Slayt 1 - BiyoAkademi
Transkript
Slayt 1 - BiyoAkademi
GEN KAYNAKLARI KORUMA BİYOLOJİSİ GERGEDAN SUNUSU HAZIRLAYANLAR: 20090302058 BUKET ACER 20090302060 GÜLSÜM YALÇIN 20090302015 ÖZGE SEVEROĞLU GERGEDANLAR Alem:Animalia Şube:Chordata Sınıf:Mammalia Takım:Perisodactyla Familya:Rhinocerotidae Cins:'''Diceros''' Tür:D. bicornis Siyah gergedan veya Kanca dudaklı gergedan IUCN verileri IUCN Durum: [IUCN dünyanın en büyük koruma örgütüdür.Üye ülkeler, devlet kurumları ve sivil toplum örgütleri bulunmaktadır.IUCN tehdit altındaki hayvanların dünya çapındaki durumunu belirler ve onun içinde durumunu yayınlıyor. Kırmızı Listesi.] 1960 - 1970:Savunmasız 1980 - 1994:Tehlikede 1996 - 2002:Çok tehlikede(Kriter:A2abc) 2004:(kritik tehlike altında Kriterleri:A2abc 2004-2011:(Artan Nüfus Trend))IUCN 2004) 1960: 100.000 'den fazla(Emslie & Brooks 1999)Genç 1960: 70.000(Cumming ve ark 1990.) 1970: En az 65.000(Nowak 1999)Genç 1970: En az 30.000(Burton ve Pearson 1987) 1980: 15,000(Nowak 1999) 1981: 10.000 - 15.000(Cumming et al 1990.) 1984: 8800(Largen & Yalden 1987) 1986: 3800(1990 Cumming ve ark.) 1990: 3300(Kingdon 1997) 1991: 3000(Oryx 1991d) 1992: 2450(Odak 2000b) 1994: 2550(Oryx 1994b) 1995: 2410(IUCN 2004)1 1997: 2600(Emslie & Brooks 1999) 1999: 2700(IUCN 2004) 2001: 3100(IUCN 2004) 2005: 3610(. Intl Rhino Bulunan 2005.) Siyah gergedanlar gerçekten siyah mı? Hayır, siyah gergedanlar hiç siyah değildir. Türlerin büyük olasılıkla beyaz gergedan (ki tüm ya da beyaz değil) veya sıklıkla çamur banyosu sonrasında onun cilt kapakları koyu renkli yerel topraktan bir ayrım olarak isim türetir. Gergedan, gergedangiller (Rhinocerotidae) familyasından bugüne kadar soyunu sürdürebilmiş kara hayvanları içinde filden sonra en iri olan hayvan türleri. At ve eşek gibi tek toynaklılardan olan bu memeli hayvan günümüzde yalnızca Afrika, Hindistan, Malezya ve Endonezya'da yaşar. Dünyada gergedan yaşamı yayılış alanı Siyah gergedan aralığı Kahverengi - yerli, pembe - reintroduced kırmızı - tanıtıldı, turuncu - muhtemelen soyu tükenmiş, siyah - nesli tükenmiş Bu grafikte, 2010 ve 2011 rakamları tahmin etmek için, yılda% 4 büyüme tutucu bir şekil aşağıdaki tahminler sonuçlanan ilave edilir: Beyaz gergedan Nüfus 2011: 20.993 kara gergedanNüfus 2011: 1.815 Fosillerden anlaşıldığı kadarıyla tarihöncesi çağlarda Avrupa'da da gergedanlar varmış. Bu soyu tükenmiş türlerin, daha soğuk olan Avrupa iklimine uyum sağlayabilmek üzere yumuşak tüylü bir postla örtünmüş olduğu da gene fosillerden anlaşılmaktadır. Bugün doğada yabanıl yaşamlarını sürdüren gergedanların sayısı iyice azalmıştır. Bunun nedeni bir yandan insanların yerleşmesi sonucunda doğal yaşam alanlarının daralması, bir yandan da özellikle boynuzları için gergedanların kaçak olarak avlanmasıdır. Gergedanların boynuzu öbür hayvanlarınki gibi kemikten değil, saç, kıl ve tırnakların yapısındaki (keratin) denen lifsi bir proteinden oluşmuştur. Bazı Asya ülkelerinde bu boynuzların doğaüstü güçler taşıdığına inanılır. Kara gergedan kendini iri ve değerli boynuzları sayesinde çok iyi korur. Ama neslini tehlikeye atan da bu boynuzlarıdır. Yemenli şeyhler için bu boynuzlar bıçak sapı olarak kullanılır. Çin tıbbında öğütülmüş gergedan boynuzunun her hastalığa iyi geldiği söylense de aslında hiçbir hiçbir etkisi yoktur. Kara gergedan bu boynuzları, yüksek hızı