p"
Sesle ilgili görüşlerini bildiren yukarıdaki öğrenci
lerden hangilerinin ifadeleri doğrudur?
A) Ergün ve Ebru
B) Talha ve Ceyda
C) Ergün, Talha ve Ebru
Buna göre, hangi öğrencilerin posterlerindeki modelleme uygun değildir?
D) Yalnız Ebru
A) Emre ve Gürkan
B) Hande ve Emre
C) Arzu ve Hande
D) Yalnız Gürkan
6.
8.
Ses teknolojileri
örnektir
fideo
Bilgi: Ses havada yaklaşık 340 m/s süratle yayılır. İn
san bir engelin önünde bağırdığında, sesinin yankısı
nı duyabilmesi için, engelin kendisinden en az 17 m
uzakta olması gerekir.
yüksek duvar
E lif
Aslı
Sena
Seda
yükseltir
Yukarıdaki kavram haritasında K nin tıpta, L nin deniz
cilikte kullanıldığı bilinmektedir.
Buna göre, bu araçlar aşağıdakilerden hangileri
olabilir?
K
M
Yukarıdaki öğrenciler verilen uzaklıktan duvara
doğru bağırdığına göre, aşağıdakilerden hangisi
doğru olur?
A) sonar
ultrason
megafon
B) ultrason
megafon
sonar
B) Sena, sesinin yankısını duyamaz.
C) sonar
hoparlör
megafon
C) Elif’in sesi, duvara 0,1 saniyede varır.
D) ultrason
sonar
megafon
D) Aslı, sesinin yankısını duyamaz.
Fen ve Teknoloji
A) Seda, sesinin yankısını duyar.
-193-
1.
&
Ceyhunlar evlerinin bir odasının duvarlarını ses yalıtım
malzemesi ile kaplamak istiyorlar.
Bunun için Ceyhunların aşağıdaki malzemelerden
hangisini kullanması uygun olmaz?
3.
&
I
h
1
Ji'
ı (! l|1
. .....
Vkleo
çM m
I
,
1
P
,1
,1
Yukarıdaki gibi uzaklık ölçen bir cihaz engele ses dal
gası gönderir. Cihaz gönderilen sesle duvardan yan
sıyıp gelen ses arasındaki geçen süreyi hesaplayarak
uzaklığı bulur.
Sünger
Sesin havada 340 m/s süratle yayıldığı bilindiğine
ve yukarıdaki şekilde cihazdan çıkan ses, cihaza 8
saniyede döndüğüne göre, cihaz duvardan kaç
metre uzaktadır?
A) 2720
B) 1360
C) 680
D) 340
Bazı hayvanlar besin bulmak için .................
2.
©©©©©©©
« « « (« « «
©©©©©©©
• © © © © © ©
© © C © © © ©
kullanır.
Örneğin görme duyuları zayıf olan yarasalar
geceleri avlanırken sesler çıkarır. Bu sesler
çevredeki maddeler tarafından ....................
Yarasalar geri dönen ses dalgaları yardımıyla
avlarının yerini tespit eder.
Sesin bu özelliğinden teknolojik cihazlarda da
faydalanılır. Örneğin ..............cihazında, ilgili
Yukarıdaki modeller bazı maddelerin taneciklerinin
dizilişlerini göstermektedir.
Ses bu maddelerden hangisinde “en yavaş ”, hangi
sinde “en hızlı” yayılır?
En yavaş yayılan
En hızlı yayılan
organa gönderilen ses dalgalarının yansıması
bilgisayar ekranında doktorlar tarafından anlamlandırılabilen görüntülere dönüşür.
Sesle ilgili yukarıdaki metinde boş kalan yerler aşağı
daki kavramlar kullanılarak doğru bir şekilde dolduru
luyor.
A)
K
L
B)
L
M
C)
K
M
A) ultrason
B) yansıtılır
D)
M
K
C) sonar
D) yankıyı
- 19 4 -
Buna göre, hangi kavram açıkta kalır?
İplere asılı K, L, M bilyelerinden
Ses şiddeti
K bilyesi denge konumundan
ayrılıp serbest bırakıldığında L
'" 'il
i
bilyesine çarpıyor, K ile L bilye
leri hareketsiz kalırken M bilyesi
şekildeki gibi denge konumun
¡¡j : yansıyan
Video
coam
dan ayrılıyor.
K
Bu olayın, ses dalgalarının yayılması ile ilgili model
olduğu kabul edilirse, ses dalgalannın yayılması aşağıdakilerden hangisine benzer?
L
M
N
Bir mühendis K, L, M, N yüzeylerine eşit şiddette ses
ler gönderip, yansıyan seslerin şiddetlerini ölçerek şe
kildeki grafiği oluşturuyor.
A) Isının konveksiyon yoluyla yayılmasına
Buna göre mühendisin, ses yalıtım malzemesi ola
rak hangi yüzeyin yapıldığı maddeyi kullanması en
uvaun olur?
B) Isının iletim yoluyla yayılmasına
C) Isının ışıma yoluyla yayılmasına
D) Işığın yarı saydam ortamlarda yayılmasına
6.
¡J : gönderilen
ü
A) K
D) N
C) M
B) L
Çıkış
Giriş
Video
H
çôitmrt
Ses her
yönde dalgalar
hâlinde yayılır.
I
Kulak kepçesi
etra fta ki sesleri
toplayabilecek
biçimde tasarlan
mıştır.
t n
?
I
Ses düzgün ve sert
yüzeylerde az,
pürüzlü ve yumuşak
yüzeylerde çok
yansır.
oluşturabilir
Video
coamo
_____ I_____
Sesin yansıması
kullanır
t H
kullanır •
Ses dalgaları titr e
şen taneciklerin
sıkışıp seyrelme
siyle oluşur.
azaltır
Ses şiddeti
sağlayabilir
Yalıtım
I
Bir öğrenci girişten başlayıp çıkışa doğru kutulardaki
bilgilerin doğru olup olmadığını değerlendiriyor.
Her doğru ifade için kutuda yazılı puanı kazanırken,
yanlış ifadeler için yazılı puanı kaybediyor.
C) 10
D) 7
II
III
A) Soğurulma
Akustik
Sonar
B) Madde
Ses
Radyo
C) Yankı
Sesin
soğurulması
Sonar
D) Ses
dalgası
Yankı
Ultrason
cihazı
Etkinlik sonunda öğrencinin kaç puanı vardır?
B) 13
örnektir
Şekildeki kavram haritasının doğru olabilmesi için
I, II, III boşluklarına gelmesi gereken kavramlar,
aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Ses yalıtımı
mak için düz
malzemeler
edilir,
A) 14
Ses
teknolojileri
oes
1.
I to I - Ö
Duvarın bir tarafındaki Hande, diğer taraftaki Okan’a
sesini duyurmak için bağırıyor.
a
Video
cûzm v
Demir
duvar
Tahta
duvar
Ayşe
Ortası vakumlu
ç ift kat
cam duvar
B) III
C) II
^
S
Video
cot&mo
Tek kat
cam duvar
Buna göre, hangi düzenekte Ayşe, duvarın öbür
tarafında bağırmakta olan Ali’yi hem net bir şekil
de duyabilir, hem de görebilir?
D) I
A) 4
2.
Ayşe
Ali ve Ayşe şekilde verilen duvarların birer tarafında
bulunmaktadır.
Duvar kalınlıkları eşit olduğuna göre, hangisinde
Okan Hande’yi daha rahat duyar?
A) IV
Ali
B) 3
C) 2
D) 1
I. S e s ......... ortamlarda yayılır.
II. Ses m addelerin......... sonucu meydana gelir.
4.
