İndirmek için tıklayınız.
Transkript
İndirmek için tıklayınız.
. . . IYI KITAP SUBAT 2013 SayI 48 . . Ücretsizdir www.iyikitap.net . . . . Aylik Okul Öncesi, Çocuk ve Gençlik Kitaplari Gazetesi Cadılar, cambazlar, ucubeler… Türkçede çıkan iki kitabıyla tanıştığımız Marie Desplechin ilginç bir yazar. Hem Küçük Cadı Yeşil’de hem Cambazlar’da sıradışı insanların öykülerini kendine has üslubuyla, hiç yadırgatmadan anlatıyor. İyi Kitap’ta bu ay… Şubat ayı tatil ayı. Dosya konumuzu tatilde okumaktan hoşlanacağınız gayet eğlenceli kitaplardan seçtik. Eğlenmezseniz, gülmezseniz paralar iade… Kapak röportajında sizi bir Fransız yazarla tanıştırıyoruz. Türkçede yayımlanan iki kitabındaki farklı üslubu, sıradışı konu ve karakterleriyle Marie Desplechin’i biz çok merak ettik. Merak etmekte haklıymışız, röportajı okuyunca ne kastettiğimizi anlayacaksınız. Verdiği cevaplar düşündürüyor, belki edebiyattan çok hayat üzerine… Üşenmedim, saydım, bu ay tam 32 kitap tanıtmışız size. Eh, içlerinden illaki biri size göredir. Siz de üşenmeyin, okuyun. Hem tatildesiniz nasıl olsa… GR÷XPOX o oRFXN DQQHVL JD]HWHFL \D]DU 0DULH 'HVSOHFKLQ LON NLWDEÕQÕ ¶WH \D\ÕPODPÕú dRFXNODU YH \HWLúNLQOHU LoLQ \D]Õ\RU 7UNoH\H.oN&DGÕ<HúLODGÕ\ODoHYULOHQ YH ELU DQQH LOH NÕ]Õ DUDVÕQGDNL HUJHQOLN oDWÕúPDODUÕQÕ E\FON FDGÕOÕN PRWLÀHUL HWUDIÕQGD DQODWWÕ÷Õ NLWDEÕ )UDQVD¶GD RNXOODUGD PIUHGDW NDSVDPÕQGD RNXWXOX\RU$QQH NÕ] DUDVÕQGD HUJHQOLNWH\DúDQDQNLPOLNYHUROoDWÕúPDODUÕQÕ EDúDUÕ\OD HOH DODQ \D]DU X]ODúPDQÕQVD÷ODQPDVÕQGDYHJHQHORODUDNoRFXNODUÕQE\PHVLQGHNXúDNODU DUDVÕLOLúNLOHULQ|QHPLQLYXUJXOX\RU 1HVLQ<D\ÕQODUÕWDUDIÕQGDQGLOLPL]H ND]DQGÕUÕODQVRQNLWDEÕ&DPED]ODULVH (PPDQXHOOH +RXGDUW¶ÕQ oL]GL÷L SRUWUHOHUH\D]GÕ÷ÕNÕVD|\NOHUGHQROXúX\RU %LU VLUNWH oDOÕúÕS \DúD\DQ VÕUDGÕ- úÕ LQVDQODUÕ YH DUDODUÕQGDNL LOLúNLOHUL DQODWDQ EX |\NOHU LQVDQÕQ NHQGLQL ROGX÷X JLEL NDEXO HWPHVLQLQ |QHPLQL YXUJXOX\RU .LWDEÕQ JHUHN UHVLPOHUL JHUHNVH |\NOHUL GúJFQQ VÕQÕUODUÕQÕ]RUOX\RUKHU\DúWDQRNXUDHGHEL\DWÕQ NH\¿QL \DúDWÕ\RU %X LOJLQo \D]DUÕGDKD\DNÕQGDQWDQÕPDQÕ]LoLQ« 7UNoHGH NÕVD VUH |QFH oÕNDQ NLWDEÕQÕ] .oN &DGÕ <HúLO¶GH oRN HVNL DPD ELU \DQGDQ GD oRN PRGHUQELUVRUXQXNXúDNoDWÕúPDVÕQÕ DQQH-NÕ] LOLúNLVL ED÷ODPÕQGD HOH DOPÕúVÕQÕ]gWH\DQGDQPRGHUQoD÷GD JHoHQELU|\N\E\FONE\ FDGÕOÕNJLELDUNDLNWHPDODUoHUoHYHVLQGH|UPúPRGHUQRODQLOHDUNDLN RODQÕELUDUD\DJHWLUPLúVLQL]%|\OH ELU VRUXQX DQODWPDN LoLQ FDGÕOÕN WHPDVÕQÕ QL\H WHUFLK HWWLQL]" %X WHPD VL]LQ LoLQ QHOHUL VLPJHOL\RU" %HQ EX KLNk\H\L EDúODQJÕoWD ELU ³E\F KLNk\HVL´ DQODWPD\Õ GúQHUHN \D]PDGÕP .Õ]ÕP R G|QHPGH RQ \DúÕQGD\GÕ YH HUJHQOL÷H JLUPH\H KD]ÕUODQÕ\RUGX.LWDEÕQEDúÕGR÷UXGDQ GR÷UX\D EHQLP R G|QHPNL GX\JXODUÕPGDQ HVLQOHQGL .Õ]ÕPOD DUDPÕ]GD QHOHU ROX\RU" %HQ DQQHQLQ EDNÕú DoÕVÕQÕEHQLPVHUNHQNHQGLQLROXúWXUPDN LoLQ úDUW RODQ EX ]ÕWOÕN HYUHVLQGHQ NHQGLPLQ GH JHoPLú ROGX÷XPX XQXWPDGÕP %\FON WHPDVÕ ³GR÷DOOÕ÷ÕQGD´ JHOGL %HQFH KHU oRFXN KDWWD KHU \HWLúNLQ VSHU JoOHU JQGHOLN KD\DWÕQ E\OH\LFLOL÷L JL]HPLQ oHNLFLOL÷L JLEL NDUúÕ NRQXOPD] FD]LEHOHUL RODQ R HYUHQH GX\DUOÕGÕU 6RQ GHUHFH J|] NDPDúWÕUÕFÕ YH oRN oD÷GDú RODQ +DUU\ 3RWWHU¶D GHN HGHEL\DWWD PHYFXWE\FONKLNk\HOHULQLQPLNWDUÕQD EDNPDN\HWHU$\UÕFDLQVDQOÕNWDULKLQGH E\FO÷Q JHQHOOLNOH NDGÕQODUD DWIHGLOPHVLQLQ QHGHQL NXúNXVX] NL NDGÕQODUÕQ $\¶ÕQ JF G|QJOHULQ G]HQOLOL÷L JLEL oRN NDGLP NXUDOODUD LWDDW HGHU J|]NHQ HVUDUHQJL] ELU EHGHQOHULQLQ ROPDVÕ YH GR÷D\D DLW ROPDODUÕGÕU øQVDQOÕN WDULKLPL] ER\XQFD J|UOHQVHPEROLNELU\DSÕGÕUEX 2 $QQH 8UVXOH HUNHNVL] ELU \DúDP$ GDQ JD\HW PHPQXQNHQ NÕ]Õ <HúLO KLo GH |\OH GúQP\RU YH DQQHVLQLQ RQD oL]GL÷L NDGHULQ SHN oRN \|QQH \|Q ROGX÷X JLEL EDEDVÕ]OÕN NDUDUÕQD GD LV\DQ HGL\RU <HúLO¶OH DQQHVL DUDVÕQGDNL DUDV EX oDWÕúPDODU VDGHFH HUJHQOLNWHQ PL ND\QDNODQÕ\RU" <RNVD JHQO EDúND EDúN HWNHQOHU GH V|] NRQXVX PX" *HUL\H G|QS EDNWÕ÷ÕPGD<HúLO¶LQ * LV\DQÕQÕQLNLG]H\GHROGX÷XQXV|\LV\ OH\HELOLULP gQFHOLNOH E\PH YH OH\ NDGÕQ ROPD \NPOO÷\OH NDUúÕ N NDUúÕ\DJHOGL÷LQGHQ³DQQHVLJLEL´ N ROPD\ÕUHGGHGL\RU.HQGLELUH\VHORO OL÷LQLYHNDGÕQOÕ÷ÕQÕNHQGLQFH\DúDPÕOL÷LQ QÕQ QÕQ\ROXQXEXODELOPHNLoLQGLUHQL\RU %X %X EDQD DQQH-NÕ] LOLúNLOHULQLQ oRN NODVLNELUúHPDVÕJLELJHOL\RU.Õ]NOD ODUDQQHOHULQGHQX]DNODúPDOÕGÕUNL OD NLP NL ROGXNODUÕQÕ ELUD] GDKD L\L ELOGLNOHULQGH ELU \HWLúNLQ RODUDN RQD GL JHUL JHUL G|QHELOVLQOHU $\UÕFD EHQ NDUúÕ oÕNPÕú \D]JÕODU DQODWDQ KLNk\HOHU úÕ oÕ \D]PD\ÕYHEDQDGDE|\OHOHULQLQDQODWÕOPDVÕQÕ VHYHULP 6L]GHQ IDODQFD NLúLROPDQÕ]¿ODQFD\HUGH\DúDPDQÕ] LVWHQLU YH VL] ROD\ODUÕQ E|\OH FHUH\DQ HWPHPHVLQHNDUDUYHULUVLQL]%LUURPDQ\DGD¿OPLoLQQHJ]HOELUROD\ |UJV GH÷LO PL" .HQGLVLQH GD\DWÕOPDNLVWHQHQ\D]JÕ\ÕUHGGHGHUHNNHQGL \D]JÕVÕQÕ LQúD HGHQ NLúL LVWHU LVWHPH] ELU NDKUDPDQGÕU EDúÕQD LVWHU LVWHPH] PDFHUDODU JHOLU NHQGLPL]L LVWHU LVWHPH]RQXQOD|]GHúOHúWLULUL]6RQUDEX \D]JÕ\OD X]ODúPDN YH RQX NHQGLQFH \DúDPDN PPNQ ROXU<HúLO¶LQ \ROX EXGXU.ÕVDFDVÕRELUE\FGUDPD NHQGLWDU]ÕQGD <HúLO¶HJ|UHNHQGLROPDNDQQHVLQH NDUúÕ oÕNPDNWDQ YH E\NDQQHVL\OH LWWLIDNWDQ JHoL\RU %HQ ROD\ODUÕ E|\OH \DúDGÕP YH oHYUHPGHNL ELUoRN NDGÕQ GD E|\OH \DúDGÕ %\NDQQHOHULPL] NHQGLPL]L \DUDWPDPÕ]GD EL]OHUH oRN \DUGÕPFÕ ROGXODU $QQH\OH LOLúNL oRN NDUPDúÕNWÕU]DPDQÕQJHoLúLDQQHOHULQ EHNOHQWLOHUL JQGHOLN KD\DWÕQ D÷ÕUOÕ÷Õ H÷LWLP J|UHYOHUL EDNÕPÕQGDQ NDUPDúÕNWÕU %\NDQQH\OH KHU úH\ GDKD EDVLWYHGDKDPXWOXGXU%\NDQQHQLQ VWOHQHFH÷L H÷LWLP J|UHYL \RNWXU oRFXNODUHNDEHWKDOLQGHGH÷LOGLUJHQHOOLNOH LKWLUDVODUÕ \DWÕúPÕúWÕU 7RUXQX\OD LOLúNL\L ID]OD ND\JÕ GX\PDGDQ YH E\N ELU J|QO UDKDWOÕ÷Õ\OD NDEXOOH \DúD\DELOLU %\NDQQH YH E\NEDEDQÕQ UROQH LQDQÕ\RUXP $VOÕQGD oRFXNODUÕQDQQHEDEDVÕROPD\DQDPD RQODUÕQoHYUHVLQGHNLEWQR\HWLúNLQOHULQ UROQH GH LQDQÕ\RUXP 7RSOXP oRN VD\ÕGD ROPDVÕ JHUHNHQ oRFX÷XQ E\PHN LoLQ PWWH¿NOHUH LKWL\DFÕ YDUGÕU EX ED÷ODUÕ ³o|]\RUVD´ GDKD PXWVX] ROPDPÕ]D úDúPDPDOÕ $LOH \DSÕODUÕ JHoPLúWH ROGX÷XQGDQ GDKD JoV]VH GRVWODUÕPÕ]OD oHYUHPL]OH JYHQ YH \DNÕQOÕN ED÷ODUÕ NXUPDPÕ]Õ YH\UHNED÷Õ\ODED÷OÕDLOHOHU³NXUPDPÕ]Õ´HQJHOOH\HQELUúH\\RNWXU<DúOÕ ERúYDNWLRODQNLEDUELUNRPúXE\NDQQHUROR\QD\DELOLUYHWRUXQODU³HYODWHGLQPHNWHQ´NHQGLGHPXWOXOXNGX\DELOLUøú\HULQGHNLJHQoELUPHVOHNWDú $QQHDQQH $QDVWDERWWH DQQH-NÕ] DUDVÕQGDNL oDWÕúPDGD WHFUEHOHULQLQ GH HWNLVL\OH ELU DUDEXOXFX URO R\QX\RU 2 ROPDVD <HúLO HUJHQOL÷H R NDGDU UDKDW JHoHPH\HFHN DVOÕQGD D\UÕOPD] ELU SDUoDVÕ RODQ FDGÕOÕ÷Õ\OD EDUÕúDPD\DFDN &DGÕOÕ÷ÕQ VDGHFH DQQHVLQLQ KD\DWD JHoLUGL÷L ELoLPGHQ LEDUHW ROPDGÕ÷ÕQÕ RQXQ GD NHQGLQH KDV ELU FDGÕ RODELOHFH÷LQL DQOD\DPD\DFDN .DGÕQODU LoLQGH NXúDNODU DUDVÕ EX DNWDUÕP YH LúELUOL÷L KDNNÕQGD QHOHU V|\OH\HFHNVLQL] QH GH ROVD PRGHUQ WRSOXPGD EX WLS ED÷ODU JLGHUHN \RN ROX\RU" . . . IYI KITAP"ZML:BZHO4àSFMJ:BZOBEFUCBTMNʰUSÃDSFUTJ[EJS*44/ İmtiyaz Sahibi:5VEFN&ʓJUJN)J[NFUMFSJ4BOBZJWF5JDBSFU"ɮBEOBɗTB"ZLBOBUYayın Yönetmeni:ɗMLF"ZLBOBU±BN Sorumlu Yazı İşleri Müdürü:;BSJGF#JMJ[Grafik Tasarım ve Uygulama:"ZOVS4BSCàZàL Baskı ve Cilt:&SUFN.BUCBB İrtibat Adresi:4L/P"MTBODBL,POBLɗ[NJSTel: XXXJZJLJUBQOFUe-posta: [email protected] ɗZJ,JUBQt±PDVL(FOÎMJL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU ELU WU DPFD RODELOLU NHQGL VHoWL÷L YH RQX VHoHQ ELU DLOH\H JLUPHNWHQ PXWOXOXN GX\DELOLU %HQ PXWOXOX÷XQ KHU ]DPDQ YHULOL ROPDGÕ÷ÕQD \DUDWÕOGÕ÷ÕQD JHUoHNWHQ LQDQÕ\RUXP .oN &DGÕ <HúLO )UDQVD¶GD RNXOODUGD PIUHGDWD DOÕQGÕ %X VL]L úDúÕUWWÕ PÕ" 6L]FH EX WHUFLKLQ VHEHEL HEL QH\GL" <HúLO¶LQ JHQLú ELU RNXU NLWOHVL EXOXOPDVÕQD úDúÕUPÕúWÕP 0LOOL (÷LWLP WDUDIÕQGDQ VHoLOPHVLQH GH <HU \HULQLQGHQ R\QDWDFDN ELU \DQÕ ROPD\DQ oRN PDKUHP NoN ELU KLNk\H \D]GÕ÷ÕP ÷ÕP KLVVLQGH\GLP 'úQQFH oRFXNODNODUÕQ NHQGL oRFXNOX÷XQX KDWÕUOD\DQ RQ \DúÕQGD ELU oRFX÷XQ DQQHVL WDUDIÕQGDQ GDQ \D]ÕOPÕú EX |\NQQ VDPLPL\HWLQH LQH GX\DUOÕ ROGXNODUÕQÕ DQOÕ\RUXP 0LOOL OOL (÷LWLP¶LQ WHUFLK JHUHNoHVLQGH VDQÕÕ\RUXP KLNk\HQLQ DQODWÕ VLVWHPL HWWNHQ ROGX 7HN ELU KLNk\H G|UW D\UÕ UÕ EDNÕú DoÕVÕ %X ELU PHWLQGHNL DQOD-WÕFÕ VRUXQXQX KRú ELU úHNLOGH LQFHOH-PH LPNkQÕ VXQX\RU *HOHOLP 7UNoHGHNL LNLQ-FL NLWDEÕQÕ]D &DPED]ODU ELUU VLUNWH oDOÕúDQ NDUDNWHULQ NÕVD ÕVD KLNk\HOHULQGHQ ROXúX\RU %LU $OPDQ PDQ SUHQVHVL RODQ YH HUNHNOHULQ FD]LEHEHVLQH GD\DQDPDGÕ÷Õ VDNDOOÕ NDGÕQ VLQHN WHUEL\HFLVL ER\X ELU WDú EHEHNWHQ GDKD X]XQ ROPD\DQ &H]D\LU %HUEHULVL )DWLKD ELUELUOHULQH WDPDPHQ ]ÕW NDUDNWHUOHUH VDKLS 6L\DP LNL]OHUL GQ\DQÕQ HQ JoO DGDPÕ ROXS NDOEL ELU oLoHN NDGDU NÕUÕOJDQ RODQ $OH[ \DODQ V|\OHPHGHQ GXUDPD\DQ YH ELU 8UXUX NXúX\OD \DúD\DQ NROVX] EDFDNVÕ] 3DYHO« +HSVL GH VÕUDGÕúÕ YH EHONL GH WRSOXP LoLQGH ³JDUDEHW´ RODUDN QLWHOHQHELOHFHN NLúLOHU øQVDQÕQ KD\DOJFQ ]RUOD\DFDN ELU ]HQJLQOLN V|] NRQXVX |\NOHUGH YH NDUDNWHUOHUGH 1HUHGHQ DNOÕQÕ]D JHOGL E|\OH VLUN KLNk\HOHUL" %HQ DOEPGHNL KLNk\HOHUL (PPDQXHOOH +RXGDUW¶ÕQ oL]LPOHULQGHQ \ROD oÕNDUDN \D]GÕP dRN JoO HYUHQH VDKLS ELU VDQDWoÕ %HQ GH EX HYUHQH GkKLO ROGXP dL]LPOHUL HOLPH JHoWLNoH \D]GÕP EX NROD\ ROGX÷X NDGDU H÷OHQFHOL GH ROGX 6LUN WHPDVÕQÕ R VHoPLúWL )DUNOÕ ³FDQDYDUVÕ´ NLúLOLNOHUGHQ oRN HVLQOHQGL YH EX WHUFLKWH GH EXQX |QH oÕNDUGÕ %HQ RQXQ DoWÕ÷Õ \ROGDQ \UGP DPD VH\DKDW HGHQ ELU VLUNLQ JHQHOOLNOH G|UW ELU WDUDIWDQ JHOPH VDQDWoÕODUGDQ ROXúWX÷XQX GD DNOÕPGDQ oÕNDUPDGÕP )DUNOÕOÕ÷ÕQ ELU GL÷HU ER\XWX GD EHGHQOHU JHOHQHN J|UHQHNOHU ONHOHU <D]PD\D EDúODGÕ÷ÕPGD *DEULHO *DUFLD 0DUTXH]¶LQ <]\ÕOOÕN <DOQÕ]OÕN¶ÕQÕ WHNUDU RNX\RUGXP $GODUOD \D]JÕODUOD GROX R HYUHQ EHQL E\OHPLúWL 0HWLQOHULQ EXQXQ L]LQL WDúÕGÕ÷Õ GúQ\RUXP ú \ g]HOOLNOH KHU ELULPL]LQ NXWVDO ELU \DQ LoHUGL÷LQL GúQ\RUXP +Lo NLPVH ELU EDúNDVÕQÕQ \HULQH JHoHPH] ELU EDúNDVÕ\OD NÕ\DVODQDPD] ELOH +HUNHV NHQGL LoLQGH ELULFLN ELU DOHY WDúÕU %X RQXQ LQVDQOÕN SD\ÕGÕU (÷HU GLNNDW HGHUVHN RQXQ SDUÕOGDGÕ÷ÕQÕ J|UHELOLUL] +HP +H oRFXN KHP \HWLúNLQ NLWDSODUÕ \D]Õ\RUVXQX] 6L]LQ LoLQ DUDGD ELU \D] IDUN YDU PÕ" 'DKD 'D oRN oRFXNODU LoLQ \D]Õ\RUXP %XQX %XQXQ QHGHQL NXúNXVX] NL RQODUOD ELUOLNWH RROPD\Õ VHYPHP RQODUÕQ FRúNX YH \DU \DUDWÕFÕOÕN NDSDVLWHOHULQH WRSOXPVDO QR QRUPODUD GDLU KLVOHULQLQ FÕOÕ]OÕ÷ÕQD KD KD\UDQ ROPDPGÕU <HWLúNLQOHU LoLQ NXUJX \DSPD\D VRQ YHUGLP GL\HNX ELOLULP 2QODU LoLQ ³JHUoHN KLNk\HOHU´ ELOLUL \D]Õ\RUXP \D]Õ\ dRFXNODU LoLQ \D]PDN NHQGL oRFXNdR OX÷XQD G|QPH\L EWQ R \ÕOODUÕQ HYOX÷X UHQL\OH GX\JXODUÕ\OD L]OHQLPOHUL\OH UHQL EXOXúPD\Õ JHUHNWLULU %X VRQUDGDQ EXOX EL]L EL] EXQFD PHúJXO HGHQ KHU úH\L \HWLúNLQ WLúN FLQVHOOL÷LQL PHVOHNL EDúDUÕ\Õ WRSOXPVDO KÕQFÕ GÕúODU dRFXNODUÕQ WRS ND\JÕODUÕ oRN IDUNOÕGÕU ND $\UÕFD NHQGL V|] GD÷DUÕQÕQ NHQGL ]HNkQÕQ NHQGL NOWUHO UHN IHUDQVODUÕQÕQ VDUKRúX ROPDGDQ I PPNQ ROGX÷XQFD L\L \D]PDP \Õ ELOPHN JHUHNLU %XQODUÕ NHQGL ]HNkODUÕQÕQ NDUúÕOÕ÷Õ RODUDN J|UHQ \HWLúNLQOHUGHQ IDUNOÕ RODUDN oRFXNODU EXQODUD DOGÕUPD] dRN L\L ELU JHQoOLN \D]DUÕ RODQ 7LPRWKpH GH )RPEHOOH¶LQ GHGL÷L JLEL ³<D]GÕ÷ÕQÕ] EX NLWDEÕQ EHONL ELU oRFX÷XQ \DúDPÕQGD RNX\DFD÷ÕLONNLWDSROGX÷XQXDVODXQXWPDPDOÕVÕQÕ]´ %X oRN E\N VRUXPOXOXN LQVDQÕ oRN GD PWHYD]Õ NÕODU« %X KLNk\HOHUGHNL WP NDUDNWHUOHULQ HQ |QHPOL |]HOOL÷L EHQFH NHQGLOHUL ROPDNWDQ JD\HW PHPQXQ ROPDODUÕ 6ÕUDGÕúÕOÕNODUÕ\OD \D GD WXKDÀÕNODUÕ\OD JD\HW EDUÕúÕNODU ³+HSLPL] EDúNDODUÕQD EHQ]HPH\HQOHU YH EXQX SHN NDID\D WDNPD\DQODU DLOHVLQLQ ELU \HVL\GLN .DGHULPL]GH VÕUDGDQ LQVDQODUÕ úDúÕUWPDN E\OHPHN YH NRUNXGDQ WLWUHWPHN \D]ÕOÕ\GÕ 2QODUD EHQ]HPHN GH÷LO´ GL\RU \D NLWDSWDNL ELU NDUDNWHU« .oN Küçük Cadı Yeşil &DGÕ <HúLO¶GH GH Marie Desplechin VÕUDGÕúÕ DPD IDUN- ±FWJSFO4JCFM±FLNFO OÕOÕNODUÕ\OD EDUÕúÕN 5VEFN:BZOMBSTBZGB RODELOPH WHPDVÕQÕ LúOHPLúWLQL] )DUNOÕOÕN D\QÕOÕN QRUPDOOLN VÕUDGÕúÕOÕN EXQODU VL]LQ LoLQ QH LIDGH HGL\RU" +HSLPL]LQ \DOQÕ]Marie Desplechin FD IDUNOÕ ROPDNOD NDOPDGÕ÷ÕPÕ]Õ GDKDVÕ KHU ELULPL]GH WXKDÀÕN KDWWD FDQDYDUOÕN ROGX÷XQX GúQ\RUXP ɗZJ,JUBQt±PDVL(FOÎMJL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU =DULIH %ø/ø= Cambazlar Marie Desplechin 3FTJNMFZFO&NNBOVFMMF)PVEBSU ±FWJSFO'BUNB$JIBO"LLBSUBM /FTJO:BZOMBSTBZGB DG ËN& .