ve iri cüssesi sayesindeAfrika'nın beş büyüklerinden beşincisidir. Dünya Korunma Birliği (IUCN) tarafından hazırlanan kırmızı listede, kara gergedan, nesli kritik tehlikede olarak sınıflandırlmıştır. Dünyada sadece 3600 siyah gergedan kalmıştır. Bugünkü gergedanların, üçü Asya'da, ikisi Afrika'da yaşayan beş türü vardır. Bunların hepsi iri yapılı, kısa ve kalın bacaklı hayvanlardır. Ayaklarında tek bir toynakla (geniş ve kalın tırnakla) çevrili üçer parmak bulunur. Kafaları iri ve ağır, kulakları geniş, ucu püsküllü olan kuyrukları ince ve oldukça kısadır. Son derece kalın olan derileri, kulaklarının tepesindeki tüy tutamları ile kuyruk püskülleri dışında tümüyle çıplaktır. Türleri ayıran en önemli fark burunlarının üstündeki boynuzların bir ya da iki tane olmasıdır. Otçul hayvanlar olan gergedanlar genellikle tek başlarına ya da aile grupları halinde geniş otlaklarda, çalılık ve bataklık bölgelerde yaşarlar. Görme duyularının zayıf olmasına karşılık koku alma ve işitme duyguları çok gelişmiştir. Hayvanlar arasında kendilerinden daha güçlü düşmanları olmayan gergedanlar insanla karşılaştıklarında da genellikle kaçarlar. Ama bazen kızgın bir erkeğin ya da yeni doğurmuş bir dişinin alışık olmadığı bir koku ya da sesle uyarıldığında körlemesine saldırdığı olur. Gergedan bütün iriliğine karşın hiç de hantal bir hayvan değildir. Saatte 45 km hızl koşabilir ve bu körlemesine koşu sırasında koca gövdesinden hiç beklenmeyen bir çeviklikle bir anda yönünü değiştirebilir Gergedanda ter bezleri bulunmaz. Sulak yerlerde yatarak serinler. Gergedanın rengi kirli siyahtır.Gergedanın derisi kuru, gayet sert ve kalındır.Yerliler, bundan dayanıklı kalkanlar yaparlar. Kuyruklarının ucunda ipek gibi parlak ve sert kıllar bulunur.Cildi son derece sert olduğundan, en keskin kılıç ancak birkaç defada kesebilir. Bilhassa omuz ve kalça bölgelerinde geniş kıvrımlar yapan deri kısımlarının kalınlığı 5 santimetreyi bulur. Afrika kara gergedanı, ağaç ve çalılıkların filiz hâlindeki dal ve yapraklarıyla beslenir. Uzayıp incelen üst dudağıyla taze sürgünleri kavrayıp, ön dişleriyle keserek yer Gergedanın en büyük düşmanı, insanlardan sonra sinek ve kene gibi deri parazitleridir. Bunlar deri kıvrımları arasına yerleşerek etleri arasına kadar sokularak hayvanı huzursuz ederler. Bunlardan kurtulmak için bataklıklara yatar, vücudunu çamura bulayarak buraları tıkar ve böcekleri boğar.Ayrıca derilerindeki kene gibi parazitleri yemek için sırtlarına konan kuşlara tepki göstermez. Gergedanlarla ortak yaşayan bu kuşlar bir tehlike karşısında çığlıklarıyla gergedanı uyarırlar. Çamur banyosu Kara Afrika Gergedan'ı saatlerce su birikintisinin çamurunda yuvarlanır durur. Çamur banyosundan sonra gergedan çalılıkların arasında döner. Çamur bulamadığı zaman kumların ya da toz toprağın içinde yuvarlanır. Gergedan yaşadığı alanının sınırlarını dışkıyla belirler. Asalak yiyici kuşlar ise her zaman gergedana eşlik ederler.Kara Afrika Gergedan'ı çok sık ve dikenli çalılıkların arasında kendine yol açar. Özellikle küçük yapılı hayvanlar bu geçitten yararlanarak kendilerine yiyecek ararlar. Rakamlarla gergedan 4600 kilo: Bu en ağır olanının kilosudur. 5 metre boyunda 2 metre yüksekliğindeki bu gergedan kara gergedandır. Yaş 45: Bu en yaşlı gergedanın yaşıdır. Bu bir Hint gergedanıdır. 