Yeni ve Eski Modla
Transkript
Yeni ve Eski Modla
Mekanik Ventilasyonda Eski ve Yeni Modlar Temel YB Kursu - Diyarbakır Dr. İrfan UÇGUN Eskişehir Osmangazi Ü. Tıp Fak. Göğüs Hast. AD. Yoğun Bakım Bilim Dalı Konu başlıkları MV endikasyonları, Modlar, Ayarlar, Hasta takibi, Yeni modlar, Giriş Hastane yataklarının %15’i YB, Koroner ve Postop bakım dışı her YB yatağı için bir mekanik ventilatör, ABD’de her yıl 2-3 milyon hastaya MV desteği, Bu amaçla 50.000 ventilatör kullanılmakta, Oranlama yaparsak her 7.000 nüfusa bir MV cihazı, Respir Care 1998; 43: 490-93 Kısa Tarihçesi Hippokrat (MÖ. 460-370): boğulmadan şüphelenilen kişinin ağzına bir kanül yerleştirilmesini söylemiştir. Paracelsus (1530) ağız içine yerleştirilmiş bir tüp ve ateş körükleri ile ilk ventilatör modellerini kullanmıştır. 1911’de Dräger ilk yapay solunum cihazını yaptı (Pulmotor). MV’un amaçları Pulmoner gaz değişimini düzeltmek Hipoksemiyi düzeltmek Respiratuvar asidozu düzeltmek Solunum sıkıntısını gidermek Basınç - volüm ilişkilerini düzeltmek Atelektaziyi önlemek ve tedavi etmek Kompliyansı düzeltmek Akciğer hasarının ilerlemesini önlemek Solunum çabasına bağlı oksijen tüketimini azaltmak Akciğerin iyileşmesine olanak sağlamak Tobin, M. J. N Engl J Med 1994;330:1056-1061 MMV SIMV MMV SIMV ? ? Pmax p 0 CMV ACV Pmax SIMV ACV Ventilatör p Ventilatör ACV ACV APRV SIMV t ACV APRV CMV 0 SIMV t CMV CMV SIMV ACV ? ? Ventilatör %100 Spontan Ventilatör CMV Spontan CMV Hasta Ventilatör %100 İnspirasyonu sonlandıran CMV Hasta Hasta İnspirasyonu sonlandıran Zorunlu solunum CMVSIMV %100 Zorunlu solunum SIMV Ventilatör %100 Ventilatör Hasta Ventilatör %0 %100 Ventilatör Hasta SIMV SIMV Hasta SIMV CMV %0 Hasta Hasta SIMV CMV Spontan Asiste solunum p PSV SIMV Spontan Spontan p Asiste solunum MMV PSV %0 %0 Spontan BIPAP MMV ACV %0 Ventilatör Ventilatör BIPAP ACV APRV 0 MMV SIMV t Ventilatör APRV 0 MMVCMV SIMV t SIMV CMV CMV %100 Ventilatör Ventilatör Volüm / Basınç Volüm / Basınç ? ? Ventilatör ? ? Ventilatör ? %0 ? Solunumu başlatan ?? Solunumu başlatan Pmax ? Ventilatörlerin parçaları Güç kaynağı Kontrol paneli Grafik gösterge ekranı Kompresörler Ek sistemler Spontan / Mekanik Solunum ? Basınç Mekanik Solunum t Spontan Solunum İnspirasyon Ventilasyonun fazları İnspirasyon fazı Tetikleme İnspirasyon sonu (siklus) Basınç sınırlı Volüm sınırlı Akım sınırlı Kontrol değişkeni Zaman (kontrollü ventilasyon) Basınç (sık kullanılır) Akım (daha hassas) Volüm Volüm, basınç, akım, zaman Ekspirasyon fazı Resp Care 1992; 37: 1009 MV modları Standart MV Modları CMV (Continuous Mandatory Ventilation) A/CV (Asiste / kontrole ventilasyon) (S)IMV (S-İntermittent Mandatory Ventilation) MMV (Mandatory Minute Ventilation) CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) PSV (ASB) (Pressure Support Ventilation) Alternatif Modlar IRV (Inverse Ratio Ventilation) APRV (Airway Pressure Release Ventilation) BIPAP (Bilevel Positive Airway Pressure) servo kontrollü mekanik ventilasyon ILV (Independent Lung Ventilation) PHC (Permisive Hypercapnia) PAV (PPS) (Proportional assist ventilation) VS+, ASV, PCV-VG, Dual kontrol, ATC vb... İnvazif Ventilasyonda Modlar Solunumu başlatan Hasta Ventilatör İnspirasyonu sonlandıran Hasta Spontan solunum Zorunlu solunum (Kontrollü) Ventilatör Asiste solunum Resp Care 1992; 37: 1009 Hasta / Ventilatör katılımı Hasta Spontan Ventilatör CMV CMV (Continuous Mandatory