˹ #JMHFMJLWFÚ[HàSMàLJÎJO 4FNB"4-"/ Tülin Kozikoğlu’nun son iki kitabı bir tırtılın büyüyüp değişerek bir kelebeğe dönüşme macerasını BOMBUZPS,JUBQMBSBMCFOJMJSFTJNMFSJWFPZVODBLMUBTBSNMBSZMBHÚ[BMZPS'FSJEVO0SBMO,SN[ Kanatlı Baykuş’u ise gene gözalıcı resimler eşliğinde sıradışı bir dostluğu konu ediniyor. Tıpkı küçük okurları gibi, ben de Tülin Kozikoğlu’nun yeni çıkacak ki taplarını sabırsızlıkla beklerim. İleti ʰŔN:BZOMBSOEBOÎLBOi-ŔMŔWF:FEŔ ±PDVʓVw TFSŔTŔ V[VO TàSF CBʰVDV LŔ UBQMBSN[ BSBTOEBZE ɮŔNEŔMFSEF EF Redhouse Kidz tarafından yayımlanan Yemeğini Arayan Tırtıl WF Özgürlüğünü Arayan Kelebek aynı muameleyi HÚSàZPS ÃTUFMŔL CV LF[ EFGBMBSDB LF[ okumak değil, defalarca kez bakmak da söz konusu. Burcu Musselwhite tarafından re TŔNMFOFO LŔUBQMBS Ú[FOMŔ WF NV[ŔQ tasarımlarıyla çocuk okurların göz deleri arasında olacak. Her iki kitap ta da ritmik olarak tekrarlanan soru cümlelerini takiben açılan kapı MBSWFQFODFSFMFSWBS,BQMBSWF QFODFSFMFSŔBÎNBLWFPLBQMBSO pencerelerin ardında ne olduğu nu bulmak, elbette küçük oku SVO HÚSFWŔ ,àÎàL USUM CŔS LB pının önündeyse mesela, “Merhaba sevgili kapı, sen de kimsin?” diye soruyor; kapı da “Madem merak ediyorsun, aç da gör bakalım,” diyor. Bu noktada işte o mu [ŔQ UBTBSNO WFSEŔʓŔ ŔNLÉO TB yesinde kitabın karşılıklı olarak içe katlanmış iki sayfasını açan okur, bir kapıyı açmışçasına, yeni bir manzarayla karşılaşıyor. Küçük tırtıl örneğinde, bu kapı bir okul, bir park, bir kütüphane WF CŔS UŔZBUSP LBQT PMVWFSŔZPS Her kapı, kendini anlatıyor. Bir kütüphane neye benzer, orada ne yapılır, kütüphaneye niçin gidilir gibi soruların yanıtlarını, tırtılla birlikte okul öncesi dönemin kü çük okuru da öğrenmiş, daha doğrusu, keşfetmiş oluyor. Tırtıl, bütün o kapılardan bir parça yeşil yaprak uğruna geçiyor ama yeşil CŔSZBQSBʓBLBWVʰNBLCŔSZBOBLFOEŔ ni maceradan maceraya sürüklenirken buluyor. Eğer arkasında bir macera, bir gizem yoksa bir kapıyı açmak niye IFZFDBO WFSTŔO EFʓŔM NŔ 7F GBLBU tüm kitap boyunca tırtılla birlikte okur da açlık hissediyor gibi! Tırtılın açlığı ÚZMFHÚ[ÚOàOEFWFLFOEŔTŔÚZMFLàÎàL ki en sonunda küçük bir kız çocuğu tırtılımızı bulup doyurmasa, hepimiz kahrolurduk! diye. Pencerelerin, “Madem merak ediyorsun, aç da gör bakalım,” yanıtıyla da uçup süzülmesi gerekiyor, fakat o kadar kolay değil bu işler. Bir kere ke MFCFʓŔOFÎPLCBʓMPOVÎPLTFWFO"ZʰF WBSy4POSBEBCŔ[ŔCŔSZFSEFOCŔSCBʰ LBZFSFTBWVSBOUFTBEàĘFSy /BŔG TFWHŔ EPMV WF NBDFSB UBEO EBO ÚEàO WFSNFZFO LŔUBQMBS SFOL WF TIRTIL KANATLANIYOR çizimleriyle göz dolduruyor hakikaten ,àÎàL"ZʰFCŔSFWIBZWBONVBNF de… Özellikle kelebek hikâyesinde, lesi yaptığı tırtılı önce güzelce besli Ú[HàSMàL ZB[ NFWTŔNŔ BÎL IBWB yor, sonra da pamuklara sarıp komo gökyüzü temaları, uçuşan renklerle EŔOŔOŔO à[FSŔOF LPZVZPS WF VZLVZB öyle ferah, öyle sıcak resmedilmiş ki EBMZPSy ,BSO EPZBO WF HàÎMFOFO baktıkça bakasınız geliyor. tırtıl, nihayet ertesi sabah uyanıp da kanatlarının çıktığını fark edince, biz KIPKIRMIZI BİR BAYKUŞ Anlattığı hikâyeler kadar, yap tığı olağanüstü güzel resimleriyle de hepimizin yakından tanıdığı CŔSŔTŔN'FSŔEVO0SBMZMO EB 6MVTMBSBSBT ±PDVL ,ŔUBQMBS ,VSVMV*##: OVO5àSLŔZFBZB ğı tarafından Uluslararası Hans Christian Andersen Ödülü’ne BEBZHÚTUFSŔMFOWFLŔUBQMBSGBSL lı dillerde konuşan çocuklara da VMBʰBO 'FSŔEVO 0SBMO Kırmızı Kanatlı Baykuş isimli kitabı, Yapı Kredi Yayınları’ndan çıktı. Tıpkı, ödüllü kitabı Kırmızı Elma’da *##: 5àSLŔZF :MO &O ɗZŔ 3FTŔNMŔ ±PDVL ,ŔUBC PMEV ğu gibi, Kırmızı Kanatlı Baykuş LŔUBCOEB EB ZBSENMBʰNBZ WF EPTUMVʓV BOMBUBO 'FSŔEVO 0SBM EPʓBZ WF IBZWBOMBS TBOLŔ ZB kın çekime almış, sanki okurunu onların arasına götürmüş gibi, iLFOEŔMŔʓŔOEFOw WF iZBLOw CŔS sese sahip. Kırmızı Kanatlı BayEFŔLŔODŔLŔUBCBHFÎNŔʰPMVZPSV[Öz- kuş ŔOTBOB HàWFO WF IV[VS WFSFO CŔS gürlüğünü Arayan Kelebek. Hatırlayın, kitap hatta. Yazarın dilindeki mizahı FOTPO"ZʰFOŔOFWŔOEFCŔSLPNPEŔOŔO da elbette unutmuyoruz. à[FSŔOEFZEŔ USUM ɮŔNEŔ CV FWEFO Kırmızı Kanatlı Baykuş, kanatları çıkıp özgürce uçabilmesi için tek tek azıcık kızarmaya başlamışsa da yete pencerelere sorması gerekiyor, “Mer- rince kırmızı olmayan, henüz küçük, haba sevgili pencere, sen de kimsin?” ZBWSV CŔS CBZLVʰy 4BEFDF ZFUFSŔODF ɗZJ,JUBQt0LVM½ODFTJ,JUBQMʓt4BZtɮVCBU kırmızı olmayan kanatları değil onun meselesi. Belki daha önemlisi, uça NZPS PMNBT ÃTUFMŔL EF ZBMO[ IŔÎ BSLBEBʰ ZPL 'BLBU 'FSŔEVO 0SBM CV POVOIŔLÉZFMFSŔOEFEBZBOʰNBWBSES EBZBOʰBO IBZWBOMBSO [BGFSŔ WBSES /ŔUFLŔNCŔ[ŔNLSN[LBOBUMCBZLV şumuz da çok geçmeden kendine bir arkadaş buluyor. Küçük ama kesinlik le inatçı bir fare bu. Baykuşun en iyi arkadaşı olmakla kalmıyor, ona uçuş EFSTMFSŔEFWFSŔZPS4PODàNMFLFTŔO likle abartılıydı fakat inatçı farenin ŔOBEàTUàOHFMŔZPSWFCBZLVʰGBSFOŔO türlü uğraşları sonunda uçmayı başa SZPS 'BSFDŔL BSLBEBʰOB LSN[MBS buluyor; kırmızı gelincikler, kırmızı FMNBLBCVLMBSWFFOTPOVOEBEBZB ramaz kedilerin oyun malzemesi olan kırmızı bir yün yumağı, ki bu sonun cusunda fare canını tehlikeye atmış oluyor… Tüm derdi tasası, baykuşun LBOBUMBSOB LSN[ CŔS FGFLU WFSFCŔM mekken, bir tesadüf sonucu ayağına EPMBOBO ŔQMF IBWBEB CBʰ BʰBʓ BTM kalan baykuş, çaresiz kanat çırpıyor. Yorulmadan, bıkmadan çırpıyor ka OBUMBSO WF OŔIBZFU LBOBUMBS ZFUF rince kızarıyor, yeterince güçleniyor. Uçabilecek kadar hem de! Baykuş da ne arkadaşının bu iyili ğini ne de kendi gençliğinde yaşadığı UFMBʰMBSLBZHMBSVOVUVZPSy±PDVL larına bu bilgelikle kol kanat geriyor… Yemeğini Arayan Tırtıl Özgürlüğünü Arayan Kelebek Tülin Kozikoğlu Tülin Kozikoğlu 3F 3FTJNMFZFO#VSDV.VTTFMXIJUF 3FTJNMFZFO#VSDV.VTTFMXIJUF 3FEIPVTF,JE[:BZOMBSTBZGB 3FEIPVTF,JE[:BZOMBSTBZGB 3FE Kırmızı Kanatlı Baykuş 'FSJEVO0SBM :BQ,SFEJ:BZOMBSTBZGB ! r lu o r a v la y u s u c u Her kitap okuy etmek, nlik ve duyuruları takip ki et , ak m aş ul re rle be z? ncel ha bilgi edinmek ister misini Edebiyat dünyasındaki gü da ın kk ha ar pl ta ki an çık ak, son yazarları yakından tanım Üstelik Z`^a^÷aZg^b^oYZ ]ZY^nZ`^iVeaVgçbçoYVc `VoVcbV÷VchçcçoYVkVg =Zeh^kZYV]V[VoaVhç^^c hdhnVabZYnVVYgZhaZg^b^oZ YVkZia^h^c^o# twitter.com/tudemyayingrubu twitter.com/tudemyayingrubu facebook.com/tudemyayingrubu İran’dan gelen öyküler .FMFL½[MFN4&;&3 &WSFOTFM±PDVL,JUBQMʓCJ[JGBSLMCJSLàMUàSMFUBOʰUSNBZBEFWBNFEJZPSɗSBOMZB[BSWFÎJ[FSMFSJO F UBOʰUSNBZB EFWBN FEJZPS IB[SMBEʓUF#PMPOZB±PDVL,JUBQMBS'VBS:FOJ6GVLMBS½EàMàBMNʰSFTJNMJÎPDVLLJUBQMBS serisi, hem okul öncesine hem de okumaya yeni başlayanlara uygun. 'BSLMMʓZMB F[CFS CP[BO ZBMO TBSTDWFEFSŔOÚZLàMFSŔZMFÎPDVLLB rakterleri işleyişindeki başarıyla hay SBOCSBLBOɗSBO4ŔOFNBT5àSLŔZFEF uzun zamandır gündemde. Temel iz MFLMFSŔTŔTUFNŔOÚ[FMMŔLMFLBEOMBSBWF ÎPDVLMBSB EÚOàL CBTLT ±PDVLMBS ÎPL ŔZŔ UBOZPS ɗSBO 4ŔOFNBT POMBS tüm tatlılıklarıyla ama aynı zamanda içimizi burkarak anlatıyor yetişkinle re. Peki, İran doğrudan çocukları için OFàSFUŔZPS KADİM İRAN KÜLTÜRÜ &WSFOTFM ±PDVL ,ŔUBQMʓ CŔ[F CV OVO ZBOUO WFSNFZF EFWBN FEŔZPS ɗSBO4ŔOFNBTOUBOZBOMBSOLŔNŔSF simlerinde aynı izleklerle karşılaşabi MFDFʓŔCVTFSŔUF#PMPOZB±PDVL ,ŔUBQMBS 'VBS :FOŔ 6GVLMBS ½EàMà BMNʰ 4FSŔEF HFOFM PMBSBL SF TŔNMFSŔO ÚZLàMFSEFO EBIB Ú[HàO WF ÎBSQD PMEVʓVOV TÚZMFZFCŔMŔSŔ[ (ÚS sel anlatım kimi kitaplarda kadim İran Kültürü’nü gelecek kuşaklara akta rıyor, bazen bir Makmalbaf filminin karelerini andırıyor, bazen de modern resimler kullanılıyor. Yıldız ve Dedesi ile Kiralık bir Ev modern resimlerin kullanıldığı kitaplardan. PASTADAN TATLI BİR DEDE Yıldız ve Dedesi, daha kapak res NŔZMF ŔOTBOO ŔÎŔOŔ TUWFSŔZPS :ME[ ÚZMF BDBS CBLʰM WF ÚZMF TFWŔNMŔ LŔy "OOF CBCB ŔʰF HŔUUŔʓŔOEF CSBLWFSŔ yorlar Yıldız’ı dedeciğiyle nineciğine. #ÚZMFDFCŔ[EFTFWŔNMŔNŔTFWŔNMŔÎP cuksu bir tatlılıkla, canlılıkla çizilmiş SFTŔNMFSMF POMBSO SPNBOUŔLLPNF diye benzer öykülerine tanık oluyo ruz. Dede, Ded iyi bir oyun arkadaşı Yıldız’a. Biraz da sakar bir arkadaş. Yıldız’ı be bekleriyle oynarken HÚSàODF GPUPʓSBĘBSO çekmeye çalışıyor. Ama kareyi iyi ayarlayamadığı için yalnızca başlarını çe i kebiliyor, o da birazcık… k Yıldız’a büyük gelen bisikle Yı te biniyor coşkuyla, tepetaklak oluyor. 4POSB:ME[BCPZVOBVZHVOCŔSCŔTŔL MFU BMOZPS %FEFDŔL WB[HFÎFS NŔ IŔÎ “Hele bir şu bisikletimi onarayım da,” diyor, “birlikte gezeriz.” Kızılderilicilik oynuyorlar, Yıldız yanlışlıkla dedesi OŔOÎPLTFWEŔʓŔGŔODBOOLSZPSEFEF CVOVO à[FSŔOF B[DL LàTàZPS /ŔOFTŔ Yıldız’a kremalı pasta yapınca Yıldız EŔZPSLŔ“Pasta tatlı, dedem bu pastadan daha tatlı. Ama fincanı kırdığım için üzülmüş. İyisi mi pastayı onunla paylaşmalı, gönlünü almalı.” İşte böyle bir kitap Yıldız ve Dedesi, tatlı mı tatlı! Kiralık Bir Ev’de yeni arkadaşlarını CFLMFZFO CŔS FWŔO ÚZLàTà BOMBUMZPS &W ŔÎŔOEF ZBʰBZBO BŔMF UBʰOEʓ ŔÎŔO à[HàO0OVIŔÎCSBLNBZBDBLCŔSBŔMF istiyor. Ama her aileye de gönlü yok. Bu yüzden de onu görmeye gelenlere huysuzluk ediyor. Pencerelerini çarpık ÎVSQVL HÚTUFSŔZPS EVWBSMBS OFNMŔ TB nılsın diye ağlıyor, sallanıyor, dişlerini kenetleyip kapının açılmasını engelli yor. Derken iki küçük çocuğu olan bir BŔMF HFMŔZPS &W NVUMV PMVZPS POMBSB gülümsüyor. &WSFOTFM±PDVL,ŔUBQMʓEBCŔ[ŔB[ tanınan bir kültürle buluşturarak gü MàNTFUNFZF EFWBN FEŔZPS #BLBMN TFSŔOBTMLŔUBQMBSMBEFWBNFEFDFL :ME[WF%FEFTJ ,JSBML#JS&W 4IBEJ#BZ[BJF 'BSJEFI,IBMBUCBSFF 3FTJNMFZFO/BIJE-BTIHBSJ'BSIBEJ 3FTJNMFZFO"MJ.BGBLIFSJ ±FWJSFO'VMZB"MJLPÎ ±FWJSFO'VMZB"MJLPÎ &WSFOTFM±PDVL,JUBQMʓTBZGB &WSFOTFM±PDVL,JUBQMʓTBZGB Tanışma, çatışma, uzlaşma… Yıldıray KARAKİYA i#BZ1PSTVLJMF#BZBO5JMLJwTFSJTJUJMLJWFQPSTVLHJCJEPʓBEBBZOZVWBZQBZMBʰNBZBOIBZWBO LBSBLUFSMFSà[FSJOEFOV[MBʰNBGBSLMMLMBSGBSLMPMBOLBCVMFUNFUFNBMBSOÎPDVLMBSWFEF ZFUJʰLJOMFSBÎTOEBOFMFBMZPS%J[JOJOàÎàODàLJUBC/F5BLN"NBSBĘBSEBy Bir arada yaşamak başlı başına bir iştir, çok emek ister. İster arkadaşlık, isterse kardeşlik ilişkisi olsun; birbirini UBONB WF LFʰGFUNF TàSFDŔ GBSLMML MBSMB Zà[MFʰNF WF FHPMBSO ÎBSQʰNB sı, çatışmaları da beraberinde getirir. Önemli olan bu çatışmalardan uzlaş NBZMBÎLBCŔMNFLWFCŔSBSBEBZBʰBZB bilmektir. “Bay Porsuk ile Bayan Tilki”, bir arada yaşama meselesini alışılma dık bir açıdan ele alan, görsel nite likleri yüksek bir çizgi roman dizisi. TanışmaBEMŔMLLŔUBQBWDMBSEBO LBÎBOUŔMLŔBŔMFTŔOŔOQPSTVLZVWBT na gelmesiyle başlıyor. Bay Porsuk ŔMF àÎ PʓMV ¦6TMV 0CVS WF #EL¦ akşam yemeklerini yerlerken, Ba yan Tilki ile kızı Zıpır kapıdan gi SŔWFSŔS#BZ1PSTVL[PSEVSVNEBLŔ #BZBO5ŔMLŔŔMFL[OHFSŔÎFWŔSNF yecektir. Bay Porsuk ile Bayan Tilki ÎPLŔZŔBOMBʰSMBS±PDVLMBSQPSTVL larla tilkilerin birlikte yaşamak için ZBSBUMNBEʓO BOOF WF CBCBMBSOB kanıtlamaya çalışsalar da planları UFST UFQFS 4POVOEB UŔMLŔ BŔMFTŔ ŔMF porsuk ailesi birleşir; yepyeni bir aile kurulur. ALIŞMAK KOLAY DEĞİL ELBET Taşınma Telaşı adlı ikinci kitapta, çocuklar bir yandan birbirlerine, diğer yandan yeni koşullara alışmaya çalı şırlar. Örneğin Zıpır, Bay Porsuk’un otoritesini kabul etmeyi sindiremez CŔS UàSMà WF #BZ 1PSTVLVO PUPSŔUFS UBWSMBSO iTFWŔMNFNFLw PMBSBL BMH lar. Ayrıca annesini paylaşmaktan da hiç hoşlanmamaktadır. Derken bir gün Zıpır’ın gezgin babası çıkagelir. ±PDVLMBS BOOF WF CBCB LBWSBNMBSO TPSHVMBSLFOCŔSCŔSMFSŔOFBMʰNBOOWF birbirleriyle dayanışma içinde olma nın tadını alırlar. Dizinin son yayımlanan üçüncü ki tabı Ne Takım Ama!, birlikte yaşamayı kabullenmiş ama meselelerini henüz halledememiş çocukların çekişmesini BOMBUZPS 0 HàO 6TMV WF 0CVS BSLB daşlarıyla birlikte atlama yarışması ZBQNBLUBES ;QS HFMŔS WF POMBS CŔS HFNŔ ŔOʰB FUNFZF EBWFU FEFS )FSLFT CVGŔLSFCBZMS6TMVIBSŔÎ0BUMBNB ZBSʰNBTOBEFWBNFUNFLUFOZBOBES 0CVS CŔMF HFNŔ ZBQNBZB HŔUNFL ŔTUF yince, Uslu da durumu kabullenmek [PSVOEBLBMS"MFUMFSŔBMNBLà[FSFFWF giderler. Bay Porsuk, gemi inşa etme fikrinin Uslu’dan çıktığını zanneder. Kendi bildiğini okumaktan hoşla nan Zıpır ile Zıpır gelene kadar parlak fikirleriyle arkadaş grubunu yönlen diren Uslu’nun çatışması, kitabın so nunda tatlıya bağlanıyor. Kendileriyle WFLBSBSMBSOOTPOVÎMBSZMBZà[MFʰNFL zorunda kalan çocuklar, birbirlerini kabullenmek konusunda büyük bir adım atıyorlar. Öykü, takım çalışma TOO ÚOFNŔOF ZBQMBO HàÎMà CŔS WVS guyla bitiyor. AYNI ÇATI ALTINDA YAŞAMAK “Bay Porsuk ile Bayan Tilki” TFSŔTŔ UŔMLŔ WF QPSTVL HŔCŔ EPʓBEB BZO ZVWBZ QBZMBʰNBZBO IBZWBO karakterler üzerinden uzlaşma, farklılıkları, farklı olanı kabul etme temalarını hem çocuklar hem de yetişkinler açısından ele alıyor. Ya MOEŔMŔWFLVSHVTVZMBEŔ[ŔCŔSCBʰ ka yetişkini anne ya da baba olarak kabullenmek, tek çocuk olmak, tek çocukken bir anda kardeş sahibi PMVWFSNFL àWFZ LBSEFʰ PMNBL CŔS başkasının çocuğuna annelik ya da babalık etmek, bizden farklı biriyle aynı çatıyı paylaşmak gibi zor ko nuları gerçekçi bir yaklaşımla ele alıyor. 0ZTBCVTFGFS6TMVCBʰLBTOOGŔLSŔOF LBUMNBL EVSVNVOEB LBMNʰUS ÃTUF MŔLHFNŔŔOʰBFUNFLUFOÎPLLBWHBFEF DFLMFSŔOŔEàʰàONFLUFEŔS(àOàOÚʓà Eà#BZ1PSTVLUBOHFMŔS,BWHBFUNFL ŔÎŔO ŔLŔ LŔʰŔ HFSFLUŔʓŔOF HÚSF LBWHB etmek istemeyen kişinin yapması ge SFLFOUFLʰFZLBWHBFUNFNFLUŔS ±PDVLMBSOFIŔSLZTOEBŔOʰBFEF cekleri gemiyi tartışmaya başlarlar. Zı pır bir yelkenli yapmak istemektedir. Uslu’ya göre bu kötü bir fikirdir. Tar tışma başlar. Zıpır, Uslu’yu kendisine ait olmayan her fikrin kötü olduğunu düşünmekle suçlar. Uslu ise kötü bir fikrin zaten kötü olduğu kanaatinde dir. Böylece herkesin kendi gemisini inşa edeceği bir yarışma fikri ortaya çıkar. ɗZJ,JUBQt±J[HJ3PNBO,JUBQMʓt4BZtɮVCBU #BZ1PSTVLJMF#BZBO5JMLJ /F5BLN"NB #SJHJUUF-VDJBOJ 3FTJNMFZFO&WFćBSMFU ±FWJSFO#FSGV%VSVLBO %FTFO:BZOMBSTBZGB Brigitte Luciani – Eve Tharlet Bay Porsuk ile Bayan Tilki 3 1e TakP $Pa 4FWJNMJNJ TFWJNMJCJSFKEFSIBy .#BOV",40: "MNBOZB[BSWFÎJ[FS*OHP4JFHOFSJOZBSBUUʓ,àÎàL&KEFSIB,PLPTOVTTNJOJNJOJCJSFKEFSIB ZBWSVTV4FWJNMJBSLBEBʰDBOMTCBSʰÎMWFÎFWSFDJPMBO,PLPTOVTEJ[JOJOIFSLJUBCOEBCBNCBʰLB PSUBNMBSEBCBNCBʰLBLBSBLUFSMFUBOʰZPSNBDFSBOOUBEOBWBSZPS ±PDVLMBSOFKEFS ha merakının kay nağını oldum olası merak etmişimdir. Tıpkı dinozorlara olan o kaçınılmaz tutkuları HŔCŔ &KEFSIBMBS WF EŔOP[PS MBS(FSÎFLMŔLBMHN[OÚUF TŔOEF EFWBTB ŔLŔ IBZ WBO #ŔSŔ NŔMZPOMBSDB yıl önce gezegenimizde hüküm sür müş bir canlı türü; diğeri farklı kültür lerin efsanelerinde, masallarında sık sık başrole çıkan fantastik bir canlı. #ŔSŔOŔOWBSMʓOEBOGPTŔMMFSWFLFNŔL ler sayesinde haberdarız. Diğerine dair tek kaynak ise hayal gücümüz. 0OMBS ÎPDVLMBS ŔÎŔO DB[ŔQ LMBO OF QFLŔ #àZàLMàLMFSŔ NŔ (àÎMFSŔ NŔ 3FOLMFSŔ QVMMBS WF EŔLFOMFSŔZMF HÚSLFNMŔGŔ[ŔLMFSŔNŔ :PLTBUàNLPS kunçluklarına rağmen bizim için bir UFIEŔUPMVʰUVSNBNBMBSN KIVRAK ZEKÂLI EJDERHALAR %ŔOP[PSMBSCŔMNFNBNBFKEFSIBMBSB BUGFEŔMFOCŔSÚ[FMMŔLEBIBWBS[FLÉMBS &KEFSIBMBS [FLŔEŔS ,WSBL [FLÉMES "LMO TFNCPMàEàS ±PʓV NBTBM LBI rBNBO FKEFSIB CŔMHFEŔS ,TBDBD UàN Ú[FMMŔLMFSŔ CŔS BSBZB HFMEŔʓŔOEF FK EFSIBMBS NB sal üretmeyi se WFO ŔOTBOMBSB IBZ li malzeme sağlar. ɮŔNEŔTBONBZOLŔCVOMBSIFQFTLŔ NBTBMMBSEB LBME 5FSTŔOF FKEFSIBMBS IÉMÉ ZB[BS WF ÎŔ[FSMFSŔO LVMMBONB Z FO TFWEŔʓŔ LBSBLUFSMFSEFO ±PDVL LŔUBQMBSO FMF BMBMN #FOŔN BL MNB IFNFO CŔSLBÎ UBOEL FKEFSIB HFMŔZPS Korkunç Gıcık III. Hıçkıdık TFSŔTŔOŔO ÎPLCŔMNŔʰ DàDF FKEFSŔ %Ŕʰ siz; Sakar Cadı ViniOŔOFKEFSIBT'F SŔEVO 0SBMO QŔSŔOÎ MBQBTOEBO IŔÎ IPʰMBONBZBO LàÎàL FKEFSIBT +VMŔB %POBMETPOO CFDFSŔLTŔ[ FKEFSIBT Zogi... Eminim ki sizin de listeye ekle ZFDFʓŔOŔ[CŔSLBÎFKEFSIBWBSES Ben kendi listeme kısa süre önce CŔSFKEFSIBEBIBFLMFEŔN,PLPTOVTT "MNBO ZB[BS WF ÎŔ[FS *OHP 4ŔFHOFSŔO ZBSBUUʓ ,àÎàL &KEFSIB ,PLPTOVTT NŔOŔNŔOŔTFWŔNMŔCŔSFKEFSIBZBWSV su. Küçük bir okul çocuğu. Ama bacak kadar boyuna bakmayın. Kokosnuss EB IFS FKEFSIB HŔCŔ SLOO ʰV LWSBL zekâ özelliğine yeterince sahip. ÃMLFNŔ[EF "CN :BZOFWŔ FUŔLFUŔZ MF ZBZNMBOBO ,àÎàL &KEFSIB Kokosnuss’un şimdilik üç macera T EŔMŔNŔ[F ÎFWSŔMEŔ Küçük Ejderha Kokosnuss Okula Başlıyor, Küçük Ejderha Kokosnuss Korkma! WF Küçük Ejderha Kokosnuss Kızılderililerin Arasında "NB HFSŔTŔ HF lecek, dizi toplam on altı kitaba tamamla nacak. 