75 adet: Bu Cava'da yaşamakta olan gergedanların sayısıdır. Bu gergedanlar bütün gergedanlar arasında en az rastlanılanlarıdır. Yükseklik 1,5 metre:Bu Sumatra gergedanının yüksekliğidir, ağırlığı 500 kilodur. Bu gergedanların en küçüğüdür. 800: Bu Sumatra'da yaşamakta olan ve geride kalan son gergedanların sayısı. Hassas bir kulak Gergedanların kulakları tüp biçimindedir. En küçük bir gürültüyü işitebilmek için her yöne çevrilir. Koklama duyusu gergedanın en gelişmiş duyusudur. Geceleri yolunu, yemek istediği bitkileri ya da öteki gergedanları bulmasına yardım eder. Soy içi üremede genetik bozukluklardan dolayı gergedanın bir kulağı yok Kuşların tüneği Hemen hemen her gergedanın sırtında asalakla beslenen 3 ya da 4 tane küçük kuş görülür. Bu kuşlar gergedanın derisine yapışmış olan keneleri yiyerek beslenirler. Böylece bu küçük kuşların karnı doyar, gergedan da kenelerden kurtulur! gergedan yavrusu Dişi gergedanın gebelik süresi 13-18 aydır. Genellikle tek yavru doğurur.Yavrusunu iki yıl emzirir. Yavru 3-5 yılda erginleşir. Yavruyken yakalanarak hayvanat bahçelerinde evcilleştirilebilir. 50 yıl kadar yaşayanları vardır.Bir gergedanın burnundaki sivri boynuzu, yavrusunu tehdit eden herhangi bir yırtıcı hayvana karşı kullanılacak kadar büyük ve tehlikelidir. Gergedanlar boynuz ve birçok organlarının tıbbi öneminden dolayı bir katliam şeklinde avlanarak tüketilmektedirler. Asya ülkeleri insanlarının birçoğu gergedan boynuzunun, idrar bölgesindeki hormonları çalıştırdığına ve cüzzama iyi geldiğine inanırlar. 1978’de Japonya, 750 kilo gergedan boynuzu ithal etti. Bundan yılan ısırmasından kansere kadar çeşitli ilaçlar elde ettiler. Derisi, azı dişi ile öğütülüp su ile karıştırılarak ateş düşürmede kullanılır. Bir tek gergedandan sağlanan kazanç, bir çiftçinin hayatı boyunca olan kazancından fazladır. Sumatra’da bütün bir boynuz, yeni bir Amerikan arabası ile değiştirilmektedir. Köylüler her sabah Delhi Hayvanat Bahçesinde, birkaç damla gergedan idrarı için şişelerle sıraya girerler. Gergedan idrarı içtikleri taktirde, gençliklerinin korunacağına inanırlar Gergedanların Soyu Tükeniyor Cenevre(İÜHA)-Dünya genelinde soyu tükenen memeli hayvanların listesi belirlendi. Buna göre; gergedanların soyu aşırı avlanmadan dolayı tükeniyor BBC’nin verdiği habere göre; dünya üzerinde bulunan memelilerden yüzde 25’inin soyları risk altında bulunuyor. Buna bağlı olarak Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği, soyu tükenmekte olan hayvan ve bitkilerin bir listesini yaptı. “Kırmızı Liste” adı verilen bu raporda Batı Afrika’daki siyah gergedanların aşırı avlanma sonucu soylarının tükendiği belirtildi. Rapora göre, Avrupa Kara Gergedanı ve Java Gergedanı da risk altında bulunan türler arasında. Yetkililer, Vietnam’da bulunan son Java Gergedanı’nın kaçak avcılar tarafından geçen yıl öldürüldüğünü ve bu gergedanların bir kısmının Endonezya’daki Java Adası’nda bulunduğunun fakat hızla sayılarının azaldığını söylüyor. Gergedanların soyu 2025'te tükenebilir! Son yıllarda rekor düzeye ulaşan yasadışı gergedan avı, soyu tükenme tehlikesi altındaki bu hayvanın kısa süre içinde yeryüzünden tamamen silineceği endişelerini su yüzüne çıkardı. Tahminler gerçeğe dönüşürse dünya, doğal yaşamı koruma hareketinin ortaya çıkmasından bu yana yaşanan ilk büyük yok olma vakasıyla karşı karşıya kalacak. Zira Güney Afrika’da bir hafta içinde boynuzları için avlanan gergedan sayısı, bundan on yıl önce bir yılda öldürülen gergedan sayısından fazla.Vahşi hayvanların avlanmasına karşı çalışmalar yürüten TRAFFIC örgütü, 2011 yılında 2 bin 500 fil ve 443 gergedanın öldürüldüğünü açıkladı. 