Ventilation) Bütün kontrol ventilatördedir Derin sedasyon gerektirir Zaman tetiklemelidir. VC-CMV TV ve dakika hacmi tam olarak ayarlanır barotravma ve volüm travması riski vardır PC-CMV Paw, ayarlanmış Pmax’ı geçemez sistemdeki kaçaklardan az etkilenir komplians ve dirence göre TV oluşur CMV (Continuous Mandatory Ventilation) A/C Ventilasyon (Asist / kontrol ventilasyon) %100 %100 Hasta Ventilatör %0 Spontan %0 ACV CMV CMV A/C Ventilasyon (Asist / kontrol ventilasyon) Tetikleme hasta veya ventilatör tarafından, yönlendirme ve sonlandırma ventilatör tarafından Eş anlamlıları: S-CMV Volüm veya basınç kontrollü olabilir. Etkili bir sedasyon gerekir. (S) IMV (Senkronize İntermittent Mandatory Ventilation) Ventilatör aktivitesi + spontan solunum Volüm veya Basınç kontrollü olabilir Spontan solunumla senkronizedir Basınç t (S) IMV (Senkronize İntermittent Mandatory Ventilation) Ventilatör aktivitesi + spontan solunum Volüm veya Basınç kontrollü olabilir Spontan solunumla senkronizedir Basınç t (S) IMV (Senkronize İntermittent Mandatory Ventilation) Ventilatör aktivitesi + spontan solunum Volüm veya Basınç kontrollü olabilir Spontan solunumla senkronizedir Basınç t (S) IMV (Senkronize İntermittent Mandatory Ventilation) %100 %100 Hasta Ventilatör %0 %0 SIMV Spontan SIMV SIMV ACV CMV CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) Spontan solunum + PEEP = CPAP p PEEP 0 CPAP üç şekilde uygulanabilir devamlı akım, demand-flow CPAP, Flow-by sistemi PEEP: CPAP: EPAP: t PSV (ASB) (Pressure Support Ventilation) PS, assisted spontaneous breating (ASB), inspiratory assist. Her inspirasyon, belirlenen basınca kadar ventilatör tarafından desteklenir. p 0 Diğer modlarla birlikte kullanılabilir Hastanın mutlaka spontan solunumu olması gerekir. Destek basıncı ile TV oluşur t Alışılmış dışı uygulamalar Yüksek frekanslı solunum (HFV) şekilleri Devamlı akım teknikleri HFPPV HFJV HFO HFBSO apneik oksijenasyon trakeal O2 insuflasyonu değişmez akım ventilasyon Artifisiyel lung assist extracorporeal lung assist extracorporeal membran oksijenasyon extracorporeal CO2 removal intravasküler oksijenasyon Mekanik Ventilatör Ayarlama Prensipleri Mod seçimi: Klinik deneyim Ön yargı Kurumsal tercih Mevcut ventilatörlerin kapasitesi Spontan solunum yoksa CMV Spontan solunum varsa A/CV (S)IMV Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal volüm (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı Boy (cm) Erkek Kadın 150 50 46 152,5 52 48 155 55 50 157,5 57 52 160 59 55 162,5 61 57 165 64 59 167,5 66 62 170 68 64 172,5 71 66 175 73 69 177,5 75 71 180 78 73 182,5 80 75 Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal hacim (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı Genellikle 14-16/d Dakika ventilasyon ihtiyacı Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal hacim (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı Başlangıçta %100 O2 sat >%92 olacak şekilde Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal hacim (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı FRC’de artış Alveoler rekrüitman Gaz alışverişinde artma Solunum işyükünde azalma Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal hacim (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı Temel Ayarlar A. B. C. D. E. F. G. Tidal hacim (8/kg) Solunum sayısı FiO2 PEEP Tetikleme (trigger) İnspiryum/ekspiryum (I/E) Akım hızı Alarmlar Görsel ve