4FSŔOŔO ŔML LŔUBC ,àÎàL &KEFSIB ŔÎŔOÚOFNMŔCŔSHàOMFCBʰMZPS"UFʰFK derhası Kokosnuss babası Magnus’un onu heyecanla uyandırmasıyla büyük HàOFHÚ[MFSŔOŔBÎBS/FEFPMTBPLVMVO ŔML HàOà IFS FKEFSIBOO ZBʰBNOEB sadece bir kez yaşayabileceği özel bir HàOEàS,PLPTOVTTEŔʓFSÎPDVLFKEFS halar gibi okul mağarasının yolunu tu tar. Yolda bir çalılığın ardında gördüğü L[MFKEFSIBBZBʓLàÎàLÎBQMCŔSQB OŔLZBʰBNBTOBOFEFOPMVS±àOLàCV CŔSPCVSFKEFSIBESWFPCVSFKEFSIBMBS EŔʓFS IBZWBOMBS ZŔZFO UFIMŔLFMŔ ZBSB ULMBSES ±BMOO BSEOEBO HFSÎFLUFO CŔS PCVS FKEFSIB ÎLBS BNB CV QFL EF àSLàUàDà CŔS DBOBWBS EFʓŔMEŔS0EB,PLPTOVTT ZBʰMBSOEB CŔS FKEFS IBZBWSVTVEVSɗLŔ FKEFSIB CŔSCŔSŔZ le çatışan her küçük çocuk gibi önce birbirle rine bir güzel efelenirler. Tabii FKEFSIBDBCŔSFGFMFO NFEŔSCV “Doğru konuş yoksa ağzını yakarım!” diye geri hırladı Kokosnuss. “Ben bir ateş ejderhasıyım.” “Öyle mi!” diye karşılık verdi diğeri. “Ben de bir obur ejderhayım. Ve seni kahvaltı niyetine yerim!” Kokosnuss, “Sen öyle zannet! Biz ateş ejderhaları çok akıllıyız, kimse bizi kolay kolay yiyemez!” dedi ve devam etti.“Peki, neden akıllı olduğumuzu biliyor musun? Çünkü biz okula gidiyoruz. Ben de okula gidiyorum, hem de bugün okula başlıyorum!” .BDFSBOO EFWBNOEB ,PLPTOVTT 0TLBSŔTŔNMŔCVFKEFSIBZMBZBLOBSLB EBʰPMVSWFPOVOEBPLVMBHŔEFCŔMNFTŔ ŔÎŔOLPSLVOÎBOOFWFCBCBTOOLBSʰ sına çıkmayı göze alır. RUDOLF’UN TILSIMLI KOLYESİ Kokosnuss’un bir diğer yakın ar LBEBʰ EB LŔSQŔ .BUŔMEBES 0OVOMB da Küçük Ejderha Kokosnuss Korkma! BEMNBDFSBEBUBOʰZPSV[±PDVL&K EFSIBMBS4OGWF0LMV,ŔSQŔMFS4OG Kaplumbağa Adası’na kamp yapmaya HŔEFSMFS,PLPTOVTT0TLBSWF.BUŔMEB ZBʰM EFW LBQMVNCBʓB 0MMFNŔOOBOO anlattığı korsanlı hikâyelerin heyeca nına kapılırlar. Bunun üzerine efsane WŔLPSTBO,[M3VEPMG VOUMTNML[M kolyesini bulmak için dalış yapmaya LBSBSWFSŔSMFS&SUFTŔTBCBIUàNIB[S lıklarını tamamlayıp denize açıldıkla rında gerçek bir korsanla karşılaşırlar. İlk başta onlar korsandan, korsan da onlardan korksa da sonunda kimsenin CŔSEŔʓFSŔOF[BSBSWFSNFZFDFʓŔOŔBOMB yıp kısa sürede dost olurlar. Küçük Ejderha Kokosnuss Kızılderililerin Arasında başlıklı maceradaysa àÎ BSLBEBʰO ZPMV "NFSŔLBOO WBIʰŔ UPQSBLMBSOB EàʰFS "NBÎ 0TLBSO PCVS CBCBT ŔÎŔO CŔS CŔ[PO BWMBNBL US "WMBONB LPOVTVOEB TPO EFSFDF beceriksiz olan üç çocuk, tanıştıkları LàÎàLL[MEFSŔMŔL[7BIʰŔ:BCBOBST sayesinde, sayıları azalan bizonların BWMBONBTOO ZBTBL PMEVʓVOV ÚʓSF OŔSMFS 7BIʰŔ :BCBOBST TBZFTŔOEF CŔ[ EFL[MEFSŔMŔMFSŔOEPʓBZBWFEPʓBEBLŔ dengeye saygı duyan öğretileri hak kında fikir sahibi oluruz. Kokosnuss özellikle okumaya yeni başlayan çocuklar için biçilmiş kaftan. Bölümlerinin makul uzunlukta olma TWFQVOUPMBSOCàZàLUVUVMNBTLŔUBQ okuma becerisini geliştirmeye çalışan küçük okurlar için hayli rahatlatıcı özellikler. Buna bir de metinlere nere deyse denk miktardaki hayli eğlenceli SFTŔNMFSEFFLMFOŔODFPLVNBTLFZŔĘŔ CŔSEŔ[ŔÎLZPSLBSʰN[B4ŔFHOFSCFMMŔ ki kitaplarını resimlerken oldukça eğ MFONŔʰ #VOV OFSFEFO NŔ ÎLBSEN 4BIOFMFSŔO ŔÎŔOF TFSQŔʰUŔSEŔʓŔ ÎFʰŔU çeşit minik karakterden. Resimlerde ÎBM WF BʓBÎMBSO ŔÎŔOEF àTUàOEF BS LBTOEB NŔOŔL CŔS IBZWBOMB HÚ[ HÚ[F HFMNFOŔ[ NàNLàO 'BLBU BEO CŔM NFEŔʓŔNŔ[CŔSNŔOŔLGBSFWBSLŔPIFS macerada, Kokosnuss’lu her sahnede LBSʰN[B ÎLZPS 0OVOMB EBIB ŔML maceranın ilk resminde karşılaşıyo SV[ 'BSFDŔL ,PLPTOVTTVO PEBTOEB QFSEFLPSOŔʰŔOŔOUFQFTŔOFUàOFNŔʰWF LàÎàL FKEFSIBOO HàOF CBʰMBNBTO bekliyor sanki. Ben bu isimsiz farenin Kokosnuss’un en büyük hayranı oldu ʓVOBLBSBSWFSEŔN±àOLà,PLPTOVTT ne yapıyorsa, fare de oralarda bir yer de onu taklit ediyor. Kokosnuss okula gittiğinde, fare de bir saksının içinden POVŔ[MŔZPS,PLPTOVTTEŔʓFSFKEFSIB larla Kaplumbağa Adası’na doğru yol alırken, fare de minik bir yelkenliyle peşine takılıyor… Alın size bu seriyi FʓMFODFMŔ LMBO CBʰM CBʰOB CŔS PZVO 'BSFCVMNBDB macerasına imza atmış. Kitapların en güzel yanı okuru her seferinde bam başka ortamlara götürüp, çeşit çeşit karakterle tanıştırması. Büyücüler, LPSTBOMBS DBEMBS WBNQŔSMFS 7ŔLŔOH MFSWFIBUUBCŔSNVNZBWFCŔSV[BZM Kokosnuss bir bakıyorsunuz elinde define haritasıyla balta girmemiş bir ormanda geziyor; sonra Atlantis’i keş GFUNFL ZB EB 0TLBS LVSUBSNBL ŔÎŔO dünya turuna çıkıyor. ÃTUFMŔL CV NBDFSBMBSO CŔS LTN farklı yaş grupları için −ilkokul ço DVLMBSWFPLVMÚODFTŔEÚOFNÎPDVL ları için− ayrı ayrı kaleme alınmış. Bu da Kokosnuss’un hatırı sayılır bir hayran kitlesi kazanmasına neden ol NVʰ1FLÎPLEŔMFEFÎFWSŔMFOi,àÎàL &KEFSIB,PLPTOVTTwLŔUBQMBSOOZBO TSB$%PZVODBLWFEBIBQFLÎPLZBO ürünle çocukların yaşamında yer et NŔʰTFWŔMFOCŔSLBSBLUFS Bakalım Kokosnuss bizim buralar EBEBTFWŔMFDFLNŔ KOKOSNUSS ON YAŞINDA! i,àÎàL &KEFSIB ,PLPTOVTTw LŔ taplarında beni rahatsız eden tek kı TN ÎFWŔSŔTŔ PMEV ½[FMMŔLMF GBSLM CŔS ÎFWŔSNFOŔO FMŔOEFO ÎLBO Kokosnuss Kızılderililerin Arasında üzerinde bi raz daha çalışılmayı hak ediyormuş. ,PLPTOVTTZMOEBZBʰOLVU MBNʰ :BSBUDT *OHP 4ŔFHOFS BSBEBO geçen bu sürede yirmi ayrı Kokosnuss ,àÎàL&KEFSIB,PLPTOVTT 0LVMB#BʰMZPS *OHP4JFHOFS ±FWJSFO"ZMJO(FSHJO "CN:BZOFWJTBZGB ɗZJ,JUBQt±PDVL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU ,àÎàL&KEFSIB Kokosnuss Korkma! *OHP4JFHOFS ±FWJSFO"ZMJO(FSHJO "CN:BZOFWJTBZGB ,àÎàL&KEFSIB,PLPTOVTT Kızılderililerin Arasında *OHP4JFHOFS ±FWJSFO#FSOB5PQBM "CN:BZOFWJTBZGB 9 ±PDVLEB ZB[BS -à[VNTV[TPSVMBSN &[FM%BʓMBS&3(Ã%&/ İspanyol asilzadelerini aratmayacak uzunlukta bir isme sahip olan bu kitapta, on okuldan yaşları dört JMBPOJLJBSBTOEBEFʓJʰFOÎPDVʓBFOÎPLNFSBLFUUJLMFSJTPSVMBSTPSVMNVʰWFTPOSBEBiNàIJNw insanlardan bu soruları yanıtlamaları istenmiş. Tatilde iyi gider. Alakadar olun. (àOBZEO TFWHŔMŔ okur! Ya da iyi ak ʰBNMBS TFWHŔMŔ PLVS CFO ZB[Z TBCBI sabah yazdığım için günaydınla başla EN (à[FM CŔS BZB girdik; şubat. Tatilin bir kısmı hâlâ bu ayın içinde, ayrıca hâlâ kışı ZBʰZPSV[ TÚ[EF y ,ʰTFWNFZFOMFSŔÎŔO de, bir iki ay içinde bahar geliyor, sakin olun. Eminim ki, tatili ÎPLTFWNFLMFCŔSMŔLUFBSB da içinizden ne kadar sıkıldığınızı düşünüyorsunuzdur. En azından ben bazen düşünüyorum. Bu yüzden bu ay TŔ[Ŕ UBUŔMCPʰMVʓVCVOBMNOEBO ÎLB racak çok güzel bir kitap tanıtacağım. AYI GRYLLS DE BURADA &WFU CBLBMN #V LŔUBQ CŔS SPNBO değil, çizgi roman hiç değil, biyografi de değil, bilimkurgu da değil. Adı, Küçük İnsanlardan Büyük Sorular, Hayli Mühim İnsanlardan Basit Cevaplar. Anlayabileceğiniz gibi, içinde çeşitli TPSVMBSWFDFWBQMBSWBS#VTPSVMBSPO okuldan yaşları dört ila on iki arasında değişen çocuklar tarafından sorulmuş. 0OMBSEBOFOÎPLNFSBLFUUŔLMFSŔʰFZŔ ZB[NBMBSO ŔTUFNŔʰMFS 4POSB iNà him” olduğu söylenen insanlar da bu TPSVMBSBDFWBQWFSNŔʰ.àIŔNŔOTBO MBSOIFQTŔZFUŔʰLŔOCVBSBEB7FGBSLM GBSLMNFTMFLMFSŔWBS ɮŔNEŔTŔ[FLŔUBQUBLŔTPSVMBSEBODF WBQMBSEBO WF CVOMBS DFWBQMBZBO LŔʰŔ lerden bahsedeceğim biraz. Öncelikle, benim tanıdığım birinden başlayayım. Bu adam, “Solucan yemekte bir sakınca var mıdır?” TPSVTVOBDFWBQWFSNŔʰ Tahmin edebileceğiniz gibi, karşınızda #FBS (SZMMT #FBS (SZMMTŔ CŔS LBOBMEB yayınlanan belgesellerden tanıyorum. Kendini ıssız bir yere bıraktırıp oradan sağ çıkıyor. Yanında neredeyse hiçbir BMFUPMNBEBO7F#FBS(SZMMTEF[BNBO zaman solucan, bazen akrep ya da yı lan yemek zorunda kalıyor. Eh, haliyle CV TPSVOVO DFWBC BODBL POEBO BM OBCŔMŔS4PSVOVODFWBCONFSBLFEFO WBSTBLTBDBiIBZSw RÜYALARIN MALZEMESİ Diğer soruya geçelim. “Rüyalar nasıl yapılır?” gibi hepimizin üstünde düşünebileceği bir soru. Özellikle de korkunç kâbuslarla dolu bir gece ge çirdiyseniz. Bu soruya Alain de Botton BSLBEBʰN[ DFWBQ WFSŔZPS ,FOEŔTŔ CŔS GŔMP[PGNVʰ 7F OFSFEFZTF HFOÎ TBZMSNFSBLFEFOWBSTBMZBʰMBS EB #VBSLBEBʰGŔMP[PĘBSBZBLʰSCŔS ZBOU WFSŔZPS TPSVNV[B "NB NFSBL etmeyin, öyle karmaşık, kimsenin an layamayacağı bir yanıt değil bu. Basit WF TLD PMNBLUBO V[BL "MBŔOŔO EF diğine göre, rüyalar, günün sonunda beynimizin yaptığı bir düzenleme iş lemiymiş. Bunun sayesinde gün içinde yapmak isteyip yapamadığımız şeyleri rüyalarda yapabiliyormuşuz. Ya da bu korkularla rüyalarda yüzleşiyormuşuz. Diyelim birini üzdüysek ondan özür diliyormuşuz. İşin en ilginç yanı da, rüyada gördüğümüz herkesi gerçekte de bir şekilde görmüş olmamız. Yani marketteki kasiyer, sokakta yanınız dan geçen adam, köpeğini dolaştıran kadın, hepsi rüyalarınıza girebilir. Bi raz ürkütücü. #ŔSGŔMP[PGVNV[EBIBWBS#VTFGFS LŔ /PBN $IPNTLZ #V BSLBEBʰN[ "NFSŔLBMWFCFOŔIBZBMLSLMʓOBVʓ SBUNBZBDBLLBEBSZBʰMDŔWBSOEB 4PSVTV “Hayvanlar neden bizim gibi konuşmaz?” İlginç bir soru. Ha, bu BSBEB /PBN BZO [BNBOEB EŔMCŔMŔN DŔZNŔʰEFBTMOEBCŔSTàSàNFTMFʓŔWBS TBOSN CVZà[EFOCÚZMFCŔSTPSVZV DFWBQMBNBT NBOULM HFMŔZPS ŔOTBOB Temel olarak anlattığı, aslında hay WBOMBSOEBLFOEŔBSBMBSOEBBOMBʰUʓ ama buna tam olarak konuşma dene meyeceği. İnsan dili çok karmaşıkmış WF ŔOTBOMBS UBSBGOEBO IBCŔSF ZFOŔMF OŔZPSNVʰ"NBIBZWBOMBSOLŔTFNCPM gibi bazı hareketlerden oluşuyormuş. %ŔʓFSZBOEBOCB[IBZWBOMBSŔOTBOEŔ lini taklit edebiliyormuş. ,ŔUBQUBCVLBEBSB[NTPSVWBSEF NFZŔOCBZBʓÎPLWBS"LMO[BHFMFO gelmeyen... “Fikirler yazarların aklına nasıl gelir?” “Neden yetki hep yetişkinlerdedir?” “Maymunlar neden muz sever?” “Büyük İskender kurbağaları sever miydi?”... 7FEBIBCŔSTàSàIBWBM ZB[BSEBWBSUBCŔŔ+FBOFUUF8ŔOUFSTPO (PSEPO 3BNTFZ WF 3ŔDIBSE %BXLŔOT benim duyduklarım. &ʓFS TŔ[ŔO EF ÎFWSFOŔ[EFLŔMFSŔO DF WBQMBZBNBEʓ TPSVMBSO[ WBSTB CV kitap tam size göre. Büyüklere göre iHFSFLTŔ[w PMBSBL TOĘBOESMBDBL CV TPSVMBSO DFWBQMBSOO TPOVOEB BÎL MBONʰ PMNBT Hà[FM ±PL FʓMFODFMŔ aynı zamanda, hem de genel kültür PMVS #ŔS HàO #àZàL ɗTLFOEFS WF LVS bağalar konulu bir sohbetin ortasına düşerseniz çok işe yarayacağını garan ti ederim. ,àÎàLɗOTBOMBSEBO#àZàL4PSVMBS )BZMJ.àIJNɗOTBOMBSEBO#BTJU$FWBQMBS Kolektif )B[SMBZBO(FNNB&MXJO)BSSJT ±FWJSFOɮJJSTFM5Bʰ %PNJOHP:BZOFWJTBZGB ɗZJ,JUBQt±PDVLEB ZB[BSt4BZtɮVCBU Dilin kaymağı UFLFSMFNFWFZBOMUNBDBMBS /JMBZ,":" ±PDVLFEFCJZBUOOEFSMFNFàTUBE4àMFZNBO#VMVUUBOJLJZFOJEFSMFNFLJUBCEBIB :BOMUNBDBWF5FLFSMFNF#VLJUBQMBS5àSLGPMLMPSVOVOFOEFʓFSMJEJMIB[JOFMFSJOEFO ikisini günümüz çocuklarıyla tanıştırıyor. “Sepet sepet yumurta, “Sepe sakın beni b unutma, unutursan küserim, mektubumu keserim…” tubu İlkokul çağlarında İlko sıra sıra gezdirdiği miz hatıra defterleri mize arkadaşlarımız ŔÎŔO ŔÎŔO ZB[EʓN[ TFWHŔ dolu d lu satırları, güzel do söz söylemeyi becere sö meyenlerimiz dahi bu hoş meyenler tekerlemeyle bitirirdi. Te tekerlem kerlemenin son kısmının kerleme duruma durum göre değiştiği EF “Unutursan EF HÚSàMàSEà HÚSàMà küserim, gözlerinden öperim,” gibi bir sonla hitap edilen kişiye küsme teh EŔEŔ TBWSVMTB EB LZMBNB[E CB[FO Akşam çökene, anneler balkonlardan TBSLBSBLÎPDVLMBSFWFÎBʓSBOBLBEBS sokaklarda oynandığı günlerde oyun BSLBEBʰMBSOBTMÎBʓSMSEQFLŔ “Aaali pabucu yarım, çık dışarıya oynayalım…” SÖZ OYUNLARI 4àMFZNBO#VMVULŔUBCBZB[EʓÚO TÚ[EFFWZBEBTPLBLPZVOMBSOOUà kenmekte olduğuna değiniyor belki ama bu, çocukların ana dilleriyle ta nışmaları için bulunmaz bir fırsat olan tekerlemelerin, günümüz çocuklarına hitap etmeyeceği anlamına gelmiyor FMCFUUF ±àOLà ZŔOF ZB[BSO CFMŔSUUŔʓŔ gibi tekerlemeler hayata dair komik WFBCBSUMEVSVNMBSOVZBLWFUFLSBS larla dile getirilişi, ritmik bir şekilde söylenişi nedeniyle her zaman için ço DVLMBSEB F[CFSMFNF WF TÚZMFNF ŔTUFʓŔ uyandırır. Masallarda, tiyatro oyunla rında karşımıza çıktıkları gibi, pekâlâ bağımsız söz oyunları olarak eğlenceli CŔSBLUŔWŔUFEFPMBCŔMŔSMFS Bulut’un diğer derleme kitabı 101 Yanıltmaca ise en az tekerlemeler ka EBSFʓMFODFMŔWFŔODFMŔLMŔCŔS[FLÉàSà Oà CV NàUIŔʰ [FLÉ FMCFUUF BOPOŔN CŔS [FLÉ PMBO ZBOMUNBDBMBS ÎPDVL oyunlarının iddialı bir malze malzee mesi yapabilecek nitelikte. likte. Benzer seslerin artarda rda getirilerek oluşturuldu u ğu bu zorlu yanıltmaca a lar hem o yanıltmacayı yı seri bir şekilde eksiksiz iz söyleyebilmek için tatlı atlı bir meydan okuma sunu nu yor, hem de çaktırmadan adan fonetik bir bilinç kazandırı andırı ZPS /ŔUFLŔN LPOVʰNB B [PSMVʓV [PSMVʓV ʓV ÎFLFO LŔʰŔMFSF WFSŔMFO BMʰUSNBMBSO MʰUSNBMB M SO arasında tekerlemelerin bulunması bu u yüzdendir. “Şu köşe yaz köşesi,, bu köşe kış köşesi, ortada su şişesi, si”” gibi en n kısa kısa WFTÚZMFNFTŔLPMBZHÚSàOFOMFSEFOEF OEF renin başına ekilen kekere mekerelere relere dadanan kekelemelere dair zorlu mü cadeleyi anlatan, kekelemeden söyle öyle mek için bin bir dereden su getirmek rmek zorunda kaldığımız yanıltmacalara alara LBEBSFOLFZŔĘŔPMBOMBSUŔUŔ[CŔSBSBʰ BSBʰ tırma sonucunda bu kitapta bir araya getirilmiş. 4àMFZNBO #VMVU IFS ŔLŔ EFSMF mede de anonim halk edebiyatının tının zenginliklerini çocuklara tanıtırken ırken POMBSB LFZŔĘŔ CŔS ʰFLŔMEF EŔM CFDFSŔ DFSŔ lerini geliştirme imkânı sunuyor. r. Bu kitapların bir başka dikkatt çekici özelliği de daha önce Zey y nep Uzunbay’ın Kedi Merdivenii adlı kitabındaki tatlı çizimleriylee dikkat çeken Burcu Yılmaz’ın bir kez daha :BOMUNBDB :BOMUNBDB hayranlık uyandıran 4àMFZNBO#VMVU M ÎŔ[ŔNMFSŔOF ZFS WFSŔM 3FTJNMFZFO#VSDV:MNB[ NFTŔ ɮŔNEŔ ZB[N[B 5VEFN:BZOMBSTBZGB bir yanıltmacayla son WFSFMŔN “Kapı gıcırtıcılardan mısın, ocak kıvılcımlattırıcılardan mısın? Ne kapı gıcırtıcılardanım, ne ocak kıvılcımlattırıcılardanım.” Ben bu kitaplara bayılanlardanım. 