. Ses b ir ......... çeşididir.
IV. Yumuşak bir madde yüzeyi ile karşılaşan ses dal
gası, yüzey tarafından.........
Yukarıdaki cümleleri tamamlamak isteyen Ferhat,
hangi seçenekte verilen kavramları kullanmalıdır?
A)
I. boş
B)
II. titreşimi
C)
I. maddesel
II. titreşimi
III. kuvvet
III. enerji
IV. iletebilir.
IV. soğurulabilir.
I. katı
II. titreşimi
D)
I. maddesel
II. genleşmesi
III. hareket
III. enerji
IV. yansıtabilir.
IV. soğurulabilir.
Video
a& m
Şebnem
Şebnem kap içinde çalmakta olan çalar saatin sesini
hiç duymamasına rağmen, masa lambasının yaydığı
ışığı görüyor.
Buna göre, kabın özellikleri aşağıdakilerden han
gisinde doğru ifade edilmiştir?
A) Kap camdan yapılmış, içi hava doludur.
B) Kap camdan yapılmış, içindeki hava vakum edil
miştir.
C) Kap metal levhadan yapılmış, içi su doludur.
D) Kap kartondan yapılmış içi oksijen gazı doludur.
_ 1Qfi _
5.
7.
Murat, eşit boydaki iplerin uçlarına bilyeler bağlayıp,
ipleri diğer uçlardan yatay bir çubuğa bağlıyor.
a
Video
Video
Cösvnv
Açık alanda bir dağın karşısındaki üç öğrenciden İrem
sesinin yankısını 2 saniye sonra, Serhat ise 5 saniye
sonra duyuyor. Beyza’nın sesinin yankısı oluşmuyor.
Buna göre, öğrencilerin dağa göre konumları aşağıdakilerden hangisindeki gibi olabilir?
A)
• • • •
2
3
4
5 -
Beyza Serhat
İrem
Serhat
Beyza
Murat, 1 numaralı bilyeyi şekildeki gibi kaldırıp ser
best bıraktığında bilyelerin etkileşmesi sonucunda 5
numaralı bilyenin açıldığını gözlemliyor.
Murat yaptığı bu deneyle, sese ait aşağıdaki hipo
tezlerden hangilerini açıklamak istemiş olabilir?
I. Ses bir enerji türüdür.
İrem
<0
II. Ses taneciklerin birbirine çarpmasıyla yayılır.
III. Ses boşlukta yayılmaz.
IV. Ses sıvı ortamlarda katı ortamlardakine göre daha
yavaş yayılır.
A) I ve II
C) İve IV
Serhat Beyza
B) II ve III
D) I, II ve
6.
8.
Ses, madde ile karşılaştığında maddeden geçe
Video
ÇÖÎWW
bilir, .............. ve ................. Katilar, ..............
İrem
f
Aşağıdaki ortamların hangisinde akustik uygula
maya rastlanmaz?
]
arasındaki mesafe sıvılara göre daha küçük ol
-i
duğundan sesi sıvılara göre daha iyi iletir.
Yukarıdaki metinde boşluklar aşağıdaki ifadelerle
doğru olarak tamamlandığında hangi ifade açıkta
kalır?
A) gazlar
B) yansıyabilir
C) soğurulabilir
D) tanecikleri
■ ^
fa m ;
■■ - v yk
Plaj
Konser salonu
-1 9 7 -
Fen ve Teknoloji
IŞ IK
/
/
1. Boşlukta
yayılır. / 2 gjr \
3.
SES
.......... bir ses bilimidir ve sesin özellikle
rini inceler. Bu bilimle uğraşan bilim in
sanları farklı cisimlerin sesle..................
a ra ş tırır ve binalara uygun .......... sis
temlerini kurarlar.
3 . B o ş lu k tc ı\
yayılmaz.
\
I 5. Aynalardan I
J 4. Yansımaya
)
\
farklı b iç im -V Ç dŞir )
uğramaz.
J
\ lerde yansır. \
/
/
Yukarıdaki paragraf aşağıdaki kavramlarla tamam
landığında, hangi kavram açıkta kalır?
Işık ve ses” ünitesini özetlemeyi amaçlayan Arzu, bu
nun için yukarıdaki şemayı hazırlıyor. Ancak verdiği
bilgilerden birinin yanlış olduğunu fark ediyor.
Arzu’nun verdiği kaç nolu bilgi yanlıştır?
5
B) 4
C) 3
A) ses
B) akustik
C) etkileşimini
D) soğurulmasına
D) 2
4.
0
Sİ
Vtdeo
çMm
% > # » •
K
L
M
Yukarıda üç farklı madde ortamını temsil eden tanecik
modelleri verilmiştir.
Üzerlerinde yarışma soruları bulunan kartların arkala
rında soruların cevapları vardır.
Buna göre, kartonların arkalarındaki kavramlar aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
Tarık
Buna göre hangi öğrencilerin yorumları doğrudur?
A) Yalnız Sevgi
B) Yalnız Tarık
C) Sevgi ve Hüseyin
D) Hüseyin ve Tarık
7.
5.
&
&
Video
meo
döztm/ü
Cöiönrtl
Otogarda arkadaşıyla sohbet eden Selim duvar saati
nin aynadan yansımasını gördüğünde, bir an için ya
nılarak otobüsün hareket saatinin geldiğini düşündü.
Buna göre, Selim’in otobüsünün hareket saatine
ne kadar süre vardır?
A) Yarım saat
B) 1 saat
C) 2 saat
D) 4 saat
Farklı şekillerdeki boruların bir uçlarına konan meyve
lere diğer uçlarından bakılıyor.
Boruların içinde konumları şekillerdeki gibi olan
aynalar bulunduğuna göre, hangi meyveler göz
lemciler tarafından görülür?
A) Üzüm ve elma
B) Elma, muz ve portakal
C) Elma ve portakal
D) Üzüm, muz ve portakal
6.
Ahmet
Ses, her
ortamda her
yönde dalgalar
hâlinde
yayılır.
Büşra
Ses katilarda
ve sıvılarda,
havadakinden
daha hızlı
yayılır.
Ses dalgaları
^ f . t i t r e ş e n tane- ^ r c ik le r in sıkışıp
seyrekleşme
siyle oluşur.
Ali
8. Metal bir kepçenin içine şekil
Hülya
Sesle ilgili bazı öğrencilerin yorumu yukarıda verilmiştir.
Buna göre, hangi öğrencinin yorumu yanlış bilgi
içerir?
&
deki gibi bakan Hülya kendisi
ni nasıl görür?
Video
çölümü
A) Düz ve olduğundan daha küçük
B) Düz ve eşit boyda
A) Ahmet
B) Ali
C) Büşra
D) Hülya
C) Ters ve olduğundan daha büyük
D) Ters ve olduğundan daha küçük
1.
K düz aynası
3.
L düz aynası
Fatih, tamamen kapalı bir ortamda bulunan çalar saa
tin sesini duyuyor, fakat kendisini göremiyor.
Üzerine ok işareti çizilmiş kağıtlar, yere dik konulmuş
düzlem aynaların önüne yatay olarak konulmuştur.
Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru
olabilir?
Buna göre,
•
Okun K de oluşan görüntüsü ile kağıttaki ok aynı
yönü gösterir.
•
Okun L de oluşan görüntüsü ile kağıttaki ok zıt yö
nü gösterir.
C) Saat saydam kap içerisindedir.
•
Okun K de oluşan görüntüsü ile kağıttaki ok aynı
doğru üzerindedir.
D) Ses, havada ışıktan daha hızlı yayıldığı için Fatih
saati görememiş fakat sesini duymuştur.