işitsel alarm sistemleri vardır Kesinlikle kapatılmamalıdırlar Basınç için: istenen Pmax’ın 10mbar üstüne (40-50 mbar) ve altına ayarlanır (15-20 mbar). Apne alarmı Diskonneksiyon alarmı Oksijen alarmı Servis gerekir alarmı, Fİltre Ventilatör setleri ve bağlantılar nebül nemlendirici Ventilatör Hasta Su tutucu Ventilatör Setleri Değiştirilmesi Distal uçtan başlayarak Kaç günde bir ? Görünür kirlenme olunca 7 günde Uzunluğu Su tuzakları Bağlantılar, kaçaklar Bakteri filtreleri Spiral T uç Kapalı sistemde bronkoskopi olanağı Ölü boşluk ! Kaf bakımı, izlemi Kaf basıncı: > 30 mmHg: Arteriyel akım obstrüksiyonu, iskemi, ülserasyon, stenoz Uzun süreli entübasyonda; trakea kartilaj hasarı, trakeomalazi, TÖF 20-30 mmHg: Venöz akım obstrüksiyonu, konjesyon < 20 mmHg: sekresyon ve hava kaçağı, Sekresyonların sızmasını engellemeli, hasar oluşturmamalı (18-25 mmHg) Aspirasyon Endotrakeal tüp aracılığı ile aspirasyon: Sekresyon, mukus, tıkaç, kan ve pıhtı için, Ventilasyonu düzeltir, oksijenasyonu düzeltir, Atelektazileri önler. Steril disposible sonda ile aspirasyon (10-16 F), İşlem öncesi ve sonrası 30 sn. %100 O2, 3-5 ml salin ile sekresyonların yumuşatılması, Vakum kapalı girilip, içerde açılır (-80,-100 mmHg) Rotasyonlar ve başın pozisyonu ile … Kapalı sistem aspirasyon (Stericath), (Trachair), Faydası Ekspiryum sonu akciğer volümü kaybı az Desatürasyon ve takipne etkisi daha az VIP riski daha az, PEEP’de düşme olmaz. Zararı Bronkodilatör ajanların etkinliği azalabilir Tüp tıkanması ve atelektazi daha fazla, Ek maliyet ? (Toplam maliyet daha düşük) Nemlendirme Entübe ya da trakeostomili hastalarda üst hava yollarının nemlendirme etkinliği ortadan kalkar, Nemlendirme zorunludur, Isıtmalı nemlendiriciler Isı ve nem değiştiriciler (Heat Moisture Exchanger - HME) (Suni burun) (İsveç burnu) Hastadan gelen ısı ve nemi tutup, inspiryum havası ile hastaya geri verirler Su tutucu ve Filtreler Mekanik ventile hastada inhaler tedavi Ölçülü doz inhaler Sekresyonlar aspire edilmeli, VT>500 ml olmalı, İnspiryum zamanı uzun olmalı (>0.3/total) Senkronize solunumda (%30 daha fazla) AeroVent MDI çalkalanmalı, Ventilatör setlerinin inspiryum koluna spacer yerleştirilmeli, İnsp. sonunda 3-5 sn. solunum tutulmalı, Pasif ekspiryum yapılmalı, 20-30 sn sonra tekrarlanabilir. Fink JB, Aerosol therapy, 2003; 761-800 Mekanik ventile hastada Nebülizatör kullanım tekniği Sekresyonlar aspire edilmeli, HME varsa çıkarılmalı, 2-6 ml nebül solüsyonu kullanılmalı, İnspiratuvar kola nebül parçası, Y parçasından 15-30 cm uzağa, Nebülizerin akım hızı 6-8 lt/dk olmalı, Yeterli VT olmalı (>500 ml), Yeterli nebülizasyon olduğu gözlenmeli, İlaç bittikten sonra nebül parçası çıkarılmalı, Ventilatörde eski ayarlara geri dönülmeli. Fink JB, Aerosol therapy, 2003; 761-800 Yeni modlar Permisive hiperkapni Orantısal destek ventilasyonu (PAV) Feedback kontrol ile güçlendirme: Basınç seviyesi ile ilgili modlar, Dual kontrol modları, APRV (BIPAP, BiLevel) Kapalı sistem modlar (Mikroişlemci ile hasta karakteristikleri ölçülüp, kullanılır): SmartCare Nöral olarak ayarlanmış ventilasyon desteği NAVA Standart modlarda Dual Kontrol Modları Amaç: aynı solunum içinde veya farklı solunumlarda volüm ve basınç kontrollü ventilasyon modlarının avantajlarını birleştirmek. Minimum VE veya VT sağlarken gereken solunum iş yükü en aza indirilir. Dual Kontrol Modları Dual kontrol modun şekli Aynı solunum