5FLFSMFNF 4àMFZNBO#VMVU M M 3FTJNMFZFO#VSDV:MNB[ 5VEFN:BZOMBSTBZGB ɗZJ,JUBQt±PDVL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU Keman çalmak mı, LVSCBʓBMBSHÚ[MFNFLNJ 5VʓCB&3ɗɮ 'BUJI&SEPʓBOCJ[FNà[JLMFZPʓSVMNVʰHà[FMCJSIJLÉZFBSNBʓBOFEJZPS'B6TUBOO,FNBOMBS önce tiyatro metni olarak yazılmış, daha sonra düz metin olarak kaleme alınmış. Kitabın başında öyküyü, sonunda da tiyatro oyununu okuyabilirsiniz. ±PDVLMVʓVO WF ŔMLHFOÎMŔʓŔO FO Ú[MFOFO ZBOES CFMLŔ EF HFSÎFLMFSF boğulmayan sonsuz bir hayalcilik, ne redeyse her gün değişebilen istekler. Doktor olmak isteyen bir çocuğu kim IBGŔGFBMBCŔMŔSLŔ 0ÎPDVLTPOSBBSLF PMPHPMNBZBLBSBSWFSŔSTFZBEBV[BZB çıkmayı hayal ederse onu kim bundan DBZESBCŔMŔS 4BIOFTBOBUMBSOBNFSBL salarsa, piyano çalmak isterse ya da àOŔWFSTŔUFEF FʓŔUŔNŔOŔ HÚSEàʓà NFT MFʓŔ ZBQNBL ZFSŔOF TÚ[HFMŔNŔ CŔS TŔWŔM toplum kuruluşunda çalışmaya baş larsa… Ama mesele, bu süreçte kendi istedikleri ile ailesinin “onun iyiliği için” istediklerinin örtüşmemesinden çıkabiliyor bazen. SOLFASOL ÜLKESİ 'BUŔI &SEPʓBOO Fa Usta’nın Kemanları adlı kitabının kahramanla rından Prens Refa’nın durumu tam EB CV /FSFEFO HFMEŔʓŔ UBN PMBSBL LFTUŔSŔMFNFZFOWFàMLFOŔOFOEŔQLÚʰF bucağında bile duyulan bir keman se TŔOŔOIÉLŔNPMEVʓV4PMGBTPMÃMLFTŔOŔO QSFOTŔ 3FGB #BCBT ,SBM 4PMGBEBO sonra tahta geçecek olan Refa’nın da ülkesine layık bir kral olabilmesi için iyi keman çalması gerekiyor kraliyet geleneklerine göre. Ama Refa keman çalma konusunda o kadar isteksiz, bu nedenle de o kadar beceriksiz ki iki yıldır bir arpa boyu yol alabilmiş EFʓŔM ±àOLà BLM GŔLSŔ LVSCBʓBMBSEB Tek isteği; saatler boyunca kurbağaları izlemek, incelemek, her hareketlerine şaşırmak, onlar hakkında her ayrıntı yı öğrenmek… Kurbağa bilimci, kuş HÚ[MFNDŔTŔPLBMŔQUàTV[NBOWC#FMLŔ kimilerince meslekten görülmeyen iş MFSy0ZTBLŔTFWFSFLZBQMBOIFSŔʰIFS VʓSBʰEFʓFSMŔEŔSÚZMFEFʓŔMNŔ ,BSEFʰŔ 1SFOTFT -BSFOŔO FO CàZàL arzusu ise keman çalmayı öğrenmek. Ağabeyi keman dersi alırken yan oda da sürekli onları dinleyen, hayalinde canlandırdığı kemanından çıkardığı hayali seslerle kendinden geçen Pren TFT -BSFOŔO EF BLMO LVSCBʓBMBSMB bozmuş Prens Refa’nın da krallıkla, EFWMFUŔ ZÚOFUNFLMF ŔMHŔTŔ ZPL BTMOEB Ama işte önlerindeki tek engel, krali yet gelenekleri. KRAL SOLFA İLE KRAL REMİ Bu engeli aşmak için bir umut ışı ğı ise komşu ülke Remido’nun kralı Remi’nin mektubuyla doğuyor. İki àMLF BSBTOEB Zà[ZMMBSDB TàSFO TBWBʰ ,SBM 4PMGB ŔMF ,SBM 3FNŔ [BNBOOEB TPOBFSŔZPS)FSŔLŔLSBMEBCVTBWBʰO àMLFMFSŔOF NVUTV[MVL WF BD HFUŔSEŔʓŔ OŔTBWBʰNBZBEFWBNFEFSFLBTMBLB[B namayacaklarını anlayacak kadar aklı başında insanlar. Ama yine de ortak ta rihleri boyunca iyi keman çalmak çok önemli olduğundan, iki ülke arasında öteki konularda olmasa da, bu konuda kıyasıya bir rekabet söz konusu. İşte bu nedenle, Prens Refa’nın keman çal ma konusundaki yeteneksizliğine dair EFEŔLPEVMBSÚʓSFOFO,SBM3FNŔ 4PMGFK ɮFOMŔLMFSŔOEF 1SFOT 3FGBOO WFSFDFʓŔ CŔS LFNBO LPOTFSŔZMF CàUàO bu onur kırıcı söylentilerin silinme sini arzu ettiğini bildiren bir mektup ZB[ZPS,SBM4PMGBZB1SFOT3FGBZFUF neksizliğini kabul etmiş olsa da, babası ,SBM4PMGBPʓMVOVOCVŔʰŔCBʰBSBDBʓOB körü körüne inanıyor. Refa’nın tedir HŔOMŔʓŔŔTFLBSEFʰŔ-BSFOŔONàLFNNFM keman çaldığını öğrenene kadar sü SàZPS ÃMLFTŔOŔO POVSVOV LVSUBSNBL için bu konsere çıkmak zorunda olan 3FGB-BSFŔMFCŔSMŔLUF[BSBST[CŔSQMBO yapıyor. 4àSQSŔ[QMBOOBZSOUMBSOBÎLFU NFEFOCVLFZŔĘŔIŔLÉZFZFBEOWFSFO 'B6TUBEBOEBTÚ[FEFMŔN±àOLàLFO disi bence hikâyenin en samimi karak UFSMFSŔOEFOCŔSŔ'B6TUBLFNBOMBSO da kullanacağı ağacı nasıl seçeceğini, o ağacı nasıl işleyip de mükemmel sesi çıkaracak kemanı yapabileceğini ɗZJ,JUBQt±PDVL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU FO ŔZŔ CŔMFO LŔʰŔ 4PMGBTPM ÃMLFTŔOEF Kralların bile gelip önünde eğildiği, atölyesine tıpkı bir mabede girer gibi HŔSEŔʓŔ'B6TUBOOZMMBSCPZVZBQUʓ her şeyin, gösterdiği tüm ustalığın, al EʓIFSÚWHàTÚ[àOàOÚMFOLBSTZMB anlamlı olduğunu söylediği bölüm ki tabın en güzel, en içli yerlerinden biri kanımca. 'BUŔI &SEPʓBO CŔ[F Nà[ŔLMF ZPʓ rulmuş leziz bir hikâye armağan ediyor. Fa Usta’nın Kemanları’nın Türkçe yayımlanan çocuk kitapları arasında ilk olabilecek bir özelliği de, önce tiyatro metni olarak yazılması, sonrasında düz metin olarak kaleme alınması. Kitabın ikin ci bölümünde tiyatro NFUOŔOF EF ZFS WF riliyor, ki ülkemizde tiyatro metni okuma alışkanlığının zayıf olduğu düşü nülünce, düz metinle iş tahı kaba ran okur ların tiyat ro metnini merak et mesi olmaya cak şey değil. 'B6TUBOO,FNBOMBS 'BUJI&SEPʓBO .BWJCVMVU:BZODMLTBZGB ɮJNEJOJO harika çocukları ½[OVSɮ")ɗ/ ;FISBɗQʰJSPʓMVOVO"[J[/FTJOJOLJUBCOBHÚOEFSNFZBQBSBLLBMFNFBMEʓɮJNEJLJ±PDVLMBS )ÉMÉ)BSJLBFʓMFODFMJàTMVCVWFÎPDVLMBSZBSBUDCJSPLVNBZBZÚOMFOEJSFOi:BSBUD0LVNB Dosyası” ile şimdiki harika çocuklara yaratıcılığın özgürlüğünü tattırıyor. Zehra İpşiroğlu’nun Şimdiki Çocuklar Hâlâ Harika kitabı, Aziz /FTŔOŔO Şimdiki Çocuklar Harika kitabına âdeta nazire olarak ya zılmış. Şimdiki Çocuklar Harika’da Zeynep’in Ankara’ya taşınmasıyla Ahmet’le aralarındaki mektuplaşmanın yeri ni, Şimdiki Çocuklar Hâlâ Harika’da %PʓBOO 'FUIŔZFZF UBʰONBTZMB ZPM ları ayrılan, ama ilişkilerini neredeyse IFS HàO CŔSCŔSMFSŔOF FQPTUB ZB[BSBL sürdüren Deniz ile Doğan’ın yazışma MBS BMZPS ÃTUFMŔL Şimdiki Çocuklar HarikaOO;FZOFQWF"INFUŔEFŞimdiki Çocuklar Hâlâ Harika’da Deniz’in BOOF WF CBCBT PMBSBL BOMBUD LPOV mundan anlatılan konumuna geçi yorlar. Şimdiki Çocuklar Hâlâ Harika, MBSEBO MBSB HFMŔOEŔʓŔOEF NFLUVCVO ZFSŔOŔ FQPTUBZB CSBLNB sıyla değil, aradan geçen yıllar içinde değişen çocukluğu bize göstermesi ba kımından oldukça ilgi çekici bir kitap. ;FISBɗQʰŔSPʓMV"[Ŕ[/FTŔOEFOTPOSB CŔ[ ZFUŔʰLŔOMFSF UFLSBS ÎPDVLMBSB WF ÎPDVLMVʓBEFʓFSWFSNFNŔ[HFSFLUŔʓŔOŔ hatırlatıyor. PİRE NURİ ɮŔNEŔOŔOIBSŔLBÎPDVLMBS%FOŔ[WF Doğan, yaklaşık bir yıl boyunca birbir MFSŔOFZB[ELMBSFQPTUBMBSEBHàOEFMŔL ZBʰBNMBSOBOMBUSMBS0LVMBŔMFBSLB daşlıklar gibi birçok konu onların gö [àOEFOFʓMFODFMŔWFFMFʰUŔSFMCŔSàTMVQ la konu edilir. Kimi zaman öfkeli kimi [BNBO TFWŔOÎMŔ FQPTUBMBSES CVOMBS Örneğin, Doğan’ın İstanbul’dan son SB 'FUIŔZFEFLŔ ZBʰBNOB PLVMVOB WF arkadaşlarına alışma süreci, kibrit ÎÚQà LBEBS LàÎàMNFTŔOEFO CŔS EFWF dönüşmesiyle anlatılırken, Deniz’in ZFOŔ PLVMVOB VZVN TàSFDŔ iŔNBKw UB kıntısıyla anlatılır. Deniz, dürüstlüğü LFOEŔOF iŔNBKw olarak benimseyip, öğretmenlerinin notlarını değilse de TFWHŔ WF TBZHTO LB[BOS (FSÎŔ CV durum, arkadaşları Patates, Yelkenku MBLWF4FWŔMUBSBGO dan pek sempatiyle karşılanmaz ilk başta ama arkadaşlıkları da bozulmaz. Kitaba eğlenceli kılan öğelerden birisi EFCVUBLNBBEMBSWFCFO[FUNFMFS;F IŔS ZFʰŔMŔ QBUMBL HÚ[Mà WF BMOOO UBN ortasında gözü olduğuna inanılan, i&KEFSIBwUBLNBBEMNàEàS%PʓBOO TOGBSLBEBʰMBSPMBO'FUIŔZFOŔOBʓB MBSOEBO99-1ŔSF/VSŔ"ʓMBZBO#V MVU WF ,BQMVNCBʓB CVOMBSEBO TBEFDF birkaçı. elde etmiş görünmekte. Taşralı alt sı nıf kızların kurtuluşunu, eğitimle orta sınıf olmaya bağlayan Türkiye’nin mo dernleşmeci anlayışı burada da kendi sini tekrar ediyor. Bu açıdan, Şimdiki Çocuklar Hâlâ Harika çok zengin bir içeriğe sahip olmakla birlikte, kitapta sunulan bazı temaların işlenişinde be lirli kalıpları tekrar üretmekten kurtu lamıyor. $BO ±PDVLUBO ŔML CBTLTO ZBQBO Şimdiki Çocuklar Hâlâ Harika’da oku mayı tökezleten dizgi hataları oldu ğunu da söylemek gerek. Öte yandan, i:BSBUD0LVNB%Ŕ[ŔTŔwŔÎŔOEFCBTMBO CVLŔUBCOTPOVOEBLŔi:BSBUD0LVNB Dosyası”, bu dizinin diğer kitaplarını da merak ettiriyor. Bu bölüm, birçok kitapta görülen, kitap hakkında soru MBSO TPSVMEVʓV CŔS CÚMàN EFʓŔM 4Ú[ konusu bölümde, Zehra İpşiroğlu’nun, çocukların kitapla ilişkilenmesini sağ ERKEKLİK VE KADINLIK ROLLERİ MBZBO POMBS EàʰàONFZF WF IBZBM FU Kitapta sokak çocukları, eğitim, NFZF UFʰWŔL FEFO ÎPL ŔZŔ IB[SMBONʰ taşra, kent, kız çocuklarının okutul TPSVMBS WBS 4POVÎ PMBSBL Şimdiki NBT HŔCŔ LPOVMBSEBO PUPSŔUF WF Hà Çocuklar Hâlâ Harika eğlenceli üslubu [FMMŔLLBWSBNOBLBEBSQFLÎPLNFTFMF WFÎPDVLMBSZBSBUDCŔSPLVNBZBZÚO üzerinde duruluyor. Doğan’ın ablası MFOEŔSFOi:BSBUD0LVNB%PTZBTwŔMF Ayşegül’ün İstanbul’da olsa sorun ol şimdiki harika çocuklara yaratıcılığın NBZBDBLHà[FMMŔʓŔ'FUIŔZFEFCŔSUBʰSB özgürlüğünü tattıran okunmaya değer sıkıntısına dönüşmek üzere. Doğan’ın bir kitap. geleneksel otorite figürünü temsil ɮJNEJLJ±PDVLMBS)ÉMÉ)BSJLB eden dedesinin sürekli Ayşegül’ün Zehra İpşiroğlu HŔZŔNLVʰBNOBWFEBWSBOʰMBSOBLB 3FTJNMFZFO(Ú[EF#JUJS rışmasıyla başlayan süreç, taşralı kom $BO±PDVL:BZOMBSTBZGB ʰVMBSO EB EFWSFZF HŔSNFTŔZMF IFN Ayşegül hem de Doğan için bunaltıcı bir hâl alıyor. Doğan’dan da bir erkek olarak ablasına göz kulak olması bek MFOŔZPS 4POVÎUB "ZʰFHàMàO UBʰSBEBO kurtulması, notlarını yüksek tutup İstanbul’da yatılı bir okula gitmesiyle sağlanıyor. Kitapta, toplumsal cinsiyet kodları sadece taşrada üretiliyormuş HŔCŔ BOMBUMZPS ±àOLà %FOŔ[ OPUMB S EàʰàL PMNBTOB SBʓNFO LFOUMŔ WF eğitimli orta sınıf bir aileye doğmakla CBʰUBOÚ[HàSMàLMFSŔOŔWFCŔSFZTFMMŔʓŔOŔ ɗZJ,JUBQt±PDVL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU Altını bağlayın WFZPMVOEBOÎFLJMJO dosya ,VUMVLIBO,65-6 %BW1JMLFZJOZFOJiJÎÎBNBʰSMLBISBNBOwOFSFEFZTFEPʓBSEPʓNB[TàQFSHàÎMFSFLBWVʰBOCJS CFCFL%àʰNBOZTBISTMNISTMCJSLBLBZBIBUUBEBIBTPOSBEFWCJSLBLBZBEÚOàʰFOCJSʰFSJG &WFUBMBCJMEJʓJOFLMBTJLCJSTàQFSLBISBNBOÚZLàTàZMFLBSʰLBSʰZBZ[5BUJMEFJZJHJEFSy 4BEFDF LFOEŔOŔ[ ŔÎŔO TSBEʰ LBI SBNBOMBS VZEVSEVOV[ NV IŔÎ %àO yanın kurallarıyla, hatta şurada ya da burada gördüğünüz, okuduğunuz ha yal dünyalarının kurallarıyla bile bağlı olmayan, tamamen sizin kurallarınıza göre oynayan, dolayısıyla da istediği OŔ[LBEBSTFSCFTUPMBOLBISBNBOMBS Hiç şüphesiz en çok çocukların “uzmanlık alanı” bu, çün kü insan yetişkin dünya tarafından yoğrulup bi çimlendirilmeden önce CÚZMF [WBOBEBO ÎLNʰ hayalgücünün en has, en şaşırtıcı, en komik örnek MFSŔOŔ WFSŔZPS /F EF PMTB çocuklar tam da böyle bir işe uygun bir donanımı TBIŔQMFS#ŔSZBOEBOHFMF neklerle tamamen dizgin lenmemiş hayal dünyala rındaki kural tanımazlı ğın sefasını sürüyorlar, bir yandan da keskin bir gözlemciliğe sahipler, şu “dış dünya” denen şeyde herkesin neyi nasıl yaptığına yönelik bir merakları WFPSBEBLŔLVSBMMBSOCFO[FSMFSŔOŔàSF UFSFLLFOEŔMFSŔOŔTOBNBŔTUFLMFSŔWBS MUZİP BİR HAYALGÜCÜ İşte Süper Bezli Bebek’in macera ları da dizginlenmemiş hayalgücü ile kurallara aşinalık arasındaki o tuhaf ŔUŔʰNFOŔO¦WFPSUBMʓHÚOMàODFCBUS NBEBLŔPIO[STFWŔODŔO¦TSBEʰCŔS örneği. Maceranın kırklı yaşlarındaki ZB[BS%BW1ŔMLFZCŔ[FTVOEVʓVIBZBM dünyasının çocuksuluğunu besbelli o kadar önemsemiş, kendini işin bu kısmına öyle kaptırmış ki kitabın ka pağında yazarlık payesini de kendine EFʓŔMUBNEBCÚZMFŔʰMFLWFNV[ŔQCŔS hayalgücünü yakıştıracağımız iki kah ramanına, ilkokul çağındaki iki çocuk LBSBLUFSŔOF WFSNŔʰ (FPSHF #FBSE WF Harold Hutchins. Bu iki karakter ya zarın bir önceki serisinde yer alıyordu WFPTFSŔZFBEOWFSFO,BQUBO%àʰàL don’u yaratmışlardı. Burada da aynı işi ZBQZPSMBS ,ŔUBCO HŔSŔʰ CÚMàNàOEF öğretmenleri tarafından cezaya çarp USMBO )BSPME WF (FPSHFVO ZFOŔ CŔS LBISBNBOZBSBUʰOWFPSUBZBZFOŔCŔS çizgi roman çıkarışını izliyoruz. Kita bın geri kalan kısmı, o çizgi romanın içeriği. KAKA-ŞERİF 4àQFS LBISBNBON[ 4àQFS #F[MŔ #FCFL ZBMO[ EŔLLBU 4àQFS PMBO CF[ değil, bebek, bir yanlış anlama ol NBTO SFLPSMBS LŔUBCOB HŔSFCŔMFDFL kadar erken bir “süperleşme” süreci yaşayarak, doğumda hastane pence resinden aşağı düşerken süper güçlere LBWVʰVZPS #V UVIBG EFʓŔʰŔNF TFCFQ olan olaylar silsilesi, kötü adamımız 5FIMŔLFMŔ ɮFSŔG Ŕ LŔGBZFUTŔ[ NVIUFSŔT CŔS LBLBZB LÚQFʓŔOŔZTF 4VQFSCPZVO LÚQFʓŔ ,SŔQUP HŔCŔ CŔS TàQFSLÚQFʓF ÎFWŔSŔZPS 5FNFMEF CŔS TàQFSCFCFLMF EFW CŔS kakanın mücadelesini okuyor olabili riz ama bu olacakları aşağı yukarı tah min edemeyeceğiniz anlamına gelmi ZPSɗʰŔOŔÎŔOFÚ[FMHàÎUSBOTGFSŔBMFUMF SŔLBLBʰFSŔGUBSBGOEBOLVMMBOMBOEFW CŔS SPCPU WF OàLMFFS FOFSKŔ SFBLUÚSà gibi “süper kahraman öyküsü gedik lileri” bir bir giriyor. Kötü adamımız pes etmek bilmiyor, kahramanımızsa ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU CŔS CFCFʓŔO UàN OFʰFTŔ WF ZPSVMNBL bilmezliğiyle habire kötü adamımızın düşlerini başına yıkıyor. Tabii ki öykü Ú[àOEFHBZFULMBTŔLCŔSTàQFSŔZŔTàQFS kötü öyküsü ama eğlenceli yanı da bu [BUFO (FMFOFLTFM TàQFS LBISBNBOMB SOPOBŔGWFUFNŔ[EàOZBTSouth Park NŔTBMŔ LBLBMBSMB WF CFCFL CF[MFSŔZMF dolunca epey bir tanınmaz hale ge liyor doğrusu! Bir bebe ğin oyunculuğunu, süper kahramanlara has o “sar sılmazlık” şemsiyesinin altında görmek de ortaya hayli komik bir sonuç çı karıyor. Yalnız Süper Bezli Bebek’in ilginç bir özelli ğinden söz etmeden bitir NFZFMŔN&QFZTBEFTŔZBI beyaz çizimlere sahip olan bu kitabı okumak biraz çizgi roman okumaya, biraz da çizgi film izlemeye benziyor. ±àOLà LŔUBQUB ZFS ZFS TBZGBMBS CFMMŔ ZFSMFSŔOEFO UVUVQ I[MB ŔMFSŔHFSŔ ÎF WŔSNFL à[FSŔOF LVSVMV CŔS iTBZGB ÎF WŔSNFDFwVZHVMBNBTWBS#ÚZMFDFLÚUà ʰFSŔGŔO 4àQFS #F[MŔ #FCFLUFO ÎFLUŔL lerini kelimenin tam anlamıyla gözü nüzde “canlandırabiliyorsunuz”! 4àQFS#F[MJ#FCFL %BW1JMLFZ ±FWJSFOɗQFL%FNJS "MUO,JUBQMBSTBZGB dosya Aklınız karışacak, şaşıracak, afallayacaksınız… 4FEFG1&,ɗ/ )BEJUBUJMEFÎFʰJUÎFʰJUCJMNFDFCVMNBDBÎÚ[NFLUFOEBIBJZJFʓMFODFNJPMVS ÃÎLJUBQMLSFOHÉSFOL bu seride akıl yürütecek, hesap yapacak, dikkatinizi, hatta beğenilerinizi sınayacaksınız. En güzel bulmacalar, şaşırtmacalar, akıl karıştırıcılar… Ezelden beri bayılırım bulmacalara. Kelimeli bulmacalardan ziyade sayılı, ʰFLŔMMŔ CVMNBDB TFWFOMFSEFOŔN 0O MBSO BSBTOEB GBWPSŔMFSŔNTF [BNBOMB değişir. Benim gibi pek çok insan ol EVʓVOVCŔMŔZPSVN/FZBQZPSV[ÎÚ[ dükçe çözüyoruz. İyi hoş da, çözmeyi OFEFOCVLBEBSTFWŔZPSV[ %à[NBO tıkla düşünürsek, dakikalarca, bazen saatlerce bir şeyi çözmeye çalışır, kafa patlatır, bir anlamda kendimize eziyet ederiz. Ee, ne anlarız peki bu işten; işin [FWLŔOFSFEF Tudem Yayınları’nın yayımladığı bulmacalı oyun dizisini görünce önce zihnimde bu soru belirdi. Dizi üç ki UBQUBOPMVʰVZPSBeyninizi İflas Ettiren Şaşırtmacalar, Afallatan Akıl Karıştırıcılar, Kafa Karıştıran Bulmacalar. Hepsini ünlü ressam Rolf Heimann hazırlamış. Beyninizi İflas Ettiren Şaşırtmacalar kitabının girişinde şöyle EŔZPS )FŔNBOO “Bir labirentte çıkışı bulduğun, hileli bir soruya doğru cevabı verdiğin ya da beynini yoran bir problemi çözdüğün zamanki keşfetme ânı, tüm dünyada insanların neden bilmece ve bulmacalardan zevk aldığını açıklamaktadır.”