•
Okun L de oluşan görüntüsü ile kağıttaki ok aynı
doğru üzerindedir.
A) Kapalı ortamda hava vardır.
B) Kapalı ortam vakumlanmıştır.
yargılarından kaç tanesi doğrudur?
A) Bir
B) İki
C) Üç
D) Dört
4.
Bir düzlem ayna önünde duran
şekildeki kağıt üzerindeki sayı ile
bu sayının düz aynada oluşan
görüntüsünün toplamı kaçtır?
kağıt
co
3 0
Düzlem
ayna
A) 286
B) 316
C) 979
D ) 1009
5.
30°
srt'rf 7t>'>
Odasında ders çalışan Ahmet, yan odadaki televizyo
nu görememesine rağmen sesini işitiyor.
Bununla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi vanlıştır?
A) Işık saydam olmayan maddelerden geçemez.
B) Ses katı maddelerde de yayılır.
M
60c
/ t >yy 7?r> ?y r yy n r>> >>>
,TrrTTrrr> >>>>>>>}
K, L, M, N ışık ışınları düzlem aynalara şekillerdeki gi
bi gönderilmiştir.
Buna göre, hangi iki ışının gelme açıları eşittir?
C) Ses, bir enerji türüdür.
A) K ile L
B) K ile M
D) Işık, her ortamda yayılır.
C) L ile N
D) Mi l e N
-> Maddelerin titreşimi sonucu oluşur ve boşlukta ya
8.
Enerji türüdür.
yılmaz.
Yansıma yapar.
-> Sert bir yüzeye çarptığında yansır.
-> Yumuşak, pürüzlü yüzeylerde soğurulabilir.
Yukarıda özellikleri verilen kavram, aşağıdaki ba
lonlardan hangisinin üzerinde yazmaktadır?
£
Soğurulur.
£
Boşlukta yayılmaz.
Ali, yukarıda verilen özelliklerden ışık ve sese ait olan
ları küme şemasıyla göstermek istiyor.
Buna göre, Ali’nin oluşturduğu şema aşağıdakilerden hangisindeki gibi olmalıdır?
Işık
Işık
Ses
Ses
plastik
boru
göz
mum
göz
O
<f
i
görüntü
göz
göz
kalem
delikli
kağıt
delikli
kağıt
mum
kalem
görüntü;
e
4
Bir kalemin K ve L bölgelerinde bulunan optik araçlar
daki görüntüleri şekildeki gibi oluşmuştur.
göz
şeffaf
naylon
tahta
levha
mum
mum
Üç deney düzeneği yukarıdaki gibi verilmiştir.
Buna göre, bu deney düzeneklerinden hangileri
ışığın doğrusal yolla yayıldığını göstermek ama
cıyla kurulmuş olabilir?
Buna göre, K ve L bölgelerindeki optik araçlar
aşağıdakilerden hangileri olabilir?
K
A) Tümsek ayna
Çukur ayna
B) Çukur ayna
Tümsek ayna
A) Yalnız I
B) Yalnız I
C) Düz ayna
Düz ayna
C) İ v e l i
D) I, II ve
D) Çukur ayna
Çukur ayna
1.
K bölgesinde bulunan optik alete gön
derilen ışık ışınlarının bu bölgeden yan
sıması şekildeki gibidir.
4.
Ses, her yönde
dalgalar hâlinde
yayılır.
Buna göre, K bölgesinde,
Ses, enerji
çeşididir.
I. Düz ayna
Ses, boşlukta
yayılmaz.
II. Çukur ayna
H
III. Tümsek ayna
ile verilenlerden hangileri olabilir?
2.
o
A) Yalnız I
B) Yalnızll
C) I ya da
D) II ya da
gUffoğf*
Ali
Ot
1°
o
f>
▼
V
Ayşe
\©
'f '
O
o
n
*
Ayla
Ahmet
Şekildeki etkinlikte bilgileri doğru (D) ya da yanlış (Y)
olarak değerlendiren öğrencilerin ulaştığı çıkışlar ve
rilmiştir.
Aşağıdaki malzemelerden hangisi hem ses, hem
ısı, hem de elektrik yalıtkanı olarak kullanılabilir?
Buna göre, 1 er hata ile çıkışa ulaşan öğrenciler
hangileridir?
S tra fo r köpük
Metal tel
Ahşap
Cam
A) Ali ve Ayla
B) Ali ve Ahmet
C) Ayşe ve Ayla
D) Ayşe ve Ahmet
5.
3.
pamuk
J-Z
hava
hava
cam
fanus
X \
saat
/
hava
saat
Yalçın, yukarıdaki deney düzeneklerini sırayla kurarak
çalmakta olan saatin sesini ayrı ayrı dinliyor.
Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Yalçın’ın deneyinde bağımsız değişken, sesin ya
yıldığı ortamın cinsidir.
B) Yalçın’ın deneyinde bağımlı değişken, algılanabilir
ses şiddetidir.
C) Yalçın, hava ve pamuğun sesi iletim özelliğini göz
lemlemiştir.
D) Yalçın, sesin boşlukta yayılmadığını gözlemlemiştir.
Şekildeki araç bir aracın arkasından gitmektedir.
Buna göre, öndeki aracın şoförü dikiz aynasından
şekildeki aracın plakasını aşağıdakilerden hangisi
gibi görür?
A)
80 THA 80
B)
08 THA 08
C)
08 AHT 08
D)
80 THA 08
6.
8.
1
©
Bir düz aynaya gelen ışık ışını, aşağıdakilerden han
gisindeki gibi yansımaz?
B)
K
L
N
M
©>
85
3
Odacıklardan oluşan bir yapının üstten görünümü şe
kildeki gibidir. En ortadaki odacığın duvarlarında K, L,
M, N ses yalıtım malzemeleri
Ölçülen
kullanılmıştır. Belirtilen odacık
ses şiddeti
lardaki 1, 2, 3, 4 çalar saatleri
eşit şiddette sırayla çaldığın
da, orta odadaki ses şiddeti öl
çen aletin gösterdiği değerle
rin sütun grafikleri şekildeki gi
Saatler
bi oluyor.
9.
Buna göre, en iyi ses yalıtım malzemesi hangisidir?
A) K
D) N
C) M
B) L
Şekildeki gibi bir düzlem ay
na önünde duran kağıt üze
rindeki yazının aynadaki gö
rüntüsü aşağıdakilerden han
gisi olabilir?
Düz ayna
V
A) CECE
7.
B) HECE
C) CEHE
D) ECEH
yorgan
îeo
10.
öûtimu
III
battaniye
Bir düzlem aynanın aynı noktasına
gönderilen K, L, M ışınlarının bu ay
nadan yansımaları şekildeki gibidir.
Buna göre, K, L, M ışınlarının ay- ,n$ f£ 9mnnnm
naya gelme açılarının sütun grafik
leri aşağıdaklerden hangisindeki gibidir?
A)
Reyhan’ın yatağı üzerine bıraktığı cep telefonunun
alarmı çalmaya başlıyor. Reyhan cep telefonunun üze
rini farklı şekillerde kapatıyor.
Buna göre, Reyhan’ın uygulamalannda ses yalıtı
mı iyiden kötüye aşağıdakilerden hangisindeki gi
bi sıralanır?
A) I, I
B)
C) II,
D)
Gelme açısı
K
C)
L
B)
M
Gelme açısı
Gelme açısı
K
D)
i
L
il
M
Gelme açısı
m m m
■
K
L
M
K
L
M
11.
13. Aşağıdaki durumlardan hangisinde gelen ve yan
sıyan ışın arasındaki açı 100° dir?