içinde Farklı solunumlarda Basınç sınırlı – akım sikluslu Basınç sınırlı – zaman sikluslu Kombinasyon modları Üretici firma VIASYS Healthcare Bird 8400, Tbird, Avea Bear 1000 Modun ismi Siemens Servo 300 Cardiopulm. Corp. Venturi Siemens Servo 300 Hamilton, Galileo Drager, Evita 2,4,XL Puritan Benneth 840 Cardiopulm. Corp. Venturi Hamilton, Gallileo Siemens Servo 300 Volüm desteği (VS) Değişken basınç desteği (VPS) Basınç ayarlı volüm kontrol (PRVC) Ayarlı basınç ventilasyonu (APV) Otomatik akım (autoflow) Volume Control Plus (VC+) Değişken basınç kontrol (VPC) Ayarlı destek ventilasyonu (ASV) Automode Volüm garantili basınç desteği (VAPS) Pressure Augmentation Dual Kontrol Modları Dual kontrol modun şekli Aynı solunum içinde Farklı solunumlarda Basınç sınırlı – akım sikluslu Basınç sınırlı – zaman sikluslu Kombinasyon modları Üretici firma VIASYS Healthcare Bird 8400, Tbird, Avea Bear 1000 Modun ismi Siemens Servo 300 Cardiopulm. Corp. Venturi Siemens Servo 300 Hamilton, Galileo Drager, Evita 2,4,XL Puritan Benneth 840 Cardiopulm. Corp. Venturi Hamilton, Gallileo Siemens Servo 300 Volüm desteği (VS) Değişken basınç desteği (VPS) Basınç ayarlı volüm kontrol (PRVC) Ayarlı basınç ventilasyonu (APV) Otomatik akım (autoflow) Volume Control Plus (VC+) Değişken basınç kontrol (VPC) Ayarlı destek ventilasyonu (ASV) Automode Volüm garantili basınç desteği (VAPS) Pressure Augmentation MacIntryre N, Bronson DR. In Principles & Practice of Mechanical Ventilation (Ed. Tobin MJ), 2006; pp: 393-403 Dual Kontrol Modları Dual kontrol modun şekli Aynı solunum içinde Farklı solunumlarda Basınç sınırlı – akım sikluslu Basınç sınırlı – zaman sikluslu Kombinasyon modları Üretici firma VIASYS Healthcare Bird 8400, Tbird, Avea Bear 1000 Modun ismi Siemens Servo 300 Cardiopulm. Corp. Venturi Siemens Servo 300 Hamilton, Galileo Drager, Evita 2,4,XL Puritan Benneth 840 Cardiopulm. Corp. Venturi Hamilton, Gallileo Siemens Servo 300 Volüm desteği (VS) Değişken basınç desteği (VPS) Basınç ayarlı volüm kontrol (PRVC) Ayarlı basınç ventilasyonu (APV) Otomatik akım (autoflow) Volume Control Plus (VC+) Değişken basınç kontrol (VPC) Ayarlı destek ventilasyonu (ASV) Automode Volüm garantili basınç desteği (VAPS) Pressure Augmentation Dual Kontrol Modları Dual kontrol modun şekli Aynı solunum içinde Farklı solunumlarda Basınç sınırlı – akım sikluslu Basınç sınırlı – zaman sikluslu Kombinasyon modları Üretici firma VIASYS Healthcare Bird 8400, Tbird, Avea Bear 1000 Modun ismi Siemens Servo 300 Cardiopulm. Corp. Venturi Siemens Servo 300 Hamilton, Galileo Drager, Evita 2,4,XL Puritan Benneth 840 Cardiopulm. Corp. Venturi Hamilton, Gallileo Siemens Servo 300 Volüm desteği (VS) Değişken basınç desteği (VPS) Basınç ayarlı volüm kontrol (PRVC) Ayarlı basınç ventilasyonu (APV) Otomatik akım (autoflow) Volume Control Plus (VC+) Değişken basınç kontrol (VPC) Ayarlı destek ventilasyonu (ASV) Automode Volüm garantili basınç desteği (VAPS) Pressure Augmentation Ayarlı Destek Ventilasyonu (Adaptive Support Ventilation) ASV - Galileo WOB’i azaltmak için, Toraksın elastik ve rezistif yüklerini en aza indiren solunum sayısı ve VT ile hastanın solutulması, PCV (SIMV) ve PSV kombinasyonu (dual kontrol). Vücut ağırlığı kaydedilir, Komplians, rezistans ve oto-PEEP hesaplanır, VE: 100 ml/kg/dk’da solunum yaptırmak için başlar, destek miktarı %20-200 arasında ayarlanabilir. Kısmi tam ventilasyon desteği Petter A, Anesth Analg. 