ɗʰUFBSBEʓNDFWBQ SAY, TAHMİN ET, EŞLEŞTİR &WEF PEBTOEB FʓMFODF BSBZBO ÎP cuklar, tatil günlerini ya da dinlenme ZFBZSEʓ[BNBOCV[FWLMŔVʓSBʰŔMF geçirebilirler. Hatta sadece çocukların EFʓŔMEFOFIFSLFTŔOŔMHŔTŔOŔÎFLF ceğini söylesem abartmış olmam. Tek başına oynanabilecek en güzel oyun lardan nitelikli örnekler barındıran bu dizideki “bulmacalar, şaşırtmacalar, akıl karıştırıcılar” hem içerik hem de görsel olarak benzerlerinden hemen BZSMZPS 0SŔKŔOBM GŔLŔSMFS WF OFGŔT ÎŔ zimler kullanılmış. Bir tesisatçının kendine hâkim olamayıp taktığı bir dolu musluktan hangisinin su deposu na bağlı olduğunu bulmaya çalışacak sınız mesela. Beş yılan boyunlu ağaç kakandan birinin gagasına düşmüş bir kediyi kurtarmak için doğru ağaçka kanı dürtmeye çalışacak, bir köpeğin bir kulağından girip diğer kulağından çıkmaya çalışacaksınız. Her kitapta farklı türden oyunlar bir arada kullanılmış. Dizinin içeriği OŔ LBCBDB ʰÚZMF HSVQMBNBL NàNLàO #BTŔUUFO [PSB UàSMà UàSMà MBCŔSFOU BLM mantık oyunları, matematik, sayma, tahmin, eşleştirme, fark bulma, tamam MBNB WF TSBMBNB PZVOMBS :VLBrıda Ë5 lU 6DGHF RTMAËYARÂÖ HX«X MAS UWP UHQNJ L\LQHQ DODU\ODD L]LQYH OHULQN \Q D ULO JHUHN L\RU'LVND WOPDVQD HQ«R FXNOD OLIL\HHGLOP UYDU HVL P" E saydıklarım labirent örnekleriydi. Eş leştirme oyunları da son derece yaratı D4BEFDFVÎVSUNBMBSZMBBZOSFOLHŔ ZŔOFOMFSŔOLBUMNBTOBŔ[ŔOWFSŔMFOCŔS yarışmada kimlerin diskalifiye edil mesi gerektiğini bulmaya çalışırken çok eğlendim. Belki kolay görünüyor BNB SFOHŔO ZBO TSB EFTFO BWDMʓ EBZBQNBEBOEPʓSVLBSBSBWBSNBOO hayli güç olduğunu belirtmeliyim. 3FOLWFEFTFOEFNŔʰLFO)FŔNBOOO pek çok detay barındıran güzel resim MFSŔWFLVMMBOEʓSFOLMFSTBZGBMBSEBT kılmadan kalmanıza yardımcı oluyor. Yaratıcı fikirlerini kâğıda başarıyla ak tarmış. Zaman zaman da bir resimden birkaç oyun çıkarmış. Bir labirentin içine, bulmanızı istediği parçalar ser piştirmiş örneğin. ÖZEL ÖDÜLLER DE VAR 4àQFSNBSLFUF HŔEFO ZBSBULMBSO dişlerini fırçalayan timsahların, si hirli aynaların olduğu bu çılgın oyun BMBOOEB CŔ[F ±ŔMFL WF #FOFL BEOEB bir kediyle köpek eşlik ediyor. İkilinin konuşmalarını dikkatle takip edince, fısıldadıkları ipuçlarından faydalana biliyorsunuz. Hakikaten içinden çı kılması zor durumlarda işimizi kolay laştırıyorlar. Hemen her sayfada yanı mızdalar; doğrularımıza da yanlışları mıza da tanıklık ediyorlar. Ama yanlış yapmaktan çekinmeye hiç gerek yok, bulmaca çözmek kolay şey mi, elbet te takıldıklarımız olacak. Tam bura da, hazır yeri gelmişken, her kitabın arkasında çözümleri bulacağınızı da belirteyim. Ama ben olsam sıkıştığım BOBSLBZÎFWŔSŔQEFŔʰŔOUBEOLBÎS maz, pes etmeden önce birkaç farklı ZPMEBIBEFOFSEŔN/FEFPMTBCVMNB ca çözmek “baştan sona” bir macera. %PʓSVDFWBCCVMNBLŔTFZBMO[DBNB ceraya atılma nedeni. Rolf Heimann bulmacalarını üre tirken farklı malzemeler kullanmış. #ÚDFLMFS BSMBS ÎFʰŔU ÎFʰŔU IBZWBOMBS meslekler, mekânlar, dükkânlar WF IBUUB TŔOFNB Ë3PA WF Nà[ŔL /PUB EFʓFSMFSŔOŔ WFSŔQ ÚM çülerden hangisinde hata olduğunu CVMNBN[ŔTUFZFCŔMŔZPS4BMZBOHP[MBS yarıştırıyor ya da dikkatsiz balıkçıla rın ortalığa saçtığı kancaları toplata biliyor. Bazen de bulmaca sınırlarının dışına taşıp, kuralsız sorular sorarak seçme özgürlüğü tanıyabiliyor. Tah min yürütmemizi istiyor, hatta bazen de beğendiğimizi seçmemizi. Örneğin sözünü ettiğim uçurtma yarışmasında en uyumlu giyinen çocuğa özel ödül WFSŔMFDFʓŔOŔTFÎŔNŔOEFUBNBNFO CŔ[FBŔUPMEVʓVOVTÚZMàZPS'B kat kitapların genelinde yap NBN[HFSFLFOMFSCFMMŔ½ODF likle konsantre olmak, parçalar arasında ilişki kurmak, soru OVONBOUʓOLBWSBNBLNBUF matik bilgisi kullanmak, isabetli tahminler yürütmek, ayrıntıla SBEŔLLBUFUNFLWFFʰMFʰUŔSNF yapmak. HANGİ ÖRÜMCEK DİŞİ? Bazen küçücük bir ay rıntı yakalayıp oyunu bir kaç saniyede bitirebilirsiniz. Bazen de neye dikkat etme niz gerektiğini çıkaramaz, takılıp kalırsınız. Mesela ben, Beyninizi İflas Ettiren Şaşırtmacalar kitabındaki “Örümceklerin Boynu” oyununda epeyce [PSMBOEN 0ZVOEB ZBQNBO[ HFSF LFOʰÚZMFBÎLMBONʰ “Bilim adamları dişi örümceklerin her zaman erkeklerden daha fazla olduğunu biliyor. Sağdaki örümcek erkek midir, dişi mi?” 4BʓEBLŔ ÚSàNDFʓŔ TBZGBEBLŔ WDS WDSPOMBSDBÚSàNDFLUFOBZSUFUNFL çok zor. Diyelim örümcekleri ikiye ayırmayı başardınız, hangisine dişi hangisine erkek diyeceksiniz... Ben arkadaki çözüme bakmadan nasıl bir yöntem izleyeceğimi bulamadım, ba LBMNTŔ[EFUBLMBDBLNTO[ Ë%ÖLEÖTIRM VYDU KGLßIU«D «RFXNWLPVD HQNOHUL\OH VDKLSOHULQLQU YHKHSVLGH OHWH %LUIU«DWXYD K K $ OX P \X X DQJLVL" VV]WLPVDKK G½ßP½ßÞDQ #FZOJOJ[JɗĘBT&UUJSFOɮBʰSUNBDBMBS Afallatan Akıl Karıştırıcılar Kafa Karıştıran Bulmacalar Rolf Heimann ±FWJSFOɗSFN5VLFM 5VEFN:BZOMBSTBZGB ROLF HEIMANN G ROLF HEIMANN aILEKËVEË"ENEKËEÖLIÎINDE ROLF HEIMANN aILEKËVEË"ENEKËEÖLIÎINDE 2. baskı ETTIËKA 6SDJH VÖAΠWWLPL \ROP 0D\GD X" QR DÜD«OD ]ODUP UP" $VOQG D QH ID UN HGH %X ODE U NL" LUHQWWH Q VDQL\H GH JH« HELOLU PLVLQ" dosya Korsanların adasına düştüğünüzde... ½[HàO6±"3 .BWJEFOJ[EFLJ#BTLIBWB"EBTOEBCBCBTOOiÎJSLJONFZWFwÎJęMJʓJOEFZBʰBZBO&HCFSUJÎJOIBZBU IJÎEFLPMBZEFʓJMEJS/FWBSLJEPʓVNHàOàOFZBLMBʰSLFOIFSʰFZCJSEFOCJSFEFʓJʰJS&HCFSU LFOEJOFIFNZFOJCJSJTJNIFNEFZFOJCJSBJMFWFEPTUMBSCVMVS)FZFDBOEPMVCJSNBDFSB .BWŔEFOŔ[ŔO CBUTOEBLŔ #B TLIBWB"EBTZŔOFTDBLNTDBL günlerinden birini yaşıyor. Yıllar dır patlamamış yanardağ erken den dumanlarını püskürtmeye başlamış. Korsanlar birkaç küp SPNWFLVSVUVMNVʰKBNCPOŔÎŔO #BTLIBWBEBDŔSŔUBUZPS,BSOO doyurmuş korsanlar için durum farklı; onlar tek gözleri, aksayan ayakları, sakat kalmış kollarıyla ZFOŔ CŔS LBWHBZB UVUVʰNVʰ CŔMF ;BUFOLPSTBOMBSWFPOàÎàODàZB şına girmek için gün sayan Egbert’ten CBʰLBLŔNWBSLŔCVVGBDLBEBEB"I doğru, Egbert’in bağ bahçe sahibi si OŔSMŔDF CBCBT BCMBT 7FOàT &HCFSUŔ her fırsatta pataklamaya çalışan ağa beyi Adonis. Bir de, Egbert kardeşlere okuma yazmak öğretmek için adaya gelmiş, onlarca kitabın sahibi bilgin 1FSDZWFLPSTBOMLUBONFZWFCBIÎFMF SŔOEF ÎBMʰNBZB UFSGŔ FUNŔʰ ŔʰÎŔMFS 7F bir gün kahramanımız Egbert’in, yani OBNEŔʓFS&HHŔOCVTSBEBOZBʰBN babasının, ‘’Eşyalarınızı hazırlayın. Sabah ilk ışıkta Gündoğumu’na gidiyoruz,’’EŔZFSFL.BWŔEFOŔ[ŔOPCàZàLWF LBMBCBML (àOEPʓVNV "EBTOB HŔEF DFLMFSŔOŔIBCFSWFSNFTŔZMFNBDFSBMWF gizemli bir şekilde değişiyor. sayfalarında her şey çok sakin ilerliyor. Egg, on üçüncü yaşını bu yıl ilk kez, normalde sadece yaz tatilinde gidebil EŔʓŔ (àOEPʓVNV "EBTOEB HFÎŔSFCŔ leceği, lezzetli çörekler ile sahilde yeni BSLBEBʰMBSMBHà[FMWBLŔUHFÎŔSFCŔMFDFʓŔ ŔÎŔO NVUMVMVLUBO IBWBMBSEB 5B LŔ CB bası, işadamı Bay Roger Pembroke ile tanışıp, Pambroke babasının bir define haritasına sahip olduğunu öğrenene kadar. Bay Pambroke Egg’in babasını WF LBSEFʰMFSŔOŔ CŔS CBMPOMB LBZQMBSB karıştırıyor, define haritasının yerini tek tahmin edebilecek kişi olan Egg’i de defineyi bulmada kendine yardım etmesi için esir alıyor. Ateş Kral’ın Hazinesi kimilerine göre yerlilere ait eski bir inanış, kimine HÚSFŔTFNàDFWIFSMFSMFEPMVHFSÎFLCŔS IB[ŔOF"NBʰVCŔSHFSÎFLLŔQBMBWSBD Bay Pambroke dâhil, tarla korsanla TARLA KORSANLARI 4Ŕ[EFFʓFSCVTPʓVLLʰHàOMFSŔOEF rı, deniz korsanları, yani herkes, Ateş tatilinizi sıcak koltuklarınıza yaslanıp, Kral’ın Hazinesi’nin kokusunu aldı LPSTBOMBSO WF CŔS EFGŔOF IBSŔUBTOO ğından beri bu işin peşinde. peşine düşmüş gizemli insanların ma ceralarıyla geçirmek isterseniz, sessiz PERFA NİDA MA KROL Tatilinizi telFWŔ[ZPO CBʰOEB HFÎŔS WF VGBL BENMBSO[MB CVSBEBO CVZ run. Korkusuz olduğu kadar zeki, bir NFL ZFSŔOF &HH WF EPTUMBS ɗʰLFNCF PLBEBSLFOEŔOEFOFNŔO(àOEPʓVNV ile Millicent’in yanında yer almayı ter Adası’nda tanıştığı Millicent’in biricik cih ederek, bu riskli maceraya atılmak TFWHŔMŔTŔÎÚSFLMFSŔOWFHà[FMZFNFLMF ta bir an bile tereddüt etmediniz. Pe SŔOUVULVOV&HHTŔ[ŔUFIMŔLFMŔWFIFZF ʰŔOEFLBOBTVTBNʰLPSTBOMBSMB[BWBMM canlı bir maceranın içinde babasının &HHŔOCBʰOBHFMFOFOWBŔÎFʰŔUSF[ŔMMŔ ğe siz de tanık olacak, mesela domuz define haritasını korumaya çağırıyor. i(Ŕ[FNMŔ (àOMàLMFSw TFSŔTŔOŔO ŔML dışkısıyla dolu bir gemi ambarında kitabı olan Ateş Kral’ın Hazinesi’nin ilk boğazınıza kadar dışkıya batmış halde seyahat etmek zorunda kalacak sınız. Eh, hayatınıza dair kendi LBSBSMBSO[WFSNFLIŔÎEFIBGŔ fi bir iş değil ne de olsa! Egg’in VMBʰUʓ ŔQVÎMBS WF BMEʓ LPLV lar oldukça hayati, onu iyi takip FEŔO “Oraya doğru yürümeye başladım ve Millicent’le İşkembe de beni takip ettiler. Oraya yaklaşırken bir delik gördük, granit yüzeyin ortasında yarım metrelik bir çatlak vardı. Güneş çatlağa doğru belli bir açıyla vurarak içerideki mağaranın girişini gözler önüne seriyordu.’’ Bu macerada mağara deliklerinden ŔÎFSŔHŔSNFLEFWBSBEBBTLFSMFSŔOEFO kendinizi korumak da, tek kollu çat MBL CŔS NŔÎPZMB CBʰ FUNFL EF *TT[ bir adaya düştüğünüzde yanınıza ne almanız gerekir, sorusunu sık sık duy muşsunuzdur. Eğer bu korsanlara yem olmadan zaferle bitirebilirseniz, sizin EF DFWBCO CŔMEŔʓŔOŔ[ CBʰLBMBSOO ŔTF CŔMNFEŔʓŔ CŔS TPSVOV[ WBS EFNFL UŔS,PSTBOMBSOBEBTOBEàʰUàʓàOà[EF ZBOO[BOFBMSTO[ Bu arada arkadaşlarınıza adada öğ rendiğiniz Kartaca dilini öğretmeye başlasanız iyi olur. Önce “Perfa nida ma krol,’’ cümlesinin anlamını öğret mekle başlamalısınız, adada buna çok ihtiyaçları olacak. Ateş Kral’ın Hazinesi (FPČ3PELFZ ±FWJSNFO$BO6[FS &QTJMPO:BZOFWJTBZGB ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU dosya Yalnızlarla birlikte insan asla yalnız olmaz! /B[BO½;$"/ 'SBOT[ZB[BS$PMBT(VUNBO4àQFS,BISBNBOMBS:àLTFLUFO,PSLNB[WF3PTFBEMLJUBQMBSOEB TSBEʰMLWFTSBEBOMLBSBTOEBLJPJODFÎJ[HJZFJʰBSFUFEJZPS.BVSJDFTSBEʰPMNBLJÎJO uğraşırken, konuşma bozukluğundan mustarip Rose sıradan olmak için ölüyor. Küçümen yeğenimin, ki şimdi ken EŔTŔLB[LLBEBSCŔSBEBNWBLUŔ[BNB nında, daha ilkokul birinci sınıftayken yani sömestr tatili başladığı gün o küçümen ağzından hiç beklemediği NŔ[CŔSDàNMFEÚLàMEà“Çok şükürler olsun, tatil başladı, ömrüm tükenmişti derslerden!” Tükenen ömür de topu UPQV ZFEŔ ZME ±PL HàMNàʰUàL BNB gene de tükenen ömrünü tatilde nasıl uzatacağı hakkında plan yapıp yap madığını sormadan edemedik. “Biraz arkadaşlarımla oynarım, biraz da kitap okurum!” demişti. “Kitaplar çok eğlenceli, benim yapamadığım şeyleri yapıyor oradaki çocuklar,” deyince neyi LBTUFUUŔʓŔOŔ ÎPL ŔZŔ BOMBNʰUL ɮFIŔS çocuğunun bloklar arasında sıkışan IBZBU BODBL WF BODBL LŔUBQMBS TBZF sinde biraz daha eğlenceli oluyordu. SÜPERACKERMAN MOMO Hazır tatil başlamak üzereyken, ha zır hayal dünyalarının kapıları açıla DBLLFOCŔ[EFÎPDVLMBSBWFFMCFUUFCà ZàLMFSFZB[BS$PMBT(VUNBOOÎPDVL LBISBNBOMBSO TBML WFSFMŔN ±àOLà bu çocuklar, hem her çocuk gibi şaha ne hem de her çocuk gibi özeller. Me sela Momo. Ya da uzun adıyla Maurice Acker man. Ama o kendine çok daha güzel bir isim bulmuş mu, bulmuş! “Süperackerman”. “Bu benim süperkahraman adım, Süpermomo biraz banal kaçıyor da.” Haksız de ʓŔM4àQFSNBO4QŔEFS man, Batman yanında, 4àQFSNPNP PMNB[E UBCŔŔ ÃTUFMŔL CŔ[ŔN 4àQFSBDLFSNBO ÎPL küçükken başlıyor bu işe. Tam üç yaşınday ken, asansör bozuk olduğu için “üç ba samağı birden atla yabilince” süper kahraman olduğunu heyecanlanmak ona iyi gelmiyor, çün BOMBZWFSŔZPS7FCàZàEàLÎFEFCàUàO kü heyecanlanınca Rose’un içi fokur güçlerini insanların hizmetine sun duyor, içi fokurdayınca da Rose bütün NBZBLBSBSWFSŔZPS“Bir binanın tepe- LFMŔNFMFSŔZBOMʰTÚZMFZŔWFSŔZPS“Günsinden atlamanın ya da bir düşmanın parlak, okulda gıcır gıcırım ve öndeki kafasını yere bastırmanın öğretildiği adım Rose!” Ee, böyle olunca okulda bir dersin olmaması,” Momo’nun işini ki “sokak lambaları”, yani öğrenciler [PSMBʰUSZPS ±àOLà TàQFS LBISBNBO “tekabii” ki hemen Rose’un “canını olmanın inceliklerini hep kendi başına sıkıştırıyor”MBS,POVʰNBTZMBBMBZFEŔ liyor, ayrıca kafasına büyük “sokak öğrenmek zorunda kalıyor. Eh, biraz eline yüzüne de bulaştırı lambaları”ndan bir taş yiyor. Bunun yor tabii, bu arada üstüne öğretmeni üzerine “yumurtalı ıspanak kafa”ları Momo’yu ailesine bir mektupla şikâyet “ezbize” ZBQNBZB LBSBS WFSŔZPS "NB ediyor, sınıf arkadaşları onu acayip tek başına değil. “Nelbette” kendi gibi buluyor, yetmezmiş gibi “korkunç bir çocukları da yanına alarak yalnızlar çete”yle baş etmesi gerekiyor. Kom ÎFUFTŔOŔ LVSVZPS ±àOLà “yalnızlarla şusu yaşlı Bayan Poterman’ı defalarca birlikte insan asla yalnız olmaz.” Ta mam, yalnızlar çetesi “övüş”te pek ba ölümden kurtarıyor süper kahramanı şarılı olamıyor belki, ama bizim Rose mız ama çeteyle baş etmesi kolay ol LFOEŔTŔOF ZBSEN FEFO TOęBO CŔS NVZPS/FZTFLŔTàQFSLBISBNBOMBSO oğlana “kaşık” oluyor! “Avallı Roseburnu kırılmaz diye bir kural yok! Ah cuk!” Merak etmeyin, başının çaresine ah, bir de tabii süper kahramanlar âşık bakacak kadar “gudebet” o. Bir de gü PMNB[EŔZFCŔSLVSBMEBZPL“Ona bak- [FMIBZBMLVSVZPS “Eğer periler gerçek tığım zaman sanki Bayan Polenta olup olsaydı, karabiber tanelerinden çıkıp çıkıyorum: Bacaklarımda derman kal- bana şöyle derlerdi: ‘Rose, bir dilek mıyor, nefesim tıkanıyor, sırtım kambur tut’. O zaman ben de derdim ki: ‘Noroluyor, omuzlarım çöküyor. Evet, Juliet- mal konuşmak istiyorum.’ Ve annemin te Baccara’ya baktığım zaman tonton benimle avanakmışım gibi konuşmayı bir nineye dönüyorum...” $PMBT (VU bıraktığı gün, dünyanın en mutlu çocuman, Süper Kahramanlar Yüksekten ğu olurdum.” 