B)
Düz ayna
C)
'25°
,V 77V>'>7> rrP> >>>>>>>
©
Düz ayna
Çukur, tümsek ve düzlem aynaya gönderilen ışınların bu
aynalardaki yansımaları gösterilmiştir.
Buna göre, hangi aynalardaki yansımalar doğru
gösterilmiştir?
14.
A) Yalnız I
B) Yalnız I
C) II ve III
D) I, II ve
Yukarıda verilen maddelerin sesi en iyi iletenden
en az iletene doğru sıralaması, aşağıdakilerden han
gisindeki gibidir?
12.
A) 1 , 2 , 3
B) 2 , 3, 1
C) 3, 1 , 2
D) 2 , 1 , 3
Sonar cihazı
sesin yansıma
özelliğini kullarak
çalışır.
Sesin yansıma
özelliği kullanılarak
denizlerin derinlikleri
ölçülebilir.
Ses kaynağı ile
engel arasındaki
uzaklık 17 m olursa
yankı o lu ş a b iliyo r
Ses
özelliğine
sahiptir .
-J s a J
...• -
15.
yapabilmesi için b irN
yüzeye çarpıp
dönmesi gerekir.
Pürüzlü yüzeyler
sesi daha iyi
soğurur.
/
\ /
özelliğine
. sahiptir .
<5>
B) II yerine, “ Enerji türü olma”
A) Beşi
B) Dördü
C) Üçü
D) İkisi
<s>
Ses ve ışıkla ilgili olarak oluşturulan yukandaki
şemada, numaralı yerlere aşağıdakilerden hangisi
yazılamaz?
A) II yerine, “Yansıma”
Sesle ilgili yukarıdaki bilgilerden kaçı doğrudur?
\
C) III yerine, “ Boşlukta yayılma”
D) I yerine, “ Boşlukta yayılma”
Yer Kabuğu Nelerden Oluşur?
test
3.
a
Video
-1
1 1 I I t HNHI 1 » 1 1 » IE Cü t t t H + H + H « t i
Tüm insanlığa ait ortak değer olan...............
çok uzun bir süreçte meydana gelir. Taş küre
farklı tü r kayaç ve minerallerden meydana
gelir. Bu kayaç ve minerallerin değerli olanlarına
............ adı verilir. Toprakların bir çeşidinden
kiremit, tuğla, seramik yapımında yararlanılır.
Bu toprak çeşidi............topraktır.
tfafeo
C 0 tfw *
Yukarıdaki paragrafın doğru bir şekilde tamamlanabil
mesi için boş bırakılan yerler aşağıdaki kavramlarla
doldurulucaktır.
Buna göre, hangi kavram açıkta kalır?
Merve’nin annesi doğalgazla çalışan kombiden gelen
sıcak su ile yıkadığı çelik tencereyi kurulayıp mermer
tezgahın üstüne bırakıyor.
A) doğal süreçler
B) doğal anıtlar
C) killi
D) maden
Bu durumu gözleyen Merve'nin bu olayla ilgili aşa
ğıda yaptığı yorumlardan hangisi yanlıştır?
A) Mermer tezgah, magmatik kayaçtan üretilmiştir.
B) Çeşmeden akan su fosil yakıtla ısınmıştır.
C) Tencere bir maden olan demirden üretilmiştir.
D) Mermer de, demir gibi madendir.
4.
Açıklamalar
Su döngüsünde suyun
gaz hâlden sıvı hâle
geçmesidir.
Video
coeom
. magmatik
kayaç
Magmanın soğuyarak
katılaşmasıyla meydana *
gelen kayaç türüdür
2.
33
Kavramlar
Fosillerle ilgili araştırma
yapan bilim dalıdır.
Biliyor musunuz? Dünya'daki suların
% 97 si içme suyu niteliğindedir.
Er dal
Cûiünn
%
Dünyadaki suların % 3 u ora
nındaki su; buzdağları, buzul
lar, yer altı, akarsu ve nehirle
rin oluşturduğu ta tlı sudur.
+
Paleontolog
4
yoğuşma
Paleontoloji
^
<4 tortul kayaç
Yukanda verilen açıklamalarla kavramlar arasındaki
eşleştirme aşağıdakilerden hangisindeki gibidir?
A)
B)
4
^ ^ ^ A rz u
4 ------------4
Yer altı ve yer üstü sularının temel
kaynağı, yağışlarla yeryüzüne inen
yağmur ve kar sularıdır.
4 ------------4
£
Yasemin
4 ------------4
C)
D)
Yukarıdaki konuşmalarda, hangi öğrencilerin ver
diği bilgiler doğrudur?
A) Yalnız Erdal
B) Arzu ve Yasemin
C) Erdal ve Arzu
D) Yalnız Yasemin
..... ..
Test -1
7.
5.
fideo
Aşağıdaki ka rtla rd a ki bulmaca sorularını
cevaplamaya çalışınız. Cevabınızı kontrol
etmek için kartların arkasına bakabilirsiniz.
öromü
5u tutmayan
toprak çeşididir.
Üzerinde tarım
yapılan verimli
toprak çeşididir.
Fosillerle ilgili araştırma yapan Yusuf aşağıdakilerden hangisinin yanlış olduğunu fark eder?
n
Video A) Kömür bir fosil yakıttır.
Fosillere en çok tortul kayaçlarda rastlanır.
coiimtı
C) Fosiller içinde bulundukları kayaç hakkında bilgi
verir.
D) Ölen her canlının fosili oluşur.
Verimsiz, açık
rw
?eV5ek
yQp'''
Toprak
çeşididir.
Yukarıdaki bulmacada cevapları kontrol eden Merve, kartların arkasında aşağıda verilen hangi kav
ramları okur?
★ : İçeriğimde çözünmüş hâlde mineral ve gaz bu
lunmaktadır.
humuslu
toprak
B)
#
: Kendiliğinden yeryüzüne ulaşıp kaynaklardan
çıkarım.
A
: Ben yer üstü suyuyum. Ama ben de tatlıyım.
i' P H H
humuslu
toprak
killi
toprak
D)
kireçli
toprak
Yukarıda özellikleri konuşturularak belirtilen su tip
leri, aşağıdakilerin hangisinde doğru tanımlanmış
tır?
humuslu
toprak
killi
toprak
6.
A) Maden suyu
Kaynak suyu
Nehir
B) İçme
Kaplıca
Deniz
C) Maden suyu
Kaynak suyu
Okyanus
D) Kaynak suyu
Maden suyu
Göl
Video
MOnıt)
I. Kuzey kutbunda
bulunan mamut
I I . Ağaç reçinesinde
sertleşmiş böcek
9.
Merhaba ben altın filiziyim.
Aslında
ben bir
kayacım.
I I I . Taşlaşmış bir
balı
IV: Yeni ölmüş bir
atın iskeleti
Yukarıdakilerden hangileri fosillere örnek olarak
verilebilir?
Ülkemizde
de benim çık
tığım ocak
lar var.
Ekonomik değerim
olduğundan maden
olarak adlandırılırım.
İşlenirsem kuyumculuk
ve teknolojide farklı
alanlarda kullanılırım.
Bir posterde altın filizi kendisiyle ilgili bilgiler verecek
şekilde konuşturuluyor.
A) Yalnız
B) I, II ve II
Buna göre altın filizinin verdiği bilgilerden kaç
tanesi doğrudur?
C) II ve III
D) III ve IV
A) bir
B) iki
C) üç
8
Fen ve Teknoloji
-207-
D) dört
TEST - 2
........Mı
1.