2003; 97:1743 Otomod (Automode: Servo 300) Hedeflenen VT’ı elde etmek için zorunlu ve spontan solunumlar birleştirilir, PRVC + VS modlarının birleşimidir, Spontan solunum yoksa PRVC, varsa VS (hasta tetikli, basınç sınırlı, akım sikluslu) moduna döner. Orantılı destek ventilasyonu (Proportional assist ventilation) PAV 1992 yılında Younes tanımlamıştır. Hasta eforu ile orantılı destek (pozitif feedback) Hasta ventilatör uyumu? Ayarlanan hedef basınç, volüm veya akım yok. FiO2 ve PEEP ayarlanır PAV Ventilatör eforu PAV PSV CMV Hasta eforu PSV P Hasta eforu PAV Orantılı destek ventilasyonu (Proportional assist ventilation) PAV : PPS Ventilatör desteği akım destekli (flow assist: FA cmH2O/L/s) ve volüm destekli (Volüm asist:VA cmH2O/L) olarak .. Direnç – FA ile; elastik yükler – VA ile dengelenmeye çalışılır. İnspiryumun başında akım, sonunda da volüm yüksek olduğu için, FA inspirasyonun başında, VA ise sonunda daha yüksektir. VA başlangıçta 2 cmH2O/L; FA, 1 cmH2O/L/s olarak ayarlanır. Yavaş yavaş arttırılır. Destek başlangıçta %80-99 ayarlanır. (PAV+) - PSV Load-adjustable gain factors (PAV+) Randomize, 208 YB hastası, En az 36 saat MV gerekenler, Başarısızlık: PAV+ : %11 PSV : %22 Hasta – ventilatör uyumsuzluğu PAV+ : %5.6 PSV : %29 Xirouchaki N, ICM, 2008; 34: 2026 Smartcare Knowledge-based System Drager XL’de SS, VT ve PETCO2’deki değişikliklere cevap olarak PS’un titre edilmesi (2-4 cmH2O ↑↓) Weaning için geliştirilmiştir. Kabul edilebilir sınırlar: SS: 15-30/dk; VT: >300 ml PETCO2: <55 mmHg olmalı. Eleman eksikliği veya tecrübe azlığında faydalı Dojat M, AJRCCM 2000;161: 1161 Dojat M, Int J Clin Monit Comput. 1992;9:239 Havayolu Basıncını Salıverme Ventilasyonu (Airway pressure-release ventilation) APRV - BIPAP Alveoler ventilasyon geçici olarak düşük seviyeye indirilir ve akciğerlerdeki havanın boşalması sağlanır. Benzer modlar: Bifazik pozitif havayolu basıncı (BIPAP), BiLevel, PCV+, DuoPAP, BiVent Eğer hastanın spontan solunumu yoksa basınç kontrollü mod gibi çalışır. Basınç kontrollü ventilasyondan farkı, ekshalasyon valfi sürekli aktif olduğu için hastanın istediği zaman spontan solunumuna izin vermesidir. Mekanik – Spontan solunum NAVA (Neurally Adjusted Ventilatory Assist) 2007’de Servo-i ventilatörlerde Parsiyel solunum desteği (PCV), Hasta – ventilatör uyumu için diyaframın elektrik aktivitesi kullanılır. Özofagus kateteri gerekir, OtoPEEP ve kaçaklardan çok etkilenmez, Uzun süreli çalışma sonucu yok. Sonuç olarak Mekanik ventilatörler kullanılarak öğrenilir, Alışılmış, etkisi - yan etkisi bilinen modların kullanımı daha uygun, Hastaya ve hastalığa göre ayar yapılmalı, Monitörler kullanılmalı, Yeni modlar, çalışma amaçlı ve kayıtları düzenli tutularak kullanılabilir. Teşekkürler …
Benzer belgeler
MEKANİK VENTİLATÖR MODLAR
sayısı ve VT ile hastanın solutulması,
PCV (SIMV) ve PSV kombinasyonu (dual kontrol).
Vücut ağırlığı kaydedilir,
Komplians, rezistans ve oto-PEEP hesaplanır,
VE: 100 ml/kg/dk’da solunum yaptırmak i...
Mekanik ventilasyon modlar ve ayarlar Doç.Dr. Levent Kart
Her inspirasyon, belirlenen basınca kadar ventilatör
tarafından desteklenir.
p
Kullanıcı El Kitabı Eki
Toraksın elastik ve rezistif yüklerini en aza indiren solunum
sayısı ve VT ile hastanın solutulması,
PCV (SIMV) ve PSV kombinasyonu (dual kontrol).
Vücut ağırlığı kaydedilir,
Komplians, rezistans v...