4Ŕ[DF PMBCŔMFDFL NŔ &F Korkmaz’da süper sıradan bir çocuğun sömestr uzun, okuyup öğreneceksiniz! süper harika hayal dünyasında bize sü 4SBEBO HŔCŔ HÚ[àLFOŔO BTMOEB TSB QFSFʓMFODFMŔWBLŔUHFÎŔSUŔZPS dan olmadığını da… Yazarın diğer kitabına Rose 4àQFS,BISBNBOMBS BEO WFSFO Rose ise baş $PMBT(VUNBO Yüksekten Korkmaz ka bir süper kahraman. $PMBT(VUNBO Daha doğrusu “anti süper ±FWJSFO5VWBOB(àMDBO ɗMFUJʰJN:BZOMBSTBZGB ±FWJSFO5VWBOB(àMDBO LBISBNBOw ±àOLà CŔ[ŔN ɗMFUJʰJN:BZOMBSTBZGB tatlı Rose’un konuşma CP[VLMVʓV WBS 0 Zà[EFO bir okuldan bir okula gön derilip duruyor. Aslında durup baksalar, Rose çok akıllı bir kız. Ama kimse OŔO P LBEBS WBLUŔ ZPL 0 yüzden yeni bir okula baş ladığı günde tanışıyoruz Rose’la. Heyecanlı ama ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU 3BOWF-VTJO dosya ile sırların peşinde… &MJGɮBIJO)".ɗ%ɗ %FMBM"SZBOOi1FSB(àOMàLMFSJwTFSJTJOJOJMLLJUBC,ÚSMFSÃMLFTJWFBSEOEBO JLJODJLJUBQ4SMBS0UFMJPLVSMBCVMVʰUV3BOWF-VTJOBEMJLJ[MFSTSMBSMBEPMV 1FSBEBHJ[FNBWDMʓOBEFWBNFEJZPSy çok ki, LB[ZBQMBNZPSWFÚʓSFODŔMFS MBCPSBUVWBSEB ÎBMʰZPSMBSE :BUUʓN ranzanın yanındaki pencere kırık U TV WF Sà[HÉS IFQ ŔÎFSŔ HŔSŔZPSEV (FDF QFODFSFEFO LB[ BMBOOO PMEV ʓV CP[LSB ZBʓBO ZBʓNVSV WF V[BLUB bir yerlere düşen yıldırımları izleyerek hayal kuruyordum. El ele tutuşmuş iki ÎPDVLHFMEŔHÚ[àNàOÚOàOF/FHFÎ NŔʰMFSŔWBSEOFEFHFMFDFLMFSŔ0OMBS korkutan bir fırtınanın içinde birbir MFSŔOFEFTUFLPMNBZBÎBMʰZPSMBSE7F bunu da birbirlerine hikâye anlatarak Delal Arya, çocukluğu gemilerde, yapıyorlardı. Tıpkı Ran’ın trenden in TPOTV[ NBWŔMŔʓŔO LVDBʓOEB HFÎNŔʰ EŔLMFSŔ P HFDF -VTŔOŔO LPSLVMBSO genç bir yazar. “Denizde yaşayan bir HŔEFSNFLŔÎŔO(BMBUBIBLLOEBBOMBU çocuk akıntıları ve rüzgârları tanır. tığı hikâyeler gibi. Korkan ama cesur Liman şehirlerinde dolaşır, farklı tipte PMNBZBÎBMʰBOLàÎàLÎPDVLMBSE(FS insanlarla ahbap olur. Ufku açılır, sınır- çek kahramanlar böyle olmalı diye dü ları, duvarları, önyargıları olmaz. Za- şündüm. Karanlıktan korunmak için ten geminin kendisi de bir çocuk roma- her zaman yanlarında anlatacakları bir nı gibidir,” diyen Arya’nın hayalgücü iki iyi hikâyeleri olmalı. EFOŔ[EFO CFTMFOŔZPS ÃTUFMŔL BSLFPMPKŔ Oldukça ilginç bir yaşam öykünüz FʓŔUŔNŔBMNʰHŔ[FNMFSFWFFTLŔVZHBS MLMBSB PMEVLÎB NFSBLM CŔS ZB[BS WBS var. Gemilerde, okyanusun ortasında karşımızda. Hâl böyle olunca, “Pera geçmiş bir çocukluk… Ki bu çocu(àOMàLMFSŔwTFSŔTŔOEFTSMBSMBEPMVCŔS ğun bir maymunu, bir de papağanı TFSàWFOŔO QFʰŔOF EàʰNFL ʰŔGSFMFSMF var; âdeta bir roman kahramanı kenboğuşmak kaçınılmaz oluyor. Körler disi. Bu seride kahramanlardan biri, ÜlkesiOEF 3BO WF -VTŔOŔO 7FOFEŔLUF denizi çok özleyen eski bir kaptan. başlayan macerası, Sırlar Oteli’nde Bir de Cook Cahit var, gemide aşçıyPera Palas’ın sırlarla kuşatılmış oda mış bir vakitler. Denize/denizciliğe MBSOEB EFWBN FEŔZPS %FMBM "SZB ŔMF dair pek çok terim, deyim, sözcük büyük küçük herkesin ilgisini çekecek var kitaplarınızda. Nasıl beslendibu heyecanlı seriyi konuştuk… niz denizden; çocukluk yıllarınızın, denizdeki günlerinizin bu serinin “Pera Günlükleri” serisi, Körler ortaya çıkmasındaki rolü üzerine Ülkesi ile başladı ve bu sizin ilk ki- konuşabilir miyiz? tabınızdı. Seri, Sırlar Oteli ile devam (FNŔ CŔS ÎPDVʓVO ZFUŔʰFCŔMFDFʓŔ ediyor; ayrıca üçüncü kitabı da yaz- en uygun yer. Bence dünya okulda dınız. Bu serinin varoluş hikâyesini değil, en iyi gemide öğrenilir; çünkü dinleyebilir miyiz? Fırtınalı bir ge- gemi hep hareket eder, bir rota çizil cede yazarın zihninde beliren o kü- mesi gerekir, o rotayı çizerken yıldız çücük hayal ve sonrasını anlatır mı- MBSBCBLMSIBSŔUBMBSPLVOVSNFWLŔMFS sınız? belirlenir. Denizde yaşayan bir çocuk Kitabı tasarlamaya Eskişehir’de bir BLOUMBS WF Sà[HÉSMBS UBOS -ŔNBO BSLFPMPKŔLLB[FWŔOEFCBʰMBEN:B[E şehirlerinde dolaşır, farklı tipte insan BNB ÎPL ZBʓNVS ZBʓZPSEV 0 LBEBS larla ahbap olur. Ufku açılır, sınırları, EVWBSMBS ÚOZBSHMBS PMNB[ Zaten geminin kendisi de bir çocuk romanı gibidir. Denizcilerin hiçbiri bilindik tipler değillerdir. İnsan onlarla aynı masada oturduğunda bir dolu hikâye EŔOMFS#àUàOEFOŔ[DŔMFSŔOMBLBCWBSES Cook Cahit de gerçekten yaşayan biri, LBCOBTʓNB[CŔSʰBŔS/ŔKFSZBEBLŔCà tün kabilelerin dillerini öğrenmiş, hat ta yabancı diplomatlara yemek pişirmiş IBSŔLB CŔS BʰÎ #àUàO CVOMBS WF EBIB birkaç şey yüzünden deniz benim ha yalgücümün kaynağı. Gizemlere ve eski uygarlıklara olan ilginiz, ayrıca arkeoloji eğitimi almış olmanız bu sırlarla dolu serüvenin, bulmacanın doğuşuna, renklenmesine büyük katkı sağlamış hiç kuşkusuz… Unutulmuş diller, bir papirüs, bir mumya, medusalar, üç başlı yılan fosili vs… Kendimi bildim bileli arkeolog olmak istedim. Hatta kazacağım hö yüklerin listesini çıkardığımı bile ha tırlıyorum. Höyüklerin yakınlarında dolaşıp yüzeyde kalmış çanak çömlek parçalarını, fosilleri, tuhaf şekilli taşları UPQMBSEN,BZQWFVOVUVMNVʰʰFZMFSF karşı her zaman merak duydum. Asıl hikâyeler orada çünkü, tozun toprağın BMUOEB0OMBSBVMBʰNBLŔÎŔOEFNFSBL etmek lazım. Kitaplarımın özünde de bu merak duygusu ağır basıyor. Kitapların ilginç bir yanı var; hiç yerel değiller. Yani yazarıyla ilgili bilgi sahibi olmadan okusam Türkçe edebiyata dâhil edemezdim; Avrupalı ya da Amerikalı bir yazar tarafından kaleme alındığını düşünürdüm. Çevirmenliğinizin önemli rolü var sanırım bunda? Ayrıca Doğu’dan/ Doğu’nun eserlerinden de beslendiğinizi görüyoruz. İkinci kitap Sırlar Oteli’nde, Rudabe ve Stare gibi Farsça isimler taşıyan kahramanlarınız var örneğin. Ve Rudabe, Firdevsi’nin Şehname’sinde Zal’ın karısının ismi… ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU HaklısıO[ ÎFWŔSNFOMŔʓŔO NVUMBLB FULŔTŔ WBS #ŔS EF CFO #BU LàMUàSàZMF FʓŔUŔMEŔN ɗUBMZBO -ŔTFTŔOEF PLVEVN Mefkûremin oluşmasında İtalyan kültürünün etkisi büyük. Ama ben %PʓVOVO ŔÎŔOEFZŔN BSLFPMPKŔTŔZMF NŔUPMPKŔTŔZMF FEFCŔZBUZMBy #V Zà[ den çocukların isimleri Ermenice, so yadları Arapça bir yıldız adı... Bu yüz EFO ,BQUBO #BSOFLBT TPZV 'FOŔLFZF EBZBOBO-àCOBOMCŔSEFOŔ[DŔ'ŔSEFWTŔ LPOVTVOVBÎUʓO[WFCFOŔNMFPSUBL laştığınız için de mutlu oldum. Bence bir elinde İlyada’yı tutan bir insan öte ki elinde Şehname’yi tutmalı. Şehname EàOZBOOŔMLWFFOCàZàLFEFCŔFTFSMF rinden biri. Seri 10 yaş ve üzerine hitap ediyor arka kapakta da belirtildiği üzere. Ama bence yetişkinler de keyifle ve heyecanla okuyabilir. Sizin de bir söyleşide vurgu yaptığınız üzere, “Bir kitap 50 yaşında okunmayı hak etmiyorsa, 10 yaşında okumayı da hak etmiyordur,” diyor Clive Staples Lewis. 50 yaşında da okunabilecek çocuk kitapları yazmanın yolu nereden geçiyor sizce? Hâlâ çocuk kitapları okuduğum için bunu ben de çok düşündüm; çö zülmesi zor bir gizem. Bu gibi sorular karşısında söylenen “içimdeki çocuk” MBĘBSEBCŔSB[TBLŔMEVSVZPS)FQŔNŔ[ arada sırada gerçeklerden kaçmak isti yoruz −her ne kadar bu da kulağa çok TBLŔM HFMTF EF¦ EVSVN CV ±PDVL SP manlarındaki sıkı dostluklar, sözünü sakınmadan konuşan kahramanlar, keşfedilmeyi bekleyen sırlar biz ye UŔʰLŔOMFSFOPTUBMKŔLHFMŔZPS#VTPSVZV sorduğum yaşlı bir adam bana, “Sadece fantazya değil, merak uyandırıcı bilgilerle süslenmiş fantazik kitaplar bunlar,” demişti. Herhalde bunun da FULŔTŔWBS İkinci kitap olan Sırlar Oteli’nde Ran ve Lusin adlı ikizler İstanbul’da, Pera Palas’ın çokça gizemli ve sırlarla dolu odalarında maceraya devam ediyor, ipuçlarının peşinden giderek şifreleri çözmeye çalışıyorlar. Agatha Christie, GretoGarbo, Mata Hari, Ernest Hemingway gibi pek çok ünlü konuğu ağırlayan bu otel, fantastik bir hikâye için oldukça uygun bir mekân olmuş. Çok farklı, esrarengiz, sırlarla kuşatılmış bir İstanbul ve Pera Palas var karşımızda. Mekân seçiminiz üzerine konuşabilir miyiz? (Ú[ HÚSNFL ŔÎŔOEŔS BNB TBEFDF CŔS HÚSNF PSHBO EFʓŔMEŔS (Ú[ ŔO TBOO SVIVZMB TàSFLMŔ BMʰWFSŔʰ ŔÎŔO EFEŔS (ÚSEàʓàOà SVIVOB ZPMMBS WF ruhu onu nasıl görmesi gerektiğini TÚZMFZFSFLPOBDFWBQWFSŔS0OVOŔÎŔO ki “Herkes aynı şekilde görmez,” diye CŔS MBG WBSES ÎàOLà IFSLFTŔO SVIV aynı değil. Ben Pera Palas’ı dolaştım ama kendi gözümle. “İstanbul’u dinliyorum, gözlerim açık”… Pera Palas da yaralanmamış İstanbul’dan kalan en çarpıcı bir kaç abideden biri. Bir ÎPDVL SPNBOOB ʰÚISFUMŔ WF LF[B HŔ zemli müşterileriyle sarmaş dolaş olan bir otelden daha iyi mekân ola cak başka bir yer düşünemiyorum. ba konu, mekân, fon olan bu Uyuyan Güzel sizin için ne ifade ediyor, yazınınız nasıl besleniyor bu şehirden? Kafamın içindeki İstanbul koyu CŔS TŔT UBCBLBTZMB ÚSUàMà 'BLBU BSB EB TSBEB TŔT BSBMBOZPS WF LBSʰO[B VOVUVMNVʰ CŔS ZFS WFZB FTLŔ CŔS [B mandan kopup gelmiş gibi görünen CŔSŔOTBOÎLZPS4BOLŔFTLŔCŔS%/" BOŔEFO DBOMBOWFSŔZPS HŔCŔ "TM ɗT tanbul onlar. Haydarpaşa, Pera Palas, Beyoğlu’nda küçük bir yokuşta takı atölyesi olan yaşlı bir adam. Beni bu günkü İstanbul’un gökdelenleri, mo dern otelleri, Cadde Bağdatları, Ataşe IŔSMFSŔ WF ZFOŔ PMVʰVNMBS IŔÎ ŔMHŔMFO dirmiyor. Ben bunlardan öte olan eski ɗTUBOCVMMBWFLF[B0TNBOMEBOIBUUB Roma’dan önceki İstanbul’la ilgileni yorum. Bu şehrin kaderi çok önceden yazılmış gibi geliyor. Kitapta da bu ka derin ne olabileceği sorusunun izini sürüyorum. Üçüncü kitap ne zaman çıkacak ve seri üç kitaptan mı oluşuyor? Yoksa devamı gelecek mi? Okurları nasıl bir macera bekliyor son kitapta, biraz bahseder misiniz? 4FSŔ ʰV BOEB BMUOD LŔUBQUB CŔUF cekmiş gibi görünüyor. Ama kahra manlarla birlikte ben de yeni ipuçları LFʰGFEŔZPSVN WF POMBS UBLŔQ FUNFL istiyorum. İşte o zaman seriye yeni bir kitap daha eklemek gerekebiliyor. ÃÎàODàLŔUBQàOTPOMBSOBEPʓ ru çıkacak. Bu arada ben de öteki ki taplara yoğunlaşabilirim. Yeni kitap bir gemide geçecek. Haritalara bakıp SPUBMBS ÎŔ[ŔZPSVN (FNŔOŔO SFTŔNMF rini çizerek denizde geçen bir hikâye UBTBSMBNBOO BÎL IBWBEB EPMBʰNBL HŔCŔŔOTBOUB[FMFZFOCŔSUBSBGWBS 1FSB(àOMàLMFSJ 1FSB(àOMàLMFSJ Sırlar Oteli’nde, ,ÚSMFSÃMLFTJ 4SMBS0UFMJ Lusin “… aslında saDelal Arya Delal Arya hici İstanbul’u kim3FTJNMFZFO4FEBU(JSHJO 3FTJNMFZFO4FEBU(JSHJO se görmüyor. Hani Uyuyan Güzel derin $BO±PDVL:BZOMBSTBZGB $BO±PDVL:BZOMBSTBZGB bir uykuya dalmış ya. İşte bu şehir de öyle. Birinin gelip kendisini uyandırmasını bekliyor,” diyor İstanbul için. Maceranın devamı da yine İstanbul’da geçecek. Bu kez Haydarpaşa’ya da uzanıyoruz. Pek çok kita- ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU dosya -F[[FUMJZFNFLMFS aşkına! &DFN/JEB%ɗ/±5Ã3, 4J[FOHJOBSTFWFSNJTJOJ[ %FGOFOJOUBSJIUFLJÚOFNJOJCJMJSNJTJOJ[ 1FLJIJÎÎJLPMBUBEBOTVDVL ZFEJOJ[NJ :BQ,SFEJ:BZOMBSIFOà[UBOʰNBEʓO[ZBEBLàTLàOPMEVʓVOV[ZFNFLMFSMF aranızı yapmak için eğlenceli bir elçi yolluyor size. Hadi, soğumadan yetişin. Bir yemek âşığının halinden ancak CBʰLBCŔSZFNFLÉʰʓBOMBS&MWBO6Z sal Bottoni’nin yeni çıkan kitabı Yavru Gurmeye Masallar, bu önermenin iyi CŔSLBOU±àOLàLŔUBCPLVEVʓVOV[ da Bottoni’yi İtalyan mutfağının ince MŔLMFSŔOF WBSBCŔMNFL ŔÎŔO ŔʰŔOEFO BZ rıp yollara düşüren duyguyla tanışıyor, samimi oluyorsunuz. Aynı duygu, kısa bir süre sonra kitaptaki yemek masal larını okurken sizi coşkulandırıp, anla UMBOUBSŔĘFSŔCŔSBOFWWFMEFOFNFLŔÎŔO sabırsızlandıran şeye dönüşüyor. Öykü’nün anne ile babası iyi birer HVSNF ÃTUFMŔL ÎPDVLMBSO da bu kültürle yetiştir meye çalışan bir çift. 'BLBU ½ZLà à[FSŔOEF ne kadar başarılılarsa ufak Kerem üzerinde bir o kadar etkisizler. ±àOLà ,FSFN HVSNF olmak bir yana, yemek konusunda oldukça önyar HM,FOEŔOŔCŔSÎPLMF[[FUMŔWFGBZEBM yemekten mahrum bırakıyor. Öykü, Kerem’in yeme alışkanlığını nasıl de MASALLARLA YAPILAN YEMEKLER ğiştirip daha sağlıklı hale getirebilece Yavru Gurmeye Masallar hem bir ğini düşünürken, kardeşinin yemediği yemek kitabı hem de öykü. Hem de her sebze için bir masal yazmayı akıl aslında hiçbirisi. Bottoni, çocuklara FEŔZPS 4POSB LPTUàNMFSŔOŔ HŔZŔZPS ZFNFLEàOZBTOO[FOHŔOMŔʓŔOŔWFCB WF CBʰMZPS P TFC[FOŔO EŔMŔOEFO EFS rındırdığı kendine has kültürleri an dini anlatmaya. Bir bakmışsınız en latmak istemiş. Malum, gurmelik bir ginar olmuş, “ah kalbim” diyor; bir bilinç, bir “bilirkişi” olma hali. Ağacı bakmışsınız balkabağına dönüşmüş, ZBʰLFO FʓNFLUF IFS [BNBO GBZEB WBS Külkedisi’nin bahtsızlığından dert 'BLBUCBTŔUCŔSZFNFLLŔUBCOOIŔÎCŔS yanıyor. Zaman zaman efsaneleri çü çocuk için cazibeli bir yanı olmayaca SàUNFLUFOEFHFSŔLBMNZPS4BSNTB ʓO EB HÚ[EFO LBÎSNBNʰ WF [FLŔDF ʓO GBZEBMBSO CŔS WBNQŔSŔO EŔMŔOEFO bir çözümle yemeği masallarla buluş anlattığında, bizi aslında “doğru” diye turmuş. Buradaki detay çok manidar kanıksadığımız birçok bilginin yanlış WFLFZŔĘŔ:B[BSLFOEŔBNBDOLBSEF olduğu ile yüzleştiriyor. ʰŔOFZFNFLZFNFZŔTFWEŔSNFZFÎBMʰBO bir ablanın çabasıyla özdeştirmiş. Esa TATİL YEMEKLERİ TOEBŔLŔTŔEFBZOBNBDOQFʰŔOEFCŔS Masallar kurgu açısından ne kadar ÎPDVʓB ZFNFL ZFNFZŔ TFWEŔSNFLUFO fantastik ise içerik açısından o kadar daha ziyade, yemek yemenin yaşamsal gerçekçi. Kitap, bu anlamda sadece bir bir ihtiyaçtan fazlası olduğunu kanık ZFNFLÚZLàLŔUBCEFʓŔM"ZO[BNBO satabilmek. EB CŔS DPʓSBGZB NBUFNBUŔL WF UBSŔI LŔUBC ±àOLà ZFNFʓŔO ÚZLàTà TBEF ce kurgusal değil. Hangi sebze en iyi OFSFEFZFUŔʰŔSNFWTŔNŔOFEŔSŔOTBOML UBSBGOEBOOF[BNBOWFOFʰFLŔMEFLFʰ fedilmiştir, tarih boyunca kendisine OF BOMBN BUGFEŔMNŔʰUŔS 5àN CV BZ rıntılar yemeğin yolculuğunda önemli birer durak. Zaten gurmelik için bu nedenle “farklı bir bilinç hali” diye biliyoruz. Yani sadece “iyi yemekleri yemek” değil, ne yediğini bilmek me sele. Yazar da bu detayların hiçbirisini boş geçmiyor. Kısacık masallar içinde tüm noktalara değiniyor. Bu arada alt metinleriyle de, son zamanlarda iyice HÚ[EFOÎLBSUUʓN[IBZBUŔCŔSOPLUB ZBQBSNBLCBTZPSEPʓBMCFTMFONFZF ½ZLàWFBŔMFTŔIFSʰFZŔZFUŔʰUŔʓŔʰFIŔS den temin ediyor, tazesine özen göste riyor. Marmelatlarını, salçalarını, hatta CŔTLàWŔ WF FLNFLMFSŔOŔ EBIŔ LFOEŔMFSŔ yapıyor. &MWBO 6ZTBM #PUUPOŔOŔO BLD WF sade diline Emine Bora’nın karakteris tik çizimleri eşlik ediyor. Yavru Gurmeye MasallarOZBWSVMBSBZB[MEʓOB bakmayın siz. Büyük küçük fark etmi yor, kitap bittiğinde, tadına dahi bak NBEBOiFOTFWNFEŔʓŔNwŔMBOFUUŔʓŔOŔ[ her yemek için suçluluk duyuyor, kay bolan yılları telafi etmek istiyorsunuz. ÃTUFMŔL BOMBUMBO UBSŔĘFSŔ EFOFZŔQ UBU mak için sabırsızlanıyor, soluğu mut fakta alıyorsunuz. :BWSV(VSNFZF.BTBMMBS &MWBO6ZTBM#PUUPOJ 3FTJNMFZFO&NJOF#PSB :BQ,SFEJ:BZOMBSTBZGB ɗZJ,JUBQt%PTZBt4BZtɮVCBU Her zaman, her y yerde, herkese Tudem... ͞,ĞŵĂŶŶĞďĂďĂůĂƌŦŶŚĞŵĚĞĕŽĐƵŬůĂƌŦŶĕŽŬƐĞǀĞĐĞŬůĞƌŝďŝƌŬŝƚĂƉ͘ zĞƟƔŬŝŶůĞƌďƵŬŝƚĂďŦƵLJŬƵnjĂŵĂŶůĂƌŦŶĚĂĕŽĐƵŬůĂƌŦŶĂƚĞŬƌĂƌƚĞŬƌĂƌ ŵƵƚůƵůƵŬůĂŽŬƵLJĂĐĂŬůĂƌĚŦƌ͘͟The Guardian 10+ ,BQTBNMCJSCBʰWVSV kaynağı… /JMBZ,":" "OLBSBÃOJWFSTJUFTJ±PDVLWF(FOÎMJL&EFCJZBU6ZHVMBNBWF"SBʰUSNB.FSLF[J±0(&. UBSBGOEBO Eà[FOMFOFO6MVTBM±PDVLWF(FOÎMJL&EFCJZBU4FNQP[ZVNVLJUBQMBʰUSMEBSULCVBMBOEB BSBʰUSNBZBQBOMBSOCBʰWVSBCJMFDFʓJLBQTBNMCJSLBZOBLEBIBWBS 4FNQP[ZVNMBSO LŔUBQMBʰUSMNB T CBʰM CBʰOB NFʰBLLBUMŔ CŔS ŔʰUŔS WF yapılan her sempozyumun ardından bunun gerçekleştiği söylenemez. Kaldı ki tek bir yazarı, kuramı, konuyu ele BMBOTFNQP[ZVNMBSCŔSZBOBÎPDVLWF gençlik edebiyatı gibi ele alınacak çok sayıda meselesi olan, bu meseleleri sa dece bildiriler üzerinden tartışmakla kalmayıp atölye çalışmalarıyla da des tekleyen, kısa sürede oldukça yoğun bir malzeme çıkaran, alan için son derece bereketli bir sempozyumdan CBITFEŔZPSV[TBZGBMLCŔSLŔUBCB dönüşen bu sempozyuma yansıyanlar, yaratıcı drama, resim, karikatür atölye çalışmaları, canlı gösteriler, yazarlarla HFSÎFLMFʰUŔSŔMFOŔN[BHàOMFSŔWFTÚZMF ʰŔEʰOEBLBMBOMBSTBEFDFÎPLTBZEB BLBEFNŔTZFO ZB[BS WF ÎŔ[FS UBSBGO dan sunulan bildiriler ile atölye ça lışmalarının kitaplaştırılmaya müsait PMBOMBS ±PDVL WF HFOÎMŔL FEFCŔZBU OO HFÎNŔʰUFLŔ WF ʰŔNEŔLŔ EVSVNVOV UàN Ú[FMMŔLMFSŔZMF TBQUBNBZ NFWDVU sorunlara farklı görüşlerden destek BMBSBL ÎÚ[àNMFS HFUŔSNFZŔ IFEFĘF ZFO CV TFNQP[ZVNV iLBQBM EFWSFw bir etkinlik olarak bırakmayıp temel CŔS CBʰWVSV LBZOBʓOB EÚOàʰUàSFO 1SPG %S 4FEBU 4FWFS ÚOEFSMŔʓŔOEFLŔ ±0(&.