4
Magmatik
kayaç
4
Andezit
4
Mermer
4
Kum
: ı#
Yukarıda verilenlerden ilgili olanlar eşleştirildiğinde oluşan örüntü aşağıdakilerden hangisi gibi
olur?
A)
fl
Çiftçi
Selim Bey
İnşaatçı
Yücel Bey
Tuğlacı
Ömer Bey
B)
Killi toprak
C)
Kumlu toprak
Humustu toprak
Buna göre hangi insan, hangi toprak türünden sa
tın almalıdır?
D)
Selim Bey
Yücel Bey
Ömer Bey
A)
K
L
M
B)
L
M
K
C)
M
L
K
D)
M
K
L
2.
||
i
İÜ .
\fideo
Tortul
kayaç
Magmatik
kayaç
*
çfcOmO
f
Sünger
taş.
Tebeşir
Nilay farklı kayaç tipleri ve örnekleriyle ilgili yukarıda
ki posteri oluşturuyor. Ancak posterde bir yanlışlık ol
duğunu farkediyor.
4.
Aşağıdaki su çeşitleri gruplandığında, hangisi bu
grubun dışında kalır?
Buna göre, hangi kartonların yeri değişirse poster
doğru olur?
A)
ile
Deniz
B)
ile
D)
C)
ile
D)
ile
Sıcak su kaynağı
r
5.
Madenlerin çıkar- ^
tıldığı ortamlara j
maden filizi denir.
Kayaçların doğal
olarak bir formdan
başka bir forma dö
nüşmesi kayaç dön
güsünü oluşturur.
Fosiller genellikle \
magmatik kayaç- ^
lar içinden çıkar.
t
'
Yer kabuğu
kayaç lardan
meydana gelir.
M
J
Kömür, doğalgaz
ve petrol fosil j
! yakıtlara örnektir.
Fatih içinde farklı bilgiler bulunan kutuları 1 den 5 e
doğru inceliyor.
Arıcılık
Buna göre Fatih, ilk defa yanlış bir bilgiyle hangi
kutuda karşılaşır?
B) 3
A) 2
Yukarıdakilerden hangileri erozyon ile mücadele
de yapılması gereken çalışmalardandır?
D) 5
C) 4
A) İ v e l i
B) Yalnız
C) İve III
D) II ve III
6 . Ekonomik değeri olan kayaçlar olarak isimlendiri
len madenler, aşağıda belirtilenlerin hangisi tara
fından insanlığın yaşamını kolaylaştıran araçlara
dönüştürülür?
A) Meteoroloji
B) Paleontoloji
C) Teknoloji
D) Jeoloji
8
Video
CWünrti
7.
Erozyon rüzgâr
etkisi ile de ger
çekleşebilir.
Eğimli ve bitki ö rtü
sü zayıf arazilerde
erozyon riski fazladır.
V--------
y -----------------
Neda
Ülkemiz, geneli itiba
riyle erozyonun çok az
görüldüğü Anadolu yarımadasındadır.
B) II
A) I
C) III
D) IV
Sena
Erozyonu önleme adı
na ağaçtan çok, ara
ziye toprağı iyi tutan
çim ekilmelidir.
V
Olcay
Yukarıdaki maddelerden hangisi fosil olma özel
liğine sahip değildir?
Gülay
1 0 .*
Yeryüzüne çıkan magmanın katılaşması ile oluşan
kayaç türlerine ne ad verilir?
•
Kayaçların birbirinden farklı olmasının nedeni ya
pılarındaki hangi oluşumlardır?
•
Kireçtaşı hangi tür kayaçlara örnektir?
•
Kayaçların birbirlerine dönüşmesine ne ad verilir?
Erozyonla ilgili konuşan öğrencilerden hangilerinin
ifadeleri doğrudur?
Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki sorular için
verilen cevaplardan biri olamaz?
A) Neda ve Olcay
A) Başkalaşım kayacı
B) Neda ve Sena
B) Magmatik kayaç
C) Sena, Olcay ve Gülay
C) Kayaç döngüsü
D) Olcay, Neda ve Gülay
D) Mineral
i Fen ve Teknoloji
-2 0 9 -
naal||
'VVVA^VV^NWViftV^^^vRVXWVAVXVVWWW
1.
Şekildeki eğimli arazide
erozyonu önlemek iste
yen biri aşağıdakilerden
hangisini yapmamalıdır?
c
. J
3.
Bilim insanları, aşağıda verilenlerden hangisini do
ğal anıt olarak tanımlamaz?
İÎK
\
Video
çölümü
A)
B )|
1\ \ \ V v
Peri bacaları
\ . \ \ . \ . X . X. XJ
Toprağı enine sürmek
Traverten
Toprağı dikine sürmek
D)
t-..
Ağaçlandırma yapmak
Taraçalama yapmak
Niagara şelalesi
Belgrat ormanları
4.
2.
I
inceleyen
bilim insanıdır
Tortul kayaç katmanları arasında şekilde verilen kon-j
umlarda K, L, M fosilleri bulunmuştur.
Buna göre, olayı yorumlayan paleontologlardan
hangilerinin ifadeleri doğrudur?
M fosili en de
rinde, demek ki
en yaşlısı o.
Nur oluşturduğu kavram haritasında yanlışlık olduğu
nu fark ediyor.
Aşağıdaki değişikliklerden hangisinin yapılması,
kavram haritasının doğru olmasını sağlar?
A) I ve V kutularındaki ifadeler yer değiştirmeli
V
^ Hurşit
M fosilinin bulunduğu kayaç
tabakası L fosilinin bulun
duğu kayaç tabakasından
sonra oluşmuştur.
Şakir
K fosilinin yaşı 4 milyon yıl ise, L
fosilinin yaşı en çok 1 milyon yıldır.
B) “Katkı sağlar” ifadesi yerine “bulunur” ifadesi kul
lanılmalı
Fadıl
C) III ve IV kutularındaki ifadeler yer değiştirmeli, “ör
nektir” yerine “görülür” yazılmalı
A) Yalnız Şakir
B) Hurşit ve Fadıl
D) “ Paleontolog” yerine “jeolog” yazılmalı
C) Şakir ve Fadıl
D) Hurşit, Şakir ve Fadıl
5.
I ................. ülkemizde doğal anıtlara verilebilecek örneklerdendir.
t»
7.
Türkiye’deki doğal anıtları ziyaret etmek isteyen
Ahmet, aşağıdakilerden hangisini seyahat planın
dan çıkarmalıdır?
Öğretmen
Öğretmenin kullandığı cümledeki boşluğa aşağıdakilerden hangileri gelebilir?
Aspendos
Pofl\uVê ’
t r 0v e ^ en'er'
4
yatrosi î J
2 ^ .
Silifke cehennem
m ağarası
*
5
N e m ru t dağı
^ k r a t e r gölü
A) 1, 4, 5
B) 1, 2, 3
C) 1 , 3 , 5
D) 2, 3, 4, 5
Meke gölü
Pamukkale
travertenleri
.....J....... v e ....... ??.......yerkabuğunu
oluşturan ana maddelerdendir. Sular,
i yeraltı ve ...îîî.... suları olmak üzere
i iki ana grupta incelenir. Yeraltı suları
da.....İV..... .. ve soğuk olmak üzere iki
| ana gruba ayrılarak incelenir.
6.
wmmmasaau0mmmmmommmmmm
Yukarıdaki paragrafta
numaralı yerlere hangi
kavramlar gelmelidir?
Ahmet, içinde fosillerin olduğu farklı katmanlardan
oluşan bir model yapmak istiyor. Modeli için bir vazo,
üç farklı renkte kum ve bazı canlıların oyuncak model
lerini alıyor. Modelinde dinazor en yaşlı, kuş ise en
genç fosili temsil etecektir.