2007 yılında 13 gergedan öldüğü, 2008’de sayının 83’e çıktığı, bir yıl sonra ise 122’ye ulaştığı belirtiliyor. Geçen sene 448 gergedan hayatını kaybederken bu yıl daha şimdiden 341 gibi bir rakam karşımıza çıkıyor. Bazı uzmanlar böyle devam ederse 2025’te hiç gergedan kalmayacağı görüşünde. Peki ne yapılması gerekiyor? Kaçak avcılık mücadele için kaynakların daha koordineli çalışmaları ve kullanımı, Daha fazla bilgi ve daha güvenilir bilgiye erişim, İlgili yerlerde daha etkili insanlar Daha iyi eğitilmiş saha personeli, gergedan kaçak avcılık kovuşturma zaman ve cümleler açısından önemi yüksek olan daha verimli bir yargı sistemi, iyi hazırlanmış kovuşturma, daha iyi bir olay yeri yönetimi ve soruşturma daha iyi delil toplama ve yönetimi gelişmiş izleme ve yasal uygulama, artmış kamu eylem ve desteği Bu durdurmak için büyük bir siyasi irade. Koruma Eylemleri Türler1975 yılından beri CITES Ek I dahil, ve yasal olarak tüm dizi eyaletlerde korunmuştur. Bu türün korunması için kapsamlı bir uluslararası işbirliği programı Endonezya ve Malezya da yürütülen yerinde faaliyetlerle ile uygulanmaktadır. Başlıca hedefleri geliştirmek ve dağıtmak etkili anti-kaçak avcılık takımları ve programı yönetmek ve sürdürmek için koordinasyon kapasitesini sağlamak için vardır. Rhino Koruma Birimleri (RPU) Sumatra kaçak avcılık durma bir force major olmuştur. Birçok kuruluş, Endonezya Hükümeti de dahil olmak üzere, bu birimler ile katılıyor. Bu türün devam edebilmesi için de anti-kaçak avcılık programlarının genişletilmesi ve güçlendirilmesi en önemli önceliğimizdir. Endonezya ve Malezya türler için yönetilen üreme merkezleri geliştirmek için devam eden çabaları da vardır. Başarılı bir 2001 yılında Cincinnati Hayvanat Bahçesi'nde doğan ve 2004 dahil olmak üzere bu tür için esaret yetiştirme tekniklerindeki en son gelişmeler olmuştur. Bu yavrular biri Sumatra bir ıslah merkezine geri devredilmiştir. Kalan nüfus durumunu belirlemek için kuzey Myanmar anketlerine de ihtiyaç vardır. İspanyol tasarımcı Maximo Riera’nın son çalışması ‘Rhino Chair (gergedan sandalye)’, o hayvanlarla mobilyayı birleştiren tarzın son temsilcisi. Bu çalışmasında Riera, doğanın sınırlarını ve gücünü ortaya koymak için ana obje olarak gergedanı seçmiş. Sandalye tasarımının fikir aşamasında Riera tasarımında yer alan hayvanın ona kattığı ihtişamı ve görkemli gücü ortaya koyabilmesi açısından çalışmasını çok büyük bir özenle boyutlandırmış. Dünya Doğal yaşam fonu (WWF), altından bile değerli boynuzları için avlanan gergedanları korumak için yeni bir yöntemi uygulamaya soktu.Dur durak bilmeyen avcıların, elinden kurtarılan yaklaşık 1 buçuk tonluk gergedan, helikopterle güvenli bölgeye taşındı.Nakil anları ise operasyonun büyüklüğünü gözler önüne serdi!!! KAYNAKÇA 1-)Richard E. Leakey, The Making of Mankind, Michael Joseph Limited, London, 1981 2- )William R Fix,. The Bone Peddlers, Macmillan Publishing Company: New York, 1984 3-)http://www.vidivodo.com/video/havadan-gergedan-naklishowhaber 4 -)"IUCN2008/IUCN SSC African Rhino Specialist Group 5-)www.nationalgeographic.com.tr/ngkids