ŔOFNFʓŔLBSʰTOEBTBZHZMB eğilmek gerekiyor. İlk olarak bu değerli sempozyumun NŔNBS PMBO ±0(&.Ŕ EBIB BZSOU M UBOUNBLUB GBZEB WBS ZMOEB Ankara ÃOŔWFSTŔUFTŔOEFLVSVMBO±0 (&.ÎPDVLWFHFOÎMŔLFEFCŔZBUBMB OOEBCŔSàOŔWFSTŔUFCàOZFTŔOEFLVSV lan ilk merkez olma özelliğini taşıyor. Ancak resmi bir oluşum haline gelme den önce de bu alanda hatırı sayılır ça lışmalar gerçekleştirmiş. Türkiye’nin CŔSàOŔWFSTŔUFEFLVSVMBOŔMLÎPDVLLà UàQIBOFTŔ"OLBSBÃOŔWFSTŔUFTŔ&ʓŔUŔN #ŔMŔNMFSŔ'BLàMUFTŔ±PDVL,àUàQIBOF TŔ WF 6MVTBM ±PDVL WF (FOÎMŔL &EFCŔZBU4FNQP[ZVNMBSOOZBOTSB alanın yetkin yazarlarıyla çocukları CVMVʰUVSBO TÚZMFʰŔMFS WF PLVNB LàM türünün kazandırılması amacıyla öğ retmenlerle buluşmalar bu çalışmalara ÚSOFL±0(&.HFSFLZVSUŔÎŔOEFHF SFLTF ZVSUEʰOEB ÎPDVLMBSB WF HFOÎ lere okuma kültürünü kazandırmak BNBDZMB CŔMŔNTFM ÎBMʰNBMBS WF BSBʰ USNBMBSZBQNBZBEFWBNFEŔZPS ONUR KONUĞU MUZAFFER İZGÜ 0OVS TBOBUÎT PMBSBL .V[BČFS İzgü’nün seçildiği, açılış bildirilerini 1SPG 5BMÉU 4BŔU )BMNBO WF 1SPG %S 0SIBO ½[UàSLàO TVOEVʓV 6MVTBM ±PDVLWF(FOÎMŔL&EFCŔZBU4FNQP[ yumunda hangi konular ele alınmış, HFMŔO EBIB ZBLOEBO CBLBMN 4FN pozyumun mimarı olan Prof. Dr. 4FEBU 4FWFSŔO BÎMʰ LPOVʰNBTOO TPOVOEB 'B[M )àTOà %BʓMBSDBEBO alıntıladığı dizeler, sempozyumun CBʰMDB NFSBNO WF PEBLMBONB ʰFL MŔOŔ[BSŔGÎFOŔUFMŔZPS “Ağaçlar esen yeli sever / Esen yel / Ağaçları sever / Kuş / İkisini birden sever / Çocukların hepsi / Üçünü birden sever.” ±PDVLMVL PLVNBZTFWNFLŔÎŔOFOEPʓSV[BNBO PMBCŔMŔS ±0(&.ŔO HFOFM GBBMŔZFUMFSŔ WF V[VO VʓSBʰMBS TPOVDVOEB PSUBZB ÎLBO CV TFNQP[ZVN CV TFWHŔZŔ LB zandırmak yönünde atılan önemli bir BEN4VOVMBOZà[MFSDFCŔMEŔSŔÎPDVL WFPLVNBNFTFMFTŔOŔGBSLMCPZVUMBSZ MBFMFBMNʰ5àSLÎFÚʓSFUŔNŔWFÎPDVL ÎPDVLFEFCŔZBUWFFʓŔUŔNÎPDVLFEF CŔZBUŔODFMFNFMFSŔÎPDVLFEFCŔZBUWF ZBZODML ÎPDVL LŔUBQMBS WF SFTŔN NBTBMNà[ŔLPLVNBLàMUàSàLŔUBQWF dil gelişimi gibi konular bu bildiri ko nularının sadece bir kısmını oluşturu yor. Bunların yanı sıra çocuk edebiya tının bugün geldiği noktayı daha sağ lıklı bir şekilde saptamak adına alanın tarihine el atan bir oturum gerçekleş UŔSŔMEŔʓŔHŔCŔÎFWŔSŔWFQFEBHPKŔà[FSŔOF de bildiriler sunulmuş. Bildirilerin her biri sempozyumda sunuldukları ha liyle, akademik yayın ilkelerine uygun şekilde kitapta yer alıyor. EDEBİYAT VE DİĞER SANATLAR Bildirilerin başlıklarına bakıldı ğında, bu alanda yapılan çalışmaların FWSFOTFMCŔSCPZVUUBWFHàODFMFʓŔMŔN leri yakalamaya yönelik olması dikkat ÎFLŔDŔ PMEVʓV LBEBS TFWŔOEŔSŔDŔ %S .VTUBGB ±FUŔOŔO i:BCBOD ZB EB ɗLŔ ,àMUàSMF #àZàZFO 5àSL ±PDVLMBSOB WF (FOÎMFSF ɗLŔODŔ %ŔM 0MBSBL 5àSLÎF ½ʓSFUŔNŔOEF &,ŔUBQ 5BCBOM 3FTŔN MŔ 4Ú[MàL 6ZHVMBNBMBSw BEM CŔMEŔSŔTŔ çift dillilik meselesini eğitimde yeni yöntemler ışığında ele alışıyla ya da "Sʰ (ÚS 1OBS ±BLSO i$ISŔTUŔOF /ÚTUMŔOHFS WF 4FWŔN "LUB ±PDVʓVO (Ú[àOEFO :FUŔʰLŔOMFSŔO %àOZBTOB Eleştirel Bir Bakış” adlı bildirisi kar şılaştırmalı üslubuyla bu saptamaya birer örnek. Öte yandan, çocuk ede biyatının yazıdan müteşekkil tek bo yutlu bir mesele olmadığını göstermek adına resim, grafik, müzik gibi bu edebiyata katkı sağlayan diğer un TVSMBSB ZFS WFSŔMNFTŔ PMEVLÎB LBQTB ZD CŔS ZBLMBʰN ½ʓS (ÚS %S "S[V ɗQFL :àLTFMFO ŔMF "Sʰ (ÚS %S 4BOŔ ye Bencik Kangal’ın birlikte sunduğu i3FTŔNMŔ ±PDVL ,ŔUBQMBSOO 3FOL ,BWSBN ,B[BON Ã[FSŔOF &ULŔTŔOŔO İncelenmesi” adlı bildiri, edebiyattaki görselliği bilişsel gelişim konusuyla birleştiren dikkat çekici bir çalışma. ½ʓS (ÚS $FZMBO ÃOBM "LCVMVUVO i±PDVL &EFCŔZBUOEB .BTBM WF .à zik İlişkisi” ismini taşıyan bildirisi ise edebiyatın başka bir sanat dalıyla, mü zikle kurduğu etkileşim açısından ilgi çekici bir bildiri. OKUMA KÜLTÜRÜNÜ GELİŞTİRMEK ±0(&.ŔOWFTFNQP[ZVNVOCBʰ MDB HBZFTŔ PMBO ÎPDVLMBSEB WF HFOÎ MFSEF PLVNB TFWHŔTŔOŔ VZBOESNBL i±PDVLWF0LVNB,àMUàSàwCBʰMʓBM tında gerçekleştirilen oturumun odak noktası olmuş. Bu oturumda sunulan bildiriler Milli Eğitim Bakanlığı’nın 5FNFM &TFS VZHVMBNBMBSO ŔO celiyor, erken çocukluk döneminde okuma alışkanlığı kazandırma üzeri OFHŔEŔZPSWFCVIVTVTUB5àSLÎFÚʓSFU menlerinin fikirlerini mercek altına BMZPS "Sʰ (ÚS $FSFO ,BSBEFOŔ[ŔO i%àOZBEB ±PDVL ,àUàQIBOFMFSŔ WF +BQPOZB½SOFʓŔ#VOLPwBEMCŔMEŔSŔTŔ okuma kültürünün geliştirilmesi için dünyada nasıl uygulamalara gidildiği hakkında aydınlatıcı fikirler sunuyor. ±PDVL WF HFOÎMŔL FEFCŔZBUOEB EŔ MŔO LVMMBON i%ŔM (FMŔʰŔNŔw CBʰMʓ altında akademisyenlerin bu konuda LŔGBSLMHÚSàʰMFSŔOFZFSWFSŔMFSFLUBSU ʰMZPS(FSFLPLVMÚODFTŔLŔUBQMBSEBLŔ HFSFLTF:BMWBÎ6SBM(àMUFO%BZPʓMV gibi yazarların eserlerindeki dil kulla ONMBSÎPDVʓBHÚSFMŔLWFEŔMHFMŔʰŔNŔ ne katkıları bağlamında irdeleniyor. Bildirilerin ardında yer alan atölye çalışmaları, sempozyumda bulunma ZBOMBSBLBÎSELMBSŔÎŔOIBZĘBOBDBLMBS ama bu kitap sayesinde erişebilecekle SŔGŔLŔSMFSTVOVZPS4FWŔN"LŔMF1SPG Dr. Aysel Köksal Akyol’un birlikte ger ÎFLMFʰUŔSEŔLMFSŔ i±PDVL &EFCŔZBU WF %SBNB"UÚMZFTŔw/ŔMBZ:MNB[Oi:B SBUD 0LVNB /FEŔS :BSBUD 0LVNB 4àSFDŔOEF /FMFS :BQMBCŔMŔS w CBʰMLM atölye çalışmaları, çocuklarla yapılabi lecek çeşitli uygulamalara gösterilebi MFDFLŔMIBNWFSŔDŔÚSOFLMFSEFO SONUÇ OLARAK ±PDVL WF HFOÎMŔL LŔUBQMBSOO ÎP cuğa görelik ilkesi gözetilerek yaratıl masının, okullardaki edebiyat öğreti minin geleneksel kalıplardan çıkartı MBSBLHàODFMFWSFOTFMZBSBUDCŔSCP yut kazandırılmasının, sempozyumun POVS TBOBUÎT .V[BČFS ɗ[HàOàO EF BÎMʰ LPOVʰNBTOEB WVSHVMBEʓ HŔCŔ daha çok çocuk kütüphanesinin açıl NBTOO HFSFLMŔMŔʓŔ ZBZOFWMFSŔOF WF LPOVZMBŔMHŔMŔTŔWŔMUPQMVNLVSVMVʰMBS OBEàʰFOHÚSFWMFSHŔCŔÚOFSŔMFSLŔUBCO i4POVÎ#ŔMEŔSHFTŔwLTNOEBZFSBMZPS Bu konuda daha fazla bilimsel çalışma ZBQMNBTZÚOàOEFUFʰWŔLFEŔDŔCŔSÎB MʰNB PMBO TFNQP[ZVNVO WF LŔUBCO oluşturulmasında emeği geçen herke se gönülden teşekkür etmek gerekiyor. Kütüphanelerinizde genişçe bir yer BÎNBO[EBGBZEBWBS 6MVTBM±PDVLWF(FOÎMJL&EFCJZBU 4FNQP[ZVNV #JMEJSJMFSWF"UÚMZF±BMʰNBMBS ±0(&.TBZGB (FOÎMJLFEFCJZBUOEB sorun odaklı yaklaşım... ɮJJSTFM5"ɮ ±FWJSJMFSJWFHFOÎMFSJÎJOLBMFNFBMEʓLJUBQMBSZMBUBOEʓN[4V[BO(FSJEÚONF[TPOSPNBO Hiç Adil Değil’de, lise çağındaki üç gencin hayatına odaklanarak yalnızlık, ötekileştirme, aile içi ÎBUʰNBWFÚMàNDàMCJSIBTUBMLMBQFOÎFMFʰNFHJCJQFLÎPLTPSVOBBZOBOEBFMBUZPS ÃÎ ZM ÚODF ʰÚZMF ZB[NʰUN “Çocuk kitaplarında belli bir mesajı çocuğun gözüne sokarak metnin içine yerleştirmek ‘çocuk edebiyatının ayıbı’ ya da ‘çağdışı kalmışlığı’ sayılırken, belki benzer bir konuyu gençlik edebiyatı için de tartışmaya açmak gerekir. Gençlik edebiyatında giderek daha fazla ön plana çıkan ‘sorun odaklı’ kitaplarda, ele alınan sorunu okurun gözüne ‘bak bu senin sorunun, işte bu da çözümün’ üslubuyla çiğ ve çıplak olarak sunmak, diğer bir deyişle ahkâm kesmek köşe bucak kaçılması gereken bir tuzak.”* i(FOÎMŔL FEFCŔZBU SFFM CŔS LBWSBN NES w TPSVTVOVO ZBOUO ʰŔNEŔMŔL es geçip gençlik edebiyatının meşru ŔZFUŔOŔ LBCVM FUUŔʓŔNŔ[Ŕ WBSTBZBMN )FNFO BSEOEBO ŔLŔODŔ TPSV HFMŔZPS 5àSLŔZFEF HFOÎMŔL FEFCŔZBUOO WBSM ʓOEBO TÚ[ FEŔMFCŔMŔS NŔ &O ŔZŔNTFS ŔGBEFZMFŔZŔOŔZFUMŔÎBCBMBSOWBSPMEV ğunu söylemek mümkün. 4V[BO (FSŔEÚONF[ TÚ[àOà FUUŔ ğim iyi niyetli çabalara önemli katkı TPMBOCŔSZB[BSÃÎZMÚODFLŔZB[EB ʰÚZMF EFWBN FUNŔʰUŔN “Kolaysa Ağ lama adlı gençlik romanının ardından, yine gençler için yazdığı öykülerini Ötesi Yok adlı kitapta toplayan Suzan Geridönmez’in yapıtını bu bağlamda değerlendirecek olursak, öykülerin önemli bir bölümünün sorun odaklı olduğunu, buna karşılık yazarın, öykülerini az önce sözünü ettiğim tuzaktan kurtarmayı başardığını görüyoruz.” TİPSİZ-GERZEK-ŞİŞKO TAKIMI (FSŔEÚONF[ TPO SPNBO Hiç Adil Değil’de, lise çağındaki üç gencin haya UOBPEBLMBOBSBLQFLÎPLTPSVOBWF CVOMBSOPMBTÎÚ[àNMFSŔOF BZOBOEB FM BUNBZ EFOŔZPS :BMO[ML WF EPTU MVL ÚUFLŔMFʰNFWFÚUFLŔMFʰUŔSŔMNŔʰMFS BSBT EBZBOʰNB BŔMF ŔÎŔ ÎBUʰNB WF V[MBʰNB ÚMàNDàMCŔSIBTUBMLMBQFO ÎFMFʰNFWFNàDBEFMF Yeni başladığı okula uyum sağlama WFBSLBEBʰFEŔONFEFSEŔOFEàʰFOIB yatın oOBIŔÎEFBEŔMEBWSBONBEʓO birbirine benzemezlik, yere sağlam basan gözlemlere dayanan, klişelerden uzak bir kurgu, bir rengin tonları değil EFGBSLMSFOLMFSWBSE Hiç Adil Değil birden fazla meseleyi aynı anda ele aldığı için belki de, bir tıkanmışlık hissinin ardından makara HŔCŔ ÎÚ[àMàWFSŔZPS ,ŔUBCO TPOVOEB sanki sırf bir an için Adil’in elini tutup mizanseni tamamlamak için sahilde beliren genç kız öyküye eklemlene NŔZPS LPMBK LBSBLUFS PMBSBL ÚZLàZF ZBQʰUSMNʰ IŔTTŔ WFSŔZPS #VSBEB CŔS durup, gençlik dediğimiz dönem “so runlar dönemi”dir düşüncesinden ha reketle, realitesi zaten kanımca tartış malı olan gençlik edebiyatının içinde GENÇLİK HÂLLERİ bir de “sorun odaklı edebiyat” alt kate Yazarın, Ötesi Yok adlı kitabındaki gorisi oluşturmaya çalışmak ne kadar öykülerinin tersine, her iki romanın mantıklı diye kafa yormalıyız sanırım. EB EB Kolaysa Ağlama WF Hiç Adil ÃÎZMÚODFʰÚZMFZB[NʰUN“Suzan Değil LVSHVEB EàʓàNàO GB[MB I[M Geridönmez belli ki, gençlik halleri ve çözülmesinden kaynaklanan bir sorun gençliğin dertleri üzerinde düşünüyor, dikkati çekiyor. İki kitap arasındaki hassasiyet gösteriyor.” Bu saptamanın paralellikler sadece bununla sınırlı de geçerliliğinden bir şey yitirmediğini ğil. Kolaysa Ağlama’da omurgasındaki düşünüyorum. Beri yandan, yazar sorun nedeniyle ameliyat olması gere ken kendimizi adı sanı belli “sorun ken Celile’nin yerini, bu kitapta, beyin tema”larına saplanıp kalmaktan ne ka UàNÚSàOFEFOŔZMFUFEBWŔHÚSFO'FSIBU dar kurtarabilirsek metnin de sorunla alıyor. İlk romanda Celile ile Mert ara rından o kadar kurtulup, özgürleşece sındaki duygusal yakınlaşmanın bir ğine inanıyorum. CFO[FSŔOŔ ŔLŔODŔ SPNBOEB 'FSIBU ŔMF Mina arasında görüyoruz. İlk roman :B[EBHFÎFOBMOUMBSUBSJIMJ da Mert’in abisi, ikinci romandaysa Radikal Kitap ekindeki yazımdan alınmıştır. Adil’in ablasının erkek arkadaşı tıp fa Hiç Adil Değil! kültesinde okuyan yan karakterler ola 4V[BO(FSJEÚONF[ rak karşımıza çıkıyor. Dahası, her iki (àOʰʓ,JUBQMʓTBZGB romanın da finalini hazırlayan ortak CŔSPMBZWBS1BSUŔ Bir yazarın eserlerinde paralellik MFSBOBMPKŔMFSFTFSMFSŔCŔSCàUàOPMBSBL ŔODFMFZFO PLVSB ŔMHŔOÎ BÎMNMBS WBBU FEFCŔMŔSZB[BSOZBʰBNGFMTFGFTŔWFIB ZBUB CBLʰZMB ŔMHŔMŔ UàZPMBS WFSŔS FEF biyat okuru bunları keşfetmekten haz alır. Ancak sözünü ettiğim iki roman daki benzerlikler daha çok “Bu tekrar MBS OFEFO w TPSVTVOV BLMB HFUŔSŔZPS 0ZTBLŔ (FSEÚONF[ŔO ÚZLàMFSŔOEF fiziksel olarak ailesinin bütün çirkin yönlerini bünyesinde topladığını dü şünen Adil, başlangıçta istemeye iste meye de olsa, sınıfından kendi gibi iki iF[ŔLw ŔMF UBLMNBZB CBʰMBS #PʓB[OB hâkim olamayan “dişi sumo güreşçisi” .