Öğrencilerin verdiği cevaplar aşağıdaki gibi olduğu
na göre, hangi öğrencinin verdiği cevap yanlıştır?
B)
I I yerine "toprak"
gelmeli
Kavanoz içindeki kumların dizilişi yukarıdaki gibi
olduğuna göre, Ahmet hangi canlıyı hangi renk
kum katmanı içine yerleştirmelidir?
I Murat
Sarı
kum
Mavi
kum
A) Dinazor
Balık
Kahverengi
kum
I I I yerine
"akarsu" gelmeli
D)
IV yerine "sıcak"
gelmeli
Kuş
B) Kuş
Balık
Dinazor
C) Balık
Kuş
Dinazor
D) Dinazor
Kuş
Balık
Fen ve Teknoloji
C)
Ayşe
Zehra
-211 -
TEST - 4
Babam bizi Pamukkale travertenlerine
götürdü. Her yer bembeyaz pamuk gibiydi
Su tutma özelliği
yoktur. Karpuzun
en sevdiği toprak
türüdür.
Vkieo
r
Seçen yaz gittiğim Cennet ve
Cehennem mağaralarında kork
tum. Çok ürkütücü bir ortamdı.
ÇÖHMi
Kavrulduğunda ca
mı bile çizebilecek
kadar setleşen top
rak çeşididir.
II
Filiz
Gevşek yapılı su
tutmayan tarıma
elverişli olmayan
toprak türüdür.
III
Kavrulduğunda
yanık kokusu verir.
Tarıma elverişlidir.
IV
Nemrut dağına tırmandıktan
sonra krater gölünün güzelliğini
görünce tüm yorgunluğumu
unuttum.
Volkan
Kayseri'de yeni yapılan stad
yumun görkemi beni şoke etti.
Burada maç izlemek büyük zevk.
Zeynep
Yukarıdaki etkinlikte boş bırakılan yerlere gelmesi
gereken kavramlar aşağıdakilerden hangisinde
doğru verilmiştir?
Talip
Hangi öğrencinin ifadesinde bir doğal anıt
mamaktadır?
IV
A) Killi
Kireçli
Kumlu
Humuslu
B) Kireçli
Kumlu
Humuslu
Killi
C) Kumlu
Killi
Kireçli
Humuslu
Killi
Kumlu
D) Humuslu Kireçli
B) Zeynep
C) Volkan
D) Filiz
5
4.
&
Video
çözümü
bez.
A) Talip
Tortul kayaçları, magmatik kayaçlardan
ayıran en önemli özellik fosil barındırmalarıdır
Ölen her canlı bir gün fosil olur.
Fosiller bize yaşadığımız dünyanın geçmişteki
sırlarını öğrenebilmek için ipuçları verir.
Ancak fosiller günümüz insanına enerji adına
fayda sağlamaz.
bez„
Faruk
K, L, M cam boruları, alt uçları su geçiren bir bez ile
sarılarak şekildeki gibi yerleştirilmiştir. Boruların içleri
ne farklı cins toprak yerleştirilerek üstlerine yukarıdan
eşit miktarda su dökülüyor. K borusuna dökülen su alt
kısımdan hemen çıkmasına rağmen, L ve M boruları
na dökülen suların aşağıya akmadığı gözlemleniyor.
Buna göre Faruk’un kaç cümlesi yanlış bilgi içerir?
A) dört
Buna göre, borulara hangi tür toprak yerleştirilmiş
olabilir?
—
K
Fosiller konusunu ça
lışan Faruk, bildikleri
ni sınıfa yukarıdaki gi
bi özetliyor.
5.
M
B) üç
D) bir
Aşağıdakilerden hangisi erozyonun sonuçlarından
biri değildir?
A) Humuslu
Kumlu
Killi
İr
B) Kumlu
Humuslu
Killi
cözm u
C) Kumlu
Kireçli
Kumlu
C) Tarımda verimsizlik
D) Kireçli
Kumlu
Humuslu
D) Su kaynaklarının artması
Video
C) iki
A) Çölleşme
B) Sera etkisi
6.
9.
-
Buzullarda fosillere rastlanabilir mi?
-
Fosiller her yerde kolaylıkla bulunabilir mi?
-
Fosiller bize yaşadıkları dönem hakkında bilgi ve
rir mi?
-
Alt tabakalarda bulunan fosiller daha mı gençtir?
-
Fosiller ile ilgili araştırma yapan bir bilim dalı var
mıdır?
Yukarıdaki sorulardan kaç tanesinin cevabı “ Evet” tir?
D) İki
C) Üç
B) Dört
A) Beş
Tortul kayaçlardan oluşan yamacın bazı katmanları K,
L, M olarak işaretlenmiştir.
7.
Bu katmanlarda bulunan fosillerin yaşlarına ait sü
tun grafiği, aşağıdakiierden hangisi gibi olur?
Aşağıda verilenlerin hangisinde bir maden ve bir
fosil yakıt bulunur?
A)
A) Bakır, Odun
B) ♦'Yaş
Yaş
B) Kalsit, pirit
Katman
Katman
C) Odun, kömür
D) Mermer, doğalgaz
D) Yaş
C) Yaş
Vym,'
8.
a
Meslek
Açıklama
Jeolog
Fosilleri inceleyen bilim insanı
Arkeolog
Yer kabuğunu inceleyen
bilim insanı
Paleontolog
Çok eski çağlardan kalan eser
leri, kalıntıları ortaya çıkaran,
inceleyen bilim insanı
n
Katman
Katman
Video
cûzimo
Yukarıda bazı meslekler ve bunların ilgi alanları veril
miştir. Eşleştirilen meslek ve açıklamaların olduğu ku
tular aynı renge boyanıyor.
10.
<£}
Video
cüzimi)
Buna göre, kutuların son renk durumları aşağıdakilerden hangisindeki gibi olur?
B)
A)
--.
D)
C)
----- ---
.
......
r
Şekildeki posterde farklı tortul kayaç tabakaları ve
farklı canlı fosilleri görülmektedir.
_J
[7
-------- ------—
.....
Fen ve Teknoloji
Posterle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğru
olabilir?
A) N tabakasında bir zamanlar deniz vardır.
B) En genç fosil antilop fosilidir.
C) Böcek fosili, balık fosilinden sonra oluşmuştur.
D) N tabakası R tabakasından önce oluşmuştur.
- 213-
TEST - 5
VSV\\\\V\VVVV^\\V^M\W W \W \\WWVV\W\\\».\W
1.
Sular
ü
I.
Sıcak su
kaynakları
II.
Okyanus
i
III.
Soğuk su
kaynakları
ü
H
İçecek su
temini
IV.
Nehir, göl
||
Tarımda
sulama
Video
cozom
3.
Yararlanma alanları
ü
^
Hidroelektrik
enerji
[
C) III
Antalya'daki...... mağarası
bilinen en eski yerleşim yeridir..
Bu mağara bizim için çok önemli
bir doğal anıttır. Bu nedenle ....
alanı içine alınmalıdır.
Şevket
Yurdumuzun doğal güzelliklerini gezmekte olan Şev
ket ve Zeki arasında yukarıdaki konuşma geçiyor.
Buna göre, hangisinde vanlış bir eşleştirme yapıl
mıştır?
B) II
bilim insanları için çok önemlidir.
Evet. Çünkü onlar ilk insanlar hakkındaki
birçok bilgiyi edinmek için zengin bir mal
zeme kaynağıdır.
Yukarıdaki şemada sular ve bunlardan faydalanma
alanları gösterilmiştir.
A) I
c
Jeotermal
enerji
Konuşmada bırakılan boşluklar aşağıdakiler ile
doldurulduğunda hangisine gerek olmadığı anlaşı
lır?
D) IV
4.
Video
Çözümü
A) Pamukkale
B) Karain
C) Doğal anıtlar
D) Milli Park
Volkanlardan yeryüzüne çı
kan magma soğuyarak bazı
kayaç türleri oluşur.
Aşağıdakilerden hangisi
bu şekilde oluşmuş bir ka
yaç değildir?
A)
Şekildeki kavram haritasında I, II, III boşlukları
aşağıdakilerden hangileriyle doğru olarak tamam
lanmış olur?
Granit
C)
A) Deniz
Ilıca
Kaynak suyu
B) Akarsu
Göl
Maden suyu
C) Nehir
Çay suyu
Pınar
D) Kaynak suyu
Kaynar su
Deniz
CİMİMİ
Bazalt
Mermer
'.
D) f
Obsidiyen
5.
7.
Aşağıdakilerden hangisi erozyonun nedenlerinden
biri değildir?
£
Ben pamuk ve karpuz
ekeceğim. Bana su tutma
yan
toprak lazım.
Video
b) m
- r ~
Buraların en iyi çömlekleri
benim atölyemde yapılır.
Bana ince taneli, suyu geçir
meyen
toprak lazım
CöiümO
C)
Benim işim ziraat, tarım.
Bana koyu renkli, yumu
şak su tutabilen ..îîî.
toprak lazım.
Ormanların yok
edilmesi
Rüzgâr
Sadık
Bey
m
d) m
Tevfik
Bey
Toprağın yanlış
kullanılması
Üç farklı insan işlerini ve ihtiyaç duydukları toprak tip
lerinin özelliklerini ifade ediyor.
Hayvancılık
Buna göre, I, II, III boşluklarına aşağıdakilerden
hangileri gelmelidir?
Ilıcalar
Yeraltı
Suları
Denizler
Yer üstü
Suları
Kaynak
Suları
8.
A) kumlu
kireçli
humuslu
B) kireçli
killi
humuslu
C) humuslu
kumlu
killi
D) kumlu
killi
humuslu
Barış, arkadaşı Ozan’a yaz tatilinde gittiği yerlerde
çektiği resimleri gösteriyor.
Göller
Yukarıdaki ilgili kavramlar eşleştirildiğinde aşağıdakilerden hangisi gibi bir örüntü elde edilir?
Buna göre Barış, kaç doğal anıt ziyaret etmiştir?
A) İki
Fen ve Teknoloji
B) Üç
C) Dört
D) Beş
o
1. Ünite: Canlılarda Üreme, Büyüme ve Gelişme
Canlılık Hücreyle Başlar
(
t e s t -1
1-C
2-A
3-A
4-D
5-C
6-C
7-D
8-D
9-B
10-A
11-B
12-B
(
TEST- 2
1-D
2-A
3-B
4-A
5-B
6-C
7-B
8-D
9-A
10-C
11-D
12-B
Q TEST- 3
1-D
2-C
3-D
4-B
5-D
6-A
7-C
8-B
9-B
10-B
11-A
)
C te s t^
1-D
2-C
3-B
4-C
5-D
6-D
7-C
8-A
9-B
10-B
11-A
)
D
3
.)
TEST - 5
1-D
2-B
3-D
4-A
5-B
6-C
7-B
8-C
9-B
10-D
Ç TEST- 6
1-C
2-D
3-B
4-A
5-D
6-B
7-D
8-D
9-C
10-D
11-A
(
t e s t -7
1-B
2-D
3-D
4-C
5-B
6-B
7-A
8-D
9-A
10-C
11-D
Ç TEST- 8
1-C
2-D
3-B
4-B
5-C
6-D
7-D
8-A
9-A
10-C
11-A
J
12-B
)
(^ T E S T -9
1-A
2-B
3-C
4-B
5-D
6-A
7-A
8-B
9-C
10-D
11-B
(
TEST -1 0
1-A
2-C
3-B
4-C
5-D
6-C
7-C
8-A
9-B
10-A
11-D
(
TEST-1 1
1-A
2-C
3-B
4-B
5-B
6-A
7-C
8-C
9-D
8-B
9-B
10-A
11-B
( TEST-1 2
Ç TEST-1 3
Q TEST -1 4
(
(
1-D
2-A
3-C
4-C
5-C
6-D
7-A
12-D
1-A
2-C
3-D
4-C
5-B
6-A
7-A
8-B
9-D
10-D
11-A
1-D
2-A
3-A
4-C
5-D
6-D
7-D
8-B
9-C
10-B
11-C
TEST-1 5
1-D
2-B
3-B
4-D
5-C
6-B
7-A
8-A
9-C
10-D
11-C
TEST-1 6
1-B
2-D
3-C
4-A
5-B
6-A
7-B
8-A
9-D
10-D
11-C
12-C
J
12-B
TEST-1 7
1-D
2-D
3-B
4-D
5-B
6-C
7-A
8-D
9-D
10-D
11-C
12-B
13-A
TEST-1 8
1-D
2-A
3-C
4-A
5-B
6-B
7-A
8-B
9-D
10-A
11-C
12-B
13-C
14-D
TEST -1 9
1-B
2-A
3-A
4-C
5-D
6-D
7-B
8-C
9-A
10-B
11-C
12-C
13-B
14-D
!