ŔOB WF CFZŔO UàNÚSàOEFO NVTUBSŔQ 'FSIBU 4OęBLŔMFSŔO 5ŔQTŔ[(FS[FL ɮŔʰLPUBLNPMBSBLZBęBMBEʓCVàÎMà nün birlikteliği çok geçmeden sağlam bir dostluğa dönüşür. Adil ile Mina, EFOFZTFMCŔSUFEBWŔŔÎŔOɗOHŔMUFSFZFHŔU NFLà[FSFPMBO'FSIBUVʓVSMBNBEBO önce onun on maddelik “ölmeden önce yapmak istediği şeyler” listesini hayata HFÎŔSNFLŔÎŔOLPMMBSTWBS ɗZJ,JUBQt(FOÎMJL,JUBQMʓt4BZtɮVCBU ±PDVLMBSJÎJO i/BS"MGBCFTJw ɮFSFG#ɗ-4&- ±PDVLMBSJÎJOZB[MBOʰJJSLJUBQMBSOBCJSZFOJTJEBIBFLMFOEJ/BS"MGBCFTJ)BZEBS&SHàMFOJO LBMFNFBMEʓÎPDVLMBSNFZWFMFSIBZWBOMBSWFCJULJMFSFʰMJʓJOEFIBSĘFSMFUBOʰUSNBZIFEFĘFZFO kitap Kırmızı Kedi Yayınları’ndan çıktı. Sahi senden mi doğdum anne Yollar nehirler kuşluk vakitleri dururken bir insandan mı doğar bir çocuk Haydar Ergülen, Karşılığını Bulamamış Sorular (àOàNà[ ʰŔŔSŔOŔO önemli imzala SOEBO CŔSŔ )BZEBS &SHàMFO MFS den bugüne, başta şiir olmak kaydıyla, özellikle deneme türünde de ortaya LPZEVʓVÎPLTBZEBFTFSWBS&SHàMFO LVʰBʓOUFNTŔMFEFOʰBŔSMFSBSBTO da −gerek şiirine taşıdığı yeniliklerle gerekse şiirden kopmadan kaleme aldığı edebiyatın diğer türlerindeki eserleriyle− özgün bir yere sahip. Dar alanda rahatlıkla işleyen bir kalemi WBSCFMMŔUFNBMBSà[FSŔOEFZPʓVOMBʰBO bir sözcükten başka bir sözcüğe bazen ÎBʓSʰNMB CB[FO CŔMHŔZMF ZàSàZFO WF GBLBU WBSBDBʓ NFO[ŔMMF CŔ[Ŕ UBOʰUS makta gecikmeyen bir şair Ergülen. Baştan beri yazdıklarında çocukları dışarıda bırakmayan, sözcüklerin ka CVʓVOVVTVMDBLBMESBODFWBCCŔMEŔʓŔ sorular karşısında şaşıran −yukarıya alıntıladığımız şiirde olduğu gibi− naif bir tarafın olduğunu söylemeliyiz. Eli mizde, çocuklar için kaleme aldığı, kızı /BSMBCŔSMŔLUFÎLUʓZFSZà[àZPMDVMV ʓVOEBO ʰŔŔSMŔ GPUPʓSBĘBSMB EFSMFONŔʰ CŔSLŔUBQWBSNar Alfabesi.,ŔUBQ4FSBQ Deliorman tarafından resimlenmiş. TABİATIN İÇİNDEN #V ʰŔŔSMŔ BMGBCFEF OFMFS NŔ WBS "ʓBÎMBS CŔULŔMFS ÎŔÎFLMFS NFZWFMFS kuşlar, balıklar… Kısacası, tabiatın içinden bize seslenen, gülümseyen, dünyayı insanla birlikte güzelleştiren WBSMLMBS)FSIBSęFOàÎʰŔŔS4Ú[HFMŔNŔ i"wIBSGŔOEFOBZBSNVUBZÎŔÎFʓŔ:B EB i,w IBSGŔOEFO LFEŔ LŔSB[ LBTN patı. Böylece her harften üç şiirli WBSMLCŔ[FFʰMŔL etmiş oluyoS 4Ŕ[ ʰŔNEŔ iɐw ZVNVʰBL H harfinden Nar Alfabesi’nde şiir olup olmadığını merak etmişsinizdir! Alfa bemizde “ğ” harfiyle başlayan sözcük yok. Aslında kullandığımız alfabeye bu harfi biz ekledik, alfabede olan bazı IBSĘFSŔ 9 8 2 EʰBSEB CSBLBSBL &SHàMFOiɐwIBSGŔOŔZŔOFEFCPʰCSBL NBNʰŔÎŔOEFiʓwCVMVOBOIBZWBOMBS NFZWFMFSŔʰŔŔSMFʰUŔSŔQBMGBCFNŔ[FBMNʰ ağustos böceği, böğürtlen, buğday… “Ö” harfinde de bir sürpriz bekliyor TŔ[MFSŔ ZFQZFOŔ CŔS NFZWF BE iÚ[w WF iÚ[MFNBʓBDw7FCFMLŔEFŔMLLF[LBS ʰMBʰBDBʓO[ CŔS IBZWBO 0SOŔUPSFOL àTUFMŔL "WVTUSBMZB QBSBTOO àTUàO EF EF SFTNŔ WBS %BIB CÚZMF CŔS TàSà IBZWBOO NFZWFOŔO ŔMHŔOÎ IÉMMFSŔ WBS kitapta. HAYVANLAR, BİTKİLER OLMASA ɮBŔS LŔUBQUB ZFS BMBO CŔULŔMFSŔ NFZWFMFSŔ IBZWBOMBS TBEFDF ʰŔŔSMFʰ tirmemiş, her biriyle ilgili bilgiler de WFSNŔʰ ,ŔUBQ CV ZÚOàZMF TBEFDF TF[ diren, resimler üzerinde gözümüzü gezdiren bir yapıt değil, aynı zamanda ÚʓSFUŔDŔEF#Ŕ[FOFMFS NŔÚʓSFUŔZPS İçinde yaşadığımız dünyada bazen bizim peşinden koştuğumuz, bazen ansızın önümüze çıkan, bazen de bi zimle birlikte yaşayan nice güzelliğin IVZMBSO OŔUFMŔL WF OŔDFMŔLMFSŔOŔ EF öğretiyor. “Ceylan” adlı şiiri okurken DFZMBOB BIV HB[FM HFZŔL BOUŔMPQ WF DFSFO EF EFOEŔʓŔOŔ ÚʓSFOŔZPSV[ 7F gözleriyle güzelliğin simgesi olduğu nu. Zeytin’in dünyanın ilk ağacı, bir diğer adının iNVDŔ[FwPMEVʓVOVWFŔLŔCŔOZMZBʰB dığını söyleyen Nar Alfabesi didaktik yönü ağır basan, gösterirken öğreten CŔSLŔUBQ4Ŕ[CVLŔUBCBi)BZBU#ŔMHŔTŔw BEEBWFSFCŔMŔSTŔOŔ[±àOLàIFNFOIFS çocuğun hayatında karşılaşacağı –bü yüklerin karşılaşmış olduğu– birçok sözcüğün altında nasıl bir dünyanın uyuduğunu öğretiyor bizlere. Bizim gibi alfabe değiştirmekle meşhur insanların yaşadığı bir ülkede çocuklar için bir Nar Alfabesi olmuş ÎPLNV )FNŔTUFZFOCVBMGBCFZFLFO EŔTFWEŔʓŔIBZWBOMBSNFZWFMFSŔEFFL MFZFCŔMŔSɮVZFSZà[àOEFIBZWBOMBSCŔU kiler olmadan yalnız yaşadığımızı dü ʰàOFCŔMŔZPSNVTVOV[ /FLBEBSUBUT[ TFWŔNTŔ[CŔSZFSPMVSEVEàOZB%àOZB PMVS NVZEV P WBLŔU )BZEBS &SHàMFO Nar AlfabesiOEF¦L[/BSMBLPOVʰVS gibi− sıcak bir sesle, doğaya, hay WBOMBSBWFIBSĘFSFÎPDVLMBSO diliyle teşekkür ediyor. /BS"MGBCFTJ Haydar Ergülen 3FTJNMFZFO4FSBQ%FMJPSNBO ,SN[,FEJ:BZOMBSTBZGB Anne baba köşesi Birlikte büyümeyi öğrenmeliyiz &MJGɮ")ɗ/)".ɗ%ɗ 1TJLPMPKJL%BOʰNBO%JMFL,SDBPʓMVZMMLNFTMFLJWFLJʰJTFMEFOFZJNMFSJOEFOZPMBÎLBSBL LBMFNFBMEʓ±PDVLMB#JSMJLUF#àZàNFLBEMLJUBCOEBÎPDVʓVOCJSCJSFZPMEVʓVHFSÎFʓJOJLBCVM FEJQHÚSFWJNJ[JOPOBTBEFDFSFICFSMJLFUNFLPMEVʓVOVOBMUOÎJ[JZPS 4FWHŔ EPMV IV[VSMV NVUMV Ú[Hà WFOŔ UBN ÎPDVLMBS ZFUŔʰUŔSNFOŔO ZPMV öncelikle bu özelliklere sahip anne CBCBMBSPMNBLUBOHFÎŔZPS4POSBT[B UFO LFOEŔMŔʓŔOEFO HFMŔS ±PDVL ŔÎŔO en az yemek içmek kadar temel bir HFSFLTŔOŔNEŔS TFWHŔ WF HàWFO &MCFU UF IFS FCFWFZO CVOVO GBSLOEB "NB her nedense “istedikleri gibi” bir ço cuk yetiştirme uğraşı içerisinde bu iki önemli gereksinimi göz ardı ediyor, CFMLŔEFIBGŔGFBMZPSMBS(ÚSàZPSV[LŔ HàOàNà[àO iTàQFS BOOFTàQFS CBCBw PMNB ÎBCBTOEBLŔ FCFWFZOMFSŔ iTàQFS çocuk” yetiştirme gayreti içerisin de bir çıkmaza doğru yol alıyor çoğu zaman. Mutsuz, doyumsuz, kendine HàWFOŔ PMNBZBO TPSVNTV[ WF TPSVO lu çocuklar karşısında öylece çaresiz LBMZPSMBS ±FʰŔUMŔ SPMMFS CŔÎUŔʓŔNŔ[ çocuklarımızdan kusursuz olmalarını bekliyor, kendi başaramadığımız ya da gerçekleştiremediğimiz her şeyi onla SO CBʰBSNBTO WF HFSÎFLMFʰUŔSNFTŔOŔ umuyoruz. 0ZTB FO CBʰUB ÎPDVʓVNV[VO CŔS birey olduğu gerçeğini kabul edip, CàZàNFWBSPMNBZPMDVMVʓVOEBLŔHÚ SFWŔNŔ[ŔOPOBTBEFDFSFICFSMŔLFUNFL olduğunu idrak etmemiz gerek. Psiko MPKŔL%BOʰNBO%ŔMFL,SDBPʓMVNFT MFLŔ WF LŔʰŔTFM EFOFZŔNMFSŔOEFO ZPMB çıkarak kaleme aldığı Çocukla Birlikte Büyümek adlı kitabında esas olarak bu OPLUBMBSBWVSHVZBQZPS1FLŔiÎPDVL MBCŔSMŔLUFCàZàNFLwOFEFNFL ,SDB PʓMVCVOVʰÚZMFBÎLMZPS“Eğer kendinize ve ona büyümek için yol verirseniz, gerçek büyümenin, birlikte üretmek, farkına varmak, özgürleşmek, gelişmek, öğrenmek ve yaşamaktan keyif almak olduğunu göreceksiniz. Aslında bunu bize öğretecek olan da çocuklarımız.” ±PDVLMBSMBCàZàSLFOLBSʰMBʰBDBʓN[ sorunların üstesinden gelebilmenin en önemli püf noktası bu belki de; birlikte büyümeyi öğrenmek… OBTM EBWSBOMNBT HFSFLUŔʓŔ ÎPDVLMB nasıl kaliteli zaman geçirilebileceği, QBSNBL FNNF WF USOBL ZFNF HŔCŔ BMʰLBOMLMBSB OBTM TPO WFSŔMFCŔMFDFʓŔ bilgisayarın çocuk üzerindeki etkileri, FOHFMMŔ FCFWFZOMFSŔO ÎPDVLMBSOB CV durumu nasıl anlatmaları gerektiği, doğru sünnet zamanı gibi birçok farklı konuya da değiniliyor. “PROBLEMLİ” ÇOCUK Dilek Kırcaoğlu; “Bana ‘problemli’ olarak tanımlanan bir çocuk getirdiklerinde, keşfedilmesi gereken pek çok yanı olan birini görürüm. Törpülenmesi gereken birini değil. Çoğu çocuk keşfedilemediği için kendini yalnız hissetmekte, BİRLİKTE ÖZGÜRLEŞMEK farklı davrandığı için dışlanmakta ve i±PDVʓVOV[MB ±LUʓO[ )BZBU sonuçta kendini kapamayı seçmektedir. :PMDVMVʓVOEB #BʰO[B (FMFCŔMFDFLMFS Çocuklar yetişkin dünyasının kalıplarıWF:BOUMBSwBMUCaşlığını taşıyan kitap nın ne olduğunu ve ne anlama geldikta, bu yolculukta yaşanabilecek pek lerini bilmezler. Farklı olanı dışlamayı ÎPL TPSVOMB UBOʰNBL WF BLMB HFMFCŔ yetişkinler bilir. Çocuklar büyüdükçe lecek pek çok soruZMB ŔMHŔMŔ DFWBQMBSB bunu yetişkinlerden öğrenir. Oysa farkVMBʰNBLNàNLàO"ODBLÎPʓVPLVS lılıklar ne çok şey öğretir bize,” diyor. FCFWFZO ŔÎŔO LŔUBQUBLŔ CŔMHŔMFS ZFUFSMŔ &CFWFZOMFSŔO ÎPDVLMBSOB CŔS EF CV gelmeyebilir; daha detaylı, daha derin HÚ[MF CBLNBMBSOEB GBZEB WBS EŔZF likli bilgilere ihtiyaç duyabilirler. Yine EàʰàOàZPSVN 4PSVO PMBSBL OŔUFMFO EF ÎPDVLMBSO GŔ[ŔLTFM WF SVITBM HFMŔ EŔSEŔʓŔOŔ[ EBWSBOʰMBSOEVSVNMBSO şimleri sırasında karşılaşılabilecek pek gerçekte hiç de öyle olmadığını görebi çok sorunla ilgili temel bilgileri edin MŔSTŔOŔ[CÚZMFDF'BSLMMLMBSGBSLFEŔO mek açısından anne babalara rehberlik TFWŔOWFPOMBSMBLVDBLMBʰOy edecektir bu kitap. ±PDVLMB#JSMJLUF#àZàNFL ZMMLEFOFyim sahibi Kırcaoğlu, Dilek Kırcaoğlu kitapta 2 yaş döneminin özellikleri, )0,JUBQTBZGB EŔTŔQMŔOWFTOSLPZNBBHSFTŔGÎPDVL WFŔOEŔHPÎPDVLCPʰBONBWFFULŔMFSŔ ÚMàN WF ÚMàNà ÎPDVʓB BOMBUNB ZÚO UFNMFSŔVZLVEà[FOŔWFVZLVFʓŔUŔNŔ ZFNFLZFNFWFŔʰUBIQSPCMFNMFSŔPLVM ÚODFTŔ FʓŔUŔN PLVM EÚOFNŔ UVWBMFU eğitimi, cinsel eğitim konularında yol gösterici, temel bilgiler sunuyor. Ki tapta ayrıca dikkBU FLTŔLMŔʓŔ WF IŔQF SBLUŔWŔUF TPM FMŔOŔ LVMMBOBO ÎPDVLMBSB ɗZJ,JUBQt"OOF#BCB,ÚʰFTJt4BZtɮVCBU ±PʓVM,àUàQIBOF ɮJNEJTVSBUOBCJSUBOFÎBLTBN TBOBUEJZFCJMJSNJZJNCVOB :BOL&/,ɗ "JMFLVSNBDBEBPMTBBJMFPMBCJMJSNJ 1FLJZBTBOBUGBSLMCJSFZMFSJCJSBSBEBUVUBDBLBJMFOJO ÎFLJSEFʓJOJPMVʰUVSBCJMFDFLLBEBSLVWWFUMJNJ "NFSJLBMHFOÎZB[BS,FWJO8JMTPOÎPLLPOVʰVMBO JMLSPNBO'BOH"JMFTJOEFBJMFWFBOOFCBCBMLLBWSBNMBSZMBTBOBUCJSBSBEBTPSHVMVZPS 0LVSLFO LBILBIB BUBCŔMFDFʓŔOŔ[ CŔS SPNBO CV (FSÎFLUFO LPNŔL BNB CŔS yanıyla da sinir bozucu, rahatsız edici bir resim çiziyor bize. Başlangıcından fi naline kadar hem eğlenceli hem de kafa LBSʰUSD ZBQTO LPSVZBO BŔMF LBWSB mıyla ilgili akla gelebilecek soruları daha önce hiç düşünmediğimiz şekillerde sorduracak bir roman Fang Ailesi. "NFSŔLBM HFOÎ ZB[BS ,FWŔO 8ŔM son, ilk romanı olan Fang Ailesi ile ŔO MŔTUFMFSEF BE FO ÎPL HÚSàMFO yazarlarından biri olmuştu. Kaçınıl NB[ PMBSBL 5àSLÎFZF ÎFWSŔMNFTŔ EF çok uzun sürmedi. Diğer yandan, eşine benzerine rastlanmayacak, çağ EBʰMBSOEBO ÎPL GBSLM CŔS LVSHVTV WF àTMVCV PMBO WF GB[MBTZMB Ú[HàO CŔS konuya sahip bir kitaptı, bu bağlamda yayıncılık adına biraz cesaret gerekti ren bir romandı Fang Ailesi. ,FWŔO8ŔMTPOÎŔ[HŔSPNBOPLVZBO àOŔWFSTŔUFEF ZB[BSML EFSTŔ WFSFO ʰBŔS FʰŔZMFZBʰBZBOFWSFOTFMEFO[ŔZBEFZF SFM CŔS ÚZLà BOMBUDT Ŕ[MFOŔNŔ WFSFO yani biraz “Amerikalı” diyebileceğimiz bir yazar gibi görünüyor ilk bakışta. :ŔOF EF TBOBU WF BŔMF HŔCŔ ŔLŔ FWSFOTFM konuyu merkezine alıyor bu roma nında. Henüz yolun başında tabii. 8ŔMTPOO CŔS ÚODFLŔ LŔUBC CŔS ÚZLà EFSMFNFTŔZEŔ 4SBEBLŔ LŔUBCOO CŔS beklenti yaratıp yaratmadığını sorgu larsak, Fang Ailesi’nin ardından nasıl bir esere imza atacağını tahmin etmek imkânsıza yakın, ama hiç de sıradan bir metinle karşılaşmayacağımız ko nusunda bahse girebiliriz. HAYAT BİR GÖSTERİ Mİ? Konusu itibariyle çok sıradışı, ses getirecek bir bağımsız film çıkabilir bu romandan, gerçi film hakları çok tan satılmış bile. İroni ya da kara mi zah demek gerekiyor belki de Fang AilesiOŔO UàSà ŔÎŔO (FOÎ WF ZFUŔʰLŔO okurlara hitap eden bu kitabı bilhassa aileler, anne babalar, en çok da sanat çılar okumalı belki de... 3PNBOEB #BZ WF #BZBO 'BOH "O nie ile Buster’ın performans sanatçısı PMBO BOOF CBCBT 0OMBSB HÚSF IBZBU bir performanstan ibaret, her şey âdeta CŔSiSFBMŔUFʰPWw#BʰLBCŔSEFZŔNMFIFS ʰFZTBIUFWFZBQBZ'BOHBŔMFTŔOŔOIBZBM gücünün gittiği yere kadar gidebiliyor ZBʰBOBOMBS ,FOEŔ FWSFOMFSŔOŔO UBOS ları oluyorlar âdeta. Ailecek sanatçı di ZFCŔMŔSŔ[POMBSB#BZWF#BZBO'BOHŔO aklından bir senaryo geçiyor, çocuklar hemen kostüm değiştirip sokakta, alış WFSŔʰ NFSLF[ŔOEF ZB EB IFSIBOHŔ CŔS yerde senaryoya uygun rol yapmaya başlıyorlar. Amaçları sadece insanlar EBOUFQLŔÎFLNFL4BOBUEVSEVʓVZFS de durmamalıdır; ancak tepki çektiği [BNBOTBOBUUSEŔZFEàʰàOàZPSMBS(F tirileri olduğu gibi, şöyle bir götürüsü WBS CV EVSVNVO 4FOBSZPMBSOB LFO dileri de inanıyorlar bazen. Yaşadık ları hislerin, başlarına gelenlerin sahte olduğunu unutup, yeni bir gerçekliğin sınırlarında yaşıyorlar. #V UVIBĘLMBSO IFQTŔOŔ UBTBSMBZBO #BZWF#BZBO'BOHLFOEŔMFSŔOŔQFSGPS mans sanatına adamış, hatta kendileri bizzat birer sanat eseri haline gelmek ŔTUFZFOZBʰBNOTBBUŔOŔCŔSQFSGPS mansa dönüştürmek isteyen bir çift. 1FLŔ ZB ÎPDVLMBS 0OMBS ŔÎŔO CBʰMBS OBHFMFOMFSŔEPʓSVBOMBZQLBWSBNBL aslında kurmaca, düzmece bir hayat yaşadıklarını kabullenmek bu kadar LPMBZ N %FʓŔM FMCFUUF ;BUFO SPNB nın niteliği burada, çocukların anne babayla olan anlayış mücadelesinde yatıyor. Bir yerden sonra daha da içi ne çekiliyoruz kitabın. Bir gün geliyor, sanatçı anne baba ortadan kayboluyor ama çocuklar kararsız. Bu da sahte bir HFSÎFLMŔLCŔSPZVONV #BZWF#BZBO 'BOH CŔS ZFSMFSEF TBLMBONʰ CVMVO NBZ N CFLMŔZPSMBS #VMVOEVLMBS ânı kameraya alıp, sonra da bunun bir sanat eseri olduğunu iddia edip bir ga MFSŔEF NŔ TFSHŔMFZFDFLMFS :PLTB BOOF CBCBMBS ÚMEà Nà LBÎSME N ɗʰUF kara mizah burada biraz heyecanla EBLBWSVMNBZBCBʰMZPS3PNBOOTP nunu burada açıklamayacağız elbette, ama tokat gibi sert bir finale hazır ol mak gerekiyor. 'BOH"JMFTJ ,FWJO8JMTPO ±FWJSFO&NSFÃMHFO%BM %PNJOHP:BZOFWJTBZGB ɗZJ,JUBQt±PʓVM,àUàQIBOFt4BZtɮVCBU Kitap içi )ST[MLNEFEJOJ[ ZMOEBɗOHJMUFSFOJONF[CFMFMJLEJZFCJMFDFʓJNJ[8JMEQPPMLBTBCBTOEBZPLTVMMVLJÎJOEFZBʰBZBO 4NJČ4NJUILBSOOIST[MLZBQBSBLEPZVSNBLUBES#JSHàOCVJʰJOEFCJSBLBEFNJTJPMEVʓVOV ÚʓSFOJS:PLTVMMVʓBFʰJUTJ[MJʓFWF3PCJO)PPEGFMTFGFTJOFEBJSCBʰBSMCJSLBSBNJ[BIÚSOFʓJ u\LKDWåUODPD\DELOLUVLQL] 0XKWHPHOHQELUD]ID]ODJHQÊVLQL] L] 2NXODJLWPH\H]RUODQPåíRß]JßQ Q Q LQVDQODUGDQELULGHRODELOLUVLQL]EDQD EDQD EDQD DQD VRUDUVDQå]'DUOKDP&H]DHYLuQGH EHí\åO\DWPDNWDQÊRNGDKDNÙWßELU ELU FH]D$PDRNXODJLGL\RUVDQå]WDULK ULK ULK ÙêUHWPHQLQL]VL]HuQLQHVNL NUDOLÊHQLQWDKWDÊåNWåêå\åOROGXêXQX XQXX XQX VÙ\OHPLíRODELOLU (SH\Eß\ßNELUWDKWWåÊßQNß NUDOLÊHQLQNRFDELUSRSRVXYDUGå Gå HOEHWWH$VOåQGDNåVDER\OX DPDD\Qå]DPDQGDLUL\DUåELU H KDQåPHIHQGL\GL<åOODUJHÊWLNÊH GDKDGDLULOHíWL%LOGLêLQL] JLELRQXYXUPD\åGHQH\HQ NLíLOHUROGX+HSVLGHåVNDODGå %Ù\OHVLLULELUKHGHIL QDVåOåVNDODGåODUDVOD DQODPD\DFDêåP %XQODUWDULKNLWDSODUåQåQ VL]HDQODWDFDêåWßUGHQíH\OHUGLU $PDVL]HDQODWDFDêåPKLNÅ\H EXNDGDUELOLQGLNGHêLO%XQXQ QHGHQLEDíåQGDQVRQXQDNDGDU ßONHQLQNX]H\NÙíHVLQGHNLWXKDI ELUNå\åNDVDEDVåQGDJHÊL\RUROPDVå 2UDGD\DíDQDQODUVDQVDV\RQHOGL 6DQVDV\RQHO(êHUßONHPL]LQ EDíNHQWLQGH\DíDQPåíROVD\GåR NLPVHQLQDUWåNEir mH]EHOHVi \RN 0H]EHOH NßOOHrGHQ YH NimVHQiQ iVWHmHGiêi Wßm miGH EXODQGåråFå íH\OHrGHQ ROXíDQ Eir ÊÙS \åêåQåGår 7åSNå :iOGSRRO JiEi DVOåQGD ARANIYOR SOYGUNCU BERT BU ADAMI GÖRDÜNÜZ . . . MÜ? . HERHANGi BiR BiLGi . . . . iÇiN 210 siLiN ÖDÜL ]DPDQWDULKNLWDSODUåEXKLNÅ\H\OH ]DPDQ WDULK NLWDSODUå NL EX KLNÅ KLNÅ\H\OH OH GROXROXUGX $PDÙ\OHROPDGå%LUD]IDNLU ELUD]ÊDPXUOXELUD]VRêXNUß]JÅU GDQ\åNåOPåíGDOJD\OD\åNDQPåí GXPDQDOWåVåÊDQODUGDQGHOLN GHíLNHNíLNRNXOXNßÊßN:LOGSRRO NDVDEDVåQGD\DíDQGå=DPDQåQ XQXWWXêXELUNDVDEDGD6DNOåELU PH]EHOHGH %X \ß]GHQ KiNÅ\H XQXWXOmD\D \ß] WXWmXíWXr %X Ù\NßQßQ EÙOßmOHriQi HVNi JD]HWH VD\IDODråQGD EirNDÊ VROmXí JßQOßNWH YH EHOHGi\H mHFOiVi rDSRrODråQGD DFD\iS Eir mHNWXSWD YH WR]OX JD]HWH NXSßrOHriQGH EXODEiOirViQi] 3DrÊDODrå EirOHíWirmHN YH KiNÅ\HQiQ DQODmåQå NDYrDmDN X]XQ ]DmDQåQå]å DODFDêåQGDQ EXQX Vi]iQ \HriQi]H EHQ \DSWåm 2OD\ODrå YH EHOJHOHri EirOHíWirHrHN Ùmrßmß KDrFDGåm EX \ß]GHQ KiNÅ\H\i Vi]iQOH SD\ODíDEiOirim .BESBCB[6TUBOO4VÎ"LBEFNJTJ Terry Deary 3FTJNMFZFO+PIO,FMMZ ±FWJSJ#FSGV%VSVLBO 5VEFN:BZOMBSTBZGB %XLIDGH\LVHYL\RUXP \DVL]"7DELLVL]JHQÊOHU PH]EHOHQLQQHROGXêXQX ELOPH\HELOLUVLQL] ªÙSNDP\RQODUåQåQYHVLIRQOX WXYDOHWOHULQROGXêXJßQßPß]GH ɗZJ,JUBQt,JUBQɗÎJt4BZtɮVCBU
Benzer belgeler
İndir - İyi Kitap
uzağım. Belki daha iyi oluyor. Tamamen soyutlanmış bir şekilde kendi çocuk karakterlerimi yaratıyorum ve her
yaştan okur onlara bayılıyor.