2. Ünite: Kuvvet ve Hareket
1-B
2-D
3-B
4-A
5-C
6-B
7-A
8-D
1-A
2-D
3-C
4-C
5-B
6-C
7-B
8-C
1-A
2-C
3-A
4-B
5-C
6-A
7-C
8-A
1-A
2-C
3-D
4-D
5-B
6-B _ 7 - B
8-D^
1-C
2-D
3-B
4-D
5-C
6-A
7-C
8-D
9-C
TEST- 6
1-B
2-D
3-D
4-B
5-A
6-A
7-B
8-A
9-A
TEST- 7
1-C
2-A
3-B
4-A
5-C
6-A
7-C
8-B
TE S T- 8
1-B
2-B
3-D
4-C
5-B
6-C
7-A
8-B
( TE S T- 2
( TEST- 3
Ç TEST- 4
(^~TEST - 5
9-B
Kuvvet
(
(
(
(
(
(
(
TE S T- 9
1-D
2-A
3-B
4-C
5-C
6-C
7-A
8-A
9-D
TEST-1 0
1-B
2-B
3-D
4-C
5-B
6-A
7-A
8-C
TEST-1 1
1-D
2-B
3-C
4-D
5-B
6-C
7-A
8-A
9-C
TEST-1 2
1-D
2-D
3-D
4-B
5-B
6-A
7-A
8-A
9-C
10-B
11-C
12-C
13-B
14-C
15-B
3. Ünite: Maddenin Tanecikli Yapısı
TEST -1
1-B
2-D
3-B
4-D
5-A
6-A
7-D
8-D
TEST - 2
1-B
2-C
3-C
4-C
5-A
6-C
7-D
8-A
TEST - 3
1-C
2-D
3-D
4-C
5-B
6-C
7-D
8-B
9-D
10-B
D
9-C
)
(
TEST -1
1-B
2-A
3-B
4-D
5-D
6-B
7-B
8-D
9-D
TEST- 2
1-B
2-B
3-C
4-C
5-C
6-C
7-A
8-C
TEST- 3
1-C
2-A
3-A
4-B
5-D
6-B
7-C
8-A
9-A
9-C
0^339
(
TEST -1
1-D
2-A
3-A
4-D
5-C
6-C
7-B
8-D
(
TEST- 2
1-D
2-C
3-B
4-C
5-C
6-A
7-D
8-B
(
TEST- 3
1-C
2-B
3-C
4-A
5-C
6-B
7-C
8-C
9-A
(
TEST- 4
1-B
2-B
3-D
4-C
5-D
6-D
7-C
(
TEST -1
1-B
2-C
3-A
4-A
5-C
6-D
7-D
8-C
9-A
(
TEST- 2
1-A
2-A
3-C
4-B
5-D
6-B
7-C
8-C
9-D
(
TEST-_3
1-B
2-B
3-A
4-D
5-D
6-D
7-B
8-B
9-D
10-C
11-A
12-B
13-B
4. Ünite: Yaşamımızdaki Elektrik
(
TEST -1
1-D
2-B
3-D
4-C
5-A
6-A
7-D
8-B
TEST- 2
1-C
2-B
3-D
4-D
5-D
6-A
7-A
8-B
İletkeni Değiştir, Ampulün Parlaklığı Değişsin
(
TEST- 3
1-A
2-B
3-B
4-C
5-A
6-D
7-B
8-A
TEST- 4
1-D
2-D
3-A
4-C
5-A
6-A
7-B
8-C
J
(
T E ST - 5
1-D
2-C
3-C
4-A
5-B
6-D
7-A
8-B
i
T E ST - 6
1-C
2-A
3-A
4-B
5-A
6-A
7-A
8-B
9-C
10-C
11-C
12-D
13-B
5. Unite: Vücudumuzda Sistemler
Ç TEST -1
Ç T E ST - 2
1-C
2-D
3-A
4-D
5-D
6-B
7-B
8-B
9-A
10-A
1-D
2-D
3-A
4-C
5-C
6-D
7-B
8-B
9-A
10-A
(
T E ST - 3
1-B
2-D
3-D
4-D
5-C
6-B
7-C
8-A
9-D
10-A
11-C
Q T E ST - 4
1-C
2-C
3-A
4-D
5-B
6-D
7-A
8-C
9-A
10-B
11-B
10-C
11-B
11-C
Dolaşım Sistemi
(
T E ST - 5
1-A
2-B
3-C
4-A
5-D
6-D
7-D
8-C
9-A
(
T E ST - 6
1-C
2-D
3-D
4-B
5-B
6-A
7-C
8-A
9-C
(
T E ST - 7
1-C
2-D
3-C
4-A
5-D
6-B
7-B
8-A
9-B
T
T E ST - 8
1-A
2-D
3-D
4-B
5-B
6-C
7-A
8-D
9-C
10-B
10-C
12-B
Mikroplarla Savaş
(
T EST~9
1-D
2-D
3-A
4-B
5-D
6-C
7-B
8-A
9-A
Ç T E ST -1 0
1-C
2-A
3-B
4-C
5-D
6-B
7-A
8-D
9-A
T
1-B
2-B
3-C
4-C
5-A
6-D
7-A
8-B
9-D
T E ST -11
J
Solunum Sistemi
Ç T E ST -1 2
( T E ST -1 3
Q T E ST -1 4
1-D
2-C
3-A
4-D
5-C
6-D
7-B
8-C
9-C
10-B
1-C
2-A
3-D
4-B
5-C
6-B
7-B
8-C
9-D
10-A
11-A
1-D
2-A
3-B
4-D
5-B
6-B
7-C
8-A
9-C
10-C
11-D
Fen ve Teknoloji
)
12-A
-221 -
m
mm
Cevap Anahtarı
O
T E ST -1 5
1-D
2-A
3-B
4-D
5-A
6-B
7-C
8-D
9-D
10-C
11-C
12-A
13-B
T E ST -1 6
1-C
2-A
3-B
4-A
5-B
6-B
7-B
8-C
9-D
10-A
11-D
12-C
13-D
TEST -1 7
1-D
2-B
3-D
4-D
5-C
6-C
7-C
8-B
9-A
10-A
11-B
12-D
13-D
)
)
6. Unite: Madde ve Isı
Maddenin Tanecikli Yapısı ve Isı
TEST -1
VC
ÎC
ÎA
4-A
5-A
6-C
7-B
8-D
)
(
T E ST - 2
1-D
2-D
3-C
4-D
5-C
6-D
7-D
8-D
(
T E ST - 3
1-C
ÎA
3-A
4-A
5-C
6-D
7-D
8-C
(
T E ST - 4
1-C
2-A
3-D
4-C
5-D
6-D
7-A
8-B
(
T E ST -5
1-C
2-A
3-C
4-A
5-B
6-A
7-A
8-D
Isı Yalıtımı
(
T E ST - 6
I^Â
2-A
3-D
4-B
5-C
6-B
7-A
8-B
(
T E ST - 7
1-D
2-A
3-D
4-C
5-C
6-D
7-D
8-B
(
T E ST - 8
1-B
2-B
3-B
4-B
5-C
6-D
7-C
8-A
(
TEST-9
1-A
2-D
3-B
4-C
5-D
6-C
7-C
8-A
(
TEST-1 0
1-D
2-B
3-A
4-B
5-B
6-C
7-A
8-B
9-D
7. Ünite: Işık ve Ses
Işık
(
TEST -1
1-D
2-A
3-C
4-C
5-B
6-C
7-B
8-C
TEST - 2
1-D
2-C
3-A
4-B
5-A
6-C
7-B
8-D
9-B
(
T E ST - 3
1-C
2-B
3-A
4-B
5-A
6-D
7-A
8-B
9-B
(
TEST - 4
1-C
2-B
3-A
4-C
5-B
6-C
7-A
8-A
Ses
C
TEST - 5
1-D
2-B
3-D
4-D
5-C
6-A
7-C
8-D
(
T E ST - 6
1-B
2-D
3-A
4-C
5-C
6-D
7-A
8-C
(
TEST-7
1-A
2-D
3-B
4-C
5-B
6-D
7-D
8-C
(
T E ST - 8
1-D
2-B
3-A
4-B
5-A
6-A
7-B
8-D
(
T E ST - 9
1-B
2-B
3-D
4-C
5-C
6-A
7-C
8-D
(
T E ST -1 0
1-C
2-D
3-A
4-C
5-B
6-C
7-C
8-B
9-A
(
T E ST -11
1-B
2-A
3-D
4-C
5-A
6-D
7-D
8-D
9-B
10-A
11-D
12-A
13-B
14-C
15-D
8. Ünite: Yer Kabuğu Nelerden Oluşur?
(
TEST -1
1-A
2-B
3-A
4-D
5-B
6-B
7-D
8-A
9-D
Ç
TEST - 2
1-B
2-D
3-C
4-D
5-C
6-C
7-B
8-A
9-B
10-A
(
T E ST - 3
1-B
2-A
3-D
4-A
5-A
6-B
7-B
8-C
9-B
10-A
(
T E ST - 4
1-C
2-B
3-A
4-C
5-D
6-C
7-D
8-A
(
TEST- 5
1-B
2-A
3-A
4-B
5-D
6-B
7-D
8-C
Fen ve Teknoloji
J
)
-223-

6.sınıf zambak soru bankası

Transkript

Benzer belgeler

TEOG2 DENEME-1

6. Sınıf Paragraf-1

Genel Değerlendirme Cevaplı Test

Final Sınavı Soru ve Cevapları (A Grubu)

Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı

vize soruları

İndir - GorevdeYukselmeVeUnvanDegisikligi.Com

8. Sınıf Deneme Sınavı

TÜRKÇE SORULARI 1. Aşağıdaki sözcük